V SA/Wa 1422/12
WyrokWSA w Warszawie2012-12-14
Skład orzekający: Piotr Kraczowski, Izabella Janson, Andrzej Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy związek narzeczeński z obywatelką Polski i zamiar wspólnego zamieszkania w przyszłości stanowią wystarczające okoliczności potwierdzające więzi cudzoziemca z Polską, uzasadniające wydanie zezwolenia na nabycie nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że związek narzeczeński z obywatelką Polski i zamiar wspólnego zamieszkania w przyszłości nie są wystarczającymi okolicznościami potwierdzającymi więzi cudzoziemca z Polską, jeśli centrum życiowe wnioskodawcy znajduje się poza granicami Polski, a jego pobyty w Polsce są krótkotrwałe. Więzi te powinny istnieć już w chwili składania wniosku lub wydania decyzji, a nie dopiero w przyszłości.Stan faktyczny
Skarga została wniesiona przez L. M., cudzoziemca, na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą zezwolenia na nabycie przez niego udziału we współwłasności nieruchomości. Wnioskodawca argumentował, że jego związek z narzeczoną, obywatelką Polski, oraz zamiar wspólnego zamieszkania i budowy domu w Polsce potwierdzają jego więzi z krajem. Organ administracji odmówił wydania zezwolenia, uznając, że przedstawione okoliczności nie są wystarczające do potwierdzenia więzi z Polską, a centrum życiowe wnioskodawcy znajduje się poza granicami kraju.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Sędzia WSA - Andrzej Kania, Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi L. M. przy udziale uczestnika postępowania E. M. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na nabycie przez cudzoziemca udziału w prawie własności nieruchomości; oddala skargę.
Przedmiotem skargi jest decyzja Nr [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] marca 2012 r., którą to decyzją po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawie art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 200 r. Nr 98, poz. 1071 ze zmianami – dalej: kpa) utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję Nr [...] z [...] lutego 2012 r. odmawiającą obywatelowi [...] L. M. wydania zezwolenia na nabycie udziału wynoszącego 1/2 części prawa własności nieruchomości położonej w miejscowości [...] gmina [...] woj. [...], stanowiącej działkę nr [...] o powierzchni 0,2206 ha, będącej własnością E. M. dla której Sąd Rejonowy dla W. prowadzi księgę wieczystą KW nr [...].
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następujących okolicznościach:
Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2010 r. zmienionym pismem z dnia [...] kwietnia 2011 r. L. G. reprezentowany przez pełnomocnika wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wniosek o wydanie zezwolenia na nabycie udziału we współwłasności nieruchomości gruntowej o powierzchni 0,2206 ha stanowiącej działkę ewidencyjną nr v położoną w miejscowości [...], gmina [...], dla której Sąd Rejonowy dla W. prowadzi księgę wieczystą KW nr [...].
Minister Spraw Wewnętrznych decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 2012 r. odmówił L. M. wydania zezwolenia, z uwagi na brak okoliczności potwierdzających więzi wnioskodawcy z Polską.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący zarzucił naruszenie art. 7 kpa wskazując, iż organ nie wyjaśnił z jakich powodów ograniczył się do stwierdzenia, że przedstawione okoliczności nie są wystarczające by przyjąć istnienie związków wnioskodawcy z Polską, gdy tymczasem okolicznością tą jest jego związek osobisty z E. M. – jak wskazał jego narzeczoną będącą w ciąży.
Decyzją nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Podkreślił, iż analiza wniosku nie wskazała na zaistnienie nowych okoliczności faktycznych, które uzasadniałyby zmianę stanowiska organu.
Podniósł, iż zgodnie z art.. 1a ust. 2 ustawy z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców (,,Dz. U." z 2004r. nr 167 poz. 1758 z późn. zm: zwana dalej ustawą) okolicznością potwierdzającą więź cudzoziemca z Polską może być w szczególności: posiadanie polskiej narodowości lub polskiego pochodzenia, zawarcie związku małżeńskiego z obywatelem polskim, posiadanie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony lub na osiedlenie się, członkostwo w organie zarządzającym spółek z kapitałem zagranicznym czy wykonywanie na terytorium Polski działalności gospodarczej lub rolniczej, zgodnie z przepisami prawa polskiego. Jak wynika natomiast z dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy wnioskodawca nie legitymuje się żadną z przesłanek, którymi kieruje się Minister Spraw Wewnętrznych przy wydawaniu zezwoleń dla osób fizycznych.
Wskazał, iż wnioskodawca oświadczył, że zamierza nabyć przedmiotową nieruchomość aby wraz z narzeczoną obywatelką Polski wybudować dom, w którym planują razem zamieszkać, czyniąc z Polski swoje centrum życiowe. Wskazane przez stronę okoliczności w ocenie organu nie potwierdzają więzi wnioskodawcy z Polską w sposób wystarczający dla potrzeb wszczętego postępowania, a wnioskodawca nie potrafił wskazać innych okoliczności potwierdzających jego więzi z Polską. Wnioskodawca wraz z narzeczoną zamieszkują w W., a ich pobyty w Polsce są zaledwie kilkudniowe. Tym samym centrum życiowym wnioskodawcy jest W., jego związek osobisty z E. M. ma charakter nieformalny, tym samym nie można stwierdzić aby wskazane przez wnioskodawcę okoliczności potwierdzające jego więzi z Polską miały charakter obiektywny i trwały. Cudzoziemiec, aby uzyskać zezwolenie na nabycie nieruchomości musi wykazać istnienie więzi z Polską, czy to o charakterze osobistym czy też gospodarczym. Więzi te powinny istnieć już w chwili składania wniosku, najpóźniej w chwili wydania decyzji, a nie zaistnieć dopiero w przyszłości.
Skarżący nie zgadzając się z decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, wniósł na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 1 a ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 6, art. 7, art. 11 i art. 12 kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez nie wyjaśnienie z jakich powodów organ odmówił istotności okolicznościom przedstawionym przez wnioskodawcę na potwierdzenie istnienia jego więzi z Polską, a także nie wyczerpujące wyjaśnienie sprawy.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona.
Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz. U. z 2012 r. poz. 270 t.j., dalej: p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedna z wad wymienionych w art. 156 kpa lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Należy podkreślić, iż sąd administracyjny kontrolując działalność administracji publicznej władny jest nie tylko dokonać analizy prawnej przepisów, które były podstawą decyzji, ale także korzystać ze wszystkich dowodów zebranych w toku postępowania administracyjnego, gdyż rozpoznaje sprawę na podstawie akt sprawy ( art. 133 § 1 p.p.s.a). Stwierdzenie istotności naruszeń prawa procesowego lub materialnego, wymaga z reguły nie tylko interpretacji przepisów ale także skorzystania z całego materiału dowodowego zebranego w postępowaniu administracyjnym dla oceny, czy ewentualne uchybienia mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Wykonaniu funkcji kontrolnych sprzyja aktywna rola sądu, który wprawdzie rozstrzyga w granicach danej sprawy, ale nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Obowiązkiem sądu jest także uwzględnienie faktów powszechnie znanych, a nawet możliwość przeprowadzenia w ograniczonym zakresie postępowania dowodowego (art. 106 § 3 p.p.s.a.)
Sąd kierując się tymi przesłankami oraz badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami powoływanych wyżej ustaw, doszedł do przekonania, iż skarga nie jest zasadna.
Materialnoprawna podstawa, w oparciu o którą należy rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę jest unormowana w ustawie z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców. Zgodnie z art. 1 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy nabycie nieruchomości przez cudzoziemca wymaga zezwolenia. Zezwolenie wydawane jest w drodze decyzji administracyjnej, przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, jeżeli sprzeciwu nie wniesie Minister Obrony Narodowej, a w przypadku nieruchomości rolnej, jeżeli sprzeciwu nie wniesie minister właściwy do spraw rozwoju wsi. Stosownie do ust. 1b art. 1 przedmiotowej ustawy odmowa wydania zezwolenia nie wymaga wystąpienia Ministra Obrony Narodowej lub ministra właściwego do spraw rozwoju wsi.
W myśl art. 1a ust. 1 ustawy z dnia 24 marca 1920 r. zezwolenie jest wydawane na wniosek cudzoziemca, jeżeli:
1. nabycie nieruchomości przez cudzoziemca nie spowoduje zagrożenia obronności, bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a także nie sprzeciwiają się temu względy polityki społecznej i zdrowia społeczeństwa;
2. wykaże on, że zachodzą okoliczności potwierdzające jego więzi z Rzeczypospolitą Polską.
Natomiast ust. 2 art. 1 a wyżej wymienionej ustawy stanowi, że okolicznościami potwierdzającymi więzi cudzoziemca z Rzeczypospolitą Polską mogą być w szczególności:
1. posiadanie polskiej narodowości lub polskiego pochodzenia;
2. zawarcie związku małżeńskiego z obywatelem Rzeczypospolitej Polskiej;
3. posiadanie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony lub na osiedlenie się lub zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Wspólnot Europejskich;
4. członkostwo w organie zarządzającym przedsiębiorców wymienionych w art. 1 ust. 2 pkt 4;
5. wykonywanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalności gospodarczej lub rolniczej, zgodnie z przepisami prawa polskiego.
Zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, który odzwierciedla postanowienia traktatowe dotyczące warunków przystąpienia Polski do Unii Europejskiej w zakresie nabywania nieruchomości przez cudzoziemców, nie jest wymagane uzyskanie zezwolenia przez cudzoziemców będących obywatelami lub przedsiębiorcami państw członkowskich Europejskiego Obszaru Gospodarczego, z wyjątkiem nabycia nieruchomości rolnych i leśnych przez okres 12 lat od dnia przystąpienia Polski do Unii Europejskiej. Cudzoziemiec, będący obywatelem państwa członkowskiego EOG, aby uzyskać zezwolenie na nabycie nieruchomości, musi spełnić wszelkie wymogi przewidziane przepisami prawa, a więc przede wszystkim zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców musi wykazać, że zachodzą okoliczności potwierdzające jego więzi z Polską.
Zasadnie organ przyjął, iż przedstawione przez skarżącego okoliczności nie stanowią o istnieniu jego więzi z Polską, która uzasadniałaby wydanie zezwolenia. Wnioskodawca oświadczając, iż zamierza nabyć przedmiotową nieruchomość aby wraz z narzeczoną obywatelką Polski wybudować domu, w którym zamierzałby zamieszkać, nie czyni z Polski swojego centrum życiowego. Obecnie wraz z narzeczoną zamieszkuje w W., a ich pobyty w Polsce są zaledwie kilkudniowe. Tym samym centrum życiowym wnioskodawcy jest W., a jego związek osobisty z E. M. ma charakter nieformalny.
Zgodnie z przepisami ustawy cudzoziemiec aby uzyskać zezwolenie na nabycie nieruchomości musi wykazać istnienie więzi z Polską, czy to o charakterze osobistym czy też gospodarczym. Więzi te powinny istnieć już w chwili składania wniosku, najpóźniej w chwili wydania decyzji, a nie zaistnieć dopiero w przyszłości. Tym samym okoliczności wskazane przez wnioskodawcę nie są wystarczające, by przyjąć istnienie związków L. M. z Polską, a tym samym by przyjąć, iż spełnione zostały przesłanki z art. 1a ust. 2 ww. ustawy.
Sąd nie będąc związany zgodnie z art. 134 § 1 zarzutami skargi i jej wnioskami oraz powołaną podstawą prawną nie dopatrzył się też w zaskarżonej decyzji naruszenia innych przepisów prawa, ani też naruszenia przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ dokonał wszechstronnej oceny materiału dowodowego zebranego w sprawie kilkakrotnie wzywając wnioskodawcę do przedłożenia stosownych dokumentów i wyjaśnień, celem wykazania wszystkich okoliczności potwierdzających jego więzi z Polską.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja odpowiada prawu, gdyż zarówno argumentacja skargi jak i analiza akt sprawy nie ujawniła wad uzasadniających wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydając przedmiotową decyzję działał na podstawie przepisów prawa nie naruszając przepisów art. 6, 7, 11 i 12 kpa, a podjęte rozstrzygnięcie nie wykracza poza granice uznania administracyjnego.
Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić skargę jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło