V SA/Wa 1278/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-04-22
Skład orzekający: Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu powinny obejmować opłatę skarbową od pełnomocnictwa, jeśli złożenie pełnomocnictwa w danej sprawie nie podlega opłacie skarbowej?Ratio decidendi
Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu obejmują wynagrodzenie adwokata oraz podatek VAT od tego wynagrodzenia. Nie obejmują natomiast wydatków, które nie były niezbędne, w tym opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, jeśli złożenie pełnomocnictwa w danej sprawie nie podlega opłacie skarbowej.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Pomoc ta została udzielona adwokatowi ustanowionemu dla skarżącej L. T. w celu sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA z 9 września 2008 r. oddalającego jej skargę na decyzję ZUS w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne. Adwokat wniósł o zasądzenie kosztów, w tym opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.Rozstrzygnięcie
Zasądzono ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata A. C., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 219,60 zł, w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 180,00 zł oraz tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 39,60 zł.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi L. T. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne p o s t a n a w i a : - zasądzić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata A. C., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 219,60 zł (dwieście dziewiętnaście złotych i sześćdziesiąt groszy), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 180,00 zł (sto osiemdziesiąt złotych) oraz tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 39,60 zł (trzydzieści dziewięć złotych i sześćdziesiąt groszy).
Wyrokiem z 9 września 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę L. T. na decyzję działającego w imieniu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Prezesa tego Zakładu z [...] marca 2008 r.
Na wniosek skarżącej przyznane zostało – postanowieniem z 21 listopada 2008 r. – prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu celem wniesienia skargi kasacyjnej.
Pismem z 3 kwietnia 2009 r. adwokat D. F., działająca z substytucji wyznaczonego w sprawie pełnomocnika – adwokat A. C. – poinformowała, że sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, którą przesłała stronie skarżącej oraz wniosła o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – w tym 17 zł tytułem kosztów opłaty skarbowej od pełnomocnictwa – oświadczając, iż opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
Rozpoznając wniosek należało zwarzyć, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Zgodnie z § 19 pkt 1 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5. Stawki minimalne w postępowaniu przed sądem administracyjnym zostały określone w Rozdziale 5 rozporządzenia.
W myśl § 18 ust. 1 rozporządzenia omawiane stawki są różnicowane wedle przedmiotu zaskarżenia. Wobec tego, iż w niniejszej sprawie zaskarżona została decyzja o odmowie umorzenia należności pieniężnej, przyjąć należało dla wyliczenia kosztów zastępstwa procesowego stawkę minimalną określoną w punkcie "c" omawianego przepisu, tj. 240 zł. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia to, iż decyzja w przedmiocie odmowy umorzenia należności nie rozstrzyga kwestii związanych z wysokością tych należności, lecz przesądza o braku podstaw do umorzenia określonej kwoty co do zasady. Stanowisko takie zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 22 kwietnia 2008 r. o sygn. akt II GZ 89/08 ponosząc, iż jakkolwiek przedmiotem żądania ubezpieczonego jest umorzenie określonej kwoty zaległej, to wysokość tej kwoty nie ma bezpośredniego znaczenia dla ustalenia całkowitej nieściągalności długu.
Z kolei, zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit b rozporządzenia, stawka minimalna za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł.
W przedmiotowej sprawie adwokat został wyznaczony po oddaleniu skargi, a więc nie brał on udziału w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji. Stawka minimalna w niniejszej sprawie – zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c – wynosi: 240 zł, zaś 75% tej stawki – 180 zł.
Zgodnie natomiast z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty (...) sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.
Jeżeli chodzi natomiast o zasądzenie innych udokumentowanych wydatków poniesionych przez pełnomocnika, tj. opłaty skarbowej w wysokości 17 zł tytułem złożenia do akt sądowych dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa, opłaconej w dniu 6.04.2009 r. (potwierdzenie na k. 161 akt sądowych), wskazać należy, iż złożenie pełnomocnictwa w sprawach ubezpieczenia zdrowotnego nie podlega opłacie skarbowej stosownie do regulacji art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 225, poz. 1635 ze zm.), wobec czego jej uiszczenie nie było niezbędne, a tylko tego rodzaju wydatki pełnomocnika mogą zostać uwzględnione (art. 250 p.p.s.a. in fine).
Biorąc powyższe pod uwagę oraz wobec oświadczenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, że koszty pomocy udzielonej z urzędu nie zostały opłacone, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło