V SA/Wa 1421/14
WyrokWSA w Warszawie2014-11-27
Skład orzekający: Andrzej Kania, Jarosław Stopczyński, Joanna Zabłocka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo zastosował przepisy dotyczące kwalifikowalności kosztów i redukcji płatności w ramach programu wsparcia rozwoju obszarów wiejskich, gdy beneficjent wykazał, że nie ponosi winy za włączenie niekwalifikowanej kwoty, a kolejne decyzje organów wykluczają się wzajemnie co do okresu kwalifikowalności kosztów?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej błędnie zastosował art. 30 ust. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011, dokonując zmniejszenia płatności, mimo że beneficjent wykazał brak winy za włączenie niekwalifikowanej kwoty. Kolejne decyzje organów wykluczały się wzajemnie co do okresu kwalifikowalności kosztów, wprowadzając beneficjenta w błąd.Stan faktyczny
Skarżąca D. K. złożyła wniosek o przyznanie płatności w ramach działania "Uczestnictwo rolników w systemach jakości żywności". Organ pierwszej instancji przyznał płatność w zmniejszonej wysokości, uznając część kosztów za niekwalifikowalne z uwagi na datę faktury i adnotację na niej wskazującą na rozliczenie faktury z poprzedniego okresu. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych i błędną ocenę materiału dowodowego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ błędnie zastosował przepisy dotyczące kwalifikowalności kosztów i redukcji płatności, wprowadzając beneficjenta w błąd.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz D. K. kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.), Protokolant ref. staż. - Katarzyna Smaga, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2014 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... marca 2014 r. nr ... w przedmiocie przyznania płatności w zmniejszonej wysokości w ramach działania "Uczestnictwo rolników w systemach jakości żywności" 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz D. K. kwotę ... (słownie: ... złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W dniu ... października 2010 r. Dyrektor Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją nr ... przyznał D. K. (dalej: strona, skarżąca) pomoc finansową w ramach działania "Uczestnictwo rolników w systemach jakości żywności" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 z tytułu uczestnictwa we wspólnotowym systemie jakości żywności - rolnictwo ekologiczne w okresie pomocy od dnia 25 sierpnia 2010 r. do dnia 24 sierpnia 2015 r.
W dniu 7 października 2013 r. strona złożyła w Łódzkim Oddziale Regionalnym ARiMR wniosek o przyznanie płatności w ramach działania "Uczestnictwo rolników w systemach jakości żywności". Do wniosku dołączono certyfikat zgodności nr ... z dnia 24 września 2012 r., fakturę VAT nr ... z dnia 2 lipca 2013 r., na kwotę netto ... zł, fakturę VAT nr ... z dnia 29 marca 2013 r. na kwotę netto ... zł oraz fakturę VAT nr ... z dnia 24 września 2012 r. na kwotę netto ... zł. We wniosku Strona zadeklarowała do płatności kwotę ... zł.
W dniu 15 listopada 2013 r. Dyrektor Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARiMR wystosował do strony wezwanie do złożenia wyjaśnień w związku z rozbieżnościami pomiędzy kwotą wnioskowaną oraz kwotą, która została zakwalifikowana w wyniku kontroli administracyjnej. W dniu 22 listopada 2013 r. Strona złożyła korektę wniosku i zadeklarowała do zwrotu kwotę w wysokości ... zł.
W dniu ... grudnia 2013 r. Dyrektor Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją nr ... przyznał stronie płatność w zmniejszonej wysokości w okresie pomocy od dnia 25 sierpnia 2012 r. do dnia 24 sierpnia 2013 r., w wysokości ... zł.
Strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji. W dniu 3 marca 2014 r. Prezes Agencji wystosował do strony wezwanie do złożenia dokumentu księgowego, potwierdzającego poniesienie kosztu za fakturę VAT nr ... z dnia 24 września 2012 r. W dniu 11 marca 2014 r. Strona złożyła kopię przelewu.
Decyzją z dnia ... marca 2014 r. nr 1/14 organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Łódzkiego Oddziału ARiMR. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Prezes ARiMR zacytował m.in. treść art. 30 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U.UE L z dnia 28 stycznia 2011 r.), dalej: rozporządzenie Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. Organ uznał, że dołączony do wniosku o płatność dokument - faktura VAT z dnia 24 września 2012 r. na kwotę netto ... zł - nie potwierdza poniesienia kosztów, ponieważ znajduje się na niej adnotacja, z której wynika, iż rozlicza ona fakturę VAT z dnia 29 maja 2012 r., a zatem nie w okresie przypadającym od dnia 25 sierpnia 2012 r. do dnia 24 sierpnia 2013 r, za który został złożony wniosek o płatność.
Prezes ARiMR uznał, że wartość kosztów które uznane zostały jako kwalifikowane wynosi netto ... zł, natomiast wnioskowana kwota do płatności wynosi ... zł, tak więc kwota kwalifikowana została przekroczona o więcej niż 3% (w tym przypadku o 85%). Kwota redukcji stanowi różnicę między kwotą wnioskowaną (... zł) a kwalifikowaną (... zł) co wskazuje, iż różnica wynosi ... zł. Różnica pomiędzy kwotą wnioskowaną a kwalifikowaną do płatności wynosi 85%, a płatność z redukcją: ... zł - .
Organ zauważył, iż fakt refundacji środków może mieć miejsce w sytuacji, gdy koszty zostaną poniesione w danym okresie rozliczeniowym, tj. od dnia 25 sierpnia 2012 r. do dnia 24 sierpnia 2013 r. Uznał tym samym, że zarówno dokument księgowy (faktura), jak i czynność polegająca na zapłacie (przelew) za tę fakturę muszą być dokonane w tym danym okresie. Data wystawienia faktury VAT nr ... z dnia 24 września 2012 r., mieści się w okresie pomocy, jednak znajdująca się na niej adnotacja (rozliczenie faktury VAT nr ... z dnia 29 maja 2012 r.) wskazuje, iż transakcja nastąpiła w poprzednim okresie rozliczeniowym, co potwierdza (złożona w odpowiedzi na wezwanie) kopia przelewu z rachunku z datą zapłaty 29 maja 2012 r.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:
1. art. 11 k.p.a. poprzez pogwałcenie zasady przekonywania,
2. art. 8 k.p.a. poprzez uchybienie zasadzie zaufania jednostki do organów administracji,
3. art. 77 par. 1 k.p.a. poprzez niewyczerpujące, a w konsekwencji błędne, dokonanie oceny materiału dowodowego i przyjęcie, że nie spełnia warunków do przyznania jej płatności z tytułu pomocy w ramach działania "Uczestnictwo rolników w systemach jakości żywności".
Uzasadniając żądanie uchylenia decyzji skarżąca podniosła, że faktura nr ... z dnia 24 wrzesień 2012 r. z adnotacją, że rozlicza fakturę ... z dnia 29.05.2012 r. została ujęta we wniosku o płatność za okres od 25 sierpnia 2011 r. do sierpnia 2012 r. Jak wskazała strona, w toku postępowania nie wzięto pod uwagę, że faktura z dnia 24 września 2012r. nie została uwzględniona w okresie 25 sierpień 2011 r. - 24 sierpień 2012 r. ponieważ zgodnie z decyzją Dyrektora Oddziału Regionalnego w Łodzi ARiMR z dnia ... marca 2013 r. "faktura VAT nr ..., dostarczona wraz z wnioskiem o przyznanie płatności została wydana w dniu 24 września 2012 roku, a więc poza okresem pomocy". Ponadto w decyzji Prezesa ARiMR Nr ... z dnia ...06.2013 r. "Pani D.K. składając wniosek o płatność w ramach działania "Uczestnictwo rolników w systemie jakości żywności" dołączyła fakturę ... z dnia 24 września 2012 r., która nie mieściła się w okresie pomocy, za który został złożony wniosek o płatność, przypadającym od dnia 25 sierpnia 2011 r. do dnia 24 sierpnia 2012 r.".
W związku z powyższymi decyzjami skarżąca uznała, że faktura z dnia 24 września 2012 r. z adnotacją, że rozlicza fakturę z dnia 29.05.2012 r. nie powinna była być dołączona do wniosku za okres od 25 sierpnia 2011 r. do 24 sierpnia 2012 r., ponieważ "nie mieściła się w okresie pomocy, za który został złożony wniosek o płatność, przypadającym od dnia 25 sierpnia 2011 r. do 24 sierpnia 2012 r.", lecz zgodnie z datą wystawienia faktury - 24 września 2012 r. - w następnym okresie rozliczeniowym tzn. 25 sierpień 2012 r. do 24 sierpień 2013 r.
Z powyższej przyczyny skarżąca dołączyła fakturę z dnia 24 września 2012 r. do wniosku W-2/140 za okres 25 sierpień 2012 r. do 24 sierpień 2013 r. Jednakże, zgodnie z decyzją Dyrektora Oddziału Regionalnego w Łodzi ARiMR z dnia 2 grudnia 2013 "W toku postępowania stwierdzono, iż zgodnie z adnotacją na fakturze Nr ... z dnia 24 września 2012 roku, rozlicza ona fakturę Nr ... wydaną w dniu 29 maja 2012 r., a więc poza okresem pomocy za który składany jest wniosek". Podobnie w decyzji Prezesa ARiMR Nr...z dnia ....03.2014 r. stwierdzono, że "Dołączony do wniosku o płatność dokument tj. faktura VAT nr ... z dnia 24 września 2012 r. na kwotę ... zł, nie potwierdza poniesienia kosztów, ponieważ na fakturze znajduje się adnotacja, z której wynika, iż rozlicza ona fakturę VAT nr ... z dnia 29 maja 2012 r., a zatem nie w okresie przypadającym od dnia 25 sierpnia 2012 r. do dnia 24 sierpnia 2013 r., za który został złożony wniosek o płatność." Z cytowanych decyzji skarżąca wnioskuje, że faktura z dnia 24 września 2012 r. z adnotacją, że rozlicza ona fakturę z dnia 29.05.2012 r. również nie mieści się w okresie pomocy, za który został złożony wniosek o płatność w okresie przypadającym od dnia 25 sierpnia 2012 r. do 24 sierpnia 2013 r., lecz tym razem zgodnie z datą w adnotacji tj. 29.05.2012 r. powinna być rozliczona w poprzednim okresie pomocy tzn. 25 sierpień 2011 r. - 24 sierpień 1012 r. Jak wskazała skarżąca, w powyższych decyzjach wzięto pod uwagę datę z adnotacji na fakturze ..., tj. datę 29.05.2012 r.
Skarżąca podsumowała, że niespójność dat na fakturze z dnia 24 września 2012 r. z adnotacją, że rozlicza ona fakturę z dnia 29.05.2012 r. została przez ARiMR, przyjęta jako punkt wyjściowy do odrzucenia faktury w pierwszym okresie pomocy tzn. 2011 r. - 2012 r. z postanowieniem, że powinna być rozliczona w następnym okresie pomocy tzn. 2012 r. - 2013 r. W następnym okresie rozliczeniowym tzn. 2012 r. - 2013 r. faktura została odrzucona ze wskazaniem, że powinna być rozliczona w okresie poprzednim.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga okazała się uzasadniona.
Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Powyższe oznacza, że sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie w aspekcie jej zgodności z prawem. W wyniku tej kontroli zgodnie z art. 145 § 1 pkt a, b i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), decyzja administracyjna podlega uchyleniu, jeżeli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny na skutek zaskarżenia decyzji nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, ma jedynie skontrolować i ocenić działalność tego organu. Nie może zastępować organu administracji i merytorycznie rozstrzygać sprawy, a więc w niniejszej sprawie przyznać skarżącej pełną kwotę płatności.
Przechodząc do prawidłowości oceny wydania zaskarżonej decyzji Sąd wskazuje, że w sprawie znajduje zastosowanie rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. Zgodnie z art. 30 ust. 1 powyższego rozporządzenia płatności oblicza się na podstawie tego, co uznano za kwalifikowalne podczas kontroli administracyjnych. Państwo członkowskie sprawdza wniosek o płatność otrzymany od beneficjenta i określa kwoty, które kwalifikują się do wsparcia. Państwo członkowskie określa:
a) kwotę, którą należy wypłacić beneficjentowi wyłącznie w oparciu o wniosek o płatność;
b) kwotę, którą należy wypłacić beneficjentowi po sprawdzeniu kwalifikowalności wniosku o płatność.
Jeżeli kwota określona zgodnie z lit. a) przekracza kwotę określoną zgodnie z lit. b) o więcej niż 3 %, do kwoty określonej zgodnie z lit. b) należy zastosować zmniejszenie. Kwota zmniejszenia stanowi różnicę między tymi dwiema kwotami. Zmniejszenie nie ma jednak zastosowania, jeżeli beneficjent może udowodnić, że nie ponosi winy za włączenie niekwalifikującej się kwoty.
Jak wynika ze stanu faktycznego sprawy, Prezes ARiMR uznał, że wartość kosztów które uznane zostały jako kwalifikowane wynosi netto ... zł, natomiast wnioskowana kwota do płatności wynosi ... zł. W ocenie organu kwota kwalifikowana została przekroczona o więcej niż 3% (w tym przypadku o 85%). Organ odwoławczy zastosował ponadto trzecie i czwarte zdanie cytowanego przepisu rozporządzenia i obliczył kwotę zmniejszenia (redukcji), czyli różnicę między kwotą wnioskowaną (... zł) a kwalifikowaną (.... zł) - ... zł. Uznał, że różnica pomiędzy kwotą wnioskowaną a kwalifikowaną do płatności wynosi 85%, a płatność z redukcją ... zł - (... zł - ... zł) = ... zł. Organ uznał również, że strona nie udowodniła przesłanki wyłączającej naliczenie sankcji i że z przedstawionych nią wyjaśnień nie można wyciągnąć wniosku, aby udowodniła ona brak winy za włączenie do wniosku niekwalifikowanych kosztów.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie pełnomocnik organu złożył kopie decyzji: Prezesa ARiMR z dnia ... czerwca 2013 r. oraz Dyrektora Oddziału Regionalnego z dnia ... marca 2013 r. (k. 40-44 akt sądowych). Treść tych decyzji potwierdza stanowisko strony, która w skardze wskazuje, że w decyzjach wydanych w postępowaniu dotyczącym okresu od 25 sierpnia 2011 r. do 24 sierpnia 2012 r. organy orzekające (Dyrektor Oddziału Regionalnego oraz Prezes ARiMR) nie uwzględniły faktury z dnia 24 września 2012 r. ponieważ faktura ta została wydana poza okresem pomocy.
Jak wynika z akt administracyjnych i jak słusznie wskazuje strona w skardze, w postępowaniu dotyczącym okresu od 25 sierpnia 2012 r. do 24 sierpnia 2013 r. w uzasadnieniu decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia ... grudnia 2013 r. o wskazanym wyżej numerze znalazło się z kolei stwierdzenie, że "(...) zgodnie z adnotacją na fakturze Nr .. z dnia 24 września 2012 roku, rozlicza ona fakturę Nr ... wydaną w dniu 29 maja 2012 r., a więc poza okresem pomocy za który składany jest wniosek".
W związku z powyższym Sąd stwierdza, że organ błędnie zastosował art. 30 ust. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r., skoro beneficjent – skarżąca w niniejszej sprawie – wykazał, że nie ponosi winy za włączenie niekwalifikowanej kwoty, a mimo tego faktu organ dokonał zmniejszenia płatności. W sposób oczywisty bowiem strona została wprowadzona w błąd przez kolejne rozstrzygnięcia, których treść wyklucza się wzajemnie w zakresie możliwości kwalifikowalności kosztów wykazanych na fakturze z dnia 24 września 2012 r.
Rozpoznając sprawę ponownie Prezes ARiMR uwzględni powyższe uwagi Sądu i wyda decyzję w oparciu o obowiązujące przepisy z zachowaniem zasad przewidzianych w art. 21 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz rozwoju Obszarów Wiejskich (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 173).
Z tych powodów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł punkcie 2 sentencji wyroku zasądzając od organu odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot wpisu w kwocie ... zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło