V SA/Wa 1287/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Dorota Mydłowska po rozpoznaniu w dniu 19 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców z dnia [...] grudnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uznania za repatrianta postanawia: oddalić wniosek. Wyrokiem z 1 października 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu na rozprawie w dnia 1 października 2004 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców, oddalił skargę. Wyrok stał się prawomocny w dniu 9 października 2004r. Następnie pismem z dnia 14 kwietnia 2008r. skarżący drogą elektroniczną złożył wniosek o przesłanie uzasadnienia tego wyroku. W związku z tym, iż ww. wniosek nie zawierał własnoręcznego podpisu strony, zarządzeniem z dnia 18 kwietnia 2008 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez jego własnoręczne podpisanie – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwana, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. W tym celu do wezwania załączono wniosek. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w trybie art. 65 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami), w związku z art. 131 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 z późn. zm.) oraz § 9 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie szczegółowego trybu doręczania pism sądowych przez pocztę w postępowaniu cywilnym (Dz.U. Nr 62, poz. 697 z późn. zm.). W związku z tym, że w zakreślonym terminie braki formalne wniosku nie zostały uzupełnione, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zarządzeniem z dnia 16 czerwca 2008 r. pozostawił wniosek skarżącego o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 1 października 2004 r. bez rozpoznania. Na powyższe zarządzenie skarżący złożył zażalenie. W ww. zażaleniu skarżący zawarł wniosek o przywrócenie uchybionego nie z własnej winy terminu. W uzasadnieniu zażalenia skarżący podkreślił, że nic nie wiedział o wystosowaniu do niego korespondencji zawierającej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku poprzez jego podpisanie. Skarżący podkreślił, że nie potrafi wyjaśnić, gdzie znajduje się zawiadomienie o jej przesłaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sygn. akt V SA/Wa 1287/04 Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jednocześnie zgodnie z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W niniejszej sprawie niespornym jest, że skarżący nie zachował terminu do uzupełnienia braku formalnego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Prawidłowo w tej sytuacji postąpił skarżący występując o przywrócenie uchybionego terminu. Zaznaczyć należy, iż skarżący nie określił zarówno daty, jak i sposobu ustania przyczyny uchybienia terminu do dokonania wymaganej czynności. Wychodząc jednakże naprzeciw stronie skarżącej, Sąd przyjął, iż datą tą jest dzień doręczenia zarządzenia o pozostawieniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku bez rozpoznania, tj. 24 czerwca 2008 r., tak więc można było uznać, że skarżący nadając zażalenie zawierające wniosek o przywrócenie terminu w placówce pocztowej w dniu 27 czerwca 2008 r. dochował przewidzianego terminu do wniesienia wniosku. Jednocześnie skarżący dopełnił czynności, której nie dokonał w terminie, i tym samym spełnił kolejną przesłankę wynikającą z przywołanej regulacji prawnej. Jednakże -w ocenie Sądu- skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu, a wobec tego nie spełnił równie ważnej przesłanki warunkującej zastosowanie instytucji przywrócenia terminu, regulowanej przepisami art. 86 i nast. p.p.s.a. Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się -zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu- z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Sygn. akt V SA/Wa 1287/04 Uchybienie terminu może być przykładowo poczytane jako zawinione przez nią, "jeśli strona nie chciała dopełnić czynności w terminie albo chciała czynności dopełnić, lecz nie dopełniła z powodu jakiejś przeszkody, którą mogła przezwyciężyć" (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck. W-wa 2005, str. 334). Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej (v. wyrok NSA z 13 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1656/97). Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, iż niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności strony przy dokonaniu tej czynności (por. wyrok NSA z dnia 11 lutego 2003 r., sygn. akt II SA 4162/01, Monitor Prawniczy 2003, nr 8, s. 340). Dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, a nawet przebywanie poza miejscem zamieszkania podczas awizowania przesyłki i nieodebranie pisma z urzędu pocztowego, winny skutkować odmową przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności (B. Dauter, op.cit., s. 210 i tamże powoływane orzecznictwo sądów administracyjnych). Mając powyższe na względzie należało uznać, że przedstawione we wniosku okoliczności niedostatecznie uprawdopodobniają, iż do uchybienia terminu do dokonania żądanej czynności procesowej doszło bez winy strony. Skarżący przede wszystkim nie uprawdopodobnił, by w okresie po wezwaniu do uzupełnienia braku formalnego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku istniały obiektywne przeszkody, np. natury zdrowotnej, uniemożliwiające wykonanie mu w wyznaczonym terminie zarządzenia. Podkreślenia wymaga, że strona przewidując swą nieobecność pod wskazanym adresem winna wykazać dbałość o swoje interesy i zapewnić sprawny przepływ informacji z Sądu. Od strony postępowania sądowego oczekiwać bowiem należy zachowania dbałości o prowadzenie swoich spraw. Stąd też następstwa ewentualnych zaniedbań, o ile nie były one wywołane czynnikami obiektywnymi, obciążają tę właśnie stronę. Niepodjęcie wezwania Sądu, a co za tym idzie niezastosowanie się do niego, jest niczym innym jak wynikiem zaniedbania własnych spraw i niedostateczną starannością w ich prowadzeniu, a zatem nie może stanowić o braku winy po stronie skarżącego. Należy zauważyć, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika jednoznacznie, w jakim miejscu pozostawiono zawiadomienie o przesyłce pocztowej, co umożliwia określenie miejsca, w którym umieszczono awizo. Skuteczność doręczenia przez awizo warunkuje stwierdzenie, że adresat w sposób nie budzący wątpliwości został zawiadomiony o nadejściu przeznaczonego dla niego pisma sądowego oraz miejsca, w którym może je odebrać. Uwzględniając przytoczoną argumentację Sąd działając na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.