V SA/Wa 1278/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-11-21
Skład orzekający: Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych jest zasadny, skoro z mocy prawa takie koszty nie występują?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jest bezprzedmiotowy, ponieważ z mocy art. 239 pkt 1 lit. e PPSA takie skargi są wolne od kosztów sądowych. Niemniej jednak, wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu może zostać uwzględniony, jeśli sytuacja materialna strony uzasadnia przyznanie pomocy w tym zakresie.Stan faktyczny
Skarżąca L. T. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w związku ze skargą na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Skarżąca przedstawiła trudną sytuację materialną, wskazując na niską emeryturę i brak innych dochodów. Wcześniejszy wyrok WSA w Warszawie z 9 września 2008 r. oddalił jej skargę.Rozstrzygnięcie
Postanowiono przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata) i odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi L. T. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. ustanowienia adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w [...]; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. zwolnienia od kosztów sądowych.
Wyrokiem z 9 września 2008 r. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie oddalił skargę L. T. na decyzję działającego w imieniu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Prezesa Zakładu z [...] marca 2008 r.
Wnioskiem – sporządzonym na urzędowym formularzu PPF z 2 listopada 2008 r. – skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazała, iż zamieszkuje w mieszkaniu o pow. [...] m2 wraz z synem, jednakże prowadzą odrębne gospodarstwa domowe, nie posiada zasobów pieniężnych, oszczędności ani przedmiotów wartościowych, zaś źródłem jej utrzymania jest świadczenie emerytalne w wysokości 790 zł brutto. W uzasadnieniu wyjaśniła swoją sytuację osobistą podnosząc w szczególności, iż od 1993 roku pozostaje bez pracy, jest pozbawiona zasiłku dla bezrobotnych, żyje w skrajnej nędzy. Wnioskodawczyni w sposób szczegółowy przedstawiła również sytuację majątkową opisując miesięczne wydatki jak również zaciągnięte zobowiązania finansowe.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Prawo pomocy stanowi wyjątek od obowiązującej w postępowaniu przed sądem administracyjnym zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania związanych z jej udziałem w sprawie (wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Stosownie do treści przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., może zostać ono przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Biorąc pod uwagę opisaną przez skarżącą sytuację rodzinną i majątkową oraz porównując ją z obciążeniem wynikającym z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika uznać należało, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
W pozostałej części – tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych – wniosek strony jest bezprzedmiotowy i jako taki podlega oddaleniu. Zauważyć bowiem należy, iż skargi wnoszone w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych są wolne od kosztów sądowych z mocy samego prawa (art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a.), zatem skarżąca nie ma obowiązku ich uiszczania w całym postępowaniu. Natomiast wobec tego, iż przepisy ustawy p.p.s.a. nie przewidują możliwości umorzenia postępowania z wniosku o prawo pomocy w razie jego bezprzedmiotowości, należało orzec jak w punkcie 2 sentencji postanowienia.
Z wyłożonych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło