V SA/Wa 1303/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha (spr.), Asesor WSA - Aleksandra Młyńska, Protokolant st. specjalista - Anna Wiśniewska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników oddala skargę. Do orzeczenia zgłoszono zdanie odrębne. Przedmiotem skargi wniesionej przez T. W. (dalej: "Skarżący", "Strona") do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest decyzja Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (dalej: "Prezes KRUS", "organ") z [...] czerwca 2019 r., nr [...] w sprawie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym. Skarżący w piśmie z 28 maja 2019 r. zawarł wniosek o umorzenie składek z tytułu ubezpieczenia społecznego rolników za II, III, IV kwartał 2019 r. Uzasadniając wniosek wskazał na złe warunki pogodowe, tj. suszę i zalanie łąk. Wyjaśnił, że z powodu suszy musiał dokonać ponownego zasiewu zbóż co wiązało się z koniecznością poniesienia znacznych nakładów finansowych. Natomiast zalanie łąk jest jednoznaczne z brakiem możliwości zebrania siana. Decyzją z [...] czerwca 2019 r., nr [...] Prezes KRUS umorzył skarżącemu składki za II kwartał 2019 r. w kwocie 646,00 zł. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołano art. 36 ust. 1 pkt 10 oraz art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (tekst jedn. Dz.U. 2019 r., poz.299 z późn.zm.) oraz rozporządzenie Komisji (UE) Nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. uznające niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.Urz.UE L 193 z 01.07.2014, str. 1), które zastąpiło rozporządzenie Komisji (WE) nr 1857/2006 z 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu WE w odniesieniu do pomocy państwa dla małych i średnich przedsiębiorstw prowadzących działalność związaną z wytwarzaniem produktów rolnych oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 70/2001. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że umorzenie bieżących składek, tj. za II kwartał 2019 r. uzasadnione było zalaniem łąk skutkujacym przejściowymi kłopotami finansowymi Skarżacego. W ocenie organu ulga ta jest wystarczająca, ponieważ warunki atmosferyczne istniejące w momencie wydawania decyzji pozwalają na skoszenie łąk i nie pozbawiają Skarżacego zysku ze sprzedaży. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na decyzję Prezesa KRUS z [...] czerwca 2019 r. Skarżący zakwestionował zaskarżone rozstrzygnięcie podnosząc, że z uwagi na warunki pogodowe nie uda mu się w 2019 roku osiągnąć zysku, a poniesiona strata, dotycząca zbiorów siana oraz zboża, uzasadnia umorzenie składek za trzy kwartały 2019 r. W odpowiedzi na skargę Prezes KRUS wniósł o umorzenie postępowania wskazując, że wniosek Skarżącego został uwzględniony gdyż składki za II kwartał 2019 r. z tytułu ubezpieczenia społecznego zostały umorzone. Natomiast co do składek za III i IV kwartał 2019 r. – jako przyszłych i na dzień złożenia wniosku niewymagalnych – postępowanie umorzono decyzją z [...] czerwca 2019 r., która nie została zaskarżona. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz.718.), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności (zgodności z prawem) zaskarżonego rozstrzygnięcia, czyli ustalenie czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak też w razie stwierdzenia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. Nadto, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Realizując powyższe uprawnienia sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd uznał za prawidłowo ustalony przez organ odwoławczy stan faktyczny zaistniały w sprawie i opisany we wcześniejszej części niniejszego uzasadnienia, i w konsekwencji przyjął ustalenia stanu faktycznego dokonane w zaskarżonym rozstrzygnięciu Prezesa KRUS z [...] czerwca 2019 r., (zob.: uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09). Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji jest art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2019 r. poz. 299 tekst jednolity). W myśl tego przepisu Prezes KRUS lub upoważniony przez niego pracownik KRUS może, na wniosek zainteresowanego, odroczyć termin płatności należności z tytułu składek na ubezpieczenie, rozłożyć ich spłatę na raty lub umorzyć w całości lub w części, w przypadkach uzasadnionych jego ważnym interesem, uwzględniając możliwości płatnicze wnioskodawcy oraz stan finansów funduszów emerytalno-rentowego i składkowego. Postępowanie w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek unormowane w art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, dotyczyć może tylko i wyłącznie należności istniejących, do których uiszczenia płatnik jest zobowiązany. Przy rozpatrzeniu wniosku o umorzenie zaległych należności z tytułu składek w pierwszej kolejności niezbędne jest więc ustalenie czy na dzień wydania decyzji należności objęte wnioskiem są wymagalne i jaka jest ich wysokość. Organ przy rozpatrywaniu sprawy i wydaniu rozstrzygnięcia działa w ramach uznania administracyjnego. Organ ma prawo wyboru rozstrzygnięcia; może zatem w przypadku stwierdzenia przesłanki uwzględnić wniosek lub odmówić jego uwzględnienia. Rozstrzygnięcie nie może mieć jednak charakteru dowolnego, lecz musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.), wszechstronnego zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.), zaś decyzja winna spełniać wymogi określone w art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. Należy podnieść, że w przypadku decyzji uznaniowych uzasadnienie decyzji ma istotne znaczenie dla oceny prawidłowości rozstrzygnięcia. Szczególnie negatywne rozstrzygnięcie powinno być przekonywująco i jasno uzasadnione zarówno co do faktów, jak i prawa, tak aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Sądowej kontroli legalności decyzji podlega prawidłowość przeprowadzonego postępowania oraz badanie formalnej prawidłowości decyzji, nie zaś jej celowości. W rozpoznawanej sprawie organ uwzględnił wniosek Skarżącego o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników za II kwartał 2019 r., natomiast wniosek Skarżącego w części dotyczącej umorzenia należności dalszych okresów - trzeciego i czwartego kwartału 2019 r. - nie został objęty rozstrzygnięciem zaskarżonej decyzji. Do należności składkowych za III i IV kwartał 2019 r. organ odniósł się tylko w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazując, że na datę wydania decyzji brak jest podstaw do umorzenia składek za te okresy z uwagi na przejściowy charakter kłopotów finansowych skarżącego. Organ postanowieniem z [...] czerwca 2019 r. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników za III i IV kwartał 2019 r., co nastąpiło już po wniesieniu skargi w niniejszej sprawie. W ocenie sądu zaskarżone rozstrzygnięcie nie zawiera uchybień, które wymienionych w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., które uzasadniałyby jej uchylenie. Zawarte w uzasadnieniu decyzji ustalenia dotyczące braku wystąpienia przesłanek warunkujących dopuszczalność umorzenia należności za III i IV kwartał 2019 r., jakkolwiek przedwczesne wobec braku wymagalności tych należności w dacie wydania zaskarżonej decyzji, nie stanowi naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), ponieważ w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji brak jest rozstrzygnięcia co do tych okresów składkowych. Zaskarżona decyzja zawiera rozstrzygnięcie wyłącznie co do wniosku Skarżącego o umorzenie należności składkowych za II kwartał 2019 r. i w tym zakresie organ orzekł zgodnie z wnioskiem Skarżącego. Skarga zatem nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a ocena przeprowadzonego postępowania nie ujawniła wad, o których mowa w art. 145 p.p.s.a., dających podstawę do wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.