V SA/Wa 140/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Cezary Kosterna, Sędzia WSA - Artur Kot (spr.), Protokolant st. spec. - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2015 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w punkcie gier oddala skargę 1. Zaskarżoną decyzją z [...] kwietnia 2015 r., Dyrektor Izby Celnej w W. (dalej: "Dyrektor IC" lub "organ odwoławczy"), po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o. o. z siedzibą w W. (dalej: "skarżąca" lub Spółka"), utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] lutego 2014 r. Przedmiotem tych decyzji było cofnięcie Spółce zezwolenia Dyrektora Izby Skarbowej w W. (dalej: "Dyrektor IS") z [...] kwietnia 2009 r. na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...], w części dotyczącej punktu gier zlokalizowanego w miejscowości S. [...] [...]. Jako podstawę prawną decyzji Dyrektor IC wskazał art. 59 pkt 4 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.; dalej: u.g.h."). 2. Stan faktyczny. 2.1. Decyzją z [...] kwietnia 2009 r. (nr [...] ) Dyrektor IS udzielił Spółce zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w [...] punktach gier na terenie województwa [...]. Wnioskiem z [...] października 2013 r. Spółka wystąpiła o zmianę ww. zezwolenia w części dotyczącej zmiany władającego punktem zlokalizowanym w m. S. [...] [...]. Z informacji Naczelnika UC w C. wynikało jednak, że w tym punkcie skarżąca nie wykonywała działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych przez okres dłuższy niż 6 miesięcy. Dodał, że przerwa w działalności nie była następstwem siły wyższej. Dyrektor IC decyzją z [...] lutego 2014 r. cofnął zatem skarżącej zezwolenie, udzielone powołaną wyżej decyzją Dyrektora IS z [...] kwietnia 2009 r., wskazując na wystąpienie przesłanek, o których mowa w art. 59 pkt 4 u.g.h. 2.2. W odwołaniu od tej decyzji, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania, Spółka postawiła zarzuty naruszenia art. 120, art. 187 § 3 Op oraz art. 1 pkt 4 i 11 w związku z art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/34 z uwzględnieniem wykładni tych przepisów podanej w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: "TSUE") z 19 lipca 2012 r. w połączonych sprawach C - 213/11, C - 214/11 i C - 217/11 w związku z art. 59 pkt 4 i art. 4 ust. 1 pkt lit. a), art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 1, art. 129 ust. 1 i 2, art. 135 ust. 2, art. 138 ust. 1 oraz art. 144 u.g.h. poprzez niezbadanie sprawy pod kątem uznania art. 59 pkt 4 u.g.h. za "przepis techniczny" w rozumieniu art. 1 pkt 4 i 11 ww. dyrektywy, gdy przepis ten w związku z art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. a), art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 1, art. 129 ust. 1 i 2, art. 138 ust. 1 oraz art. 144 u.g.h. jest jedną z regulacji wprowadzających warunki mogące mieć istotny wpływ na sprzedaż lub właściwości produktu w postaci automatu do gier o niskich wygranych. 2.3. Decyzją z [...] kwietnia 2014 r. Dyrektor IC, utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] lutego 2014 r. Powtórzył, że wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 59 pkt 4 u.g.h., gdyż Spółka nie wykonywała w punkcie zlokalizowanym w miejscowości S. [...] [...] działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych przez okres dłuższy niż 6 miesięcy (od października 2010 r.), a przerwa w działalności nie była następstwem siły wyższej. W świetle art. 59 pkt 4 u.g.h. należało zatem cofnąć Spółce zezwolenie na prowadzenie tej działalności w przedmiotowym punkcie. Dodał, że podobna regulacja prawna (art. 52 ust. 2 pkt 4 obowiązującej do końca 2009 r. ustawy z 29 lipca 1992 r. o grach hazardowych i zakładach wzajemnych; DZ. U. Nr 4 poz. 27 ze zm.) obowiązywała przed wejściem w życie art. 59 pkt 4 u.g.h. Różnica polegała na tym, że już po upływie 3 miesięcy od zawieszenia przedmiotowej działalności w danym punkcie gier organ obowiązany był cofnąć zezwolenie na jej wykonywanie. Dodał, że decyzja pierwszoinstancyjna została wydana na podstawie dowodów przedstawionych przez skarżącą. Zarzuty odwołania uznał więc za chybione. 3. Postępowanie sądowe. 3.1. W skardze do Sądu, Spółka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika (radcę prawnego) wystąpiła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Postawiła przy tym zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 129 ust. 2, art. 135 ust. 2, art. 138 ust. 1 i art. 144 w związku z art. 4 ust. 1 lit. a, art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 1, art. 59 pkt 4 u.g.h. w związku z art. 1 pkt 11 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 98/34 z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informatycznego, ostatnio zmienionej dyrektywą Rady 2006/96/WE z dnia 20 listopada 2006 r., poprzez błędną wykładnię. 3.2. W odpowiedzi na skargę Dyrektor IC wystąpił o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Zarzuty skargi uznał za chybione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 4.1. Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "u.p.p.s.a."). Dodać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 u.p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 4.2. Sąd, w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie, nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nie dopatrzył się też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania podatkowego lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. 4.3. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora IC cofająca Spółce zezwolenie Dyrektora IS na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...], w części dotyczącej punktu gier zlokalizowanego w miejscowości S. [...] [...]. Dyrektor IC ustalił na podstawie przedstawionych przez Spółkę dokumentów, że przez okres dłuższy niż 6 miesięcy nie wykonywała ona w przedmiotowym punkcie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Przerwa w działalności nie była następstwem siły wyższej (okoliczności bezsporne). 4.4. Ramy prawne. Zgodnie z art. 129 ust. 1 u.g.h., działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oraz gier na automatach urządzanych w salonach gier na automatach na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty, których im udzielono, według przepisów dotychczasowych, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Z art. 138 ust. 2 u.g.h. wynika zaś, że do podmiotów, o których mowa w art. 129 ust. 1, stosuje się odpowiednio art. 58 i art. 59, z tym, że organem właściwym jest organ właściwy do udzielania zezwolenia w dniu poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy. W świetle art. 59 pkt 4 u.g.h., organ właściwy w sprawie udzielenia koncesji lub zezwolenia, w drodze decyzji, cofa koncesję lub zezwolenie, w całości lub w części, w przypadku zaprzestania lub niewykonywania przez okres dłuższy niż 6 miesięcy działalności objętej koncesją lub zezwoleniem, chyba że niewykonywanie tej działalności jest następstwem działania siły wyższej; Z przepisów art. 59 u.g.h. wynika, że cofnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych zależy od zaistnienia przesłanek w nim określonych. Jedynym wyjątkiem od obowiązku zastosowania tego przepisu przez organ administracji publicznej jest ustalenie, że zaprzestanie bądź niewykonywanie tej działalności jest następstwem siły wyższej. Ustawa o grach hazardowych nie definiuje pojęcia siły wyższej i brak jest legalnej definicji tego pojęcia na użytek stosowania tej ustawy. Siła wyższa jest zdarzeniem o charakterze przypadkowym lub naturalnym (żywiołowym), nie do uniknięcia, takim, nad którym człowiek nie panuje. Należą do nich zwłaszcza zdarzenia o charakterze katastrofalnych działań przyrody i zdarzenia nadzwyczajne w postaci zaburzeń życia zbiorowego takich jak wojna, zamieszki krajowe. Musi być zdarzeniem zewnętrznym w stosunku do powołującego się na nią podmiotu i stan ten powinien istnieć obiektywnie, a więc musi być widoczny i sprawdzalny, tak więc nie może być wytworem wyobraźni. Siła wyższa charakteryzuje się także tym, że jest zdarzeniem zewnętrznym, niemożliwym lub prawie niemożliwym do przewidzenia, którego skutkom nie można zapobiec (por. postanowienie SN z dnia 16 września 2011 r., sygn.. IV CSK 77/11 Lex nr 1084732, uchwała SN z dnia 13 grudnia 2007 r., sygn.. III CZP 100/07, OSNC 2008/12/139). 5. Zdaniem Sądu, Dyrektor IC trafnie przyjął, że jego obowiązkiem było wydanie decyzji cofającej skarżącej zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w części dotyczącej punku gier zlokalizowanego w miejscowości S. [...] [...], gdyż Spółka zaprzestała wykonywania tejże działalności w przedmiotowym punkcie przez okres dłuższy niż 6 miesięcy. Dodać należy, że skarżąca nie kwestionuje ustaleń faktycznych dokonanych w niniejszej sprawie. W realiach niniejszej sprawy Sąd nie dopatrzył się wystąpienia przesłanek uzasadniających konieczność odstąpienia od wykładni językowej art. 59 pkt 4 u.g.h., który to przepis nie jest przepisem technicznym w rozumieniu wyroku TSUE z 19 lipca 2012 r., gdyż stanowi zmienioną wersję poprzednio obowiązującego art. 52 ust. 2 pkt 4 ustawy o grach hazardowych i zakładach wzajemnych. Norma zawarta w art. 59 pkt 4 u.g.h. nie wprowadza zatem żadnej nowej regulacji wobec działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych (poza korzystnym dla przedsiębiorców wydłużeniem okresu zaprzestania lub niewykonywania działalności) i nie ma podstaw do przyjęcia, że może powodować ograniczenie tego typu działalności. To zaś oznacza, że art. 59 pkt 4 u.g.h. nie jest przepisem technicznym (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lutego 2015 r., II GSK 2175/13; dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, adres: www.orzeczenia.nsa.gov.pl., w skrócie: "CBOSA"). 6. W świetle powyższych rozważań, zarzuty skargi Sąd uznał za chybione. Opierają się one bowiem na wadliwym założeniu, że art. 59 pkt 4 u.g.h. jest przepisem technicznym wymagającym notyfikacji ze strony Komisji. Dodać należy, że podstawę materialnoprawną obu decyzji Dyrektora IC stanowił art. 59 pkt 4 u.g.h., którego wykładnia, także w powiązaniu z innymi przepisami powoływanymi w skardze, nie daje podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł zaś w wyroku z dnia 19 lipca 2012 r. (C-213/11, C-214/11 i C-217/11), że przepis art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasady dotyczące usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. U. UE. L. 98.204.37 ze zm.), należy interpretować w ten sposób, że przepisy krajowe tego rodzaju, jak przepisy ustawy o grach hazardowych, które mogą powodować ograniczenie, a nawet stopniowe uniemożliwienie prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych poza kasynami i salonami gry, stanowią potencjalnie "przepisy techniczne" w rozumieniu tego przepisu, w związku z czym ich projekt powinien zostać przekazany Komisji zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy wskazanej dyrektywy, w wypadku ustalenia, iż przepisy te wprowadzają warunki mogące mieć istotny wpływ na właściwości lub sprzedaż produktów, a dokonanie tego ustalenia należy do sądu krajowego. Skoro art. 59 pkt 4 u.g.h. nie wprowadza żadnych ograniczeń dotyczących prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych, to znaczy, że nie może on być traktowany jako "przepis techniczny", w rozumieniu omawianego wyroku TSUE. Brak jest tym samym podstaw do uznania zarzutów skargi za zasadne. Niewykonywania działalności przez Spółkę w przedmiotowym punkcie gier przez okres przekraczający 6 miesięcy nie można nadto łączyć z innymi skutkami stosowania nowej ustawy o grach hazardowych. 7. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, czyli oddalił skargę.