V SA/Wa 123/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Izabella Janson, Protokolant - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 października 2010 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich; 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz M. W. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego M. W. uprawnienia kombatanckie uzyskał na mocy decyzji Z. w W. z tytułu walki zbrojnej o [...] od [...] . do [...] . podczas służby w [...] Brygadzie K. Pismem z [...] lutego 2009r. Instytut Pamięci Narodowej poinformował Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, że [...] Brygada K. w latach [...] wykonywała zadania operacyjne związane z [...] mających na celu walkę o [...]. W związku z powyższym, Urząd do ustalonych okoliczności zastosował przepisy art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego z 24 stycznia 1991r. (Dz.U. z 2002r. nr 42 poz. 371) który stanowi, że pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które były zatrudnione, pełniły służbę lub funkcję w aparacie bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa, jeżeli podczas i w związku z tą działalnością wykonywały zadania śledcze i operacyjne związane bezpośrednio ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości RP. Decyzją z [...] września 2009r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych (w skrócie: Kierownik Urzędu) pozbawił M. W. uprawnień kombatanckich. Organ wskazał, powołując się przy tym na orzecznictwo sądów administracyjnych, że uprawnień kombatanckich pozbawia się nie tylko osoby wykonujące zadania [...], ale i zadania [...] bezpośrednio związane ze [...] oraz osób działających [...]. Fakt udziału strony w zwalczaniu takich organizacji w ramach służby w K., nawet jeśli nie był on w pełni dobrowolny i nawet jeśli miał miejsce w ramach służby wojskowej, powoduje utratę uzyskanych wcześniej uprawnień kombatanckich. Od tej decyzji zainteresowany wniósł do Kierownika Urzędu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym domaga się uchylenia w całości decyzji jako przedwczesnej i niezasadnej oraz uzupełnienie postępowania dowodowego przez wyniki szczegółowej kwerendy w Instytucie Pamięci Narodowej, a do tego czasu zawieszenie postępowania. Autor wniosku zarzucił decyzji naruszenie przepisów ustawy o kombatantach, w szczególności dyspozycji art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c, ponadto obrazę przepisów postępowania poprzez brak umożliwienia stronie zapoznania się z materiałami postępowania. Kierownik Urzędu po rozpoznaniu ww. wniosku decyzją z [...] listopada 2009r. utrzymał w mocy własną decyzję z [...] września 2009r. Z akt Z. (własnoręcznie spisany życiorys, deklaracja członkowska Z., zaświadczenie W. z [...] stycznia 1977r.) wynika, że M. W. pełnił służbę wojskową w L. od [...]. do [...]., wykonywał przy tym działania operacyjne związane bezpośrednio ze [...] oraz osób działających na rzecz [...]. Informacje te, znajdują potwierdzenie także w obecnie uzyskanym przez Urząd piśmie z Instytutu Pamięci Narodowej z [...] lutego 2009r., w którym wskazano, że [...] Brygada K. w okresie pełnienia w nim służby przez zainteresowanego brała udział w walkach z [...], [...], [...] oraz innymi ugrupowaniami działającymi na [...]. Kierownik Urzędu odniósł się także do "P." podnosząc, że obrazowało ono jedynie stanu sprawy i nie ma decydującego znaczenia dla jej wyniku. Na powyższą decyzję M. W. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji jako przedwczesnej i niezasadnej oraz o przekazanie akt sprawy organowi administracji publicznej celem uzupełnienia postępowania dowodowego. Autor skargi zarzucił zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie przepisów prawa materialnego przez niewłaściwą wykładnię art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach, poprzez odniesienie wykonywania zadań śledczych i operacyjnych do osoby zainteresowanego. Ponadto organowi prowadzącemu postępowanie zarzucił obrazę przepisów postępowania przy wydawaniu zaskarżonej decyzji poprzez brak umożliwienia stronie zapoznania się z materiałami postępowania, nieuznanie dowodów przedłożonych przez stronę bez wyjaśnienia przyczyn zajętego stanowiska. Zarzucił, że organ nie zaczekał na zakończenie szczegółowej kwerendy w archiwach Instytutu Pamięci Narodowej oraz, że powołał się na dokument nieznany autorowi skargi. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn, aniżeli w niej przedstawionych. Stosownie do treści art. 127 § 1 Kpa od decyzji wydanej w pierwszej instancji stronie służy odwołanie do organu wyższego stopnia. Natomiast zgodnie z art. 127 § 3 kpa od decyzji wydanej w pierwszej instancji, od której nie służy odwołanie, strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do organu I instancji z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Przepis art. 129 § 2 Kpa stanowi, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie (...). Z akt spraw wynika, iż skarżący decyzję organu pierwszej instancji odebrał w dniu [...] września 2009 r., co zostało potwierdzone jego własnoręcznym podpisem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, znajdującym się w aktach administracyjnych. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy datowany na dzień [...] października 2009r. skarżący wniósł [...] października 2009r. (data stempla pocztowego). Zatem M. W. uchybił 14-dniowemu terminowi, o którym mowa w art. 129 § 2 kpa, ponieważ termin ten minął w dniu [...] września 2009r. W zaistniałej sytuacji organ był zobowiązany w pierwszej kolejności zbadać, czy wniosek skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy został wniesiony w terminie. W przypadku zaś stwierdzenia uchybienia terminu Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, zgodnie z art. 134 kpa, winien był wydać postanowienie o uchybieniu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ nie dopełnił tego obowiązku i wydał zaskarżoną decyzję, czym naruszył powyżej określone przepisy, jak również naruszył art. 138 § 1 pkt 1 Kpa. Naruszenie to ma charakter rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. W tej sytuacji Sąd nie mógł dokonywać merytorycznej oceny argumentów podniesionych przez zainteresowanego w skardze. Zaskarżona decyzja jest nieważna, w związku z czym w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] września 2009r. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.