V SA/Wa 1431/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska - Urbaniak, Protokolant - st. sekr. sąd. Agnieszka Groszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2011 r. sprawy ze skargi K. S. na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej; oddala skargę. Przedmiotem skargi z 7 czerwca 2011 r. wniesionej przez K. S. jest rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nr [...] z [...] kwietnia 2011r. r. w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich (PROW) na lata 2007-2013 w zakresie działania 311 "Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej". Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym: Wnioskiem z 25 sierpnia 2010r., złożonym w ramach PROW na lata 2007-2013 K. S. zwróciła się do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o pomoc finansową w ramach działania "Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej". Organ dokonujący oceny wniosku o dofinansowanie stwierdził nieprawidłowości, które wymagały wyjaśnień. W związku z tym pismem z [...] grudnia 2010r. wezwał skarżącą do złożenia wyjaśnień i dokumentów, m.in. wskazał, iż we złożonym wniosku o dofinansowanie brak było zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych właściwemu organowi na wykonanie instalacji s. oraz zaświadczenia wydanego przez właściwy organ lub oświadczenia wnioskodawcy, że w terminie 30 od dnia zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, właściwy organ nie wniósł sprzeciwu (dotyczącego montażu instalacji s.). W odpowiedzi na powyższe skarżąca dokonała częściowego uzupełnienia złożonego wniosku o dofinansowania. Pismem z [...] lutego 2011r. organ ponownie zwrócił się do skarżącej m.in. o nadesłanie ostatecznego (prawomocnego) pozwolenia na budowę dotyczącego budowy instalacji g., kompletnego zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych właściwemu organowi na wykonanie instalacji s. oraz zaświadczenia wydanego przez właściwy organ lub oświadczenia wnioskodawcy, że w terminie 30 od dnia zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, właściwy organ nie wniósł sprzeciwu. W dniu 21 lutego 2011r. skarżąca dokonała częściowego uzupełnienia wniosku m.in. nadsyłając decyzję z [...] grudnia 2010r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę oraz zaświadczenia z [...] lutego 2011r. stwierdzającego niewniesienie sprzeciwu przez Starostę B. na wykonanie robót budowlanych polegających na montażu [...]. Pismem z [...] kwietnia 2011r. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówiła skarżącej przyznania pomocy z uwagi na zaistnienie okoliczności określonych w § 10 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U., Nr 200 poz. 1442 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem MRiRW z 17 października 2007r. Organ wskazał, iż mimo dwukrotnego wezwania do złożenia uzupełnień skarżąca powyższego nie wykonała. Wnioskodawczyni nie nadesłała bowiem kompletnego zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych właściwemu organowi na wykonanie instalacji s. Pismem datowanym na 25 kwietnia 2011 r., skarżąca wezwała Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa do usunięcia naruszenia prawa, wnosząc o zmianę rozstrzygnięcia i uznania odmowy za błędną pod względem formalnym i prawnym. Skarżąca wyjaśniła, że złożyła zaświadczenie z [...] lutego 2011r. stwierdzającego niewniesienie sprzeciwu przez Starostę B. na wykonanie robót budowlanych polegających na montażu [...]. Zdaniem skarżącej organ nie wyjaśnił, dlaczego Starosta B. nie jest właściwym organem, do którego miała ona złożyć zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych. W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa pismem z [...] maja 2011r. stwierdziła, że nie doszło do naruszenia prawa w postępowaniu z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej. Organ powtórzył argumentację zawartą w piśmie z [...] kwietnia 2011r. oraz wskazał, iż zgodnie z "Instrukcją wypełniania wniosków o przyznanie pomocy w ramach działania 311 "Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej" w ramach PRO 2007-2013" wnioskodawca powinien dostarczyć zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych właściwemu organowi, potwierdzone przez ten organ - kopia, wraz z oświadczeniem wnioskodawcy, że w terminie 30 dni od dnia zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, właściwy organ nie wniósł sprzeciwu – oryginał lub zaświadczeniem wydanym przez właściwy organ, że nie wniósł sprzeciwu wobec zgłoszonego zamiaru wykonania robót budowlanych – kopia. Skarżąca nie nadesłała kompletnego - potwierdzonego przez organ do którego zostało złożone - zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, nadesłała jedynie zaświadczenie o nie wniesieniu sprzeciwy wobec zgłoszonego zamiaru wykonania robót budowlanych. Dlatego też organ rozpatrzył negatywnie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Ponadto organ wyjaśnił, że argumentacja skarżącej, co do Starosty B. jako właściwego organu, nie znajduje uzasadnienia, ponieważ istotą problemu było niezłożenie stosownego zgłoszenia do ARiMR, a nie wniesienie tego zgłoszenia do organu niewłaściwego organu. Pismem z 7 czerwca 2011r. skarżąca złożyła skargę na informację zawartą w piśmie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] kwietnia 2011r. W skardze wniosła o uchylenie powyższego rozstrzygnięcia w całości w związku z naruszeniem jej praw oraz porządku prawnego wynikającego z zasady praworządności wskazanej w art. 2 i 7 Konstytucji RP w związku z art. 21 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. Nr 64, poz. 427 ze zm.), zwanej dalej ustawą z dnia 7 marca 2007r. Zdaniem skarżącej w powołanym rozstrzygnięciu powołano niepełną podstawę prawną tj. art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007r. Organ nie wskazał naruszenia konkretnej normy prawa. Skarżąca ponownie wskazała, że zaświadczenie zostało jej wydane przez właściwy w sprawie organ, tj. Starostę B. Zdaniem skarżącej organ nie wyjaśnił, dlaczego Starosta B. nie jest właściwym organem, do którego miała ona złożyć zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych. W odpowiedzi na skargę Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przesłanki przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej" mają swoje źródło w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz.U.UE.L. z 2005 Nr 277, s. 1), natomiast w zakresie przepisów krajowych przesłanki te określa ustawa z dnia 7 marca 2007 r. i wydane w oparciu o delegację ustawową rozporządzenie MRiRW z dnia 17 października 2007r. W myśl art. 5 ust. 1 pkt 17 ustawy z dnia 7 marca 2007r. program jest realizowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i obejmuje następujące działania - różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej. Art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007r. stanowi, iż pomoc w ramach działań, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, 4, 5 i 8 oraz 16-23, jest przyznawana na podstawie umowy zawieranej, pod rygorem nieważności, w formie pisemnej. Do postępowań w sprawach przyznania pomocy na podstawie umowy prowadzonych przez podmioty wdrażające nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących właściwości miejscowej organów, wyłączenia pracowników organu, doręczeń i wezwań, udostępniania akt, a także skarg i wniosków, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Przepisy art. 21 ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio (art. 22 ust. 2). W myśl art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2007r. w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007r. strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa, są obowiązane przedstawić dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 7 marca 2007r. minister właściwy do spraw rozwoju wsi określa, w drodze rozporządzenia "szczegółowe wymagania, jakim powinny odpowiadać wnioski o przyznanie pomocy ". W myśl § 3 ust. 2 rozporządzenia MRiRW z dnia 17 października 2007r. pomoc przyznaje się: 1) wnioskodawcy, który spełnia warunki określone w § 2 pkt 1 lit. a, c-e i g; 2) jeżeli zostały spełnione inne warunki określone w rozporządzeniu oraz innych przepisach prawa związanych z realizacją operacji. Rozporządzenie MRiRW z 17 października 2007r. w § 9 ust. 2 wskazuje, że do wniosku o przyznanie pomocy dołącza się dokumenty, o których mowa w ust. 4. Formularz wniosku o przyznanie pomocy zawiera wykaz dokumentów, które powinny być dołączone do wniosku, z wyraźnym zaznaczeniem tych dokumentów, których niedołączenie skutkuje nieprzyznaniem pomocy, oraz wzory oświadczeń (§ 9 ust. 4). Zgodnie z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia MRiRW z 17 października 2007r. jeżeli wnioskodawca, pomimo wezwania do usunięcia braków, nie usunął w terminie wszystkich braków, Agencja wzywa ponownie wnioskodawcę, w formie pisemnej, do usunięcia braków w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania, chyba że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy. Jeżeli wnioskodawca, pomimo ponownego wezwania do usunięcia braków, nie usunął w terminie wszystkich braków, Agencja nie przyznaje pomocy. Przepis art. 22 ust. 3 ustawy, dotyczący odmowy przyznania pomocy, stosuje się odpowiednio (§ 10 ust. 5 rozporządzenia). Po przedstawieniu podstaw prawnych należy odnieść się do meritum sprawy. Kwestią sporną jest odpowiedź na pytanie, czy Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wydała prawidłowe rozstrzygnięcie na podstawie złożonego wniosku i załączonych do niego dokumentów. Strona skarżąca twierdzi, że organ wydał nieprawidłowe rozstrzygnięcia, gdyż skarżąca załączyła żądane zaświadczenie wydane przez właściwy w sprawie organ administracji. Organ administracji natomiast stoi na stanowisku, że skarżąca pomimo dwukrotnego wezwania nie załączyła wszystkich wymaganych dokumentów, tj. nie załączyła kompletnego -potwierdzonego przez organ do którego zostało złożone - zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Mając na uwadze dwa powyższe stanowiska Sąd stwierdza, że rację należy przyznać Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Skarżąca