V SA/Wa 1428/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant - spec. Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2012 r. sprawy ze skargi S. O. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu opłat za używanie lokalu użytkowego oddala skargę. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w K. decyzją z dnia [...] marca 2011 r., nr [...], odmówił S. O. umorzenia należności w kwocie [...] zł przysługującej Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z tytułu zadłużenia w opłatach związanych z obowiązującą między stronami od dnia [...] czerwca 2005 r. do dnia [...] listopada 2010 r. umową najmu lokalu użytkowego położonego w R. przy ul. [...]. Z wnioskiem o umorzenie zadłużenia S. O. zwrócił się do Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w K. w dniu [...] grudnia 2010 r. powołując się na bardzo trudną sytuację zdrowotna i będącą tego konsekwencją konieczność likwidacji firmy prowadzonej we wskazanym lokalu, co spowodowało jego złą sytuację materialną, niepozwalającą bez zagrożenia dla egzystencji rodziny spłacić należności. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ wskazał art. 19a ust. 1-3 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (DZ.U. 2010 r., Nr 206, poz.1367) oraz § 2 ust. 1 pkt 2 i 5, § 4 ust. 1 pkt 2 i § 5 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 października 2004 r. w sprawie umarzania, odraczania i rozkładania na raty należności przysługujących Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (Dz. U. 2004 r., Nr 245, poz. 2460). Organ I instancji w uzasadnieniu swej decyzji zaakcentował, iż decyzja ma charakter uznaniowy, umorzenie zadłużenia spowodowałoby bezzwrotną utratę dochodów Skarbu Państwa a S. O. posiada stały dochód w postaci świadczenia emerytalnego i jest osobą o umiarkowanym stopniu niesprawności – co wynika z orzeczenia z [...] listopada 2010 r. W odwołaniu z dnia [...] marca 2011 r. od decyzji Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w K. z dnia [...] marca 2011 r. ponownie odwołał się do złego stanu swego zdrowia (przebytego udaru) i złej sytuacji finansowej, gdyż na wszystkie potrzeby całej rodziny dysponuje miesięcznie kwotą ok. [...] zł netto. Decyzją z dnia [...] maja 2011 r., nr [...], Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w K. z dnia [...] marca 2011 r. w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji. Jako podstawę swej decyzji organ II instancji wskazał art. 138 § 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 13 ust.7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu decyzji Prezes WAM wskazał, iż ustawą z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 25 lutego 2010 r.) znowelizowany został art. 19 a ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Obecne jego brzmienie (art. 19a ust. 3) wskazuje na brak podstawy prawnej dla wydawania przez organy Agencji rozstrzygnięć administracyjnych w przypadku należności o charakterze cywilnoprawnym. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Prezesa WAM z dnia [...] maja 2011 r. S. O. nie odniósł się do prawnych argumentów uzasadnienia ponownie odwołując się do swej trudnej sytuacji zdrowotnej i finansowej. Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Powtórzył dotychczasową argumentację prawną i wskazał, iż Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w K. powinien ponownie rozpoznać wniosek S. O. z dnia [...] grudnia 2010 r. o umorzenie należności, traktując zadłużenie Skarżącego jako należność cywilnoprawną związaną z cywilną umową najmu lokalu użytkowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne, w tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki określone w ustawie prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podstawową funkcją sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania jest ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie poprzedzające jej wydanie nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji. Rozpatrując sprawę w oparciu o wskazane kryteria Sąd stwierdza, iż skarga S. O. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] maja 2011 r. nie jest zasadna. Wniosek skarżącego o umorzenie należności wpłynął do Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w K. w dniu [...] grudnia 2010 i został uzupełniony przez stronę w dniu [...] grudnia 2010 r. Zadłużenie powstało w związku z nieuiszczaniem przez S. O. opłat wynikających z zawartej pomiędzy nim – prowadzącym wówczas działalność gospodarczą pod nazwą P. a Dyrektorem Oddziału Terenowego WAM w R. cywilnej umowy najmu lokalu użytkowego, położonego w R. przy ul. [...]. W dniu rozpoznawania przez organ I instancji wniosku S. O. o umorzenie zadłużenia obowiązywał art. 19a ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej w wersji nadanej mu przez pkt 19 ustawy z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw. Po nowelizacji art. 19a stanowi: 1. W przypadkach uzasadnionych względami społecznymi, gospodarczymi lub finansowymi należności pieniężne Agencji mogą być umarzane, odraczane lub rozkładane na raty. 2. Organami Agencji właściwymi do umarzania, odraczania i rozkładania na raty należności pieniężnych są Prezes Agencji oraz właściwi miejscowo dyrektorzy oddziałów regionalnych Agencji. 3. Umorzenie w całości lub części należności o charakterze administracyjnoprawnym następuje na podstawie decyzji właściwego organu Agencji. 3a. Odsetek za zwłokę nie nalicza się, jeżeli ich wysokość nie przekracza trzykrotnej wartości opłaty pobieranej przez operatora świadczącego powszechne usługi pocztowe za traktowanie przesyłki listowej jako przesyłki poleconej. 4. Odroczenie terminu spłaty całości lub części należności albo rozłożenie płatności na raty następuje na podstawie umowy zawartej między dłużnikiem i właściwym organem Agencji. 5. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, określi, w drodze rozporządzenia, tryb umarzania, odraczania lub rozkładania na raty należności przysługujących Agencji. Rozporządzenie określi szczegółowe przypadki uzasadniające umorzenie, odroczenie lub rozłożenie na raty należności Agencji oraz wysokość kwot umarzania, odraczania lub rozkładania na raty, do których właściwe są poszczególne organy Agencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie rozpoznającym sprawę, w pełni podzielił stanowisko Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wyrażone w zaskarżonej decyzji, iż od dnia [...] lipca 2010 r. kompetencje organów Agencji do wydawania decyzji administracyjnych w przedmiocie umorzenia należności ograniczone zostały wyłącznie do należności o charakterze administracyjnoprawnym. Ta interpretacja przepisu art. 19a koreluje, z obowiązująca także od dnia 1 lipca 2010 r., treścią § 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 października 2004 r. w sprawie umarzania, odraczania i rozkładania na raty należności przysługujących Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Paragraf ten w ustępie 1a i 2 stanowi: 1a. Wniosek o umorzenie należności pieniężnej Agencji o charakterze cywilnoprawnym rozpatrywany jest przez właściwy organ Agencji w terminie wskazanym w ust. 1, tj. w terminie 30 dni od dnia doręczenia tego wniosku. 2. W przypadku nieuwzględnienia wniosku, o którym mowa w ust. 1 i 1a, właściwy organ Agencji pisemnie zawiadamia dłużnika o przyczynach nieuwzględnienia wniosku. Tak więc § 7, znowelizowany w § 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 18 maja 2010 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie umarzania, odraczania i rozkładania na raty należności przysługujących Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (Dz. U. z dnia 31 maja 2010 r.) i obowiązujący od 1 lipca 2010 r., wskazuje drogę postępowania z wnioskami o umorzenie należności pieniężnej mającej charakter cywilnoprawny. Poza sporem w rozpoznawanej sprawie jest cywilnoprawny charakter umowy z dnia [...] czerwca 2003 r. dotyczącej wynajmowania przez skarżącego lokalu użytkowego na cele prowadzonej działalności gospodarczej, położonego w R. przy ul. [...]. Umowa ta w każdym aspekcie, także zwolnienia się skarżącego z obowiązku spłaty zadłużenia, podlega reżimowi kodeksu cywilnego. Organ II instancji prawidłowo wskazał w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Przepis ten odnosi się do tzw. decyzji kasacyjnej i na jego gruncie organ odwoławczy mógł oceniać zaskarżoną odwołaniem decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem i z punktu widzenia jej celowości i słuszności. Uchylenie zaskarżonej odwołaniem decyzji spowodowało, iż postępowanie przed organem pierwszej instancji nie zostało zakończone, a więc dopuszczalne było jego umorzenie przez organ odwoławczy w dalszej część rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, z mocy art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę jako niezasadną.