V SA/Wa 1214/21

PostanowienieWSA w Warszawie2021-06-01

Skład orzekający: Asesor sądowy Tomasz Grzybowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny właściwy według siedziby organu, który wydał decyzję, jest właściwy do rozpoznania skargi dotyczącej zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek na podstawie art. 31zo ustawy COVID-19, w sytuacji gdy przepisy dotyczące właściwości sądów uległy zmianie w trakcie postępowania?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania sprawy, ponieważ po wniesieniu skargi weszła w życie nowelizacja rozporządzenia dotyczącego właściwości sądów administracyjnych. Zgodnie z nowymi przepisami, sprawy dotyczące zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek na podstawie art. 31zo ustawy COVID-19 rozpoznaje sąd właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę strony skarżącej, a nie według siedziby organu. Sąd uznał, że przepis szczególny zawarty w nowelizacji uchyla zasadę perpetuatio fori.
Stan faktyczny
Strona skarżąca F. S. wniosła skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r. na podstawie art. 31zo ustawy COVID-19. Skarga została wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, właściwego według siedziby organu. W trakcie postępowania weszła w życie nowelizacja rozporządzenia dotyczącego właściwości sądów, która zmieniła zasady określania właściwości w tego typu sprawach.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono niewłaściwość Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazano sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Asesor sądowy Tomasz Grzybowski po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi F. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r. postanawia: stwierdzić swą niewłaściwość i przekazać sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku. F. S. zaskarżył (5 lutego 2021 r.) decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] grudnia 2020 r. Zaskarżona decyzja została wydana wskutek wniosku strony skarżącej o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 31zo ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842, ze zm.), dalej ustawa COVID-19. Skarga została przesłana do tut. Sądu na podstawie art. 13 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej Ppsa), jako że siedzibą ZUS jest miasto stołeczne Warszawa, a zatem tut. Sąd był właściwy wg siedziby organu. Nie miał zaś zastosowania do przedmiotowej sprawy § 1 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U. poz. 367 ze zm.), dalej rozporządzenie ws. właściwości. Na mocy ww. przepisu rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zostało przekazane wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę, jednak odnosiło się ono wyłącznie do zamkniętego katalogu spraw, nieobejmującego przedmiotu niniejszej sprawy. W dniu 16 marca 2021 r. weszło jednakże w życie rozporządzenie Prezydenta RP z dnia 4 marca 2021 r. (Dz. U. z 2021 r. poz. 426), dalej nowela z 4 marca 2021 r., w którym dokonano zmiany wskazanego § 1 pkt 2 rozporządzenia ws. właściwości w ten sposób, że również rozpoznawanie spraw dotyczących zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy COVID-19, przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Jednocześnie z § 2 noweli z 4 marca 2021 r. wynika, że sprawy o ww. przedmiocie, w których skargi zostały wniesione przed dniem wejścia w życie noweli i postępowanie nie zostało zakończone, rozpoznaje wojewódzki sąd administracyjny właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę strony skarżącej z wyjątkiem tych, w których wyznaczono termin posiedzenia. Przedmiotową sprawę zarejestrowano w tut. Sądzie 23 lutego 2021 r. Do dnia dzisiejszego nie wyznaczono terminu posiedzenia. Z akt sprawy wynika, że miejsce zamieszkania strony skarżącej znajduje się w miejscowości R. położonej na obszarze województwa [...]. W tym stanie rzeczy, zgodnie z § 1 pkt 3 rozporządzenia Prezydenta RP z 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. z 2003 r. Nr 72 poz. 652 ze zm.) w zw. z § 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia ws. właściwości w brzmieniu nadanym nowelą z 4 marca 2021 r., a także stosownie do § 2 wspomnianej noweli, właściwy do rozpoznania skargi jest obecnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku. Podkreślić przy tym należy, że podstawę kompetencyjną dla zmiany regulacji w zakresie właściwości sądów administracyjnych w sprawach dot. zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 31zo ustawy COVID-19, stanowił art. 13 § 3 Ppsa. Z mocy wskazanego upoważnienia ustawowego, Prezydent RP wprowadził przepis szczególny względem zasady perpetuatio fori (§ 2 noweli z 4 marca 2021 r.), w rozumieniu art. 14 Ppsa in fine. Stosownie do treści ostatnio wymienionego przepisu, wojewódzki sąd administracyjny właściwy w chwili wniesienia skargi pozostaje właściwy aż do ukończenia postępowania, choćby podstawy właściwości zmieniły się w toku sprawy, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Z tych względów postanowiono jak w sentencji, na podstawie art. 59 § 1 Ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło