V SA/Wa 1274/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-10-22
Skład orzekający: Konrad Łukaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jakie są zasady ustalania wysokości kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w szczególności w przypadku sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym są ustalane na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie. Stawka minimalna za zastępstwo procesowe jest różnicowana w zależności od przedmiotu zaskarżenia, a stawka za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 75% stawki minimalnej za zastępstwo procesowe, jeśli adwokat nie brał udziału w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. Do ustalonej kwoty dolicza się podatek VAT.Stan faktyczny
Skarżąca E.L. wniosła skargę na decyzję Prezesa KRUS odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek. WSA w Warszawie odrzucił skargę. Pełnomocnikowi z urzędu, adwokatowi H. O., przyznano wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną, w tym za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.Rozstrzygnięcie
Zasądzono ze środków budżetowych WSA w Warszawie na rzecz adwokata H. O. kwotę 221,40 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w tym wynagrodzenia i podatku VAT.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 22 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi E.L. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia (...) stycznia 2015 r. Nr (...) w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek p o s t a n a w i a : zasądzić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata H. O., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 221,40 zł (dwieście dwadzieścia jeden złotych i czterdzieści groszy), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 180,00 zł (sto osiemdziesiąt złotych) oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 41,40 zł (czterdzieści jeden złotych i czterdzieści groszy).
Postanowieniem z dnia 27 maja 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę E. L.
Na wniosek skarżącej przyznane zostało – postanowieniem z dnia 21 lipca 2015 r. – prawo pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Wyznaczony pełnomocnik – adwokat H. O. – sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Jednocześnie wystąpił pismem z dnia 16 października 2015 r. o przyznanie wynagrodzenia oświadczając, iż udzielona pomoc prawna nie została pokryta w całości ani w części.
Rozpoznając wniosek należało zważyć, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. Nr 270 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a."), wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (t. j. Dz. U. z 2013, poz. 461; zwane dalej: "rozporządzeniem"). Zgodnie z § 19 pkt 1 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5. Stawki minimalne w postępowaniu przed sądem administracyjnym zostały określone w Rozdziale 5 rozporządzenia.
W myśl § 18 ust. 1 rozporządzenia omawiane stawki są różnicowane wedle przedmiotu zaskarżenia. Wobec tego, iż w niniejszej sprawie zaskarżona została decyzja o odmowie umorzenia należności pieniężnej, przyjąć należało dla wyliczenia kosztów zastępstwa procesowego stawkę minimalną określoną w § 18 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia, tj. 240 zł. Zauważyć bowiem należy, iż decyzja w przedmiocie odmowy umorzenia należności nie rozstrzyga kwestii związanych z wysokością tych należności, lecz przesądza o braku podstaw do umorzenia kwoty pieniężnej co do zasady. Stanowisko takie zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 22 kwietnia 2008 r. o sygn. akt II GZ 89/08 ponosząc, iż jakkolwiek przedmiotem żądania ubezpieczonego jest umorzenie określonej kwoty zaległej, to wysokość tej kwoty nie ma bezpośredniego znaczenia dla ustalenia całkowitej nieściągalności długu (orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z kolei, zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit b rozporządzenia, stawka minimalna za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł.
W przedmiotowej sprawie adwokat został ustanowiony w czasie, kiedy biegł termin do wniesienia skargi kasacyjnej, celem jej sporządzenia i wniesienia, a więc nie brał on udziału w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji. Stawka minimalna w niniejszej sprawie – zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c – wynosi: 240 zł, zaś 75% tej stawki – 180 zł.
Jednocześnie stosownie do treści § 20 omawianego rozporządzenia, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub części. Zgodnie natomiast z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty (...) sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz wobec oświadczenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, że koszty pomocy udzielonej z urzędu nie zostały opłacone, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło