V SA/Wa 1264/09
WyrokWSA w Warszawie2009-12-08
Skład orzekający: Izabella Janson, Irena Jakubiec-Kudiura, Barbara Mleczko-Jabłońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dzierżawa gruntu rolnego przed złożeniem wniosku o pomoc finansową w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" spełnia przesłankę "nabycia gospodarstwa" wymaganą przez rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że dzierżawa gruntu rolnego nie jest równoznaczna z jego nabyciem w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r., które wymagało własności gospodarstwa. W związku z tym, wnioskodawca nie spełnił warunku do otrzymania pomocy finansowej, a organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję o przyznaniu pomocy i umorzył postępowanie.Stan faktyczny
T. G. złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom". Dyrektor Oddziału odmówił przyznania pomocy, wskazując na niespełnienie warunków określonych w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. Prezes Agencji uchylił tę decyzję, stwierdzając, że wnioskodawca był jedynie dzierżawcą, a nie właścicielem gruntów rolnych, co wykluczało przyznanie pomocy. Skarżący kwestionował tę decyzję, argumentując, że jego działalność przyczynia się do wzrostu gospodarczego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Protokolant - Małgorzata Broniarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2009r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... maja 2009r. nr ... w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych Oddala skargę.
Przedmiotem skargi z 12 czerwca 2009 r. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez T. G. jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Prezes Agencji) nr ... z ... maja 2009 r. uchylająca zaskarżoną decyzję Dyrektora ... Oddziału Regionalnego(dalej: Dyrektora Oddziału) nr ... z ... października 2008 r. z dnia ... września 2008 r. o odmowie przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom".
Skarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.
T. G. w dniu 26 czerwca 2008 r. wystąpił do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z wnioskiem o przyznanie pomocy w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
Decyzją z dnia ... września 2008 r. Dyrektor Oddziału odmówił przyznania wnioskodawcy żądanej pomocy, uzasadniając to niespełnieniem przez stronę warunku określonego w §3 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 [ Dz.U. Nr 200 poz. 1443 z późn. zm.], dalej: rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r., a także niedokonanie poprawek w Planie Rozwoju Gospodarstwa i niedostarczeniem oświadczenia małżonka o prowadzeniu działalności rolniczej przed dniem złożenia wniosku o pomoc.
Po przeprowadzeniu postępowania zainicjowanego złożonym przez stronę odwołaniem zaskarżoną decyzją Prezes Agencji uchylił decyzję Dyrektora Oddziału w całości oraz umorzył postępowanie w pierwszej instancji. Powołał się na przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. i stwierdził, że zainteresowany przed dniem złożenia wniosku był jedynie dzierżawcą, a nie właścicielem gruntów rolnych, w związku z czym nie kwalifikował się do ubiegania o przedmiotową pomoc.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona wskazała, że decyzja Prezesa Agencji jest dlań bardzo krzywdząca. Skarżący podkreślił, iż płacąc wysoki czynsz dzierżawny i wysoką cenę za zakupione grunty rolne przyczynia się do wzrostu gospodarczego kraju.
W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego aktu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz.U. Nr 153, poz. 1270], dalej – p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw Wojewódzki Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, iż skarga nie jest zasadna.
Bezsporne w sprawie jest, iż strona w dniu 26 czerwca 2008r. złożyła w Oddziale Regionalnym wniosek o przyznanie pomocy w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 i że pomoc finansowa w ramach tegoż działania jest przyznawana w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r., w zw. z przepisami ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich [Dz.U. z 2007, nr 64, poz. 427 z późn. zm.].
Powyższe rozporządzenie przewiduje, że pomoc przysługuje (o ile zostaną spełnione również pozostałe przesłanki), jeśli wnioskodawca (osoba fizyczna) do dnia złożenia wniosku nie prowadziła działalności rolniczej (§ 2 ust. 1 pkt. 1 lit. a stanowi: "Pomoc finansowa w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem, zwana dalej "pomocą", jest przyznawana osobie fizycznej, która, z zastrzeżeniem § 7, do dnia złożenia wniosku o przyznanie pomocy nie prowadziła działalności rolniczej i po raz pierwszy rozpocznie prowadzenie działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym w rozumieniu art. 553 Kodeksu cywilnego."). Z kolei § 2 ust. 2 wskazuje przesłanki, na podstawie których uznaje się, że osoba fizyczna prowadziła działalność rolniczą. Jedną z tych przesłanek jest to, że osoba fizyczna była właścicielem lub posiadaczem nieruchomości o pow. co najmniej 1 ha.
W § 26a rozporządzenia Ministra Rozwoju Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r. przewidziano natomiast wyjątek od zasady przyznawania pomocy osobom, które do dnia złożenia wniosku nie prowadziły działalności rolniczej - dla rolników, którzy nabyli gospodarstwo i rozpoczęli tę działalność – ale nie wcześniej niż 14 miesięcy przed dniem złożenia wniosku.
Paragraf 26a ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r. stanowi: " W 2008 r., w okresie do dnia 30 czerwca, o przyznanie pomocy mogą się ubiegać również inne niż określone w ust. 1 osoby fizyczne, które nabyły gospodarstwo, nawet jeżeli nabycie to nastąpiło przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, oraz rozpoczęły prowadzenie działalności rolniczej nie wcześniej niż w okresie 14 miesięcy przed dniem złożenia wniosku o przyznanie pomocy, jeżeli są spełnione pozostałe warunki jej przyznania, z tym że do tych osób stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące przyznawania pomocy osobom fizycznym, o których mowa w § 7 ust. 1."
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, wnioskodawca zdaniem Sądu nie spełnia przesłanki z § 26 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r. tzn. nie nabył (w rozumieniu własności) nieruchomości rolnych, a jedynie zawarł dotyczące ich umowy dzierżawy – w dniu ... września 2007 r. z Oddziałem Terenowym Agencji Nieruchomości Rolnych w G.(k. 95-98 akt adm.) oraz w dniu ... października 2007 r. z B. i J.J. (k. 100 akt adm.) i w dniu ...października 2007 r. z M. S. (k. 100 verte akt adm.).
Organ odwoławczy słusznie wskazał, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny [Dz.U. z 1964 r. Nr 16 poz. 93 z późn. zm.] w wyniku zawarcia umowy dzierżawy (art. 693 i nast. Kodeksu cywilnego) nie następuje przeniesienie własności, a ponadto, skoro § 26 rozporządzenia Ministra Rozwoju Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r. ustanawia wyjątki od ogólnych zasad, to wykluczona jest możliwość zastosowania interpretacji rozszerzającej tak, aby pojęcie nabywania obejmowało wyłącznie wejście w posiadanie gospodarstwa rolnego (co niewątpliwie w przypadku skarżącego nastąpiło) bez nabycia jego własności. Pogląd ten jest tym bardziej uzasadniony, że § 26 a ust. 1 ustawy odnosząc się do "nabycia" odwołuje się w konsekwencji do ściśle określonych jego form wskazanych w § 7 ust. 1 czyli do nabycia własności gospodarstwa. Użycie wspomnianego określenia "nabycie" również w ust. 2 wskazuje na wyraźną intencję ustawodawcy w tym zakresie. Powyższe umowy zostały zawarte przed dniem złożenia wniosku, zatem w chwili jego składania skarżący nie spełnił żadnej z przesłanek powołanego rozporządzenia, pozwalającej na otrzymanie pomocy finansowej w ramach działania " Ułatwianie startu młodym rolnikom".
Organ odwoławczy zatem na podstawie § 26a ust. 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r. prawidłowo uznał ten wniosek za niezłożony, skutkiem czego uchylił decyzję Dyrektora Oddziału i umorzył postępowanie w pierwszej instancji.
Analizując uzasadnienie zaskarżonej decyzji, Sąd doszedł do przekonania, iż organ uwzględnił zasadę przekonywania wyrażoną w art. 11 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego [Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.], dalej: k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy.
Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Przepis ten stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Reasumując, należy podkreślić, iż w toku postępowania administracyjnego nie doszło do nieprawidłowości mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy i skutkujących koniecznością wyeliminowania zaskarżonego aktu z obrotu prawnego, co mając na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z mocy art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło