V SA/Wa 142/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Tomasz Zawiślak po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. S. na informację Narodowego Instytutu Muzyki i Tańca z dnia 21 listopada 2025 r. znak 2633/KPO. STYPENDIA 2025 Nr projektu: 18871 w przedmiocie odmowy objęcia przedsięwzięcia wsparciem postanawia 1. pozostawić skargę bez rozpatrzenia; 2. odmówić przywrócenie terminu do wniesienia skargi. E. S. (dalej jako "skarżący" lub "strona") w dniu 14 stycznia 2026 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na informację Narodowego Instytutu Muzyki i Tańca (dalej jako "NIMiT" lub "organ") z 21 listopada 2025 r. znak 2633/KPO. STYPENDIA 2025 Nr projektu: 18871 w przedmiocie odmowy objęcia przedsięwzięcia wsparciem. Równocześnie skarżący wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wskazał, że termin upłynął w dniu 12 stycznia 2026 r., ale uchybienie nastąpiło bez jego winy. Tego dnia skargę błędnie wysłał poprzez ePUAP do Narodowego Instytutu Muzyki i Tańca. Podał, że nie posiada wykształcenia ani wiedzy prawniczej, a z uwagi na swoją sytuację finansową nie mógł pozwolić sobie na skorzystanie z pomocy profesjonalnego pełnomocnika i musiał sam przygotować i wnieść skargę. Skarżący uważa, że przed wysłaniem dokumentów dołożył należytej staranności, przeprowadził rozeznanie na ogólnodostępnych stronach internetowych poświęconych prawu administracyjnemu, a z dostępnych informacji wynikało, że skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżoną decyzję, co odpowiada standardowej procedurze sądowoadministracyjnej. Nie miał świadomości, że w sprawach dotyczących projektów realizowanych w ramach Krajowego Planu Odbudowy obowiązuje odmienna procedura, wyłączająca wymóg wniesienia skargi za pośrednictwem organu. Paradoksalnie gdyby nie przeprowadził samodzielnego badania sprawy i nie opierał się na powszechnie dostępnych informacjach, skargę wniósłby bezpośrednio do WSA w Warszawie za pośrednictwem platformy ePUAP. Skarżący dodał, że działał w usprawiedliwionym przekonaniu, że postępuje zgodnie z obowiązującą procedurą, zachowując należytą staranność, jakiej można wymagać od osoby nieposiadającej wiedzy prawniczej. Uchybienie terminowi było wynikiem usprawiedliwionego błędu co do trybu wniesienia skargi, a nie braku staranności czy lekceważenia przepisów. Dopiero w dniu, w którym otrzymał informację z NIMiT, że skarga została wniesiona w nieprawidłowy sposób, dowiedział się, że popełniłem błąd proceduralny. Jeszcze tego samego dnia, tj. w pierwszym dniu biegu terminu, przygotował wniosek o przywrócenie terminu, a dnia następnego, tj. 14 stycznia 2026 r., złożył niniejszy wniosek wraz ze skargą do oraz wymaganymi załącznikami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W niniejszej sprawie zastosowanie ma ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. z 2025 r. poz. 198), dalej jako "u.z.p.p.r.", która określa szczególne zasady zaskarżenia rozstrzygnięć właściwej instytucji do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Zgodnie natomiast z art. 30e u.z.p.p.r. w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143), dalej jako "p.p.s.a, określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, 146, 150 i 152 tej ustawy. Zgodnie z art. 14lzf ust. 3 u.z.p.p.r. skarga na ponowną negatywną ocenę przedsięwzięcia lub na pozostawienie wniosku o ponowną ocenę przedsięwzięcia bez rozpatrzenia, jest wnoszona przez podmiot wnioskujący o objęcie wsparciem w terminie 14 dni od dnia otrzymania informacji, o której mowa w art. 14lze ust. 4 (pozostawienie wniosku o ponowną ocenę bez rozpatrzenia) lub ust. 7 (wynik ponownej oceny), bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego wraz z kompletną dokumentacją w sprawie. Skarga podlega wpisowi stałemu. Przepisy art. 30c ust. 2a-6 oraz art. 30d-30i u.z.p.p.r. stosuje się odpowiednio. Stosownie do ww. przepisów, termin do wniesienia skargi jest zachowany gdy w terminie czternastu dni od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia w sprawie skarga zostanie złożona we właściwym wojewódzkim sądzie administracyjnym albo wysłana do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego albo wprowadzona do systemu teleinformatycznego właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Oznacza to, że strona ma 14 dni na przesłanie skargi w formie dokumentu elektronicznego na elektroniczną skrzynkę podawczą sądu bądź złożenie skargi w formie papierowej na biurze podawczym w siedzibie sądu bądź nadanie jej na adres sądu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, którym w dniu nadania przedmiotowej skargi była Poczta Polska S.A. Stosownie do art. 83 § 3 p.p.s.a. data nadania przesyłki w polskim urzędzie pocztowym jest datą wniesienia skargi do sądu. W myśl art. 83 § 5 p.p.s.a. datą wniesienia pisma w formie dokumentu elektronicznego jest określona w urzędowym poświadczeniu odbioru data wprowadzenia pisma do systemu teleinformatycznego sądu lub właściwego organu. W niniejszej sprawie skarżący naruszył tryb wnoszenia skargi co skutkowało również wniesieniem jej po terminie. Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało doręczona stronie 29 grudnia 2025 r. Termin do wniesienia skargi rozpoczął bieg 30 grudnia 2025 r., a jego czternasty dzień wypadał 12 stycznia 2026 r. i był to ostatni dzień na wniesienie skargi. Jak podał skarżący tego dnia wysłał skargę jednakże nie do WSA w Warszawie ale do organu, od którego dowiedział się o naruszeniu trybu. Ostatecznie skargę do Sądu wniósł 14 stycznia 2026 r. przez ePUAP, czyli z uchybieniem terminu. Zgodnie z art. 30c ust. 5 pkt 1 u.z.p.p.r. wniesienie skargi po terminie powoduje pozostawienie jej bez rozpatrzenia. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 30c ust. 5 pkt 1 u.z.p.p.r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozostawił skargę bez rozpatrzenia, o czym orzekł w punkcie 1 sentencji postanowienia. Równocześnie Sąd stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności świadczących o braku jego winy w uchybieniu terminu. Uchybienie terminu nastąpiło wskutek zaniedbania strony. Przepis art. 86 § 1 p.p.s.a. stanowi, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W piśmie zawierającym taki wniosek należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Dokonując oceny zawinienia, czy też jego braku w uchybieniu terminowi konieczne jest rozważenie wszystkich okoliczności sprawy z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Konsekwencją nawet lekkiego niedbalstwa jest negatywna ocena wniosku, bowiem przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy największym w danych warunkach wysiłku. Nieuwagi lub zaniedbania (co tutaj miało miejsce) nie można kwalifikować jako braku winy, a do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), nagłą chorobę strony, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. np. postanowienia NSA: z 10 września 2010 r. II OZ 849/10, z 2 października 2002 r. V SA 793/02, publik. Monitor Prawniczy z 2002 r. nr 23, poz. 1059). Wskazać też należy, iż samo istnienie przeszkody do dokonania czynności w postępowaniu nie oznacza jeszcze, że automatycznie uprawdopodobniony został brak winy w uchybieniu terminu. O braku winy można mówić w sytuacji, gdy przeszkoda (w sprawie brak dostatecznego zapoznania się z pouczeniem zawartym w zaskarżonym akcie) skonfrontowana z obiektywnymi miernikami staranności prowadzi do wniosku, że strona nie mogła przezwyciężyć tej przeszkody, nawet przy użyciu największego możliwego w danych warunkach wysiłku. Jeżeli zaś przy dochowaniu należytej staranności możliwe było dokonanie czynności w wyznaczonym terminie, a strona zaniechała podjęcia działań, dzięki którym termin mógłby być zachowany, to świadczy to co najmniej o niedbalstwie w zajmowaniu się swoimi sprawami i wyklucza możliwość stwierdzenia braku winy w uchybieniu terminu. W sprawie uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło wskutek zaniedbania skarżącego, który nie dokonał podstawowej, elementarnej wręcz czynności procesowej, czyli nie zapoznał się dostatecznie dobrze z pouczeniem zawartym w zaskarżonej informacji. W akcie tym znajduje się bowiem prawidłowe pouczenie o tym, że skargę należy wnieść bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego w terminie 14 dni od dnia otrzymania zaskarżonej informacji. Po to ustawodawca zobowiązał wszystkie organy administracji publicznej do zawierania w aktach pouczenia o przysługujących środkach odwoławczych oraz terminie i trybie ich wnoszenia, aby strony miały te informacje od razu i łatwo dostępne i nie musiały, jak to zrobił skarżący, "przeprowadzać rozeznania na ogólnodostępnych stronach internetowych poświęconych prawu administracyjnemu". Po to również uchwalono m.in. art. 30d ust. 3 u.z.p.p.r. stanowiący, że błędne pouczenie lub brak pouczenia nie wpływa negatywnie na prawo strony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. W sprawie aby wnieść skargę w terminie wystarczyło zapoznać się z pouczeniem zawartym w zaskarżonej informacji, czyli po prostu je przeczytać. Zaniedbanie w tym zakresie obciąża stronę i uniemożliwia przywrócenie terminu. Wymaga też wskazania, że na podstawie art. 30e u.z.p.p.r. w niniejszej sprawie wyłączone jest stosowanie art. 53 § 4 p.p.s.a., który pozwala na uznanie, iż uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznanie skargi. Z uwagi na fakt, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, to Sąd nie znalazł przesłanki do zastosowanie art. 86 § 1 p.p.s.a. Argumentacja przedstawiona we wniosku nie pozwala na przywrócenie terminu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 30e u.z.p.p.r., Sąd orzekł jak w punkcie 2 sentencji postanowienia.