V SA/Wa 1332/04
WyrokWSA w Warszawie2005-04-29
Skład orzekający: Marzenna Zielińska, Beata Krajewska, Andrzej Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy deklaracja o pochodzeniu towaru złożona na umowie kupna-sprzedaży, podpisana przez eksportera jednym podpisem potwierdzającym zarówno umowę, jak i pochodzenie towaru, spełnia wymogi formalne określone w art. 21 Protokołu Nr 4 do Układu Europejskiego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że deklaracja o pochodzeniu towaru złożona na umowie kupna-sprzedaży, podpisana przez eksportera jednym podpisem potwierdzającym zarówno umowę, jak i pochodzenie towaru, spełnia wymogi formalne określone w art. 21 Protokołu Nr 4 do Układu Europejskiego. Sąd stwierdził, że pojęcie "oryginalny podpis" należy tłumaczyć jako podpis osobiście złożony przez eksportera, a nie jako wymóg złożenia dwóch odrębnych podpisów pod umową i deklaracją.Stan faktyczny
J. O. dokonał zgłoszenia celnego samochodu osobowego, dołączając umowę kupna-sprzedaży z deklaracją o pochodzeniu, na podstawie której zastosowano obniżoną stawkę celną. Naczelnik Urzędu Celnego i Dyrektor Izby Celnej uznali zgłoszenie za nieprawidłowe, twierdząc, że deklaracja o pochodzeniu nie spełnia wymogów art. 21 Protokołu Nr 4 Układu Europejskiego, ponieważ wymaga odrębnego podpisu pod deklaracją. J. O. zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Celnej, argumentując, że jeden podpis potwierdza zarówno umowę, jak i pochodzenie towaru.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. i stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Marzenna Zielińska, Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Asesor WSA - Andrzej Kania, Protokolant - ref. sąd. Aneta Opyrchał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi J. O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] marca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku;
J. O., reprezentowany przez P. C., w dniu [...] lipca 2001 r. dokonał zgłoszenia celnego, SAD nr [...] dotyczącego samochodu osobowego marki [...], rok produkcji 1999, 1597 cm3 . Do zgłoszenia celnego załączona została umowę kupna-sprzedaży samochodu z dnia [...] lipca 2001 r., określająca wartość pojazdu na kwotę [...] DEM, na której umieszczono deklarację o jego pochodzeniu. Na podstawie deklaracji o pochodzeniu zastosowano obniżoną stawkę celną – 5%
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r., Nr [...], Naczelnik Urzędu Celnego w R. uznał powyższe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie ustalenia pochodzenia towaru, zastosowania stawki celnej oraz określenia kwoty wynikającej z długu celnego. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że deklaracja o pochodzeniu towaru widniejąca na umowie z dnia [...] lipca 2001 r. nie spełnia wymogu z art. 21 Protokołu Nr 4 Układu Europejskiego. Na przedmiotowej umowie jest bowiem tylko jeden podpis sprzedawcy i dotyczy on wyłącznie umowy jako dokumentu handlowego a nie deklaracji o pochodzeniu, która jest odrębną czynnością prawną. Z powyższego względu Naczelnik Urzędu Celnego w R. nie uznał deklaracji za podstawę do zastosowania obniżonej stawki celnej i określił stawkę celną na 35%.
Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z dnia [...] marca 2004 r., Nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji podzielając stanowisko, iż deklaracja o preferencyjnym pochodzeniu towaru jako odrębna czynność prawna powinna być potwierdzona odrębnym podpisem złożonym tuż pod nią.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. O. wnosił o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. W uzasadnieniu skargi podnosił poprawność wpisanej na umowie z dnia [...] lipca 2001 r. deklaracji o pochodzeniu towaru. Zgodnie z art. 21 Protokołu 4 Układu Europejskiego podpis eksportera został złożony bezpośrednio pod nią. Zdaniem Strony fakt, że podpis ten jest równocześnie wyrazem akceptacji warunków umowy cywilnej nie ma żadnego znaczenia dla oceny spełnienia warunków z art. 21 Protokołu 4.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o jej oddalenie ponownie podnosząc, iż deklaracja o preferencyjnym pochodzeniu towaru jest odrębną od umowy sprzedaży czynnością prawną wywołującą skutek w postaci zastosowania obniżonych stawek celnych i zgodnie z wymogami Protokołu 4 powinna spełniać wymogi formalne określone w Układzie t.j. powinna być potwierdzona oryginalnym, przez co organy celne rozumieją odrębnym, czytelnym podpisem eksportera złożonym tuż pod deklaracją.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga jest w pełni zasadna.
"Umowa kupna pojazdu używanego" z dnia [...] lipca 2001 r. zawarta między sprzedającym – T. W. a kupującym – J. O. opisuje produkt, którego dotyczy w sposób wystarczający do jego identyfikacji /marka samochodu, typ, producent, nr pojazdu, pojemność, nr książki pojazdu/ a zatem jest "innym dokumentem" w rozumieniu art. 16 pkt 1 lit. b Protokołu 4 do Układu Europejskiego, na którym może być złożona deklaracja o pochodzeniu produktu zwana także w tym przypadku "deklaracją na fakturze". T. W., jako eksporter nieupoważniony /art. 21 pkt 1 lit. b Protokołu 4/, winien - i jak wynika z analizy Umowy z [...] lipca 2001 r. tak uczynił – złożyć deklarację w formie pisma maszynowego, o treści odpowiadającej wzorowi znajdującemu się w Załączniku IV do Protokołu /art.21 pkt 4/ oraz deklarację tę osobiście, własnoręcznie podpisać /art. 21 pkt 5/.
W ocenie Sądu z treści przepisów części V Protokołu 4 Układu Europejskiego, odnoszącej się do "dowodów pochodzenia", nie wynika żaden wymóg, od spełnienia którego zależy prawidłowość deklaracji na fakturze a który nie zostałby przez T. W. w niniejszej sprawie dopełniony. Tym samym brak jest zapisanego w powyższych przepisach obowiązku, w sytuacji gdy sprzedającym i eksporterem jest ta sama osoba, złożenia przez nią na dokumencie handlowym dwóch podpisów – jednego pod umową; drugiego pod deklaracją o pochodzeniu.
Układ graficzny umowy z [...] lipca 2001 r. i miejsce umieszczenia na niej deklaracji o pochodzeniu towaru umożliwiły złożenie przez eksportera jego oryginalnego, własnoręcznego podpisu pod tekstem deklaracji a równocześnie w miejscu nie budzącym wątpliwości co do tego, iż podpis ten potwierdza także zawarcie umowy kupna-sprzedaży. Określenie "oryginalny podpis" występujące w art. 21 pkt 5 Protokołu 4 należy tłumaczyć jako podpis osobiście złożony przez eksportera a nie poprzez wykorzystanie np. jego faksymile – pieczęci wiernie odtwarzającej odręczny podpis. Nie ma natomiast żadnych przesłanek do tłumaczenia określenia "oryginalny" jako "odrębny", co konsekwentnie w obu instancjach czynią organy celne.
Powyższe nie przeczy stanowisku organów celnych, iż deklaracja o preferencyjnym pochodzeniu towaru jest odrębną od umowy sprzedaży czynnością prawną wywołującą skutek w postaci zastosowania obniżonych stawek celnych.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdzając, iż przedłożony przez Stronę dowód pochodzenia samochodu w postaci deklaracji sporządzonej na umowie kupna-sprzedaży z dnia [...] lipca 2001 r. spełnia wymogi formalne określone w przepisach Protokołu 4 uchylił zaskarżoną decyzję w oparciu o art. 145 § 1 ust. 1 lit.a prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ oraz z mocy art. 152 powołanego prawa stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zgodnie z art. 210 § 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Skarżący, właściwie pouczony, utracił prawo do żądania zwrotu kosztów postępowania wobec nie zgłoszenia wniosku o ich przyznanie.
|Wyrok z dnia 29 kwietnia 2005 r. |
|Sygn. Akt. VSA/Wa 1332/04 jest prawomocny |
|od dnia 8 lipca 2005 r. |
|podpis sędziego |
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło