V SA/Wa 1242/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska – Urbaniak, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2011 r. sprawy ze skargi T. G. - Przedsiębiorstwo [...] na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz T. G. - Przedsiębiorstwo [...] kwotę 340 zł (trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi T. G. jest postanowienia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] marca 2010 r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] stycznia 2010 r. nakładającej na skarżącego karę pieniężną w wysokości 4 506, 62 zł z tytułu wnioskowania o refundację wyższą niż stosowana. Prezes Agencji Rynku Rolnego nałożył karę na podstawie art. 3 i art. 5 ust. 2 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranica {Dz. U. Nr 97 poz. 963 ze zmianami), art. 11 ust. 1 pkt 5 lit e) ustawy z 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych (Dz. U. z 2007r. Nr 231 poz. 1702 ze zmianami - dalej: ustawą ARR), art. 48 ust. 1 lit a) oraz art. 49 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 612/2009 z 7 lipca 2009 r. ustanawiającego wspólne szczegółowe zasady stosowania systemu refundacji wywozowych do produktów rolnych (Dz. Urz. WE L 186 z 17.7.2009 str. 1) oraz art. 3 ust. 1 i art. 16 ust. 1 i 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1520/2000 z 13 lipca 2000 r. ustanawiającego wspólne szczegółowe zasady stosowania systemu przyznawania refundacji wywozowych do niektórych produktów rolnych wywożonych jako towary nieobjęte załącznikiem nr 1 do Traktatu (Dz. Urz. WE L 177 z 15.7.2000 str. 1 ze zmianami). Decyzja ta została doręczona pełnomocnikowi T. G. w dniu 5 lutego 2010 r.. W decyzji zawarto pouczenie, że na podstawie art. 4 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą termin do wniesienia odwołania uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem odwołanie wpłynie do Agencji Rynku Rolnego. Pełnomocnik skarżącego wniósł odwołanie od decyzji, które wysłał pocztą w dniu 19 lutego 2010 r., a wpłynęło ono do Agencji Rynku Rolnego w dniu 23 lutego 2010 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Uzasadnił swoje postanowienie tym, ze przepis art. 4 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranica wyłącza miedzy innymi stosowanie art. 57 § 5 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego zgodnie z którym termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. W związku z tym skoro odwołanie wpłynęło do Agencji Rynku Rolnego w dniu 23 lutego 2010 r., nastąpiło to po upływie 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania liczonego od doręczenia decyzji i dlatego na podstawie art. 134 Kpa należało stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Pełnomocnik skarżącego wniósł w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na wyżej wskazane postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucił naruszenia art. 4 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranica poprzez błędną wykładnią i niewłaściwe zastosowanie, oraz naruszenie art. 57 § 5 Kpa poprzez jego niezastosowanie. Wywodził, że ustawa z 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą w art. 39a pkt 1 wskazuje jedynie na możliwość nakładania kar na importerów nasion konopi i nie reguluje kwestii nadawania i egzekwowania innych kar administracyjnych, w szczególności opartych na odrębnych aktach prawnych. W konsekwencji nie znajduje ona zastosowania w kwestii odwołania od decyzji nakładającej taką karę, gdyż w tym zakresie odpowiednie zastosowanie powinna mieć ustawa o ARR, która w art. 11 pkt 5 lit e) określa, iż Agencja Rynku Rolnego administruje obrotem z zagranicą towarami rolnymi, w szczególności przez nakładanie i egzekwowanie kar pieniężnych. Ustawa ta wskazuje, iż do postępowań w sprawach indywidualnych stosuje się przepisy Kpa z wyłączeniem art. 7. art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81 Kpa, nie wyłącza zatem stosowania art. 57 § 5 Kpa. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał dotychczasową argumentację. Powołał się na przepisy unijne nakazujące organom administracji odpowiedzialnym za prawidłowe stosowanie prawa wspólnotowego stosowanie kar administracyjnych w przypadku nieprzestrzegania przez eksporterów reguł wspólnotowych. Zdaniem organu nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, że art. 39a ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą nie reguluje kwestii nakładania i egzekwowania innych kar, niż nakładane na importerów nasion konopi. Organ wskazał, że zgodnie z art. 7 ustawy o ARR stosuje się tu przepisy Kpa z wyjątkiem enumeratywnie wskazanych, o ile przepisy ustawy albo przepisy odrębne nie stanowią inaczej, a takimi właśnie odrębnymi przepisami są m.in. przepisy ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranica i one mają zastosowanie, w tym art. 4 tej ustawy. Organ powołał się na prawomocne wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawach V SA/Wa: 2726/05, 2724/05, 2597/05, 2598/05, 2600/05, 2601/05, 2599/05 dotyczących odwołań od podobnych decyzji wniesionych z uchybieniem terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: skarga jest uzasadniona. Przepisy ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą nie stanowią podstawy do nakładania kar pieniężnych w zakresie stosowania procedury nakładania takich kar. Zgodnie z art. 1 tej ustawy określa ona zasady administrowania obrotem towarami z zagranicą, oraz w zakresie uzupełniającym, przepisy prawa wspólnotowego, zasady obrotu towarami z krajami trzecimi dokonywanego na podstawie przepisów tego prawa. Nie stanowi jednak podstawy, w szczególności w zakresie proceduralnym, do stosowania kar, za wyjątkiem kar, o jakich mowa w art. 39 a tej ustawy. Przepis ten - wbrew stanowisku organu - expressis verbis stanowi, że dotyczy wyłącznie importerów nasion konopi nieprzeznaczonych do siewu, oznaczonych kodem CN 1207 99 9, a więc nie ma zastosowania w sprawie niniejszej. Podstawą materialnoprawną zastosowania kary w przedmiotowej sprawie były przepisy art. 48 ust. 1 lit a) i art. 49 rozporządzenia Komisji (WE) nr 612/2009 z 7 lipca 2009 r. ustanawiającego wspólne szczegółowe zasady stosowania systemu refundacji wywozowych do produktów rolnych (Dz. Urz. WE L 186 z 17.7.2009 str. 1). Zatem nakładanie i egzekwowanie kar administracyjnych w zakresie administrowania obrotem z zagranicą towarami innymi niż nasiona konopi nieprzeznaczone do siewu należy do kompetencji Agencji Rynku Rolnego wynikającej z przepisów ustawy o ARR, w szczególności art. 11 ust. 1 pkt 5, co organ pierwszej instancji dostrzegł czyniąc miedzy innymi ten przepis podstawą swojej decyzji o nałożeniu kary. Powoływany zaś przez organ przepis art. 4 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą dotyczy tytko postępowań administracyjnych związanych z wydawaniem decyzji administracyjnych, o jakich mowa w tej ustawie, a w szczególności w jej przepisach: art. 3 ust. 1, art. 5, art. 8a, art. 25 i wreszcie art. 39a. Takich właśnie decyzji dotyczyły powoływane przez organ wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i w przypadku wydawania takich decyzji ma zastosowanie wyłączenie art. 57 § 5 Kpa na podstawie art. 4 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą. Skoro w sprawie nałożenia kary mają zastosowanie przepisy ustawy o ARR, to zgodnie z art. 7 tej ustawy stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81. Tak więc art. 57 § 5 Kpa powinien być w sprawie stosowany, gdyż jego stosowanie nie jest wyłączone ani przez art. 7 ustawy o ARR ani żaden inny przepis odrębny, jako że takim przepisem odrębnym nie jest przepis art. 4 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą, która nie ma zastosowania do nakładania kar (jak w przedmiotowej sprawie.) Słuszny zatem był zarzut naruszenia art. 4 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym poprzez jego niewłaściwą wykładnię i zastosowanie, prowadzący do niezastosowania przepisu art. 57 § 5 Kpa. To naruszenie przepisów prawa materialnego miało wpływ na wynik sprawy, gdyż przy właściwej interpretacji przepisów prawa i zastosowaniu art. 57 § 5 Kpa, brak byłoby podstaw do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało zaskarżone postanowienie uchylić. O zwrocie kosztów postępowania sądowego Sąd orzekła na mocy art. 200, p.p.s.a.