V SA/Wa 1246/14

WyrokWSA w Warszawie2014-11-21

Skład orzekający: Barbara Mleczko – Jabłońska, Andrzej Kania, Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zobowiązanie beneficjenta do zwrotu odsetek z tytułu nieterminowego złożenia wniosku o płatność, rozliczającego otrzymaną zaliczkę, jest zasadne, jeśli beneficjent wykazał wydatki w odpowiednich punktach wniosku o płatność, ale nie załączył wszystkich wymaganych dokumentów lub popełnił błędy we wniosku?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zobowiązanie do zwrotu odsetek jest zasadne, ponieważ beneficjent nie wykazał we wniosku o płatność wydatków kwalifikowalnych w sposób prawidłowy i kompletny, zgodnie z wymogami umowy o dofinansowanie i przepisami prawa. Wykazanie wydatków w niektórych punktach wniosku, bez załączenia wymaganych dokumentów potwierdzających ich poniesienie i kwalifikowalność, nie stanowi skutecznego rozliczenia zaliczki. Złożenie wniosku o płatność z błędami lub niekompletnego, nawet jeśli intencją było rozliczenie zaliczki, nie spełnia wymogów prawnych i umownych, co skutkuje obowiązkiem naliczenia odsetek.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji, która zobowiązywała beneficjenta (G.) do zwrotu odsetek w kwocie [...] zł z tytułu nieterminowego złożenia wniosku o płatność rozliczającego otrzymaną zaliczkę. Beneficjent twierdził, że rozliczył zaliczkę, składając wniosek o płatność wraz z dodatkowymi dokumentami, mimo że zawierały one pewne nieścisłości lub brakowało pełnego udokumentowania. Organ odwoławczy i sąd administracyjny uznali, że złożony wniosek nie spełniał wymogów formalnych i merytorycznych do rozliczenia zaliczki w wymaganym terminie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant st. sekr. sąd. - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2014 r. sprawy ze skargi G. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu odsetek; oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej przez G.jest decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju, działającego jako Instytucja Zarządzająca dla Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, z dnia [...] marca 2014 r. Nr [...], utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji – Władzy Wdrażającej Programy Europejskie (dalej "WWPE" lub "IW" ) z [...] grudnia 2013r. określającą wobec G. zobowiązanie zwrotu kwoty [...] zł, stanowiącej odsetki z tytułu nieterminowego złożenia wniosku o płatność, rozliczającego otrzymaną w dniu [...] listopada 2012r. zaliczkę w kwocie [...] zł, wypłaconą w ramach realizacji umowy o dofinansowanie z udziałem środków europejskich. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym sprawy. Decyzją z [...] grudnia 2013 r. Władza Wdrażająca Programy Europejskie (WWPE) działająca jako Instytucja Wdrażająca, określiła G. zobowiązanie w kwocie [...] zł, z tytułu niezłożenia przez beneficjenta wniosku o płatność rozliczającego otrzymaną w dniu [...] listopada 2012 r. zaliczkę w kwocie [...] zł, w terminie określonym w umowie o dofinansowanie projektu, przywołując za podstawę prawną art. 61 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 189 ust. 3 uofp, jednocześnie zobowiązując G. do uiszczenia ww. zobowiązania na rachunek bankowy wskazany w decyzji. W dniu [...] stycznia 2014 r. do Ministra Infrastruktury i Rozwoju - Instytucji Zarządzającej Programem Operacyjnym Innowacyjna Gospodarka wpłynęło odwołanie strony od ww. decyzji. W odwołaniu G. podniosła, że organ I instancji nieprawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie, a ponadto zaskarżona decyzja nie zawiera należytego uzasadnienia. Według strony WWPE nie wskazała, w oparciu o co kierowała się wydając zaskarżoną decyzję, nie wykazała, jakie argumenty zostały wzięte pod uwagę przy wydawaniu decyzji. Ponadto, beneficjent wyjaśnił, iż w dniu [...] grudnia 2012 r. wraz z wnioskiem o płatność pośrednią za okres do [...] grudnia 2012 r. o sumie kontrolnej: [...], złożył, zgodny ze wzorem WWPE, druk Rozliczenie zaliczki otrzymanej na realizację projektu(...) w kwocie [...] zł oraz Zapotrzebowanie na środki z refundacji(...) w kwocie [...]zł. Jednocześnie we wniosku tym, w pkt 13 Postęp rzeczowo-finansowy realizacji projektu, wykazał w zadaniu nr 2 pn. "[...]", wydatek w kwocie [...] zł, a w pkt 15 Wskaźniki realizacji projektu wykazano realizację wskaźnika produktu na poziomie 100%, tj. Liczba dostarczonych zestawów komputerowych – [...]szt. Powyższe zdaniem strony, w odniesieniu do tych samych punktów w poprzednim wniosku o płatność za okres do [...] października 2012 r., w których wartości wynosiły "0", potwierdza, że w okresie objętym wnioskiem do tj. [...] grudnia 2012 r. beneficjent poniósł wydatki na zakup środków trwałych, które zostały sfinansowane z zaliczki przekazanej przez WWPE. Według G. ww. dokumenty świadczą o rozliczeniu otrzymanej zaliczki. Jednocześnie strona poinformowała, iż między G., a WWPE następowała korespondencja, w tym również w drodze elektronicznej, w ramach której nie była poruszana kwestia nieterminowego rozliczenia zaliczki. Ponadto, zwrócono uwagę na okoliczność, iż WWPE dokonywała nieterminowej weryfikacji złożonych wniosków o płatność, co w jej ocenie ma wpływ na wysokość odsetek. Zdaniem G. działanie WWPE w zakresie nieterminowego rozliczenia złożonych wniosków wprost powodowało, iż kwota odsetek jest wygórowana. Podkreślono, iż w sytuacji gdy IW przestrzegałaby zapisów umowy o dofinansowanie, tj. weryfikacja złożonych wniosków następowałaby w terminie do 30 dni od dnia ich otrzymania (§ 6 ust. 3 umowy o dofinansowanie), to "kwota odsetek byłaby zupełnie inna". Ostatecznie G. wniosła o uchylenie decyzji Władzy Wdrażającej Programy Europejskie z dnia [...] grudnia 2013 r. oraz umorzenie postępowania w całości. W wyniku rozpoznania odwołania Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z [...] marca 2014r., wydaną w oparciu o art. 138 §1 kpa i art. 61 ust 3 pkt 2 w zw. z art. 67 i art. 189 ust 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (Dz.U. 2013 poz. 885 j.t) oraz w zw. z art.25 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U 2009 nr 84 poz.712 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję organu i instancji. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ odwoławczy, relacjonując przebieg postępowania podał, że [...] maja 2011 r. pomiędzy WWPE, a G. została zawarta umowa o dofinansowanie projektu "[...]", nr [...]. Na podstawie wniosku o płatność nr [...], WWPE wypłaciła beneficjentowi w dniu [...] listopada 2012 r. zaliczkę na poczet realizacji projektu w wysokości [...] zł, w tym kwotę [...] zł stanowiącą 85% dofinansowania pochodzącego z budżetu środków europejskich oraz kwotę [...] zł, stanowiącą 15% dofinansowania pochodzącego z wkładu krajowego budżetu państwa. Organ II instancji wskazując na obowiązujące przepisy w tym: art. 189 ust. 3 i art. 206 ust. 2 pkt 5 ustawy o finansach publicznych, a ponadto § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 18 grudnia 2009 r. w sprawie warunków i trybu udzielania i rozliczania zaliczek oraz zakresu i terminów składania wniosków o płatność w ramach programów finansowanych z udziałem środków europejskich (Dz. U. Nr 223 poz. 1786, z późn. zm.), podkreślił, że rozliczenie zaliczki polega na wykazaniu przez beneficjenta wydatków kwalifikowalnych we wnioskach o płatność złożonych do właściwej instytucji, w terminach i na warunkach określonych w umowie o dofinansowanie oraz zgodnie z systemem realizacji danego programu operacyjnego, lub na zwrocie zaliczki. Z powyższego, jak podał wynika, iż rozliczenie zaliczki polega na złożeniu wniosku o płatność zawierającego wydatki kwalifikowalne rozliczające udzieloną zaliczkę, przy czym wydatkami kwalifikowalnymi, mogą być wyłącznie te wydatki, które po zweryfikowaniu przez IW zostaną uznane przez nią na podstawie kryteriów określonych w umowie o dofinansowanie za poniesione zgodnie z jej postanowieniami. Ponadto, rozliczenie zaliczki może nastąpić również poprzez jej zwrot. W związku z powyższym aby przedstawiony we wniosku o płatność wydatek stanowił podstawę do rozliczenia zaliczki, IW m.in. na podstawie § 5 ust. 3 umowy o dofinansowanie musi stwierdzić, iż wydatki te jednocześnie: 1) są niezbędne do prawidłowej realizacji Projektu; 2) zaliczają się do kategorii kosztów wymienionych w Harmonogramie rzeczowo-finansowym Projektu; 3) zostały faktycznie poniesione w okresie kwalifikowalności wydatków; 4) zostały zweryfikowane i zatwierdzone przez Instytucję Wdrażającą/Instytucję Pośredniczącą II stopnia; 5) zostały prawidłowo udokumentowane przez Beneficjenta." Jednocześnie, terminy rozliczenia zaliczki, jak wynika z ww. przepisów uofp oraz Rozporządzenia, również reguluje umowa o dofinansowanie. Z analizy postanowień umowy o dofinansowanie przedmiotowego projektu wynika, iż termin i kwota rozliczenia zaliczki skonkretyzowane zostały w Harmonogramie rzeczowo-finansowym projektu, którego, zgodnie z § 2 ust. 4 pkt 1 umowy o dofinansowanie, Beneficjent zobowiązał się przestrzegać: "Beneficjent zobowiązuje się do zrealizowania Projektu w pełnym zakresie, w terminie wskazanym w § 5 ust. 4, z należytą starannością, zgodnie z Umową i jej załącznikami (...)". Zgodnie natomiast z § 16 ust. 5 umowy o dofinansowanie: "Integralną część Umowy stanowią dokumenty wymienione w Spisie załączników", gdzie w punkcie 3 wymieniony jest "Harmonogram rzeczowo-finansowy Projektu" (dalej "HRF"). Według HRF z dnia [...] października 2012 r. (data sporządzenia) wprowadzonym do umowy o dofinansowanie Aneksem nr 1 z dnia [...] października 2012 r. i obowiązującym w okresie, w którym Beneficjent zobowiązany był rozliczyć otrzymaną zaliczkę, beneficjent powinien złożyć wniosek lub wnioski o płatność rozliczające zaliczkę najpóźniej: • do dnia [...] listopada 2012 r. na kwotę [...] zł oraz, • do dnia [...] grudnia 2012 r. na kwotę [...] zł. Niezłożenie wniosku w ww. terminie lub na kwotę, a także wykazanie wydatków do rozliczenia zaliczki, które na skutek ich weryfikacji okazałoby się niekwalifikowalne, skutkuje powstaniem sankcji określonej w ww. przepisie. Dlatego, zdaniem Ministra niezbędne jest udokumentowanie poniesionych wydatków fakturami i innymi dowodami księgowymi pozwalającymi na weryfikację prawidłowości poniesionych wydatków. Z zebranego materiału dowodowego, zdaniem organu II instancji wynika beneficjent nie złożył w ww. terminach wniosków o płatność rozliczających zaliczkę, w których wykazałby wydatki kwalifikowalne spełniające na dzień złożenia wniosku kryteria określone m.in. w § 5 ust. 3 umowy o dofinansowanie. W opinii Organu odwoławczego wnioskiem o płatność, który spełnia wszystkie wymagania, aby można było go uznać za wniosek rozliczający przedmiotową zaliczkę, jest wniosek o płatność nr [...], który został złożony przez G. dopiero w dniu [...] lipca 2013 r. (zgodnie z § 16 ust. 3 umowy o dofinansowanie za dzień złożenia dokumentów w IW przyjmuje się dzień ich wpływu do instytucji). W związku z powyższym stwierdzono, iż beneficjent nie dochował spoczywającego na nim obowiązku rozliczenia zaliczki w terminie, o którym mowa w art. 189 ust. 3 uofp w zw. z § 5 ust. 1 Rozporządzenia. Zdaniem Ministra, wyjaśnienia strony zawarte w odwołaniu w zakresie rozliczenia zaliczki dotyczące danych zawartych we wniosku o płatność za okres do [...] grudnia 2012 r. nr [..] oraz w dokumencie pn. [...](...) złożonym do IW w dniu [...] grudnia 2012 r. nie zasługują na uwzględnienie. Ww. wniosek o płatność nie był wnioskiem rozliczającym zaliczkę, co wynika z wartości przedstawionych w nim wydatków kwalifikowalnych oraz z faktu, iż beneficjent w pkt. 10 tego wniosku wnioskował o kwotę [...] zł, co oznacza, iż wniosek ten dotyczył refundacji poniesionych wydatków a nie rozliczenia zaliczki. Jednocześnie, zdaniem IZ POIG fakt przedstawienia dokumentu, pn. [...](...) na łączną kwotę [...] zł, nie ma znaczenia w przedmiotowej sprawie, ponieważ jak to już wcześniej wyjaśnił organ odwoławczy, rozliczenie zaliczki może zostać dokonane poprzez złożenie wniosku o płatność lub poprzez zwrot otrzymanej zaliczki (zasady te wynikają bezpośrednio z przepisów prawa powszechnie obowiązującego: art. 189 ust. 3 uofp oraz § 5 ust. 1 Rozporządzenia). W związku z powyższym nie ma możliwości rozliczenia zaliczki w inny sposób, a dokumenty opracowane przez IW mają tylko charakter pomocniczy i nie stanowią podstawy do rozliczenia zaliczki. Jednocześnie, fakt wykazania w pkt. 13 wniosku o płatność Postęp rzeczowo-finansowy realizacji projektu w zadaniu nr 2 (Zakup i amortyzacja środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych) wydatków w kwocie [...] zł, a w pkt 15 Wskaźniki realizacji projektu realizację wskaźnika produktu na poziomie 100%, tj. Liczba dostarczonych zestawów komputerowych – [...] szt., również nie może zostać potraktowany jako rozliczenie zaliczki ponieważ Beneficjent, nie załączając do przedmiotowego wniosku o płatność dokumentów potwierdzających ich poniesienie oraz nie uwzględniając ich w punktach wniosku o płatność przeznaczonych do wykazania wydatków poniesionych i objętych tym wnioskiem np. pkt 8a, 9, 10, oraz Tabeli 11, uniemożliwił IW weryfikację tych wydatków oraz sprawił, iż pozostały one poza zakresem kontroli w aspekcie rozliczenia zaliczki. Jednocześnie, jak wskazano zgodnie z dokumentem "Instrukcja wypełniania wniosku beneficjenta o płatność w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka", w pkt. 13, w kolumnach 5 i 6, a więc w miejscu, gdzie beneficjent wykazał kwotę [...] zł, wykazać się powinno "wydatki ogółem oraz wydatki kwalifikowalne poniesione od początku realizacji projektu narastająco czyli ze wszystkich dotychczas złożonych wniosków włącznie z wydatkami ujętymi w bieżącym wniosku." Natomiast jak wynika z wyżej przedstawionych danych z punktów 8a, 9, 10, 11 wniosku o płatność oraz z informacji zawartej w odwołaniu, iż w poprzednim wniosku o płatność nr [...] w ww. pkt 13 Beneficjent przedstawił wartość "0", wynika jednoznacznie, iż kwota [...] zł nie została ujęta ani w bieżącym, ani w żadnym wcześniejszym wniosku o płatność. W związku z powyższym, jak wynika z pisma WWPE z dnia [...] lipca 2013 r. znak: [...], wartość ta została skorygowana przez IW. Ta sama sytuacja dotyczy wykazanych w ww. pkt 15 wniosku o płatność wskaźników, które z uwagi na fakt, iż nie mogą zostać wykazane do momentu zweryfikowania ich przez IW na podstawie m.in. dokumentów potwierdzających ich realizację np. faktur zakupu, również zostały skorygowane przez IW podczas weryfikacji wniosku o płatność, co także znalazło odzwierciedlenie w ww. piśmie. W związku z powyższym organ II instancji nie uwzględnił zarzutów odwołującej się G., iż przedstawione przez nią okoliczności, potwierdzają rozliczenie udzielonej zaliczki, a twierdzenie strony, w tych okolicznościach, iż konsekwentnie wskazywał, że przedmiotowa zaliczka została w wyżej opisany sposób przez niego rozliczona, nie mogły mieć żadnego wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Na koniec Minister wskazał, że nie widzi żadnego związku pomiędzy nieterminową weryfikacją wniosków o płatność przez WWPE, a wysokością odsetek. Nie zgodził się również z beneficjentem, iż WWPE nie wskazała, czym kierowała się, wydając zaskarżoną decyzję. Zdaniem organu odwoławczego WWPE wskazała, wbrew twierdzeniom strony okres, za jaki zostały naliczone odsetki, ponieważ wskazała datę przekazania środków oraz okres kiedy zaliczka powinna zostać rozliczona, a także datę złożenia wniosku o płatność rozliczającego zaliczkę. Informacje te, jak podano, w sposób nie budzący wątpliwości pozwalają na ustalenie wysokości odsetek, poprzez zastosowanie przytoczonego przez IW art. 189 ust. 3 uofp. Ponadto, zdaniem IZ POIG, IW nie musiała wskazywać stopy procentowej odsetek, ponieważ art. 189 ust. 3 jasno odnosi się do odsetek naliczonych jak dla zaległości podatkowych, których wysokość została precyzyjnie wskazana w art. 56 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (j.t Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.). Na powyższą decyzję G., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – radcę prawnego, pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Podtrzymując zasadniczo dotychczasowe stanowisko, wyrażone uprzednio w odwołaniu, zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2014r. G. zarzuciła naruszenie przepisów: art.7 i art. 77 §1 k.p.a. polegających na przeprowadzeniu postępowania bez wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, co skutkuje, zdaniem skarżącego brakiem wszechstronnego wyjaśnienia niniejszej sprawy oraz art. 8 k.p.a. polegających na prowadzeniu postępowania administracyjnego z naruszeniem zasady zaufania strony do władzy publicznej W związku z powyższym G. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego. W uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła przedstawione zarzuty, sprowadzające się w zasadniczej części do zakwestionowania przyjętej przez organ zasadności zwrotu środków finansowych. Wbrew ustaleniom dokonanym przez organy G., jak wskazano w skardze rozliczyła terminie otrzymaną w dniu [...] listopada 2012r, zaliczkę, składając wniosek o płatność. W ocenie skarżącej jeżeli nawet przedstawione przez nią dokumenty zawierały sprzeczności tj. w pkt 8a do pkt 10 i w tabeli nr 11 wniosku o płatność były kwoty odmienne od kwot wykazanych przez G. w załączniku do tegoż wniosku, to organ I instancji winien te ewentualne sprzeczności wyjaśnić i zweryfikować oraz wezwać beneficjenta do ewentualnego poprawienia stwierdzonych niezgodności czy też braków. Skarżąca wskazała również, że nawet jeżeli złożone przez nią dokumenty były obarczone brakami czy nieścisłościami, to jednak celem ich złożenia było rozliczenie zaliczki, co wynikało z załączonego do wniosku pisma zatytułowanego "[...]". W tej sytuacji, zdaniem Spółki czynienie zarzutu nieterminowego rozliczenia zaliczki, nie powinien się ostać. Na koniec G. ponownie zarzuciła nieterminowe zweryfikowanie przez WWPE złożonych przez skarżącą w dniu [...] grudnia 2012r. wniosków o płatność, co z kolei wpłynęło na wysokość kwoty, do zapłaty której G. została zobowiązana. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Rozwoju wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 -j.t.), dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W tym zakresie mieści się ocena, legalności zaskarżonej decyzji, a tym samym ustalenie czy decyzja ta odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Oceniając wydane w sprawie rozstrzygnięcie, przy zastosowaniu powyższych kryteriów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2014r. jest zgodna z prawem. Sąd nie podziela podniesionych w skardze zarzutów naruszenia wskazanych przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również, zdaniem Sądu nie doszło do naruszenia mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego. Przechodząc do wyjaśnienia motywów podjętego przez Sąd rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności wyjaśnić należy, iż istota sprawy sprowadza się do zbadania po pierwsze prawidłowości postępowania administracyjnego prowadzonego w sprawie (zarzut niepełnego ustalenia stanu faktycznego sprawy – art. 7, 77 §1 k.p.a.) oraz oceny zastosowanej przez organ wykładni prawa. Zdaniem Sądu w obu zagadnieniach sprawy rację należało przyznać Ministrowi Infrastruktury i Rozwoju oceniającemu sprawę. W ocenie Sądu organy administracyjne podjęły niezbędne kroki zmierzające do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Sąd nie dopatrzył się tutaj naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania, tj. naruszenia treści art. 7, 8, 77 §1 k.p.a. Organ administracyjny zebrał bowiem i rozpatrzył cały materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające ustosunkowując się przy tym do dokonanych na ich skutek ustaleń. Organ zobowiązany jest bowiem zakreślać granice postępowania wyjaśniającego, kierując się obowiązkiem wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego w oparciu o własne przekonanie co do konieczności udowodnienia pewnych faktów. Materiał dowodowy zebrany w sprawie, zdaniem Sądu obejmował całokształt badanej sprawy. Pamiętać tutaj należy, iż strona skarżąca nie kwestionuje faktu zawarcia umowy z dnia [...] maja 2011r. w powoływanej przez organ treści. Niesporna jest również wysokość wypłaconej w dniu [...] listopada 2012r. G. na poczet realizacji projektu zaliczki oraz treści wniosku o płatność za okres do [...] grudnia 2012r. wraz z załączonym do niego pismem pt " [...]" złożonym do IW w dniu [...] grudnia 2012r. Skarżąca nie zgadza się natomiast z wnioskami oraz konsekwencjami jakie z tego tytułu wyprowadziły organy administracyjne orzekające w sprawie. Wskazuje, że złożone dokumenty dotyczyły rozliczenia zaliczki bowiem z ich treści można było powyższe wyczytać. We wniosku tym, bowiem w pkt 13 Postęp rzeczowo-finansowy realizacji projektu, G. wykazała w zadaniu nr 2 pn. "[...]", wydatek w kwocie [...] zł, a w pkt 15 Wskaźniki realizacji projektu wykazano realizację wskaźnika produktu na poziomie 100%, tj. Liczba dostarczonych zestawów komputerowych – [...] szt. Powyższe zdaniem strony, w odniesieniu do tych samych punktów w poprzednim wniosku o płatność za okres do [...] października 2012r., w których wartości wynosiły "0", potwierdza, że w okresie objętym wnioskiem do tj. [...] grudnia 2012 r. beneficjent poniósł wydatki na zakup środków trwałych, które zostały sfinansowane z zaliczki przekazanej przez WWPE. Według G. ww. dokumenty świadczą o rozliczeniu otrzymanej zaliczki. Ponadto skarżąca podnosi i zarzuca, że o ile złożone dokumenty były obarczone brakami czy nieścisłościami, to ich celem było rozliczenie zaliczki, co wynikało z załączonego do wniosku pisma. W tej sytuacji organ I instancji winien te sprzeczności zweryfikować i wezwać skarżącego do ewentualnego poprawienia stwierdzonych niezgodności czy braków bowiem intencją strony było rozliczenie zaliczki, a to nastąpiło w terminie. Organ odwoławczy oceniając materiał dowodowy zgromadzony w sprawie dokonał własnej oceny i potwierdził prawidłowość dotychczasowego postępowania. W ocenie Sądu analiza akt oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wskazuje dowolności w ustaleniach faktycznych, niekorzystnej, pozbawionej logiki rozumowania interpretacji zebranego w sprawie materiału dowodowego czy też wybiórczego traktowania zgromadzonego materiału dowodowego. W zakresie oceny ustaleń faktycznych wskazać także należy, iż w stopniu wystarczającym uzasadnione zostało wyliczenie przypadającej do zwrotu kwoty. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił ustalenia faktyczne zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji czyniąc je integralną częścią ustaleń własnych. Kwestią sporną pozostaje natomiast ustalenie czy prawidłowo orzekające w sprawie organy administracyjne ustaliły skarżącej odsetki z tytułu nieterminowego ( niezgodnie z umową o dofinansowanie projektu ) złożenia wniosku o płatność rozliczającego otrzymaną w dniu [...] listopada 2012r. zaliczkę w kwocie [...] zł. uznając, że dopiero w dniu [...] lipca 2013r. składając wniosek o płatność (data wpływu do organu ) G. dokonała rozliczenia zaliczki w w w kwocie Zgodnie bowiem z art. 189 ust. 3 uofp: "W przypadku niezłożenia wniosku o płatność na kwotę lub w terminie, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie ust. 4, od środków pozostałych do rozliczenia, przekazanych w ramach zaliczki, nalicza się odsetki jak dla zaległości podatkowych, liczone od dnia przekazania środków do dnia złożenia wniosku o płatność." Jednocześnie w myśl art. 206 ust. 2 pkt 5 uofp umowa o dofinansowanie projektu powinna określać w szczególności "termin i sposób rozliczenia projektu oraz ewentualnych zaliczek". Ponadto, zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 18 grudnia 2009 r. w sprawie warunków i trybu udzielania i rozliczania zaliczek oraz zakresu i terminów składania wniosków o płatność w ramach programów finansowanych z udziałem środków europejskich (Dz. U. Nr 223 poz. 1786, z późn. zm.) "Rozliczenie zaliczki polega na wykazaniu przez beneficjenta wydatków kwalifikowalnych we wnioskach o płatność złożonych do właściwej instytucji, w terminach i na warunkach określonych w umowie o dofinansowanie oraz zgodnie z systemem realizacji danego programu operacyjnego, lub na zwrocie zaliczki". Prawidłowo zatem przyjęto, że przepisy te jednoznacznie wskazują, iż rozliczenie zaliczki polega na złożeniu wniosku o płatność zawierającego wydatki kwalifikowalne rozliczające udzieloną zaliczkę, przy czym wydatkami kwalifikowalnymi, mogą być wyłącznie te wydatki, które po zweryfikowaniu przez IW zostaną uznane przez nią na podstawie kryteriów określonych w umowie o dofinansowanie za poniesione zgodnie z jej postanowieniami. Ponadto, rozliczenie zaliczki może nastąpić również poprzez jej zwrot. W związku z powyższym aby przedstawiony we wniosku o płatność wydatek stanowił podstawę do rozliczenia zaliczki, IW m.in. na podstawie § 5 ust. 3 umowy o dofinansowanie musi stwierdzić, iż wydatki te jednocześnie: 1) są niezbędne do prawidłowej realizacji Projektu; 2) zaliczają się do kategorii kosztów wymienionych w Harmonogramie rzeczowo-finansowym Projektu; 3) zostały faktycznie poniesione w okresie kwalifikowalności wydatków; 4) zostały zweryfikowane i zatwierdzone przez Instytucję Wdrażającą/Instytucję Pośredniczącą II stopnia; 5) zostały prawidłowo udokumentowane przez Beneficjenta." Jednocześnie, terminy rozliczenia zaliczki, jak wynika z ww. przepisów uofp oraz Rozporządzenia, również reguluje umowa o dofinansowanie. Z umowy o dofinansowanie przedmiotowego projektu wynika, iż termin i kwota rozliczenia zaliczki skonkretyzowane zostały w Harmonogramie rzeczowo-finansowym projektu, którego, zgodnie z § 2 ust. 4 pkt 1 umowy o dofinansowanie, Beneficjent zobowiązał się przestrzegać: "Beneficjent zobowiązuje się do zrealizowania Projektu w pełnym zakresie, w terminie wskazanym w § 5 ust. 4, z należytą starannością, zgodnie z Umową i jej załącznikami (...)". Zgodnie natomiast z § 16 ust. 5 umowy o dofinansowanie: "Integralną część Umowy stanowią dokumenty wymienione w Spisie załączników", gdzie w punkcie 3 wymieniony jest "Harmonogram rzeczowo-finansowy Projektu" (dalej "HRF"). Według HRF z dnia [...] października 2012 r. obowiązującym w okresie, w którym G. zobowiązana była rozliczyć otrzymaną zaliczkę, skarżąca powinna złożyć wniosek lub wnioski o płatność rozliczające zaliczkę najpóźniej: • do dnia [...] listopada 2012 r. na kwotę [...] zł oraz, • do dnia [...] grudnia 2012 r. na kwotę [...] zł. Niezłożenie wniosku w ww. terminie lub na kwotę, a także wykazanie wydatków do rozliczenia zaliczki, które na skutek ich weryfikacji okazałoby się niekwalifikowalne, skutkuje powstaniem sankcji określonej w ww. przepisie. Składając wniosek o płatność niezbędne jest ponadto udokumentowanie poniesionych wydatków fakturami i innymi dowodami księgowymi pozwalającymi na weryfikację prawidłowości poniesionych wydatków, co niewątpliwie w sprawie nie miało miejsca. W tym miejscu wskazać należy iż kontekście zasad wypełniania wniosku o płatność, zawartych w dokumencie który winien być stronie znany "Instrukcja wypełniania wniosku beneficjenta o płatność w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka", beneficjent zobowiązany jest do wskazania: W pkt 8a "Należy podać całkowitą kwotę poniesionych przez beneficjenta wydatków objętych wnioskiem o płatność związanych z realizowanym projektem, zarówno kwalifikowalnych, jak i niekwalifikowalnych (również tych nie wykazanych w pkt 11). (...)". W pkt 9 "Należy podać kwotę poniesionych przez beneficjenta wydatków kwalifikowalnych objętych wnioskiem o płatność. Kwota ta jest równa sumie wartości wykazanych w tabeli z pkt. 11, w kolumnie 8(...)". W pkt 10 "Wnioskowana kwota - w przypadku, gdy płatności dla beneficjenta przekazywane są w formie refundacji, należy wpisać kwotę stanowiącą wynik mnożenia kwoty z punktu 9 przez intensywność wsparcia (%) wynikającą z umowy/decyzji o dofinansowanie(...)". W tabeli nr 11 "W zestawieniu należy uwzględnić następujące dane z dokumentów potwierdzających wydatki poniesione na realizację projektu: 1) numer dokumentu potwierdzającego wydatkowanie środków; 2) numer księgowy lub ewidencyjny dokumentu, nadany przez osobę prowadzącą ewidencję księgową lub księgi rachunkowe; 3) datę wystawienia dokumentu; 4) datę uregulowania płatności wynikającej z przedstawionego dokumentu księgowego; jeżeli płatność była dokonana w więcej niż jednym terminie należy podać wszystkie daty dla całego dokumentu lub przedział dat od-do; 5) nazwę towaru lub usługi wykazanych w odpowiedniej pozycji w przedstawianym dokumencie księgowym. Opis towaru/ usługi powinien być na tyle szczegółowy, aby pozwalał na jednoznaczne zidentyfikowanie, jakiej usługi lub towaru dana pozycja dotyczy. (...); 6) kwotę dokumentu brutto; należy podać kwotę brutto widniejącą na dokumencie, nawet jeśli część pozycji z dokumentu nie dotyczy wydatków poniesionych na realizację projektu; 7) kwotę dokumentu netto (różnica pomiędzy wartościami w ust. 6 i 7 wynikać może wyłącznie z podatku VAT); 8) kwotę wydatków kwalifikowanych poniesionych na realizację projektu, rozliczanych danym wnioskiem o płatność (...)". Z ww. informacji zawartych w instrukcji, bezsprzecznie wynika, iż to w tych punktach beneficjent wskazuje, kwotę wydatków, jaką przedstawia do rozliczenia np. zaliczki, a kwota wskazana w pkt. 13 jest kwotą wynikową kwot poniesionych i zatwierdzonych przez IW wydatków przedstawionych w poprzednich wnioskach o płatność oraz wydatków przedstawionych w bieżącym wniosku. Ponadto, w związku z faktem, iż Beneficjent konsekwentnie wskazywał w ww. pkt 8a, 9, i Tabeli nr 11 wniosku o płatność nr 5, kwotę wydatków kwalifikowalnych w wysokości [...] zł, to nie można uznać, iż wniosek ten dotyczył rozliczenia kwoty [...] zł . Biorąc pod uwagę powyższe Beneficjent w istocie nie wykazał we wniosku o płatność zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 18 grudnia 2009 r. w sprawie warunków i trybu udzielania i rozliczania zaliczek oraz zakresu i terminów składania wniosków o płatność w ramach programów finansowanych z udziałem środków europejskich (Dz. U. Nr 223 poz. 1786, z późn. zm.) wydatków kwalifikowalnych na kwotę wymaganą do rozliczenia zaliczki. Złożony przez G. w dniu [...] grudnia 2012r. wniosek o płatność nie dotyczył bowiem spornej kwoty, gdyż w jego pkt 8a i 9 jako kwotę wydatków kwalifikowanych objętych wnioskiem wskazano [...] zł, a w pkt 10 jako wnioskowaną beneficjent wskazał wyraźnie kwotę [...] zł. Również co istotne w tabeli 11 w kolumnie Kwota wydatków kwalifikowalnych wartość ich wskazana została na kwotę [...]zł. Prawidłowo zatem, w ocenie Sądu organ przyjął, że wniosek tak sporządzony nawet wraz z pismem dotyczącym pt. [...] nie mógł stanowić podstawy do przyjęcia możliwości rozliczenia zaliczki bowiem zarówno w piśmie tym jak i we wniosku w tabeli 11 nie wskazano faktur i dat rozliczających sporną kwotę. Mało tego - z zapisów tej tabeli tej wyraźnie wynika, że wydatki kwalifikowalne G. przedstawia w kwocie [...] zł. Nie można zatem przyjąć, ze beneficjent w istocie złożył wniosek o płatność rozliczając zaliczkę w kwocie [...] zł, a omyłkowo czy też przez oczywiste niedopatrzenie błędnie wypełnił pkt 8a , 9 i 10 wniosku. Organ nie miał zatem możliwości odniesienia się do załączonego do wniosku z dnia [...] grudnia 2012r. pisma [...] skoro i ono nie zawierało również żadnych danych (faktur, rachunków) dokumentujących poniesienie kosztów kwalifikowanych. Nie można zatem w tej sytuacji czynić zarzutu organowi, iż przedstawiona dokumentacja dawała podstawę do przyjęcia, że dane w niej zawarte stanowią wniosek o płatność i podstawę do rozliczenie zaliczki w spornej kwocie tylko na tej podstawie, że w pkt 13 dot. Postępu rzeczowo finansowego skarżący w zadaniu 2 wykazał wydatek w kwocie [...]zł., a w pkt 15 wykazano realizację wskaźnika produktu na poziomie 100%. Z ww. informacji zawartych w instrukcji, bezsprzecznie wynika, iż to w tych punktach beneficjent wskazuje, kwotę wydatków, jaką przedstawia do rozliczenia np. zaliczki, a kwota wskazana w pkt. 13 jest kwotą wynikową kwot poniesionych i zatwierdzonych przez IW wydatków przedstawionych w poprzednich wnioskach o płatność oraz wydatków przedstawionych w bieżącym wniosku. Ponadto, w związku z faktem, iż G. konsekwentnie wskazywała w ww. pkt 8a, 9, i Tabeli nr 11 wniosku o płatność nr z [...] grudnia 2012r. kwotę wydatków kwalifikowalnych w wysokości [...] zł, to nie można, jak słusznie przyjęto uznać, iż wniosek ten dotyczył rozliczenia kwoty [...] zł. Błąd natomiast popełniony przez Beneficjenta przy wypełnianiu wniosku z dnia [...] grudnia 2012r. , w zakresie sprzeczności danych wykazanych w pkt 8a do pkt 10 i w tabeli nr 11, został, wbrew twierdzeniom Strony, dostrzeżony przez WWPE i pismem z dnia z dnia [...] lipca 2013 r. znak: [...], wartości te zostały skorygowane przez IW. WWPE wskazała w nim: "Pkt. 13 postęp rzeczowo-finansowy(...) Ponieważ nie przedstawiono jeszcze wydatków do rozliczenia dot. zadania nr 2, kwoty w kol.5 i 6 wynoszą 0.00 pin." W związku z powyższym, zarzut sformułowany w skardze, iż błąd ten nie został poprawiony przez Organ I instancji na etapie weryfikacji wniosku o płatność, nie może zostać uwzględniony. Rację ma organ, iż aby stwierdzić, że wniosek o płatność stanowi podstawę do rozliczenia zaliczki, beneficjent musi przedstawić wraz z wnioskiem odpowiednie dokumenty i informacje potwierdzające ich spełnienie. Dopiero po takiej weryfikacji i potwierdzeniu spełnienia ww. warunków stanowią one podstawę do rozliczenia zaliczki. W innej sytuacji beneficjenci mogliby istotnie przedstawiać we wnioskach o płatność wydatki, które w ogóle nie miałyby potwierdzenia w dokumentach oraz czynnościach faktycznych. W przedmiotowej sprawie, Beneficjent nie wykazał kwoty [...] zł, jako kwoty wydatków kwalifikowalnych objętych wnioskiem z dnia [...] grudnia 2012r. w tej pozycji wykazał kwotę [...] zł. Jednocześnie, nie załączył do wniosku o płatność żadnych dokumentów księgowych potwierdzających ich poniesienie oraz spełnianie ww. warunków. Beneficjent nie wykazał również danych dotyczących dokumentów księgowych potwierdzających poniesienie wydatków, które powinny zostać przedstawione w tabeli nr 11 wniosku o płatność, zgodnie z zakresem informacji określonym np. we wcześniej wskazanej instrukcji dotyczącej wypełniania wniosku o płatność. G. nie załączając do przedmiotowego wniosku o płatność dokumentów potwierdzających ich poniesienie oraz nie uwzględniając ich w punktach wniosku o płatność przeznaczonych do wykazania wydatków poniesionych i objętych tym wnioskiem np. pkt 8a, 9, 10, oraz Tabeli 11, uniemożliwiła IW weryfikację tych wydatków oraz sprawiła iż pozostały one poza zakresem kontroli IW w aspekcie rozliczenia zaliczki. Rozliczenie przedmiotowej zaliczki nastąpiło dopiero wnioskiem o płatność nr [...] złożonym do WWPE w dniu [...] lipca 2013 r., co wynika z pisma skarżącej, którym został przekazany ww. wniosek o płatność. Podnoszone przez G. okoliczności zatwierdzenia przez IW harmonogramu rzeczowo-finansowego (HRF), w którym wykazano poniesienie wydatków w kwocie [...] zł, w tym obejmujących zaliczkę w kwocie [...] zł, są jak zasadnie wskazano bez znaczenia dla sprawy. Bezsprzecznie, w obowiązującym HRF w okresie, w którym G. zobowiązana był rozliczyć otrzymaną zaliczkę, był HRF z dnia [...] października 2012 r. (data sporządzenia) i zgodnie z nim Beneficjent powinien złożyć wniosek lub wnioski o płatność rozliczające zaliczkę najpóźniej: • do dnia [...] listopada 2012 r. na kwotę [...] zł oraz, • do dnia [...] grudnia 2012 r. na kwotę [...] zł. dokonania zwrotu środków tj. [...] grudnia 2012r. Podzielić należy w tym miejscu argumentację organu, iż źródłem powstania zobowiązania, polegającego na zapłacie odsetek, o których mowa w art. 189 ust. 3 uofp będzie zaistnienie zdarzenia polegającego na nierozliczeniu zaliczki w sposób przewidziany w § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego w sprawie warunków i trybu udzielania zaliczek oraz zakresu i terminów składania wniosków o płatność w ramach programów finansowanych z udziałem środków europejskich (Dz. U. z 2009, nr 223, poz. 1786) – w terminie przewidzianym w umowie o dofinansowanie. Zatem rozliczenie zaliczki następuje poprzez wykazanie wydatków kwalifikowanych we wnioskach o płatność składanych w terminach wskazanych w harmonogramie rzeczowo-finansowym lub na zwrocie zaliczki na rachunek. W przedmiotowej sprawie doszło do nierozliczenia otrzymanej przez beneficjenta zaliczki w terminie wynikającym z umowy o dofinansowanie. Zobowiązanie z tytułu odsetek naliczonych na podstawie art. 189 ust. 3 uofp powstaje zatem na skutek wystąpienia przesłanek określonych w treści tego przepisu. W związku z tym, źródłem powstania przedmiotowego zobowiązania będzie zaistnienie zdarzenia polegającego na nierozliczeniu zaliczki w sposób określony w § 5 rozporządzenia MRR, w terminach wskazanych w umowie o dofinansowanie. W związku z tym, w przypadku zaistnienia okoliczności, o których mowa w art. 189 ust. 3,ufp istnieje obowiązek naliczenia odsetek poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Potwierdzenie powyższego stanowiska stanowi również nowelizacja art. 189 ust 3a i 3 b ufp dokonana z dniem [...] kwietnia 2014r. Na prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia nie mogą wpływać zarzuty skarżącej w zakresie opóźnień w weryfikacji wniosków o płatność przez WWPE. Zobowiązanie z tytułu odsetek naliczonych na podstawie art. 189 ust. 3 uofp, powstaje z mocy prawa na skutek wystąpienia przesłanek określonych w jego treści, tj. zaistnienia zdarzenia polegającego na nierozliczeniu zaliczki na kwotę lub w terminie określonym w tym przepisie. W związku z powyższym organ, w sytuacji wystąpienia przesłanek w nim określonych, zobowiązany jest wydać decyzję administracyjną i żądać zapłaty tego zobowiązania. Mając na uwadze powyższe rozważania , zdaniem Sądu ustalenia i wnioski, jakie przy wydawaniu decyzji poczyniono mieszczą się w ramach prawem przewidzianych, tak z punktu widzenia prawa procesowego jak i prawa materialnego - art. 189 ust 3 ufp w związku z § 5 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 18 grudnia 2009 r. w sprawie warunków i trybu udzielania i rozliczania zaliczek oraz zakresu i terminów składania wniosków o płatność w ramach programów finansowanych z udziałem środków europejskich (Dz. U. Nr 223 poz. 1786, z późn. zm.), a uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi art. 107 §3 kpa. W ocenie Sądu, skoro przedstawione w skardze zarzuty nie okazały się zasadne, mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło