V SA/Wa 1386/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Andrzej Kania po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi J. T. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wyrokiem z 22 października 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2008 r. sprawy ze skargi J. T., oddalił skargę. Pismem z 3 listopada 2008 r. (data nadania pocztowego), skarżący zwrócił się z prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Jednocześnie w ww. piśmie wniósł o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Do przedmiotowego pisma skarżący dołączył zaświadczenie lekarskie z 22 października 2008 r., z którego wynika że skarżący w okresie od 22 do 31 października 2008 r. był niezdolny do pracy z powodu choroby. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jednocześnie zgodnie z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W niniejszej sprawie niespornym jest, że skarżący nie zachował terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Zgodnie z art. 141 § 2 p.p.s.a. w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku (albo doręczenia odpisu sentencji wyroku). W niniejszej sprawie, wyrok Sądu oddalający skargę został ogłoszony w dniu 22 października 2008 r., zatem 7-dniowy termin wyznaczony na dokonanie tej czynności, o którym mowa w cytowanym przepisie, upływał z dniem 29 października 2008 r. Wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku w tym terminie nie został złożony. Prawidłowo w tej sytuacji postąpił skarżący występując o przywrócenie uchybionego terminu. Następnie, Sąd zważył, iż skarżący wniosek o przywrócenie terminu złożył w dniu 3 listopada 2008 r., a więc z zachowaniem terminu wymienionego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Jednocześnie skarżący dopełnił czynności, której nie dokonał w terminie, i tym samym spełnił kolejną przesłankę wynikającą z przywołanej regulacji prawnej. Jednakże -w ocenie Sądu- skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu, a wobec tego nie spełnił równie ważnej przesłanki warunkującej zastosowanie instytucji przywrócenia terminu, regulowanej przepisami art. 86 i nast. p.p.s.a. Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się -zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu- z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Uchybienie terminu może być przykładowo poczytane jako zawinione przez nią, "jeśli strona nie chciała dopełnić czynności w terminie albo chciała czynności dopełnić, lecz nie dopełniła z powodu jakiejś przeszkody, którą mogła przezwyciężyć" (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck. W-wa 2005, str. 334). Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej (v. wyrok NSA z 13 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1656/97). Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, iż niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Z uzasadnienia wniosku J. T., o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, nie wynika natomiast, aby taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Nie stanowią bowiem przesłanki uzasadniającej przywrócenie terminu podnoszone przez skarżącego okoliczności, sprowadzające się do choroby. Nie można przyjąć, że J. T. uprawdopodobnił, iż uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku było przez niego niezawinione. Skarżący nie wykazał bowiem, aby charakter jego choroby, potwierdzonej zaświadczeniem lekarskim, uniemożliwiał mu terminowe nadanie na poczcie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Z przedstawionego dokumentu wynika jedynie tyle, że skarżący w okresie od 22 do 31 października 2008 r. był niezdolny do pracy z powodu choroby. Natomiast nie wynika z niego, iż skarżący był obłożnie chory, a choroba uniemożliwiała mu poruszanie się. A zatem nie wyklucza to tego, że osobiście mógł nadać w urzędzie pocztowym wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W orzecznictwie i literaturze przedmiotu również wyrażany jest pogląd co do tego, iż zwolnienie lekarskie nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu. Nie wyklucza ono bowiem możliwości dokonania czynności procesowej przez skarżącego z zachowaniem terminu, osobiście lub korzystając z pomocy innych osób (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck, W-wa 2005, str. 335, wyrok NSA z 1.03.1999 r., sygn. II SA 45/99, LEX 46785, wyrok NSA z 4.11.1998 r., sygn. akt III SA 1243/97, LEX 36902 ). Konkludując, w ocenie Sądu, okoliczności na które powołał się skarżący we wniosku nie mają charakteru okoliczności wyjątkowych i nie przesądzają o braku winy w uchybieniu terminowi dokonania czynności procesowej. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, skarżący nie dopełnił należytej staranności przy podjęciu czynności w postępowaniu sądowym, od dokonania której zależało sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku przez Sąd. Jednocześnie, zauważyć należy, iż w swoich wyjaśnieniach skarżący nie wykazał, że podjął wszelkie możliwe w danych okolicznościach starania by można było uznać, że działał z należytą starannością i mimo jej zachowania nastąpiło uchybienie zakreślonego terminu. Biorąc pod uwagę powyższy rozważania, stwierdzić należy, iż w ocenie Sądu przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Odnosząc się natomiast do omawianego kryterium braku winy, należy uznać, iż o braku winy można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.