V SA/Wa 1399/12

WyrokWSA w Warszawie2013-01-18

Skład orzekający: Joanna Zabłocka, Irena Jakubiec-Kudiura, Andrzej Kania

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o nadanie statusu uchodźcy, oparty na tych samych podstawach co poprzedni, po wydaniu ostatecznej decyzji odmawiającej nadania statusu, może skutkować umorzeniem postępowania z powodu jego niedopuszczalności?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ponowny wniosek o nadanie statusu uchodźcy, złożony po wydaniu ostatecznej decyzji odmawiającej nadania tego statusu i oparty na tych samych podstawach faktycznych, jest niedopuszczalny. W związku z tym umorzenie postępowania na podstawie art. 40 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej było uzasadnione. Postępowanie w takiej sytuacji nie polega na ponownej ocenie przesłanek do nadania statusu uchodźcy, lecz na weryfikacji, czy nowy wniosek opiera się na tych samych czy innych podstawach co poprzedni.
Stan faktyczny
G. S., obywatel [...] złożył kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy wraz z rodziną, powołując się na problemy wynikające z działalności religijnej i pozbawienia go ziemi w kraju pochodzenia. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców umorzył postępowanie, uznając wniosek za niedopuszczalny, ponieważ był oparty na tych samych podstawach co poprzedni wniosek, który zakończył się ostateczną decyzją odmowną. Rada do Spraw Uchodźców utrzymała tę decyzję w mocy. G. S. zaskarżył decyzję Rady, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz adwokata M. K. kwotę 295,20 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Andrzej Kania (spr.), Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie o nadanie statusu uchodźcy 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata M. K. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy). UZASADIENIE Przedmiotem skargi wniesionej przez G. S. jest decyzja Rady do Spraw Uchodźców z [...] kwietnia 2012 r. nr [...] o utrzymaniu w mocy decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] grudnia 2011 r. nr [...], którą umorzono postępowanie w sprawie o nadanie statusu uchodźcy. Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym. G. S., obywatel [...], deklarujący narodowość [...], w dniu [...] maja 2011 r. złożył kolejny wniosek o nadanie mu statusu uchodźcy; wniosek obejmował żonę cudzoziemca oraz dwójkę małoletnich dzieci. Wskazując na istotne zdarzenia będące przyczyną ubiegania się o nadanie statusu uchodźcy wnioskodawca oświadczył "Wyjechałem z [...], bo tam miałem kłopoty. Prowadziłem tam działalność religijną, wychowywałem dzieci w duchu chrześcijańskim. Chciałem na posiadanej ziemi wybudować budynek dla dzieci. Jestem wyznania protestanckiego i prowadziłem obozy dla dzieci, obozy religijne. Po sąsiedzku mieszkał gubernator, który zabrał moja ziemią. Próbowałem się bronić pisząc do różnych instytucji, ale bez skutku. Na mojej ziemi powstały budynki fabryki. Musieliśmy z żoną i dziećmi wyjechać do [...], ale tam też nie pozwalano nam żyć. Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców umorzył postępowanie wobec stwierdzenia, że wniosek jest niedopuszczalny. W uzasadnieniu decyzji podkreślił, że jest to powtórny wniosek po otrzymaniu przez stronę decyzji ostatecznej Rady do Spraw Uchodźców z [...] kwietnia 2010 roku ([...]) o utrzymaniu w mocy decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o odmowie nadania statusu uchodźcy w RP, odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej oraz o wydaleniu z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany. W ocenie organu I instancji analiza danych zawartych w niniejszym wniosku wskazuje, że jest on oparty na tych samych podstawach co poprzedni, w związku z czym należy uznać go za niedopuszczalny. Wobec powyższego zgodnie z art. 40 ust 2 pkt. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej postępowanie niniejsze należy umorzyć. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Rada do Spraw Uchodźców stwierdziła, że w poprzednim wniosku G. S. poinformował, że do Polski przyjechał ze względu na swoją sytuację w kraju pochodzenia. Wnioskodawca stwierdził, że miał problemy wynikające z przekonań i działalności religijnej. Cudzoziemiec oświadczył, że w [...] dysponował parcelą z zabudowaniem pełniącym funkcję kultu religijnego. Wnioskodawca zadeklarował, że prowadzono tam także nauczanie dla dzieci i dorosłych. Sąsiednia parcela była własnością gubernatora, który wybudował tam browar. G. S. poinformował, że protestował przeciw temu. Strona oświadczyła z tej przyczyny były wobec niej kierowane groźby, została pobita i w końcu przejęto jej parcelę. Pan G. S. nie mógł prowadzić działalności religijnej. Wyemigrował do innej miejscowości (rodzinne miasto jego żony), ale tam również nie pozostawiono go w spokoju. Odmówiono przyjęcia syna Pana G. S. do szkoły. Cudzoziemiec stwierdził, że był to wynik rozkazu gubernatora. Ponadto Rada wskazała, że zgodnie z art. 32 ust. 3 i 4 Dyrektywy Rady 2005/85/WE z dnia 1 grudnia 2005 r. w sprawie ustanowienia minimalnych norm dotyczących procedur nadawania i cofania statusu uchodźcy w Państwach Członkowskich merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy wszczętej na skutek wniesienia kolejnego wniosku o nadanie statusu uchodźcy jest uzasadnione w sytuacji, gdy po wstępnym rozpatrzeniu tego wniosku zaistniały lub zostały przedstawione przez wnioskodawcę nowe elementy lub informacje, znacznie zwiększające prawdopodobieństwo spełnienia przez wnioskodawcę warunków statusu uchodźcy. Organ wyjaśnił, że wniosek jest niedopuszczalny (art. 40 ust. 2 pkt 2), gdy po otrzymaniu decyzji ostatecznej o odmowie nadania statusu uchodźcy wnioskodawca złożył nowy wniosek oparty na tych samych podstawach. Założenie, że w sprawie nie zachodzą żadne nowe okoliczności organ przyjął na podstawie informacji uzyskanych od cudzoziemca, zawartych w kolejnym wniosku o nadanie statusu uchodźcy. Przepis art. 40 ust. 1 i 2 ustawy nie nakłada na organ prowadzący postępowanie obowiązku przeprowadzenia w takiej sytuacji przesłuchania strony. Obowiązkiem organu jest zbadanie podstaw, na których oparty jest kolejny wniosek i wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w przypadku stwierdzenia, że po otrzymaniu decyzji ostatecznej o odmowie nadania statusu uchodźcy wnioskodawca złożył nowy wniosek oparty na tych samych podstawach. Biorąc powyższe pod uwagę orzeczenie o umorzeniu postępowania z powodu niedopuszczalności wniosku było w pełni uzasadnione. Rada podzieliła pogląd organu I instancji, że wskazane przez wnioskodawcę okoliczności nie mogą stanowić przesłanki do zmiany rozstrzygnięcia, bowiem były faktycznie rozpatrywane podczas pierwotnego postępowania o nadanie stronie statusu uchodźcy. Tym samym wniosek cudzoziemca nie może zostać pozytywnie rozpatrzony. Jednocześnie podkreśliła, że we wcześniejszym postępowaniu wskazane przez Pana G. S. kluczowe okoliczności, zostały uwzględnione. Organ wydający przedmiotową decyzję ocenił ich znaczenie dla faktycznej sytuacji cudzoziemca w jego kraju pochodzenia. W tej sytuacji uznała, że wskazywane przez G. S. okoliczności nie stanowią przesłanki do zmiany decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Zdaniem Rady w niniejszej sprawie zaistniała przesłanka opisana w przepisie art. 40 ust. 2 pkt 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, a zatem należało orzec jak w sentencji decyzji. Od decyzji tej cudzoziemiec złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie przepisów art. 13, art. 14, art. 15, art. 34 ust. 1 pkt 1, art. 97 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz naruszenie prawa procesowego poprzez niedopełnienie obowiązków spoczywających na organie a wynikających z art. 7,8,77,80 oraz 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. W uzasadnieniu skargi stwierdził, że Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców rozpatrzył wniosek jako oczywiście bezzasadny, odmówił nadania statusu uchodźcy, udzielenia ochrony uzupełniającej oraz orzekł o wydaleniu z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Powołał się na czas jaki wraz z rodziną spędził w Polsce, czas przez jaki dzieci uczęszczały do szkoły oraz na zintegrowanie się rodziny z narodem polskim. Skarżący wskazał na treść art. 3 Konwencji o prawach dziecka z 20 listopada 1989 r. i wyraził przekonanie, że w jego sytuacji powinien otrzymać wraz z rodziną status uchodźcy w Polsce. W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o jej oddalenie i podtrzymała stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji istotne jest rozważenie, czy w sprawie zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania wszczętego kolejnym wnioskiem skarżącego o nadanie statusu uchodźcy, na podstawie art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 189, poz.1471, dalej: ustawa o udzielaniu cudzoziemcom ochrony). W tej sytuacji pierwszorzędne znaczenie ma zbadanie, czy organy administracji orzekające w sprawie mogły uznać wniosek cudzoziemca za niedopuszczalny z tego względu, iż skarżący wystąpił z nowym wnioskiem o nadanie statusu uchodźcy, podczas gdy organy orzekające odmownie rozpatrzyły już takie żądanie, a nowy wniosek został oparty na tych samych podstawach. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony – jeżeli organ prowadzący postępowanie stwierdzi, że wniosek jest niedopuszczalny, wydaje decyzję o umorzeniu postępowania z powodu niedopuszczalności wniosku. Zgodnie zaś z ust. 2 pkt 2 tego artykułu – wniosek jest niedopuszczalny, gdy po otrzymaniu decyzji ostatecznej o odmowie nadania statusu uchodźcy wnioskodawca złożył wniosek oparty na tych samych podstawach. Podkreślenia wymaga, że przedmiotowa sprawa jest efektem kolejnego wniosku cudzoziemca złożonego w dniu [...] maja 2011 r. po wydaniu decyzji Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2010 r. w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpatrzeniu skargi cudzoziemca na powyższą decyzję Rady, prawomocnym wyrokiem z 6 lipca 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 1594/10, oddalił skargę jako niezasadną. W ocenie Sądu skarżący składając wniosek o udzielenie statusu uchodźcy z dnia [...] maja 2011 r. odwołał się wyłącznie do okoliczności - które zostały podniesione oraz przeanalizowane przez organy w uprzednim postępowaniu uchodźczym, zakończonym negatywną ostateczną decyzją Rady do Spraw Uchodźców - dotyczących problemów wynikających z przekonań i działalności religijnej oraz pozbawienia przez gubernatora praw do ziemi należącej do skarżącego. Trzeba zatem podkreślić, że okoliczności podnoszone w toku przedmiotowego postępowania, były znane zarówno Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców jak i Radzie do Spraw Uchodźców w pierwszym postępowaniu administracyjnym, wywołanym wnioskiem skarżącego z [...] września 2009 r. co jasno wynika z treści decyzji tych organów. Sytuację cudzoziemca w decyzjach wydanych w postępowaniu z wniosku z [...] września 2009 r. uznano wobec oczywistej bezzasadności wniosku (bo nie opartym na żadnej z podstaw o jakich mowa w art. 1a konwencji genewskiej jak i art. 13 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony) za uniemożliwiającą nadanie mu statusu uchodźcy, nie stwierdzono również możliwości zastosowania treści art. 15 ustawy, jak również udzielenia pobytu tolerowanego w związku z brakiem przesłanek z treści art. 97 ust. 1 i 1a w/w ustawy. Obecny wniosek bazuje na dokładnie tych samych podstawach zatem umorzenie postępowania w związku z niedopuszczalnością wniosku na podstawie art. 40 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony było w ocenie Sądu całkowicie uzasadnione. Obydwa wnioski oceniane przez pryzmat całokształtu dotyczącego cudzoziemca materiału dowodowego są tożsame i oceny organów w tym względzie były całkowicie uprawnione. Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego zawartych w ustawie o udzielaniu cudzoziemcom ochrony należy przypomnieć, że w rozpatrywanej sprawie - wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu skargi - Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców nie rozpatrzył wniosku skarżącego jako oczywiście bezzasadnego, nie odmówił nadania statusu uchodźcy, udzielenia ochrony uzupełniającej oraz nie orzekł o wydaleniu z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności udzielenia zgody na pobyt tolerowany. W rozpatrywanej sprawie organy orzekające w obu instancjach administracyjnych nie stosowały wymienionych w skardze przepisów art. 13 ust.1, 14, 15, 34 ust. 1 oraz art. 97 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony. Sąd wskazuje, że przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie określonym w art. 40 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony nie jest ocena czy strona spełnia przesłanki do udzielenia jej statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej czy zgody na pobyt tolerowany, ponieważ te okoliczności były już oceniane w postępowaniu wszczętym wcześniejszym wnioskiem, które to postępowanie zakończyło się wydaniem decyzji ostatecznej. W takim postępowaniu bada się tylko czy nowy wniosek oparty jest na tych samych czy też innych podstawach co wniosek wcześniejszy, co zostało wyżej wyłożone. W świetle powyższego niezasadny jest zarzut dotyczący naruszenia przepisów prawa materialnego, wymienionych w skardze. Sąd nie stwierdził również aby w postępowaniu administracyjnym doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone prawidłowo w zakresie wynikającym z granic postępowania zakreślonych przepisem art.40 ust.2 pkt 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony, Sąd nie stwierdził również aby organy orzekające dokonując oceny oświadczeń skarżącego przekroczyły granice swobodnej oceny dowodów. Z wyżej przedstawionych powodów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., Nr 270, dalej: p.p.s.a.) oddalił skargę. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu Sąd orzekł, na podstawie art. 250 p.p.s.a. i § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło