V SA/Wa 1241/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-10-18

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie wykazał swojej trudnej sytuacji materialnej pomimo wezwania do uzupełnienia dokumentacji?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca, pomimo wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów, nie wykazał swojej trudnej sytuacji materialnej. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy, a brak wykazania tych okoliczności uniemożliwia ocenę, czy zaistniały przesłanki do udzielenia prawa pomocy.
Stan faktyczny
O. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioskodawca podał, że utrzymuje się ze stypendium i wynagrodzenia żony, a także że nie posiada nieruchomości ani zasobów pieniężnych. Sąd uznał złożone oświadczenia za niewystarczające i wezwał wnioskodawcę do złożenia dodatkowych informacji i dokumentów. Wnioskodawca nie wykonał wezwania w zakreślonym terminie.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 18 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi O. R. na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści; postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata O. R. wystąpił z wnioskiem na urzędowym formularzu PPF z 1 czerwca 2010r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawca wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną, utrzymuje się ze stypendium w wysokości 5000 EURO (na pokrycie kosztów badań w okresie od września 2009r do czerwca 2010.), tj. 500 EUR miesięcznie i wynagrodzenia żony w wysokości 18.300 CZK miesięcznie. Wyjaśnił, iż zarówno on jak i jego żona są naukowcami, obecnie mieszkającymi w C., gdzie skarżący prowadzi badania naukowe. Oświadczył, iż nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. W związku z tym, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, zarządzeniem z 8 września 2010 r. wezwano skarżącego do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia określonych dokumentów w terminie 7 dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. Wezwanie zostało doręczone 20 września 2010 r. (potwierdzenie doręczenia, k. 36 akt sądowych), mimo tego w zakreślonym terminie nie złożył on dodatkowego oświadczenia zgodnie z powyższym zarządzeniem. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a. – prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – stosownie do treści przepisu art. 199 p.p.s.a. – ponoszenie przez stronę kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy powinna być zatem stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Jednocześnie, zawarte w omawianym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Zatem rozstrzygnięcie będzie zależało od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione. W sytuacji, gdy oświadczenie zawarte we wniosku budzi wątpliwości lub jest niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawcy, na podstawie art. 255 p.p.s.a., można wezwać taką osobę do złożenia dodatkowego oświadczenia uzupełniającego, jak i potwierdzającego wykazywane przez nią okoliczności. W przedmiotowej sprawie, oświadczenie zawarte we wniosku skarżącego złożonym na urzędowym formularzu PPF z 1 czerwca 2010 r., było niewystarczające do oceny czy strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Dlatego też niezbędne okazało się wezwanie skarżącego do nadesłania dokumentów i złożenia oświadczeń pozwalających na lepszą ocenę jego sytuacji majątkowej. Mając zatem na uwadze, iż wezwanie nie zostało przez wnioskodawcę wykonane w zakreślonym terminie, uznać należy, iż nie wykazał on, że ustawowa przesłanka przyznania tego prawa w odniesieniu do jego osoby wystąpiła. W tym stanie rzeczy nastąpił brak możliwości porównania wysokości obciążeń finansowych z jakimi wnioskodawca powinien się liczyć w postępowaniu sądowym z jego rzeczywistymi możliwościami płatniczymi. W konsekwencji, brak ten wykluczył dokonanie oceny czy zaistniały przesłanki uprawniające do udzielenia skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło