V SA/Wa 126/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska – Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Protokolant - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2010r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. w G. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o pomocy de minimis; oddala skargę Przedmiotem skargi wniesionej przez P. Spółkę z o.o. w G. jest postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z [...] listopada 2009 r. o nr [...]. Postanowieniem tym Minister Pracy, działając na podstawie art. 138 § 1 w związku z art. 144 oraz art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.), utrzymał w mocy postanowienie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z [...] sierpnia 2009 r. o odmowie wydania zaświadczenia o pomocy de minimis, w następującym stanie faktycznym: Pismem z 20 lutego 2009 r. Spółka P. zwróciła się do PFRON o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis. Wnioskowana kwota pomocy wynosiła 9300 zł. W uzasadnieniu tego pisma wskazała, że w/w kwota wydatkowana została z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (dalej w skrócie: zfron), w ramach IPR (indywidualnych programów rehabilitacji). Ze środków tych przygotowano stanowiska pracy dla dwóch osób niepełnosprawnych – E.O. (kwota 4500 zł) oraz M.S. (kwota 4800 zł). Spółka wskazała też, że środki wydatkowano zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 b rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 19 grudnia 2007 r. (Dz. U. Nr 245, poz. 1810). Do pisma Spółka załączyła fakturę VAT nr [...] z [...] stycznia 2009 r. opiewającą na kwotę netto 4800 zł, dowód potwierdzający przelew kwoty 5856 zł z konta zfron na konto wykonawcy remontu Z., fakturę VAT nr [...] z [...] stycznia 2009 r. opiewającą na kwotę netto 4500 zł, dowód potwierdzający przelew kwoty 5490 zł z konta zfron na konto L., oświadczenie wskazujące nr konta zfron, informacje o posiadanych zaświadczeniach o pomocy de minimis. Pismem z 9.07.2009 r. zmieniła wniosek w ten sposób, że wskazała, że wydatki dotyczą innych osób niż wskazane pierwotnie we wniosku tj. W.O. i K.R. Postanowieniem z [...] sierpnia 2009 r. Prezes Zarządu PFRON odmówił P. Spółka z o.o. w G. wydania zaświadczeń o pomocy de minimis na wydatki poniesione w dniu [...] stycznia 2008 r. w kwocie 4500 zł, co stanowi 1025,92 euro oraz w dniu [...] stycznia 2009 r. w kwocie 4.800 zł, co stanowi 1096,17 euro. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, iż pismem z 25 marca i 27 kwietnia 2009 r. zwrócił się do Spółki o przedstawienie w zakreślonym terminie informacji i dowodów mogących rzutować na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy oraz wypowiedzenie się, co do ustaleń dokonanych przez Fundusz. Dalej podkreślił, iż Indywidualne Programy Rehabilitacji, zgodnie z § 2 ust. 1 pkt. 12 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 245, poz. 1810 z późn. zm.), mają na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności pracownika niepełnosprawnego. Natomiast z analizy dokumentacji załączonej do wniosku wynika, iż wydatek na sfinansowanie projektów oraz prac remontowych budynku, na który pracodawca ubiega się o wydanie zaświadczeń na podstawie rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. winien być sfinansowany z tzw. puli ogólnej (stanowiącej 75%) zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1b cyt. rozporządzenia. Nadto organ I instancji podkreślił, że Indywidualne Programy Rehabilitacji nie mogą stanowić pretekstu do dokonywania inwestycji związanych z modernizacją zakładu, a z przedłożonych Indywidualnych Programów Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych nie wynika, iż wydatki poniesione na remont budynku mają związek z niepełnosprawnością osób, dla których je opracowano, zgodnie zaś Rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 Nr 169 poz.1650) pracodawca jest zobowiązany organizować pracę w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy spełniające wymogi BHP niezależnie od tego czy pracę wykonuje pracownik sprawny czy niepełnosprawny. W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółka P. wniosła o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis na kwotę wskazaną w złożonym przez nią wniosku. Podniosła, że wniosek ten zawierał wszystkie potrzebne do wystawienia zaświadczenia dokumenty. Wskazała też, że wydatki objęte wnioskiem ramach indywidualnych programach rehabilitacji zostały przeznaczone na prace remontowe mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych osób niepełnosprawnych. Wskazała, iż we wrześniu 2008 r. zakupiono budynek z przeznaczeniem na pomieszczenia biurowe. Ponieważ był to budynek po byłej kotłowni, należało opracować projekt przystosowania, a następnie zaadaptować i przystosować poszczególne pomieszczenia dla potrzeb osób niepełnosprawnych. W tym celu opracowano Indywidualne Programy Rehabilitacji. Budynek po adaptacji i przystosowaniu został odebrany przez państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego a także przez Państwową Inspekcję Pracy. Zdaniem skarżącej pracodawca ma prawo sfinansować z zfron każdy wydatek wskazany przez Komisję Rehabilitacyjną mający na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności pracownika objętego IPR. Postanowieniem z [...] listopada 2009 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że nie może uznać inwestycji dokonanych przez stronę, jako uzasadniających wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis. bowiem prace dokonane z wykorzystaniem kapitału pochodzącego z zfron należy jednoznacznie rozumieć jako prace budowlane dotyczące obiektu, w którym zatrudnieni są pracownicy spółki, co stanowi naruszenie dopuszczalności wykorzystania środków zfron w ramach indywidualnych programów rehabilitacji. Minister podkreślił, iż pracodawca posiadając status pracodawcy prowadzącego zakład pracy chronionej, powinien posiadać stosowną decyzję Państwowej Inspekcji Pracy o spełnianiu warunków, o których mowa w przepisie art. 28 ust. 2 ustawy o rehabilitacji (...) w zakresie wszystkich obiektów i pomieszczeń od dnia rozpoczęcia ich użytkowania i zatrudniania w nich pracowników, gdyż normy z zakresu przystosowania miejsca pracy dla pracowników niepełnosprawnych powinny być spełnione również w nowych obiektach użytkowanych przez zakład pracy chronionej. Wykonanie remontu – np. w nowo zakupionych obiektach – może nastąpić ze środków zfron na podstawie § 2 ust, 1 pkt 1b rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 19 grudnia 2007r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Zatem wydatek na sfinansowanie projektów oraz prac remontowych budynku winien być sfinansowany z tzw. puli ogólnej (stanowiącej 75%) zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Remont budynku (pomieszczenia dla osoby niepełnosprawnej), wykonany zdaniem strony w celu zmniejszenia ograniczeń zawodowych wynikających z niepełnosprawności objętych programami osób niepełnosprawnych, nie może być za taki uznany. Budynek musi spełniać normy z zakresu prawa pracy i przepisów bhp w stopniu umożliwiającym bezpieczne wykonywanie pracy wszystkim zatrudnionym tam pracownikom, tak niepełnosprawnym jak i pełnosprawnym. Z tego wynika, zdaniem organu odwoławczego, że prace w tym zakresie należy uznać za mające na celu dostosowanie warunków pracy do wymogów bhp i winny być spełnione już w momencie zatrudnienia pracowników, do czego zobowiązują pracodawcę przepisy prawa np. rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy z dnia 26 września 1997 r. Reasumując organ odwoławczy podkreślił, iż indywidualne programy rehabilitacji osób niepełnosprawnych, których cel został jasno zdefiniowany w przepisach, nie mogą stanowić pretekstu do dokonywania inwestycji polegających np. na przebudowie czy remoncie obiektu. "Konsultacji projektowych w zakresie osób niepełnosprawnych" oraz remontu budynku w zakresie pomieszczeń dla osób niepełnosprawnych nie można zaliczyć do działań mających na celu dostosowanie miejsca pracy i stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności, które mają być realizowane w ramach ipr-ów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej skarżąca – P. Spółka z o.o. w G. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia obu postanowień wydanych w sprawie i zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj.: -art. 33 ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych w związku z art. 66 tej ustawy, -art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach pomocy publicznej (Dz. U. Nr 123, poz. 1291 ze zm.), - rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 245, poz. 1810) W motywach skarżący wskazał – po przedstawieniu dotychczasowego biegu postępowania – że we wrześniu 2008 r. nabył budynek z przeznaczeniem go na pomieszczenia biurowe. Ponieważ był on nieprzystosowany do użytkowania przez osoby niepełnosprawne zaadoptował go – dokonując stosownych prac – na ten cel. Te działania zostały zaakceptowane przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego i przez Państwową Inspekcję Pracy. Zwrócono także uwagę, że opracowano wcześniej indywidualne programy rehabilitacji dla dwóch pracowników niepełnosprawnych, a następnie dostosowano obiekt do ich potrzeb; byli to – W.O. i K.R. Wobec tego podważanie zasadności wydatku skarżąca uznała za bezpodstawne. W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola taka jest dokonywana w oparciu o stan faktyczny sprawy i przepisy prawne statuujące podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, istniejące w czasie podejmowania zaskarżonego aktu lub zaskarżonej czynności (art. 133 p.p.s.a.). Należy też zaznaczyć, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia, w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, Sąd stwierdził, że postanowienie to nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Przed odniesieniem się do występujących w sprawie problemów należy wyjaśnić, iż problematyka dotycząca pomocy de minimis została przeniesiona na grunt polskiego prawa w ramach procesu harmonizacji prawa krajowego z rozwiązaniami przyjętymi na gruncie prawa wspólnotowego. Podstawowym aktem prawnym odnoszącym się do pomocy publicznej, w tym do pomocy de minimis, jest Traktat Ustanawiający Wspólnotę Europejską - art. 87 i 88 (Dz. U. z 2004 Nr 90, poz. 864/2 ze zmianami), a w dalszej kolejności rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 roku w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 379 z 28.12.2006, str. 5). W prawie krajowym kluczową rolę pełni ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2007 r., Nr 59, poz. 404 ze zm.) oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 marca 2007 r. w sprawie zaświadczeń o pomocy de minimis i pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (Dz. U. Nr 53, poz. 354), które z dniem 5 kwietnia 2007 r. zastąpiło rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie zaświadczeń o pomocy de minimis (Dz. U. nr 187, poz. 1930). Ponadto, dla potrzeb niniejszej sprawy istotne znaczenie mają także przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 ze zm., dalej: ustawa o rehabilitacji) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 245, poz. 1810) - w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania skarżonego postanowienia W tym miejscu warto wskazać, iż stosownie do art. 26a ust. 1 ww. ustawy o rehabilitacji pracodawcy przysługuje ze środków Funduszu miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, który nie ma ustalonego prawa do emerytury, o ile pracownik ten został ujęty w ewidencji zatrudnionych osób niepełnosprawnych, o której mowa w art. 26b ust. 1, prowadzonej przez Fundusz. Zgodnie z ust. 4 tego artykułu, kwota miesięcznego dofinansowania, z zastrzeżeniem ust. 5, nie powinna przekroczyć kwoty miesięcznego wynagrodzenia osiąganego przez pracownika niepełnosprawnego. W przypadku gdy kwota miesięcznego dofinansowania przekracza kwotę miesięcznego wynagrodzenia osiąganego przez pracownika niepełnosprawnego u pracodawcy prowadzącego zakład pracy chronionej, pracodawca przekazuje różnicę pomiędzy kwotą miesięcznego dofinansowania a kwotą tego wynagrodzenia na zakładowy fundusz rehabilitacji osób niepełnosprawnych, z przeznaczeniem na indywidualny program rehabilitacji pracowników niepełnosprawnych zatrudnionych w zakładzie pracy chronionej (ust. 5 pkt 2). Stosownie natomiast do treści art. 33 ust. 1 i 2 omawianej ustawy prowadzący zakład pracy chronionej tworzy zakładowy fundusz rehabilitacji osób niepełnosprawnych, zwany dalej "funduszem rehabilitacji" - w szczególności ze środków, o których mowa w art. 26a ust. 5 pkt 2 oraz w art. 31 ust. 3 pkt 1 lit. b) i pkt 2; z części zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, zgodnie z odrębnymi przepisami; z wpływów z zapisów i darowizn; z odsetek od środków zgromadzonych na rachunku funduszu rehabilitacji; ze środków pochodzących ze zbycia środków trwałych zakupionych ze środków funduszu, w części niezamortyzowanej. Nadto należy zaznaczyć, że pracodawca prowadzący zakład pracy chronionej jest obowiązany m.in.: do prowadzenia ewidencji środków funduszu rehabilitacji, prowadzenia rachunku bankowego środków tego funduszu oraz przeznaczania co najmniej 15 % środków funduszu rehabilitacji na indywidualne programy rehabilitacji (ust. 3 art. 33). Rodzaje wydatków, na jakie mogą być przeznaczane środki z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych zostały wyszczególnione w § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. W przepisie tym wymieniono m.in. indywidualne programy rehabilitacji - mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności, w ramach których finansowane są m.in. koszty dostosowania miejsca pracy i stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności (pkt 12 lit. b). Zgodnie z ust. 2 § 2 omawianego rozporządzenia, określone rodzaje wydatków - w tym m.in., te o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 12, o ile nie stanowią pomocy dla osób niepełnosprawnych, stanowią pomoc de minimis w rozumieniu rozporządzenia Komisji (WE) nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis. Należy przy tym zaznaczyć, że zgodnie z § 9 ust. 1 ww. rozporządzenia z dnia 19 grudnia 2007 r. warunkiem uznania pomocy jako pomocy de minimis jest uzyskanie zaświadczenia wydanego przedsiębiorcy przez organ podatkowy, podmiot uprawniony do pobierania opłat na podstawie odrębnych przepisów lub inny podmiot udzielający pomocy. W sytuacji gdy pomoc została udzielona w formie nadwyżki miesięcznego dofinansowania, o której mowa w art. 26a ust. 5 pkt 2 ustawy o rehabilitacji (przekazanej na rachunek zfron na indywidualny program rehabilitacji) organem właściwym do wydania zaświadczenia o pomocy de minimis jest podmiot udzielający tej pomocy, a więc Prezes Zarządu PFRON. Należy też dodać, iż w celu uzyskania zaświadczenia przedsiębiorca przedstawia informację o dokonaniu wydatku ze środków funduszu rehabilitacji w ciągu 30 dni od dnia jego dokonania (ust. 2 § 9). Wskazane w sprawie wydatki sfinansowane zostały w ramach indywidualnych programów rehabilitacji opracowanych dla dwóch niepełnosprawnych pracowników firmy, zatrudnionych na stanowiskach – asystent zarządu i referent administracyjno-biurowy, wobec których orzeczono lekki i umiarkowany stopień niepełnosprawności . W indywidualnych programach rehabilitacji dla K.R. i W.O. wskazano, że pracownice posiadają zdolność do samodzielnego poruszania się oraz, że są zdolne do pracy nie wymagającej zbyt dużo wysiłku fizycznego. Wskazano też, że nie wymagają poprawy lub zmiany organizacji pracy, zmiany stanowiska pracy, czy zmiany wykonywanych czynności zawodowych. W IPRach znalazła się jedynie wzmianka o ograniczeniach wynikających z niepełnosprawności "w zakresie stanowiska pracy" - dostosowania do potrzeb osoby niepełnosprawnej, jednak bez żadnych konkretnych zaleceń. W tym miejscu należy przypomnieć, iż w ramach indywidualnych programów rehabilitacji mogą zostać sfinansowane koszty mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności pracownika objętego programem (§ 2 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 19 grudnia 2007 r.). Zasadność poniesienia wydatku musi zatem wynikać wprost z ipr i musi być uzasadniona spodziewanym zmniejszeniem lub wyeliminowaniem ograniczeń zawodowych wynikających z niepełnosprawności pracownika, dla którego program został opracowany. Natomiast z przedstawionych przez skarżącą w toku postępowania indywidualnych programów rehabilitacji nie wynika, aby określone tam wydatki miały związek z niepełnosprawnością osób, których dotyczy. Brak jest wskazania na eliminację jakich konkretnych ograniczeń zostały przeznaczone wydatkowane kwoty. Sąd w tym zakresie w pełni podziela stanowisko organu odwoławczego w sprawie. Zgadza się z organem, iż IPR osób niepełnosprawnych nie mogą służyć do dokonywania w firmie inwestycji stanowiących modernizację zakładu pracy, ale nie mających bezpośredniego związku z niepełnosprawnością konkretnych zatrudnionych w nim pracowników. W konsekwencji Sąd uznał, iż wydatki poniesione na prace projektowe i remontowe w budynku przy ul H. nie stanowi działania związanego z przystosowaniem stanowiska pracy do potrzeb wynikających z niepełnosprawności zatrudnionych w nim dwóch konkretnych pracowników. Budynek ten wymagał bowiem prac związanych z przystosowaniem dla potrzeb biurowo-usługowych niezależnie od tego, czy pracują tam osoby sprawne czy też niepełnosprawne. Wydatki poniesione przez skarżącą winny być sfinansowane – co podkreślał organ - z tzw. puli ogólnej w oparciu o § 2 ust. 1 pkt 1 b rozporządzenia w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Warto zwrócić uwagę na fakt, iż właśnie tę podstawę dokonania wydatku wskazywała skarżąca we wniosku o wydanie zaświadczenia , pokrywając jednak wydatki z części zfron przeznaczonej na finansowanie indywidualnych programów rehabilitacji. W świetle powyższego należało stwierdzić, iż brak jest podstaw w sprawie do uznania, że przy wydawaniu skarżonego orzeczenia naruszono przepis § 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 19 grudnia 2007 r. oraz, że bezpodstawnie odmówiono skarżącej wydania zaświadczenia o pomocy de minimis. Zdaniem Sądu organ odwoławczy zasadnie zakwestionował poniesiony przez skarżącą wydatek w ramach IPR - w świetle treści § 2 ust. 1 pkt 12 lit. e rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 19 grudnia 2007 r. W związku z powyższym, nie znajdując wystarczających podstaw do uwzględnienia skargi, i działając w oparciu o art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.