V SA/Wa 1228/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA – Mirosława Pindelska po rozpoznaniu w dniu 8 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi C. Sp. z o.o. w W. na rozstrzygnięcie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2010r. Nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu; postanawia: oddalić wniosek Postanowieniem z 28 czerwca 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę C. Sp. z o.o. w W. na informację zawartą w piśmie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] maja 2010r., w związku z nieuzupełnieniem w terminie braków formalnych skargi. Pismem z 29 czerwca 2010 r. skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, iż o wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych skargi spółka dowiedziała się dopiero w sądzie dniu 29 czerwca 2010r. Zawiadomienie o brakach formalnych nie dotarło do skarżącej w żadnej postaci, ani faksu, ani awizo pocztowego. W związku z tym spółka złożyła reklamację w Urzędzie Pocztowym nr [...] w W. Zarządzeniem z 14 lipca 2010r. wezwano skarżącą do udzielenia informacji, czy została rozpoznana już reklamacja złożona w Urzędzie Pocztowym i jaki jest jej wynik. W odpowiedzi na powyższe spółka poinformowała, iż reklamacja została rozpoznana i w jej wyniku ustalono, iż przesyłka została skierowana do doręczenia w dniu 31 maja 2010r. i po nieudanej próbie doręczenia przesyłkę złożono jako awizowaną do odbioru w Urzędzie Pocztowym W. [...] z adnotacją "lokal zamknięty, awizo pozostawiono w skrzynce lokatorskiej". W dniu 8 czerwca 2010r. w analogiczny sposób doręczono zawiadomienie powtórne. Z uwagi na nieodebranie przez skarżącą przesyłki w wyznaczonym terminie, dokonano jej zwrotu w dniu 16 czerwca 2010r. do nadawcy, tj. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie". Dodatkowo skarżąca poinformowała, iż ustaliła, że w dokumentacji Poczty Polskiej znajduje się kopia powtórnego awizo natomiast, zgodnie z ustnym oświadczeniem dyrektor A. K. z [...] lipca 2010r. kopia pierwszego awizo nie istnieje. W związku z powyższym Spółka stanęła na stanowisku, iż wynik rozpatrzenia reklamacji nie może być traktowany jako bezstronne stanowisko i obiektywne potwierdzenie stanu rzeczywistego, tj. faktu, że obydwa awiza zostały dostarczone, szczególnie w sytuacji, gdy: a) przedstawiciel poczty stwierdza, że nie istnieje nawet kopia rzeczonego awizo pomimo, że Spółka potwierdziła istnienie kopii drugiego awizo; b) pomimo, że na spółce leży obowiązek przeprowadzenia trudnego dowodu na nieistnienie potwierdzenia pierwszego awizo, Poczta Polska odmawia wglądu skarżącej w dokumentację odnośnej sprawy uniemożliwiając weryfikację uzasadnienia rozstrzygnięcia reklamacji w obliczu sprzecznego z nim faktu (tj. braku awizo w skrzynce); c) okoliczność nie dostarczenia co najmniej jednej z dwóch wymaganych awizacji uprawdopodabnia okoliczność, że spółka wielokrotnie spotkała się z sytuacją, że w jej skrzynce pocztowej umieszczono listy adresowane gdzie indziej. Dlatego też, zgodnie z zasadą, iż wątpliwości w sprawie winny być interpretowane na korzyść petenta, spółka wniosła o przywrócenie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jednocześnie zgodnie z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W niniejszej sprawie niespornym jest, że skarżąca nie zachowała terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi w postaci złożenia dokumentu określającego umocowanie do podpisania skargi. Należy bowiem wskazać, iż wezwanie do uzupełnienia braków formalnych zostało uznane za doręczone w dniu 14 czerwca 2010r., zatem 7-dniowy termin wyznaczony na dokonanie tej czynności upływał z dniem 21 czerwca 2010r. Natomiast brak formalny skargi został uzupełniony dopiero 29 czerwca 2010 r., a więc po upływie zakreślonego terminu. Prawidłowo w tej sytuacji postąpiła skarżąca występując o przywrócenie uchybionego terminu. Skarżąca zgodnie z jej oświadczeniem, o treści wezwania dowiedziała się w sądzie w dniu 29 czerwca 2010r., zatem wniosek z 29 czerwca 2010r. o przywrócenie terminu złożyła z zachowaniem terminu wymienionego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Jednocześnie skarżąca dopełniła czynności, której nie dokonała w terminie i tym samym spełniła kolejną przesłankę wynikającą z przywołanej regulacji prawnej. Jednakże - w ocenie Sądu - skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak jej winy w uchybieniu terminu, a wobec tego nie spełniła równie ważnej przesłanki warunkującej zastosowanie instytucji przywrócenia terminu, regulowanej przepisami art. 86 i nast. p.p.s.a. Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się -zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu- z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Uchybienie terminu może być przykładowo poczytane jako zawinione przez nią, "jeśli strona nie chciała dopełnić czynności w terminie albo chciała czynności dopełnić, lecz nie dopełniła z powodu jakiejś przeszkody, którą mogła przezwyciężyć" (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck. W-wa 2005, str. 334). Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej (v. wyrok NSA z 13 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1656/97). Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, iż niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Należy wskazać, iż jako kryterium braku winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Z uzasadnienia wniosku skarżącej, o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, nie wynika natomiast, aby taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Nie stanowią bowiem przesłanki uzasadniającej przywrócenie terminu okoliczności podnoszone przez skarżącą. Jak wynika z wniosku skarżącej o przywrócenie terminu, okolicznością taką był fakt nie doręczenia wezwania Sądu przez Pocztę Polską oraz nie pozostawienia przez pracownika poczty awiza informującego o przesyłce. Skarżąca wyjaśniła, iż inna korespondencja była przez nią odbierana oraz, że zdarza się, że w jej skrzynce pocztowej znajdowana jest korespondencja adresowana do innych podmiotów. Ponadto zauważyła, iż Poczta Polska w swoich aktach nie posiada kopii pierwszego awizo. Odnosząc się do powyższego należy zauważyć, iż twierdzenia skarżącej nie są poparte żadnymi dowodami. Za taki dowód nie można bowiem uznać oświadczeń samej skarżącej o braku awiza, w kontekście dowodu z dokumentu jakim jest koperta ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru oraz pismo Poczty Polskiej z [...] lipca 2010r. stanowiące odpowiedź na reklamację. Zgodnie bowiem z art. 45 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe (Dz.U. z 2008r., Nr 189, poz. 1159 ze zm.) potwierdzenie nadania przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego wydane przez placówkę operatora publicznego ma moc dokumentu urzędowego. W związku z tym trudno założyć aby awizo nie zostało pozostawione w skrzynce pocztowej. Z akt sprawy wynika, iż wezwanie Sądu było dwukrotnie awizowane: po raz pierwszy w dniu 31 maja 2010r., a następnie 8 czerwca 2010r. Sąd nie ma w takim przypadku podstaw do tego, żeby kwestionować prawidłowość doręczenia. Co więcej skarżąca nie nadesłała żadnego dokumentu, który mógłby uprawdopodobnić nieprawidłowości w doręczaniu np. innych przesyłek do skarżącej. Co więcej nawet, gdyby uznać, iż w aktach Poczty Polskiej brak jest kopii pierwszego awizo, to nie można uznać, iż skarżąca uprawdopodobniła brak winy, gdyż z powszechnie obowiązujących przepisów prawa nie wynika obowiązek przechowywania kopii awiza. Należy zauważyć, iż art. 65 § 2 p.p.s.a. w związku z § 9 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie szczegółowego trybu doręczania pism sądowych przez pocztę w postępowaniu cywilnym (Dz.U. Nr 62, poz. 697 ze zm.) regulują sposób doręczania przesyłek w postępowaniu cywilnym i sądowoadministracyjnym. W myśl § 9 ust. 1 ww. rozporządzenia w przypadkach określonych w art. 139 § 1 i 2 Kodeksu postępowania cywilnego (art. 72 p.p.s.a.) listonosz: 1) pozostawia zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki we właściwej pocztowej placówce oddawczej w terminie siedmiu kolejnych dni, licząc od dnia następnego po dniu pozostawienia zawiadomienia u adresata, 2) dokonuje adnotacji o niedoręczeniu przesyłki na potwierdzeniu odbioru oraz adnotacji "awizowano dnia" na adresowej stronie niedoręczonej przesyłki i składa swój podpis, 3) oddaje przesyłkę niezwłocznie do właściwej pocztowej placówki oddawczej. Pocztowa placówka oddawcza potwierdza przyjęcie od listonosza awizowanej przesyłki poprzez umieszczenie na stronie adresowej odcisku datownika i podpisu przyjmującego pracownika (§ 9 ust. 2 ). Jeżeli adresat nie zgłosi się po odbiór przesyłki w terminie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, pocztowa placówka oddawcza sporządza, według wzoru określonego w załączniku nr 3 do rozporządzenia, powtórne zawiadomienie o możliwości jej odbioru w terminie kolejnych siedmiu dni, licząc od dnia następnego po dniu sporządzenia zawiadomienia, które listonosz doręcza adresatowi. Dokonanie powtórnego zawiadomienia zaznacza się na przesyłce adnotacją "awizowano powtórnie dnia" na adresowej stronie niedoręczonej przesyłki i podpisem (§ 9 ust. 3). Przesyłkę, o której mowa w ust. 1, przechowuje się w pocztowej placówce oddawczej przez siedem kolejnych dni, licząc od dnia następnego po dniu pozostawienia zawiadomienia u adresata, a w przypadku, o którym mowa w ust. 3 - pozostawienia powtórnego zawiadomienia (§ 9 ust. 7). Przesyłkę niepodjętą pocztowa placówka oddawcza opatruje na stronie adresowej adnotacją "nie podjęto w terminie" oraz odciskiem datownika i odsyła niezwłocznie wraz z formularzem potwierdzenia odbioru organowi wysyłającemu. Mając powyższe na uwadze, Poczta Polska w całości zrealizowała dyspozycję ww. przepisów i w sposób prawidłowy dokonała doręczenia "zastępczego" przesyłki. Dlatego też należy uznać, iż nieodbieranie przez skarżącą korespondencji wskazuje jednoznacznie na brak należytej dbałości o swoje sprawy, a tym samym nie można uznać, że nie zaistniała w sprawie przesłanka winy. W konkluzji stwierdzić trzeba, że przywrócenie terminu jest instytucją służącą ochronie zainteresowanego przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu. Taka ochrona przysługuje jednak wyłącznie w przypadku, kiedy skarżący nie mógł dokonać czynności procesowej w terminie z przyczyn od siebie niezależnych. Z przytoczonych przez stronę skarżącą okoliczności nie wynika, aby taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Ustalając niniejszy stan faktyczny zdaniem Sądu skarżąca nie uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.