V SA/Wa 1427/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-08-20
Skład orzekający: Anna Nasiłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała swojej sytuacji majątkowej i dochodowej pomimo wezwania sądu do uzupełnienia wniosku?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych podlega oddaleniu, jeżeli strona, pomimo wezwania sądu do uzupełnienia oświadczenia i przedstawienia dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową, nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Skarżący S. S. złożył wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym. We wniosku wskazał, że prowadzi działalność gospodarczą, uzyskuje dochód około 18.000 zł brutto miesięcznie, nie posiada majątku, utrzymuje trzy córki, jest dłużnikiem banku na kwotę 900.000 zł i zalega z zapłatą podatku akcyzowego na kwotę około 300.000 zł. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku i przedstawienia dodatkowych dokumentów, jednak skarżący nie odpowiedział na wezwanie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. S. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe "O." S. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia (...) marca 2014 r. Nr (...) w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.
W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy S. S. (dalej: "skarżący" lub "strona") wniósł o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.
Wnioskodawca wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi z trzema córkami. Z oświadczenia wynika również, że skarżący nie posiada jakiegokolwiek majątku: ruchomego i nieruchomego. W rubryce nr 10 wniosku oświadczył, iż uzyskuje dochód z tytułu działalności gospodarczej w wysokości około 18.000 zł brutto miesięcznie. Wnioskodawca wskazał nadto, iż jest stroną w kilkunastu sprawach podatkowych prowadzonych przez organy celne i zalega z zapłatą podatku akcyzowego na kwotę około 300.000 zł. Jest także dłużnikiem banku w związku z zawarciem umowy kredytowej na kwotę 900.000 zł.
W związku z tym, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, zarządzeniem z dnia 21 lipca 2014 r. wezwano go do dodatkowego oświadczenia poprzez udzielenie konkretnych informacji oraz złożenie określonych dokumentów.
Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 28 lipca 2014 r. Skarżący nie odpowiedział na wezwanie.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje.
Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., Sąd może – na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 258 § 1 p.p.s.a. czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. W myśl art. 245 § 2 i § 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a w zakresie częściowym - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W niniejszej sprawie skarżący złożył wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, a więc o przyznanie prawa pomocy w części. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w omawianym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa. Zatem rozstrzygnięcie będzie zależało od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione. Referendarz sądowy ocenia przedstawione informacje i nie spoczywa na nim obowiązek udowadniania, że strona środki na pokrycie kosztów sądowych jednak posiada.
W sytuacji, gdy oświadczenie zawarte we wniosku budzi wątpliwości lub jest niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawcy, na podstawie art. 255 p.p.s.a., można wezwać taką osobę do złożenia dodatkowego oświadczenia uzupełniającego, jak i potwierdzającego wykazywane przez nią okoliczności. W przedmiotowej sprawie, oświadczenie zawarte we wniosku skarżącego złożonym na urzędowym formularzu PPF było niewystarczające do oceny, czy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dlatego też niezbędne okazało się wezwanie skarżącego do nadesłania dokumentów i złożenia oświadczeń pozwalających na lepszą ocenę jego sytuacji majątkowej. Mając jednak na uwadze, iż wezwanie nie zostało przez wnioskodawcę wykonane w zakreślonym terminie, uznać należy, iż skarżący nie wykazał, że ustawowa przesłanka przyznania tego prawa w odniesieniu do jego osoby wystąpiła.
Mając na uwadze, że skarżący nie odpowiedział na wezwanie i nie przedstawił dodatkowych dokumentów, nie było możliwe podjęcie innego rozstrzygnięcia, ponieważ brak dodatkowych informacji uniemożliwił porównanie wysokości obciążeń finansowych z jakimi wnioskodawca powinien się liczyć w postępowaniu sądowym z jego rzeczywistymi możliwościami płatniczymi.
W związku z powyższym, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło