V SA/Wa 1318/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska – Szary, Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, , Protokolant - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2010 r. sprawy ze skargi T. K. T. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie: odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Oddala skargę Wojewoda [...] decyzją z [...] marca 2009r. wydaną w trybie art. 57 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 53a ust. 2 pkt 2 i art. 62 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2006r., nr 234, poz. 1694 z późn.zm.) oraz art. 104 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 z późn.zm.) po rozpatrzeniu wniosku, odmówił T. K. T. udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, iż w dniu [...] lutego 2009r. cudzoziemka T. K. T., obywatelka [...] złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z uwagi na fakt, iż mieszka ona w Polsce z dziećmi oraz ich ojcem. Jak wskazał, Wojewoda [...], T. K. T. ostatni raz przebywała w Polsce legalnie na podstawie wizy pobytowej jednokrotnej wydanej w dniu [...] sierpnia 2008r. ważnej w okresie od [...] września do [...] grudnia 2008r. Powyższa wiza została wydana w związku z prowadzonym postępowaniem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w trybie art. 18 ust.1 ustawy z 24 maja 2007r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2007r. nr 120, poz. 818). Zatem w dacie rozpoznawania sprawy zainteresowana przebywa w Polsce nielegalnie. Organ prowadzący postępowanie wskazał, iż pismem z [...] lutego 2009r. Wydział Postępowań Administracyjnych Komendy [...] podał, iż cudzoziemka figuruje w K. [...] jako osoba, w stosunku do której Wojewoda [...] wydał w dniu [...] lutego 2004r. decyzję o wydaleniu z terytorium RP, a która nie została zrealizowana przez adresatkę. Ponadto w trakcie postępowania wyjaśniającego organ I instancji ustalił, iż w stosunku do zainteresowanej prowadzone było postępowanie przygotowawcze w sprawie o posłużenie się w Wydziale Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców [...] Urzędu Wojewódzkiego w K. dokumentem zawierającym fałszywe dane w celu wyłudzenia poświadczenia nieprawdy w postaci otrzymania pozytywnej decyzji w sprawie udzielenia zgody na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP. Zainteresowana przyznała się do zarzucanych jej czynów i dobrowolnie poddała się karze. W ocenie Wojewody [...], przedstawione przez cudzoziemkę okoliczności nie uzasadniają wydania jej zezwolenia za zamieszkanie na czas oznaczony, a brak jest przesłanek, które uniemożliwiałyby wyjazd cudzoziemce z Polski. Organ odwoławczy wskazał także, na lekceważący jego zdaniem stosunek cudzoziemki do obowiązującego w naszym kraju porządku prawnego, a wnioskowane zezwolenie ma jej jedynie umożliwić uniknięcie negatywnych konsekwencji dotychczasowego nielegalnego pobytu w Polsce. Cudzoziemka reprezentowana przez pełnomocnika złożyła odwołanie od decyzji Wojewody [...]z [...] marca 2009r., w którym zarzuciła organowi niewłaściwą wykładnię art. 53a ust. 2 ustawy o cudzoziemcach, niezastosowanie przepisów Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950r. oraz Konwencji o Prawach Dziecka przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989r. Autorka odwołania podkreśliła, iż odmowa udzielenia jej zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony spowodowałaby konieczność opuszczenia Polski, a tym samym rozłąkę z rodziną. Dzieci jej, co podkreśliła nie znają kraju pochodzenia rodziców. Po rozpatrzeniu odwołania, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców (w skrócie: Szef Urzędu) decyzją z [...] maja 2009r. utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Organ odwoławczy podkreślił, iż wobec T. K. T. nie zachodzi wyjątkowa sytuacja osobista wymagająca jej obecności na terytorium RP. Pobyt cudzoziemki jest związany z pobytem całej rodziny a fakt, że jej dzieci są związane z Polską i nie znają kraju pochodzenia stanowi istotną okoliczność, lecz niewystarczającą do udzielenia jej wnioskowanego zezwolenia. Cudzoziemka, jak wskazał Szef Urzędu przebywa w Polsce od 2001r., a jej życie jest związane wyłącznie z opieką nad rodziną, zatem w chwili obecnej nie zachodzi wyjątkowa sytuacja osobista wymagająca jej obecności na terytorium RP. Organ prowadzący postępowanie wskazał, iż w jego ocenie trudno przyjąć by nielegalny pobyt zainteresowanej wyniknął niezależnie od niej oraz że zamierza przebywać w Polsce jedynie przez okres nie dłuższy niż 3 miesiące, gdyż z wyjaśnień przez nią udzielonych wynika jednoznacznie, iż zamierza przebywać w Polsce na stałe. Organ odwoławczy wyjaśnił ponadto, iż nie naruszył przepisów ww. Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie oraz Konwencji o Prawach Dziecka przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych, jak wskazała odwołująca się cudzoziemka, gdyż orzekł jedynie o odmowie legalizacji pobytu w Polsce, a nie obowiązku opuszczenia kraju przez zainteresowaną oraz jej dzieci. Przepisy te, jak wskazał Szef Urzędu nie mogą prowadzić do narzucania państwu przyjmującemu cudzoziemców konieczności legalizowania ich pobytu w formie przez nich wybranej, ani tym bardziej w oderwaniu od podstawy prawnej oraz okoliczności faktycznych sprawy. Organ odwoławczy w treści zaskarżonej decyzji nadmienił, iż organ I instancji nie uzasadnił w wystarczającym zakresie odmowy udzielenia cudzoziemce wnioskowanego zezwolenia, jednak w jego opinii nie podważa to zasadności rozstrzygnięcia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Szefa Urzędu z [...] maja 2009r., cudzoziemka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie norm prawa materialnego tj. art. 8-9, art. 18, art. 47 Konstytucji RP oraz niezastosowanie obu wspomnianych w treści odwołania Konwencji, co jej zdaniem spowodowało naruszenie prawa do poszanowania życia rodzinnego i nieuwzględnienie konsekwencji, jakie wywrze na jej małoletnie dzieci odmowa przyznania zezwolenia. Zdaniem autorki skargi organy dopuściły się istotnego naruszenia przepisów postępowania, a także niewłaściwej wykładni art. 53a ust. 2 ustawy o cudzoziemcach. Składająca skargę cudzoziemka wskazała, iż z Polską łączą ją bardzo silne więzy rodzinne, dzieci jej mają zapewniony stabilny rozwój, edukację oraz szczęśliwe dzieciństwo, a powrót do [...] oznaczałby drastyczne pogorszenie sytuacji życiowej całej rodziny. Podkreśliła ponadto, iż jednocześnie w stosunku do jej dzieci oraz ich ojca toczą się postępowania odwoławcze, które jak liczy zakończą się pozytywnym rozstrzygnięciem dla całej rodziny. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Szefa Urzędu wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zezwolenie na zamieszkanie jest udzielane cudzoziemcowi w sytuacjach określonych treścią art. 53 ustawy o cudzoziemcach z 13 czerwca 2003 r. lub może być udzielone w przypadkach o jakich jest mowa w treści art. 53 a tej ustawy, przy czym ust. 2 wspomnianego art. 53 a, może mieć zastosowanie do cudzoziemca przebywającego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nielegalnie. Skarżąca, co jest bezsporne w sprawie, przebywa na terytorium Polski nielegalnie od kilku lat a konsekwencją tego jest również to, że w stosunku do niej w 2004 r. wydano decyzję o wydaleniu, która jest ostateczna. Tym samym zastosowanie w stosunku do niej mógłby mieć art. 53 a ust. 2 pod warunkiem, że odniesienie do jej sytuacji miałaby któraś z przesłanek określonych we wspomnianym ustępie pkt 1 – 4. Analizując przedmiotowe przesłanki należy przyjąć, że w grę mógłby ewentualnie wchodzić wskazywany przez stronę art. 53 a ust. 2 pkt 2 stanowiący o tym, że cudzoziemcowi przebywającemu nielegalnie na terytorium RP, można udzielić zezwolenia na zamieszkanie jeżeli wyjątkowa sytuacja osobista wymaga jego obecności na tym terytorium. W ocenie strony wyjątkowość jej sytuacji osobistej polega na tym, że pozostaje ona w nieformalnym związku ( konkubinacie ) z mieszkającym w Polsce W.], z którym ma dwoje małych dzieci. Chęć kontynuowania tego związku i stworzenia dzieciom lepszych warunków życiowych zdaniem skarżącej przemawia za uznaniem, że jej sytuacja osobista przemawia za uwzględnieniem jej wniosku. Skarżąca jest przy tym zadania, że za taką interpretacją jej sytuacji życiowej, która przekłada się na treść powoływanego wyżej przepisu ustawy o cudzoziemcach przemawiają wskazywane w skardze przepisy art. 8, 9, 18 i 47 Konstytucji RP oraz art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 4 listopada 1950 r., przyjętej przez Polskę 19 stycznia 1993 r. ( Dz.U.1993r.nr 61, poz. 284 ) oraz art. 6 i 9 Konwencji o Prawach Dziecka z 20 listopada 1989 r. ( Dz. U.1991Nr 120, poz.526). Pogląd ten zdaniem Sądu nie jest trafny. Przede wszystkim odnosząc się do treści powołanych w skardze przepisów Konstytucji należy stwierdzić, że zgodnie z treścią art. 37 Konstytucji, kto znajduje się pod władzą Rzeczypospolitej Polskiej, korzysta z wolności i praw zapewnionych w Konstytucji przy czym wyjątki od tej zasady, odnoszące się do cudzoziemców, określa ustawa. Treść przepisu wskazuje zatem, że zasady zawarte w przepisach Konstytucji odnoszą się do wszystkich osób znajdujących się na terytorium RP, z tym zastrzeżeniem, że w odniesieniu do cudzoziemców konkretyzacja zasad dotyczących ich praw i obowiązków została zawarta " w ustawie" rozumianej jako ustawa z 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach i ustawie z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu ochrony cudzoziemcom na terytorium RP. W tym kontekście należy uznać, że wskazywane przez cudzoziemkę przepisy Konstytucji nie rodzą dla niej żadnych szczególnych praw, które należałoby rozpatrywać z pominięciem zastosowanych przez organy przepisów ustawy o cudzoziemcach. W szczególności praw takich nie rodzi ani art. 8, który stanowi, że " Konstytucja jest najwyższym prawem Rzeczypospolitej Polskiej. Przepisy Konstytucji stosuje się bezpośrednio, chyba, że Konstytucja stanowi inaczej", ani art. 9, który stanowi, że "Rzeczpospolita Polska przestrzega wiążącego ją prawa międzynarodowego". Odnosząc się do zapisu art. 8 Konstytucji Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazuje, że w odniesieniu do jego interpretacji podziela w tym zakresie wyrok Sądu Najwyższego z 8 stycznia 2009 r. I CSK 482/08 Biul. SN 2009/6/12, w którym SN orzekł, że norma konstytucyjna może stanowić podstawę prawną, jeżeli jest skonkretyzowana w stopniu pozwalającym na samoistne jej zastosowanie. W nawiązaniu do poglądu wyrażonego w tym wyroku należy wskazać, że powoływanie się przez skarżącą na treść art. 8 Konstytucji, ma prowadzić do uznania jego samoistności i zastosowania wobec niej zarówno tego przepisu jak i norm zawartych w art. 18 i 47 Konstytucji. Treść art. 18 stanowi, że " Małżeństwo jako związek kobiety i mężczyzny, rodzina, macierzyństwo i rodzicielstwo znajdują się pod ochroną i opieką Rzeczypospolitej Polskiej" a art. 47, stanowi, że " Każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym". Należy wskazać, że wspomniane zasady konstytucyjne znajdują wzmocnienie w treści przepisów międzynarodowych powołanych w skardze, które przyjęte do stosowania przez Polskę, stanowią obowiązujące źródło prawa, a mowa jest tutaj o Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 4 listopada 1950 r. oraz Konwencji o Prawach Dziecka z 20 listopada 1989 r. Odnosząc się w tym miejscu do wskazywanych przepisów Konstytucji należy stwierdzić, że nie zostały one przez organ naruszone i same w sobie nie stwarzają dla strony będącej cudzoziemcem praw, które mogłyby być bezpośrednio na ich podstawie dochodzone. Brak jest również podstaw do przyjęcia ażeby wobec skarżącej naruszony został przepis art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka stanowiący o prawie każdego człowieka do poszanowania jego życia rodzinnego i prywatnego i art. 6 i 9 Konwencji o Prawach Dziecka stanowiących o prawie każdego dziecka do zapewnienia mu przez Państwo maksymalnego zakresu warunków życia i rozwoju oraz prawie do życia w rodzinie i zakazie jego odseparowania od rodziców bez uzasadnionego powodu. W okolicznościach przedmiotowej sprawy brak jest podstaw do stawiania tego rodzaju zarzutów organom administracji. Orzekały one bowiem w ściśle określonej kwestii dotyczącej rozpoznania wniosku cudzoziemki nielegalnie przebywającej w Polsce w zakresie udzielenia jej zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Organ odmawiając udzielenia zezwolenia wyraźnie wskazał, że sytuacja cudzoziemki, która z przyczyn ekonomicznych, z chęci polepszenia swojego życia i pochodzących z nieformalnego związku dwojga dzieci, chce uzyskać zezwolenie na zamieszkanie, nie jest wyjątkowa. Jak wynika bowiem z twierdzeń skarżącej wiąże ona w przyszłości swoje dalsze życie oraz swojej rodziny (w tym partnera) z Polską, uznając, że pobyt tu stwarza lepsze warunki rodzinie. Jej sytuacja nie jest zatem nadzwyczajna, a dążenie do pozostania w Polsce ma źródło ekonomiczne i jest chęcią ustabilizowania życia. Należy podkreślić w tym miejscu, że dowodzi tego również fakt, że mimo, że [...] lutego 2004 r. wydano wobec cudzoziemki i jej córki decyzję o wydaleniu, nie opuściła ona Polski i [...] listopada 2005 r. urodziła syna. Jej partner na datę wydawania decyzji przez organ II instancji nie posiadał zezwolenia na zamieszkanie. Podstawa, w oparciu o którą cudzoziemka mogła w okolicznościach sprawy ubiegać się o udzielenie zezwolenia, a więc wyjątkowa sytuacja osobista określona w art. 53a ust 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, musi być rzeczywiście wyjątkowa, nietypowa, która nakazuje pobyt na terenie Polski celem uregulowania ważnej, indywidualnej sprawy. W ocenie Sądu – jak już wskazywano wyżej - chęć zalegalizowania swojego pobytu z powodu wiązania swojej przyszłości z Polską, nie jest taką sytuacja wyjątkową o jaką chodzi w ustawie. Trafnie organ wskazuje w tej mierze na związek art. 53 a ust. 2 pkt 1- 4 z art. 56 ust. 2 pkt 7, w którym jest mowa o tym , że cudzoziemcowi, o którym jest mowa w art. 53 a ust. 2 udziela się zezwolenia na zamieszkanie, na okres niezbędny do realizacji celu, w którym zostało wydane, nie dłuższy niż 3 miesiące. Okres na jaki można takiego zezwolenia udzielić dowodzi tego, że pobyt cudzoziemca, któremu takiego zezwolenia się udziela jest pobytem co do zasady tymczasowym i krótkotrwałym. Ocena podstawy ubiegania się cudzoziemki o zezwolenie została dokonana prawidłowo w związku z czym brak było podstaw do wydania pozytywnej dla niej decyzji. Zaznaczenia przy tym wymaga fakt, że samo posiadanie z partnerem V. N. N. rodziny zamieszkującej w Polsce, nie stanowi podstawy do uwzględnienia wniosku. Trafnie również organ podniósł, że art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka nie tworzy po stronie cudzoziemca co do zasady prawa wyboru Państwa, w którym ma on zamiar mieszkać i realizować swoje prawo do życia rodzinnego i prywatnego. Dotyczy to również prawa dziecka cudzoziemca polegającego na obowiązku zapewnienia przez wybrane przezeń Państwo prawa do nauki i wszechstronnego rozwoju ( vide wyrok ETCP 48321/99 z 9 .10.2003 Slivenko v. Łotwa, wyrok ETPC 23218/94 z 19.02.1996 Gul v. Szwajcaria, wyrok NSA II OSK 656/05). Poza tym podkreślić należy fakt, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia integralności rodziny, ponieważ nie zawiera ona nakazu opuszczenia terytorium Polski. Niezależnie od tego art. 8 przywoływanej Konwencji chroni przed wydaleniem, nie stanowi zaś samoistnej podstawy dotyczącej udzielania zezwolenia na zamieszkanie, zatem powoływane ogólnie przez cudzoziemkę w skardze rozstrzygnięcia Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, nie mają zastosowania w sprawie. Mając powyższe okoliczności na uwadze i uznając, że w sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów kpa dotyczących postępowania administracyjnego WSA na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku i oddalił skargę.