V SA/Wa 1356/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-06-29

Skład orzekający: Anna Michałowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy małoletniemu można przyznać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, gdy przedstawione zostały przesłanki trudnej sytuacji majątkowej?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w tym zwolnienie od kosztów sądowych, może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku małoletniej skarżącej, której przedstawiono trudną sytuację materialną, sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Małoletnia S. G. reprezentowana przez matkę V. G. złożyła skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o odmowie udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Wraz ze skargą przedstawiono wniosek o zwolnienie małoletniej z kosztów sądowych z uwagi na trudną sytuację majątkową matki, która samotnie wychowuje dziecko, nie może pracować ze względu na stan zdrowia i posiada bardzo ograniczone dochody oraz brak majątku.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi małoletniej S. G. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego V. G. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia ... lutego 2010 r. Nr ... w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych; Wraz ze skargą na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia ... lutego 2010 r. przedstawiciel ustawowy tj. matka – V. G. wystąpiła z wnioskiem - na urzędowym formularzu PPF - o zwolnienie małoletniej skarżącej z kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku przedstawiciel ustawowy wskazała, iż jest w niezwykle trudnej sytuacji majątkowej. Mieszka i żyje samotnie wraz z ... córką, nie ma w Polsce nikogo bliskiego, kto mógłby udzielić im pomocy. Zalecenia lekarskie kategorycznie zabraniają jej pracy ... . W obecnym stanie zdrowia nie jest w stanie dokonać spieniężenia jakiegokolwiek majątku. Uzyskuje świadczenie z tytułu pozostawania na zwolnieniu lekarskim w kwocie ... zł. Nie posiada nieruchomości, oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Miesięcznie wydaje na opłaty związane z zamieszkiwaniem około ... zł. Koszty telefonu wynoszą ... zł. Mając na uwadze, że ... osoby postronne odbierają dziecko ze żłobka, za który płaci miesięcznie ... zł. Reszta środków zostaje przeznaczona na żywność. W jej własnej sprawie reprezentuje ją pełnomocnik pro bono. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. W myśl art. 245 §1 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z §3 powołanego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Oznacza to, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do takich osób zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i pozwalają zaspokoić tylko ich podstawowe potrzeby życiowe. Mając na uwadze wskazaną sytuację materialną matki małoletniej skarżącej wskazać należy, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy w przedmiotowej sprawie jest uzasadniony. Wysokość dochodów w gospodarstwie domowym małoletniej skarżącej i jej matki z uwzględnieniem wskazanych kosztów utrzymania pozwala wyłącznie na zaspokojenie ich podstawowych potrzeb życiowych. Uzasadnione jest zatem zwolnienie małoletniej skarżącej zarówno od obciążającego ją na obecnym etapie postępowania wpisu od skargi (w kwocie 300 zł), jak i od pozostałych mogących wystąpić w przyszłości kosztów sądowych. W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło