V SA/Wa 1288/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Małgorzata Rysz (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2008 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... lutego 2008 r. nr ... (...) w przedmiocie przyznania pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej. oddala skargę. Przedmiotem skargi z ... kwietnia 2008 r. wniesionej przez G. Sp. z o.o. w M. jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z ... lutego 2008 r. nr ..., wydana w przedmiocie przyznania pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem [...], w następującym stanie faktycznym: W dniu ... sierpnia 2007 r. G. złożyła wniosek o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z [...] za okres od dnia ... grudnia 2006 r. do dnia ... czerwca 2007 r. Dyrektor K. Oddziału Regionalnego ARiMR w dniu ... października 2007r. wezwał stronę do złożenia wyjaśnień w zakresie dokonanej sprzedaży, udokumentowanej fakturą nr ... z dnia ... stycznia 2007r. (dotyczącą sprzedanej cebuli obranej) wskazując jednocześnie, iż wartość produktów sprzedanych, dla potrzeb naliczenia pomocy finansowej, oznacza m.in. produkcję członków ... w kategorii produktów, na którą wydane zostało wstępne uznanie, wniesioną do danej grupy producentów i rzeczywiście sprzedaną za jej pośrednictwem w postaci produktów świeżych lub przetworzonych. Ponadto, dla potrzeb wyliczenia pomocy finansowej, wartość produktów wprowadzonych do obrotu ustalana jest na etapie "...", jako produkt zapakowany, przygotowany do sprzedaży, jednak nieprzetworzony. W wezwaniu zobowiązano g. do złożenia oświadczenia, sporządzonego do każdej faktury sprzedaży produktów uzyskanych w wyniku przetworzenia owoców i warzyw, określającego wartość sprzedaży netto tych produktów, jednak w postaci nieprzetworzonej, jako owoce lub warzywa świeże (k. ... akt admin.). W odpowiedzi na to wezwanie g. Sp. z o.o. nie określiła wartości sprzedaży w postaci nieobranej, jako warzywa świeżego, wskazała natomiast, że jej zdaniem cebula obrana nie jest warzywem przetworzonym, a jedynie pozbawionym zgniłych, suchych, niejadalnych i martwych tkanek. W ocenie grupy obrana cebula nie jest produktem przetworzonym, a jedynie spełniającym wymogi stawiane przez klienta tzn. przemysł ( k ... akt admin). Decyzją z dnia ... grudnia 2007 r. Nr ... wydaną na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego – ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz.1071 z późn. zm.); dalej k.p.a., art. 9 ust. 1 pkt 3 lit. a i lit b ustawy z dnia 19 grudnia 2003 roku o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu oraz rynku suszu paszowego (Dz.U. Nr 223, poz. 2221 z późn. zm.), art. 3 ust. 2 rozporządzenia Komisji Nr 1943/03 z dnia 3 listopada 2003 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 2200/96 w zakresie pomocy dla wstępnie uznanych grup producentów rolnych (Dz. U. WE L 286 z dn. 04.11.2003 r. z późn. zm.), art. 3a i art. 5a ust. 3 ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2005 r., Nr 31, poz. 264 ze zm.) Dyrektor K. Oddziału Regionalnego ARiMR m.in. przyznał G. Sp. z o.o. pomoc finansową na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej w wysokości ... zł oraz odmówił przyznania wnioskowanej kwoty pomocy finansowej w części, w wysokości ... zł. Po rozpoznaniu wniesionego przez stronę odwołania powołaną na wstępie decyzją z dnia... lutego 2008r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Wskazał, że warunki przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanym g. [...] zostały określone w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1943/2003 z dnia 3 listopada 2003r. ustanawiającym zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 2200/96 w odniesieniu do pomocy dla grup producentów, którym udzielono wstępnego uznania. Zgodnie zaś z art. 3 oraz art. 2 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1943/2003 pomoc finansowa na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej jest przyznawana z uwzględnieniem wyłącznie wartości sprzedaży owoców i warzyw w postaci świeżej, bez brania pod uwagę wartości dodanej wynikającej z ewentualnego przetworzenia tych owoców i warzyw. Zasadniczą kwestią w niniejszej sprawie było ustalenie, czy sprzedaż cebuli obranej można uznać za sprzedaż warzywa w postaci świeżej. Odwołując się do przepisów określających normę handlową dla cebuli świeżej [ rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1508/2001 ] wskazał, że cebula obrana (pozbawiona łuski ochronnej ) nie spełnia wymagań jakości handlowej określonych w ww. rozporządzeniu Komisji, tym samym nie można jej uznać za cebulę wprowadzaną do obrotu w postaci świeżej. Odmowa przedstawienia przez wnioskodawcę skalkulowanej wartości sprzedaży cebuli świeżej, bez wartości dodanej wynikającej z jej obrania, uniemożliwiła organowi I instancji właściwe naliczenie pomocy w tym zakresie, z uwzględnieniem wyłącznie sprzedaży netto warzyw świeżych, w postaci nieprzetworzonej. Zatem Dyrektor K. Oddziału Regionalnego ARiMR rozpatrzył sprawę w oparciu o posiadane dowody w sprawie i słusznie odmówił zakwalifikowania do naliczenia pomocy finansowej wartości sprzedaży cebuli obranej. Od tego rozstrzygnięcia G. Sp. z o.o. w M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez: - błędną wykładnię przepisu art. 2 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1943/2003 z dnia 3 listopada 2003 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Rady WE nr 2200/96 w odniesieniu do pomocy dla organizacji producentów, którym udzielono wstępnie uznania; - błędną wykładnię przepisu art. 8 ust. 1 rozporządzenia Komisji nr 1148/2001 z dnia 12.06.2001 r. w sprawie kontroli zgodności norm handlowych mających zastosowanie do świeżych owoców i warzyw; - błędną wykładnię przepisów części I Załącznika do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1508/2001 z dnia 24.07.2001 r. ustanawiającego normę handlową dla cebuli i zmieniające rozporządzenie EWG nr 2213/83, i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji wydanej przez Dyrektora K. Oddziału Regionalnego ARiMR oraz zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazał, że w jego ocenie cebula pozbawiona łuski w dalszym ciągu jest produktem świeżym i nieprzetworzonym. W rozumieniu przepisu art. 2 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1943/2003 pozbawienie jej łuski jest "przygotowaniem do przetworzenia". Dokonując wykładni funkcjonalnej przepisu i uwzględniając inne obowiązujące normy prawne należy stwierdzić, że z przepisów Załącznika do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1508/2001 ustanawiającego normę handlową dla cebuli (...) wynika, że pojęcie produktu nieprzetworzonego, wbrew stanowisku organu, nie oznacza, że produkt ten nie może być poddany jakimkolwiek modyfikacjom. Normy handlowe wymagają, aby cebula wprowadzona do obrotu konsumenckiego była bez pustego i twardego szczypioru, szczypior musi być ukręcony lub czysto obcięty, nie dłuższy niż 6 cm, praktycznie bez kępek korzeni. Zatem nie sposób stwierdzić, że w rozumieniu art. 2 ust. 2 rozporządzenia 1943/2003 cebulą nieprzetworzoną, a więc świeżą jest tylko cebula występująca w stanie w 100 % identycznym z naturalnym. Z kolei art. 8 ust. 1 rozporządzenia Komisji nr 1148/2001 z dnia 12.06.2001 r. w sprawie kontroli zgodności norm handlowych mających zastosowanie do świeżych owoców i mówi o wysłaniu owoców i warzyw do zakładów przetwórstwa, gdzie są przetwarzane na produkty sklasyfikowane w pozycji CN, innej niż pozycja odnosząca się do wyjściowego produktu świeżego. Ze wskazanego przepisu wynika bezspornie wola legislatora, aby pojęciu przetworzenia produktu nadać jednoznaczne znaczenie. Przetworzeniem jest poddanie produktu obróbce w specjalistycznym zakładzie, przy czym niezbędna jest tak daleko idąca zmiana postaci produktu, aby wynikał dla niej wymóg zmiany kodu CN (wtedy przestaje być przedmiotem regulacji wspólnego rynku owoców i warzyw). Ponadto z przepisów rozporządzenia Rady 2200/96 z dnia 28.10.1996r. w sprawie wspólnej organizacji rynku owoców i warzyw ( art. 3 ust.3 pkt a), które znajduje swoje uszczegółowienie w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1508/2001 wynika, że nie jest wymagane przestrzeganie norm jakości w odniesieniu do produktów transportowanych do zakładów przetwórczych. W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia ... sierpnia 2008r., skarżący podniósł, że od 1 stycznia 2008r. obowiązuje rozporządzenie Komisji (WE) nr 1580/2007 z dnia 21 grudnia 2007r. ustanawiające przepisy wykonawcze do rozporządzeń Rady (WE) nr 2200/96, 2201/96 i nr 1182/2007 w sektorze owoców i warzyw, które posługuje się pojęciem "pierwszego przetworzenia", przy czym czyszczenia, krojenia, rozbioru, suszenia i pakowania nie uważa się za pierwsze przetworzenie. Zmienione rozporządzenie wskazuje, że wartość produkcji stanowiącej przedmiot obrotu stanowi w stosowanych przypadkach produkt zapakowany, przygotowany lub który został poddany pierwszemu przetworzeniu. Wobec takiej definicji należy przyjąć, że legislator uznał, iż cebula obrana jest w dalszym ciągu produktem świeżym. Jakkolwiek cyt. rozporządzenie nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, to treść zawartych w nim przepisów, w ocenie skarżącego, rzutuje w istotny sposób na wykładnię przepisów poprzednio obowiązujących. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone m.in. przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych [Dz. U. Nr 153, poz. 1269] oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.], dalej: p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji we wskazanym zakresie należy stwierdzić, że skarga nie jest zasadna a decyzja nie narusza prawa materialnego, w szczególności przepisów wymienionych w skardze, poprzez błędną jego wykładnię. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 roku o organizacji rynku owoców i warzyw rynku chmielu, rynku tytoniu oraz rynku suszu paszowego (Dz.U. Nr 223, poz. 2221 z późn. zm.) pomoc finansowa jest udzielana wstępnie uznanym grupom producentów owoców i warzyw na pokrycie kosztów związanych utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania. Z kolei warunki przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanym grupom producentów owoców i warzyw zostały określone w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1943/2003 z dnia 3 listopada 2003r. ustanawiającym zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 2200/96 w odniesieniu do pomocy dla grup producentów, którym udzielono wstępnego uznania. Zgodnie z art. 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia kwota pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej ustalana jest dla każdej grupy producentów na podstawie jej wartości rocznej produkcji wprowadzonej do obrotu, zwanej dalej "wartością produktów sprzedanych". Z kolei artykuł 2 zawiera definicje legalne pojęć, którymi posługuje się rozporządzenie; stosownie do art. 2 ust 1 rozporządzenia "produkcja wprowadzona do obrotu" grupy producentów oznacza m.in. produkcję członków grupy producentów w kategorii, na którą wydane zostało wstępne uznanie, wniesioną do danej grupy producentów i rzeczywiście sprzedaną za jej pośrednictwem w postaci produktów świeżych lub przetworzonych. Natomiast przepis art. 2 ust. 2 stanowi, że "wartość produktów sprzedanych" oznacza wartość produkcji wprowadzanej do obrotu na etapie "loco grupa producentów" lub w odpowiednich przypadkach, jako "produkt zapakowany lub przygotowany nieprzetworzony". Z powyższych zapisów wynika zatem, iż do kalkulacji " wartości produktów sprzedanych", na podstawie której wyliczana jest kwota pomocy finansowej można wliczyć tylko wartość sprzedaży owoców i warzyw w postaci świeżej, bez uwzględniania wartości dodanej wynikającej z ewentualnego przetworzenia tych owoców i warzyw. W tym miejscu należy wskazać, że wspólna organizacja rynku owoców i warzyw świeżych obejmuje wyłącznie produkty wymienione w art. 1 ust 2 rozporządzenia Rady (WE) Nr 2200/96 z dnia 28 października 1996 r. w sprawie wspólnej organizacji rynku owoców i warzyw, tym m. in. produkty o kodzie CN 0703 t.j. cebulę, szalotkę, czosnek, pory i warzywa cebulowe świeże lub schłodzone. Zgodnie z art. 3 ust.1 ww. rozporządzenia, posiadacz produktów, objętych wspólną organizacją rynku owoców i warzyw, określonych w art. 1 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia, ponosi odpowiedzialność za prezentowanie, wystawianie i wprowadzanie do obrotu produktów, zgodnie z obowiązującymi dla nich normami jakości. Dalej, zgodnie z punktem I załącznika do rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1508/2001 z 24 lipca 2001r. ustanawiającego normę handlową dla cebuli i zmieniającego rozporządzenie EWG Nr 2213/83, aby cebula mogła być uznana za świeżą, musi być m.in. "nienaruszona". Ponadto z części B ww. załącznika dotyczącej klasyfikacji cebuli wynika, że dopuszcza się, na zasadzie wyjątku, istnienie części powierzchniowych pęknięć oraz brak części łuski zewnętrznej, od warunkiem, że miąższ cebuli jest chroniony ( dla cebuli I klasy), natomiast dla cebuli II klasy dopuszcza się, aby produkt posiadał pęknięcia w łuskach zewnętrznych, ale nie więcej niż na jednej trzeciej powierzchni pojedynczej cebuli – o ile miąższ nie jest uszkodzony. Z uregulowań tych wynika, zdaniem sądu, iż po obraniu cebuli ( pozbawieniu jej łuski zewnętrznej) nie będzie ona spełniać norm cebuli świeżej, zatem jej wartość nie będzie mogła być podstawą kalkulacji wysokości pomocy przyznawanej wstępnie uznanej grupie producentów, na podstawie art. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1943/2003 z dnia 3 listopada 2003r., w zw. z art. 14 ust.2 lit. a rozporządzenia Rady (WE) nr 2200/96 z 28 października 1996r. Dodatkowym argumentem, świadczącym, że cebula obrana nie może zostać uznana, za produkt "przygotowany ale nieprzetworzony", o którym mowa w art. 2 ust. 2 rozporządzenia 1943/2003, jest treść załącznika II do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1433/2003 z dnia 11 sierpnia 2003r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 2200/96 w odniesieniu do funduszy operacyjnych, programów operacyjnych i pomocy finansowej, mające zastosowanie w niniejszej sprawie. W pkt 17 załącznika, jako tzw. "działania i wydatki niekwalifikujące" się do wliczenia do wartości produkcji wskazano inwestycje na przetwórstwo świeżych produktów, jednocześnie podając, że przetwórstwo nie obejmuje działań organizacji producentów dotyczących przygotowania produktu, do których zaliczono m.in. czyszczenie, przycinanie, obcinanie, suszenie i pakowanie w celu sprzedaży, nie wymieniając obrania. Należy, zatem zgodzić się z Prezesem Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, iż obranie cebuli z zewnętrznej łuski nie mieści się w definicji "przygotowania do sprzedaży", zatem obrana cebula nie należy do kategorii produktów przygotowanych nieprzetworzonych, o których mowa w art. 2 ust. 2 rozporządzenia 1943/2003. Zarówno organ pierwszej, jak i drugiej instancji nigdy nie kwestionowały, że wstępnie uznana grupa producentów może dokonywać sprzedaży owoców i warzyw w postaci przetworzonej, jednak ze względu na treść ww. uregulowań prawnych wskazywały na to, że wysokość pomocy może być obliczona wyłącznie od wartości sprzedanych produktów – nieprzetworzonych. Z tych wszystkich przyczyn nie jest zasadny zarzut naruszenia ww. art. 2 ust.2 poprzez jego błędną wykładnię. Nie jest również zasadny zarzut naruszenia art. 8 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1148/2001 z dnia 12.06.2001r. w sprawie zgodności norm handlowych mających zastosowanie do świeżych owoców i warzyw, poprzez dokonanie błędnej wykładni tego przepisu, przede wszystkim dlatego, iż przepis ten nie stanowił podstawy orzekania w niniejszej sprawie. Jeśliby uznać, że w istocie zarzut ten dotyczy naruszenia prawa materialnego poprzez jego niezastosowanie, to i w tym wypadku nie można się zgodzić ze skarżącym. Przepis art. 8 rozporządzenia dotyczył produktów przeznaczonych do przetwórstwa, a jego ust. 1 stanowił, że dla celów stosowania niniejszego rozporządzenia produktami przeznaczonymi do przetwórstwa są świeże owoce i warzywa podlegające normom handlowym, które są wysyłane do zakładów przetwórstwa, gdzie są przetwarzane na produkty sklasyfikowane w pozycji CN, innej niż pozycja odnosząca się do wyjściowego produktu świeżego. Jak słusznie wskazał organ w zaskarżonej decyzji, z przepisu tego wynika jednoznacznie, że za produkty świeże są uważane produkty spełniające normy handlowe, zatem cebuli obranej nie można zaliczyć do tej kategorii produktów. Sąd nie uznał również, aby był zasadny ostatni zarzut skargi dotyczący błędnej wykładni przepisów części I Załącznika do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1508/2001 ustanawiającego normę handlową dla cebuli i zmieniającego rozporządzenie (EWG) nr 2213/83, polegającej, jakoby na przyjęciu przez organ, że wymóg uwzględnienia dla ustalenia wartości produktu wprowadzonego do obrotu tylko produktów nieprzetworzonych oznacza zakaz jakichkolwiek modyfikacji naturalnego stanu warzywa (owocu). Należy podkreślić, że taka, przypisywana organowi wykładnia nie ma odzwierciedlenia w stanie rzeczywistym. W zaskarżonej decyzji organ przyjął, że cebula świeża, której wartość jest podstawą do kalkulacji pomocy winna spełniać warunki przewidziane w ww. Załączniku, powinna zatem być pozbawiona "pustego i twardego szczypioru", nie może natomiast być pozbawiona łuski, czyli obrana. Odnosząc się z kolei do treści pisma skarżącej z dnia ... sierpnia 2008r., dotyczącego rozporządzenia Komisji (WE) nr 1580/2007 z dnia 21.12.2007r. ustanawiającego przepisy wykonawcze do rozporządzeń Rady (WE) nr 2200/96, nr 2201/96 i nr 1182/2007 w sektorze owoców i warzyw, które weszło w życie 1 stycznia 2008r., należy wskazać, że art. 53 ust. 7 tegoż rozporządzenia nakazuje obliczać wartość produkcji stanowiącej przedmiot obrotu za dany okres odniesienia, zgodnie z przepisami obowiązującymi w tym okresie odniesienia. Wniosek G. Sp. z o.o., którym została wszczęta przedmiotowa sprawa administracyjna, dotyczył okresu ... grudnia 2006r. do ... czerwca 2007r., zatem wysokość pomocy należnej grupie prawidłowo została oceniona w oparciu o przepisy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1943/2003. Przewidziana natomiast w obowiązującym od 1 stycznia 2008r. rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1580/2007, możliwość przyjęcia do kalkulacji pomocy należnej wstępnie uznanym grupom producentów wartości owoców i warzyw poddanych tzw. pierwszemu przetworzeniu i sprzedanych ( art. 52 ust. 6 rozporządzenia) oznacza tyle, że ustawodawca rozszerzył zakres przyznawanej pomocy, w stosunku do stanu prawnego będącego podstawą orzekania w niniejszej sprawie. O taką zwiększoną pomoc, może ubiegać się skarżąca za kolejny, odpowiedni okres odniesienia. W świetle powyższych rozważań należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, gdyż zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, że mogłyby one mieć wpływ na podjęte rozstrzygnięcie. Wobec powyższego i na mocy art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.