V SA/Wa 1325/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-09-05

Skład orzekający: Anna Nasiłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Powiat, jako osoba prawna, może zostać częściowo zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym, jeśli wykaże, że nie posiada wystarczających środków na pokrycie pełnych kosztów?
Ratio decidendi
Powiat, jako osoba prawna, może zostać częściowo zwolniony od kosztów sądowych, jeśli wykaże brak wystarczających środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania. W niniejszej sprawie, biorąc pod uwagę trudną sytuację finansową Powiatu, w tym deficyt roczny, debet na koncie bankowym oraz wysokie zobowiązania wynikające z postępowań egzekucyjnych, wniosek o częściowe zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 4.000 zł został uwzględniony.
Stan faktyczny
Powiat złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 4.000 zł. Powiat szczegółowo przedstawił swoją trudną sytuację finansową, wskazując na wysokie zobowiązania wynikające z postępowań egzekucyjnych, deficyt roczny, debet na koncie bankowym oraz zadłużenie z tytułu umów kredytowych. Do wniosku dołączono obszerną dokumentację finansową.
Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 4.000 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 5 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 4.000 zł w sprawie ze skargi Powiatu [...] na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie: zwrotu należności do budżetu państwa postanawia: przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 4.000 zł (słownie: cztery tysiące złotych). P. S., dalej: "Skarżący" albo "Powiat" wystąpił z wnioskiem sporządzonym na urzędowym formularzu PPPr o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 4.000 zł. Uzasadniając wniosek Powiat szczegółowo przedstawił sytuację finansową wskazując m.in., iż posiadane środki publiczne w całości przeznaczane są na wydatki i rozchody publiczne, zgodnie z zasadami określonymi w ustawie o finansach publicznych i innych ustawach szczególnych. Podkreślił, że sytuacja finansowa jest trudna, albowiem przeciwko Skarżącemu toczy się sześć postępowania egzekucyjnych w administracji na łączną kwotę (przy uwzględnieniu narosłych odsetek) 27.000.000 zł, co niemal zrównuje wymagalne zobowiązania z kwotą wydatków/dochodów ustaloną w uchwale budżetowej na 2018 rok. Wyjaśnił, że organ egzekucyjny dokonał licznych czynności mających na celu wyegzekwowanie wymagalnych wierzytelności, przy czym - jak wynika z pism organu egzekucyjnego - planowane są kolejne zajęcia, które w ocenie Powiatu doprowadzą do całkowitego paraliżu jednostki samorządu terytorialnego. Powiat przedstawił przykłady realizowanej działalności publicznej, zaplanowane wydatki oświatowe oraz przykładowe inwestycje planowane do realizacji w 2018 roku. W oświadczeniu o majątku i dochodach wskazano, iż Powiat posiada środki trwałe o wartości 72.821.406,13 zł, na jednym rachunku bankowym posiada środki pieniężne w wysokości 388,81 zł, a na drugim wykazał debet w kwocie -514.990,15 zł. Wskazano ponadto na stan zadłużenia z tytułu umów kredytowych, których stroną jest Skarżący. W dniu 31 lipca 2018 r. dług wynosił 19. 458.065,64 zł. Wykonane wydatki Powiatu (wszystkie jednostki) - stan na dzień 30.06.2018 r. – wyniosły 22.004.923,82 zł. Skarżący wskazał, że rok 2017 został zakończony deficytem na poziomie -776.375,80 zł, co jednocześnie uniemożliwiło i w dalszym ciągu uniemożliwia utworzenie fakultatywnych rezerw celowych, oprócz obligatoryjnej na zadania własne z zakresu zarządzania kryzysowego, która jest nienaruszalna. Podkreślił również, że wpis od skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie nie jest jedynym wpisem sądowym, który będzie zobowiązany ponieść w związku z innymi sprawami toczącymi się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. Do wniosku Powiat załączył obszerną dokumentację obrazującą sytuację finansową, w tym uchwałę budżetową na 2018 rok, tytuły wykonawcze oraz zawiadomienia o zajęciu wierzytelności, postanowienia organów egzekucyjnych w przedmiocie uznania zarzutów strony w postępowaniu egzekucyjnym za niezasadne oraz umowy kredytowe. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenie przez stronę kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie (wyrażonej w art. 199 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej: "p.p.s.a.") i może zostać przyznane osobie prawnej w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Wniosek zasługuje na uwzględnienie. W ocenie rozpoznającego wniosek referendarza sądowego sytuacja finansowa Powiatu, w odniesieniu do wysokości obciążeń z tytułu kosztów sądowych w niniejszej sprawie oraz kosztów sądowych w sprawach o sygn. akt V SA/Wa 1327/17 i VSA/Wa 479/17 uzasadnia zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 4.000 zł, który na obecnym etapie jest jedynym kosztem sądowym, a przy tym takim, którego poniesienie warunkuje merytoryczne rozpoznanie skargi kasacyjnej. Skarżący w sposób wystarczający wykazał, że nie posiada obecnie dostatecznych środków pieniężnych, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie wpisu sądowego. Rok 2017 Skarżący zakończył z deficytem na poziomie -776.375,80 zł. Istotnym z punktu widzenia możliwości poniesienia kosztów sądowych w pełnej wysokości jest również fakt, iż w związku z treścią uchwały nr 497/18 Zarządu Powiatu S. z 8 marca 2018 r. w sprawie zmian w uchwale budżetowej Powiatu Słubickiego na rok 2018, uchwał Zarządu Powiatu S. z 12 czerwca 2018 r., 2 lipca 2018 r., 19 lipca 2018 r. wysokość rezerwy ogólnej została zmniejszona i wynosi niecałe 17.000 zł. Powiat wykazał również debet na koncie bankowym w wysokości -514.990,15 zł. Wobec niewątpliwie trudnej sytuacji finansowej Skarżącego zobrazowanej obszerną dokumentacją stwierdzić należało, że wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z zapłaty wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 4.000 zł zasługuje na uwzględnienie. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło