V SA/Wa 1252/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-07-04

Skład orzekający: Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo rolne, której jedynym dochodem są dopłaty bezpośrednie, a która ponosi koszty związane z klęskami żywiołowymi i zaciągniętymi kredytami, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej prowadzącej gospodarstwo rolne, której jedynym dochodem są dopłaty bezpośrednie, a która ponosi znaczące koszty związane z klęskami żywiołowymi i zaciągniętymi kredytami, należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdyż nie posiada ona wystarczających środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
R. K. wniósł skargę na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa i jednocześnie wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wnioskodawca prowadzi gospodarstwo rolne, którego jedynym dochodem są dopłaty bezpośrednie, które pochłania produkcja rolna. Gospodarstwo zostało dotknięte suszą, a na wznowienie produkcji zaciągnięto kredyty. Skarżący wskazał na trudną sytuację majątkową i brak środków na pokrycie kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolniono od kosztów sądowych i ustanowiono adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2008 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie dofinansowania projektu ze środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. 1. zwolnić od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w [...]. R. K. wnosząc skargę na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] lutego 2008 r., wystąpił z wnioskiem (uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF z 23.05.2008 r.) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż prowadzi jednoosobowo gospodarstwo rolne i domowe, posiada [...] część domu o pow. około [...] m2, w pozostałej części "obciążony użytecznością wieczystą rodziców", nieruchomość rolną o pow. [...] ha i [...] ha, stanowiącą "słabą ziemię 5 i 6 klasy" oraz [...] ha kwaśnych łąk, natomiast nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. W rubryce 10 wniosku wskazał jako stałe źródło dochodów dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych w wysokości 20.000 zł rocznie. Uzasadniając swoje żądanie podniósł, iż posiada grunty rolne słabej klasy, produkcja rolna pochłania otrzymywane dopłaty, zaś na utrzymanie pozostają mu "symboliczne grosze". W latach 2005-2007 gospodarstwo dotknęła klęska suszy, zaś na wznowienie produkcji rolnej zmuszony był zaciągnąć kredyty, które nadal spłaca. Z uwagi na to, iż złożone oświadczenie okazało się niewystarczające dla oceny możliwości majątkowych strony, zarządzeniem z 2 czerwca 2008 r. wezwano wnioskodawcę do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia określonych dokumentów. W odpowiedzi na powyższe, pismem procesowym z 17 czerwca 2008 r., skarżący ponownie przedstawił swoja sytuację majątkową oraz wyjaśnił, iż dopłaty do gruntów stanowią jedyne źródło jego utrzymania, produkcja rolna jest nieopłacalna, posiada zobowiązania finansowe z tytułu zaciągniętych kredytów klęskowych. Miesięczne wydatki wnioskodawcy na zamieszkanie i utrzymanie wynoszą około 1.000 zł. Skarżący posiada rodzinę, jednakże obecnie nie może liczyć na pomoc finansową z jej strony. Do pisma załączył m. in. wyciągi z posiadanych rachunków bankowych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Prawo pomocy stanowi wyjątek od obowiązującej w postępowaniu przed sądem administracyjnym zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania związanych z jej udziałem w sprawie (wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Stosownie do treści przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., może zostać ono przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie. Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie o stanie majątkowym wnioskodawcy i porównując je z obciążeniami związanymi z partycypowaniem w kosztach sądowych oraz z zastępstwem profesjonalnego pełnomocnika, uznać należało, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielania skarżącemu prawa pomocy, zgodnie z żądaniem wniosku. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia w szczególności trudna sytuacja w jakiej się wnioskodawca znalazł, w związku z klęskami żywiołowymi jakie dotknęły prowadzone przez niego gospodarstwo rolne oraz koniecznością regulowania zobowiązań finansowych jakie zaciągnął na kontynuowanie produkcji rolnej. Ponadto wzięto pod uwagę, iż nie posiada zasobów pieniężnych, zaś środki zgromadzone na rachunkach bankowych są nieznaczne. W tym stanie rzeczy uznać należało, iż uzyskiwany dochód z tytułu dopłat bezpośrednich jest niewystarczający na poniesienie jakichkolwiek kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło