V SA/Wa 1311/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-07-07
Skład orzekający: Sędzia WSA Michał Sowiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej skargi na czynność egzekucyjną w przedmiocie zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, wszczętą na podstawie tytułów wykonawczych ZUS, powinien zostać uwzględniony, czy też postępowanie w tym zakresie powinno zostać umorzone z uwagi na ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej skargi na czynność egzekucyjną w przedmiocie zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, wszczętą na podstawie tytułów wykonawczych ZUS, podlega uchyleniu, a postępowanie w tym zakresie umorzeniu. Wynika to z faktu, że sprawy ze skarg na postanowienia organów egzekucyjnych wydawane w toku egzekucji administracyjnej dotyczącej tytułów wykonawczych wystawianych przez organy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych należą do spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, od których strona jest ustawowo zwolniona od kosztów sądowych. W związku z tym, wcześniejsze postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy podlega uchyleniu, a uiszczony wpis sądowy zwrotowi.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (WSA) postanowieniem z 31 sierpnia 2015 r. odmówił A. Sp. z o.o. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zażalenie na to postanowienie zostało oddalone przez NSA. Następnie, po uiszczeniu przez spółkę wpisu od skargi, WSA oddalił skargę spółki na postanowienie Ministra Finansów dotyczące oddalenia skargi na czynność egzekucyjną. W skardze kasacyjnej spółka złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej, który został potraktowany jako wniosek o zmianę postanowienia WSA z 31 sierpnia 2015 r.Rozstrzygnięcie
1. Uchylono postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 31 sierpnia 2015r., sygn. akt V SA/Wa 1311/15.
2. Umorzono postępowanie z wniosku A. Sp. z o.o. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
3. Zwrócono A. Sp. z o.o. kwotę 100 zł tytułem zwrotu wpisu sądowego od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia WSA Michał Sowiński po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Sp. z o.o. z siedzibą w G. z 15 czerwca 2016 r. (zawartego w skardze kasacyjnej) o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 31 sierpnia 2015r., odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2015r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną p o s t a n a w i a: 1. uchylić postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 31 sierpnia 2015r., sygn. akt V SA/Wa 1311/15, 2. umorzyć postępowanie z wniosku A. Sp. z o.o. z siedzibą w G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, 3. zwrócić A. Sp. z o.o. z siedzibą w G. kwotę 100 zł (sto złotych) wpisaną do rejestru opłat sądowych WSA w Warszawie z [...] stycznia 2016r. pod pozycją [...] tytułem zwrotu wpisu sądowego od skargi.
Postanowieniem z 31 sierpnia 2015r., sygn. akt V SA/Wa 1311/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił Skarżącej – A. Sp. z o.o. z siedzibą w G. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca zaskarżyła powyższe orzeczenie zażaleniem, które Naczelny Sąd Administracyjny oddalił postanowieniem z 3 listopada 2015r., sygn. akt II GZ 641/15.
Wobec uiszczenia przez Skarżącą w dniu 12 stycznia 2016 r. wpisu od skargi w kwocie 100 zł, sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.
Wyrokiem z 14 kwietnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Ministra Finansów z [...] stycznia 2015r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną.
W treści skargi kasacyjnej z 15 czerwca 2016 r. skarżąca złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy - w zakresie zwolnienia z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Powyższe pismo zostało potraktowane jako wniosek o zmianę postanowienia Sądu z 31 sierpnia 2015r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje :
Zgodnie z art. 165 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej jako: "p.p.s.a."), postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Powyższy przepis uzależnia możliwość uchylenia bądź zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie od zmiany okoliczności sprawy, przez co należy rozumieć zarówno zmianę okoliczności faktycznych, jakie Sąd przyjął za przesłankę rozstrzygnięcia, jak i zmianę okoliczności prawych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane. Sąd po wszechstronnej ocenie tych okoliczności może wydać stosowne postanowienie (zob. B. Dauter w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 382-383).
Podkreślić należy, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Ministra Finansów z [...] stycznia 2015r. utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z [...] lipca 2013r. o oddaleniu skargi na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego skarżącej. Czynności te zostały podjęte w ramach postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Skarżącej przez Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez wierzyciela - Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z., obejmujących zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy.
Jak wynika z uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 maja 2016 r., sygn. akt: II GPS 2/15, sprawy ze skarg na postanowienia organów egzekucyjnych wydawane w toku egzekucji administracyjnej dotyczącej tytułów wykonawczych wystawianych przez organy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego należą do spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, o których mowa w art. 239 [pic] 1pkt 1 lit. e ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej: "p.p.s.a.").
Zatem w przedmiotowej sprawie – jako należącej do kategorii spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, strona skarżąca jest ustawowo zwolniona od kosztów sądowych (art. 239 [pic] 1 pkt 1 lit. e p.p.s.a.). W konsekwencji prawomocne postanowienie Sądu z 31 sierpnia 2015r. o odmowie skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych podlega uchyleniu na podstawie art. 165 p.p.s.a.
Zgodnie z 249a p.p.s.a., jeżeli strona cofnie wniosek o przyznanie prawa pomocy lub rozpoznanie tego wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Mając na uwadze okoliczność, że rozpoznanie wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne (z uwagi na ustawowe zwolnienie), postępowanie zainicjowane przedmiotowym wnioskiem skarżącej podlega umorzeniu, stosownie do treści wyż. cyt. art. 249a p.p.s.a.
Natomiast uwzględniając fakt, iż w niniejszej sprawie Skarżąca uiściła wpis sądowy od skargi w kwocie 100 zł, powyższą opłatę należało zwrócić skarżącej jako nienależnie pobraną na podstawie art. 225 p.p.s.a.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło