V SA/Wa 1315/17

Starszy referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi G. M. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2017 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego p o s t a n a w i a: - przyznać Skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym tj.: 1. zwolnić od kosztów sądowych, 2. ustanowić radcę prawnego z urzędu. W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy G. M. (dalej: "Skarżący" lub "Strona") wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Z oświadczenia złożonego pod odpowiedzialnością karną za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie prawdy o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z bratem. Jako posiadany majątek wykazał niezabudowane działki rolne o pow. 1,1 ha przeliczeniowego. Źródłem utrzymania Skarżącego jest dochód uzyskiwany z prac dorywczych oraz uprawy działki rolnej. Średni miesięczny dochód wynosi około 1.300 zł. Jego brat jest chory na chorobę alkoholową, nie uzyskuje dochodów, nie korzysta z pomocy społecznej i nie partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania. Wnioskodawca wskazał, że posiada zaległości wobec Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego na kwotę około 4.600 zł, dług z tytułu nieregulowanego czynszu w kwocie ok. 5.200 zł, jest prowadzone przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne (zadłużenie wynosi 17.000 zł). Według układu ratalnego zawartego z Kasą Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Skarżący spłaca zaległości w miesięcznych ratach wynoszących 199 zł oraz opłaca kwartalną składkę w wysokości 393 zł. Czynsz z tytułu zajmowanego mieszkania wynosi 610 zł. Na podstawie zarządzenia z 14 września 2017 r. wezwano Skarżącego do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia określonych dokumentów. W odpowiedzi na wezwanie nadesłał zawiadomienie o wysokości opłat za lokal mieszkalny, faktury potwierdzające zakup leków, decyzje w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na lata 2016-2017 r., informacje KRUS o wysokości zadłużenia, wydruk z konta bankowego, potwierdzenie spłaty części zaległości z tytułu podatku rolnego, decyzję z 26.10.2016 r. o odmowie umorzenia należności przypadających agencjom płatniczym w ramach Wspólnej Polityki Rolnej. Skarżący złożył dodatkowe oświadczenia dotyczące miesięcznych kosztów utrzymania, rodzaju wykonywanych praw dorywczych oraz sposobu wykorzystania posiadanej nieruchomości rolnej. Wyjaśnił, że przysługujące dopłaty rolnicze są zaliczane przez ARiMR na poczet zaległości wobec tej jednostki, a posiadane konta bankowe zostały zajęte w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - dalej "p.p.s.a." - ponoszenie przez strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określa art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W myśl art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a, zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na obecnym etapie postępowania na wysokość obciążeń finansowych do poniesienia których Skarżący jest zobowiązany składa wpis sądowy od skargi w kwocie 200 zł (§ 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) oraz wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika (radcy prawnego), które jest ustalane, co do zasady, swobodnie pomiędzy stronami, tj. mocodawcą i pełnomocnikiem. Pewną wskazówką dla oceny obciążeń finansowych, jakie wnioskodawca musiałaby ponieść z tego tytułu jest jedynie wysokość opłat, określonych w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1715). Zwrócić uwagę należy, że przed tut. Sądem zawisła druga sprawa ze skargi Strony, w której wpis sądowy również wynosi 200 zł. Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego, a więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Biorąc pod uwagę oświadczenia złożone przez Skarżącego na urzędowym formularzu PPF, dodatkowe informacje złożone w piśmie z 15.10.2017 r. oraz nadesłane dokumenty uznać należy, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia prawa pomocy w zakresie całkowitym. W rozpatrywanej sprawie Skarżący podejmuje prace dorywcze (malowanie, prace przy zbiorach, prace porządkowe), na posiadanych działkach rolnych prowadzi ogródek warzywny, a w roku bieżącym uprawiał słonecznik. Skarżący podjął również próbę uprawy lawendy, ale ewentualne zyski możliwe będą do oszacowania w następnym roku. Oszacował, że jego miesięczny dochód wynosi 1.300 zł. Wskazał również, że prowadzi wspólne gospodarstwo z niepracującym, chorym bratem, spłaca zadłużenie z tytułu składek KRUS – miesięczna rata wynosi 199 zł, podatku rolnego i należności za zajmowany lokal. Debetowe saldo na rachunku bankowym wynosi (-) 20.948,13 zł. Powyższe ustalenia potwierdzają trudną sytuację materialną Strony i przemawiają za uznaniem, iż po opłaceniu niezbędnych wydatków nie pozostają jej wolne środki na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W tej sytuacji uznać należało, że Skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W związku z powyższym postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.