składając wniosek o przyznanie pomocy finansowej winna złożyć określone dokumenty, których zgodnie z wyżej cytowanym § 9 ust. 4 rozporządzenia MRiRW z 17 października 2007r., niedołączenie skutkuje nieprzyznaniem pomocy. Należy podkreślić, że w części VI "Informacja o załącznikach" w pozycji 23 wniosku o przyznanie pomocy wskazano, że jednym z obowiązkowych dokumentów jest: Zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych właściwemu organowi, potwierdzone przez ten organ – kopia poświadczona za zgodność z oryginałem przez notariusza lub podmiot, który wydał dokument lub pracownika ARiMR, wraz z: - oświadczeniem wnioskodawcy, że w terminie 30 od dnia zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, właściwy organ nie wniósł sprzeciwu – oryginał lub - zaświadczeniem wydanym przez właściwy organ, że nie wniósł sprzeciwu wobec zgłoszonego zamiaru wykonania robót budowlanych – kopia poświadczona za zgodność z oryginałem przez notariusza lub podmiot, który wydał dokument lub pracownika ARiMR. Podobne zapisy znalazły się również w "Instrukcji wypełniania wniosku o przyznanie pomocy w ramach działania 311 "Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej"". W Instrukcji w odniesieniu do pozycji 23 "Informacji o załącznikach" (strony 28 – 36 Instrukcji) wskazano również, że sposób realizacji zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych oraz wykaz dokumentów załączanych wraz z tym zgłoszeniem określa ustawa Prawo budowlane. Wnioskodawczyni, do wniosku o przyznanie pomocy zobowiązana była złożyć oprócz zgłoszenia również załączniki składane wraz ze zgłoszeniem zamiaru wykonania robót budowlanych. Zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych powinno zawierać czytelne potwierdzenie jego złożenia we właściwym urzędzie. W Instrukcji wskazano, że na podstawie tych załączników nastąpi sprawdzenie, czy zakres zgłoszonych robót odpowiada zakresowi robót objętych wnioskiem o przyznanie pomocy. Mając powyższe na uwadze skarżąca winna załączyć do wniosku dwa dokumenty: 1. zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych właściwemu organowi oraz 2. alternatywnie bądź oświadczenie wnioskodawcy, że w terminie 30 dni od dnia zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, właściwy organ nie wniósł sprzeciwu bądź zaświadczenie wydane przez właściwy organ, że nie wniósł sprzeciwu wobec zgłoszonego zamiaru wykonania robót budowlanych. Skarżąca mimo dwukrotnego wezwania załączyła jedynie zaświadczenie wydane przez właściwy organ (Starostę B.), że nie wnosi sprzeciwu wobec zgłoszonego zamiaru wykonania robót budowlanych. Nie nadesłała natomiast zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Załączenie dwóch powyższych dokumentów było obowiązkowe dla przyznania pomocy, a brak jednego z nich stał się przyczyną odmowy przyznania pomocy. Organ oceniając załączone zaświadczenie Starosty B., zobowiązany był do konfrontacji tego zaświadczenia ze zgłoszeniem zamiaru wykonania robót budowlanych. Organ bowiem sprawdza, czy zakres robót odpowiada zakresowi robót objętych wnioskiem o przyznanie pomocy. Skarżąca w części VII "Oświadczenia wnioskodawcy" w pozycji 2 złożyła oświadczenie, że znane są jej zasady przyznawania pomocy określone w rozporządzeniu MRiRW z 17 października 2007r. oraz wymagania uszczegółowione w Instrukcji wypełniania wniosku o przyznanie pomoc. Podkreślić bowiem trzeba, że skarżąca składając wniosek o przyznanie pomocy winna znać jego zasady, gdyż są one publikowane i dostępne dla wszystkich w jednakowy sposób. Każdy uczestnik postępowania wyraża akceptację dla zasad według których przyznawana jest pomoc i w dalszych swych działaniach w postępowaniu, chcąc uzyskać pomoc musi się do tych zasad precyzyjnie stosować. Reasumując powodem odmowy przyznania pomocy, wbrew twierdzeniom skarżącej, nie był fakt złożenia zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych w niewłaściwym organie i otrzymanie od tego organu zaświadczenia. Powodem odmowy było nieprzedstawienie w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, mimo dwukrotnego wezwania, złożonego zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych wraz z załącznikami. Kierowane do skarżącej wezwania były jasne i czytelne, wskazywały one bowiem na braki, które należało w określonym terminie uzupełnić. Skarżąca mimo wezwań nie nadesłała spornego dokumentu. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego powołania przez organ nieprawidłowej podstawy prawnej należy zauważyć, iż jest on bezzasadny. Organ bowiem prawidłowo powołał cytowane wyżej przepisy art. 22 ust. 3 ustawy z 7 marca 2007r. oraz § 10 ust. 5 rozporządzenia MRiRW z 17 października 2007r. Powołana podstawa jest pełna i jasno wskazywała, które przepisy oraz które zaniechania strony skarżącej legły u podstaw odmowy przyznania pomocy finansowej. Z powyżej przedstawionych powodów Sąd uznał, że zaskarżone orzeczenie jest zgodne z prawem. Zarówno argumentacja skargi jak i analiza akt sprawy nie ujawniły bowiem wad tego rodzaju, które mogłyby mieć wpływ na podjęte rozstrzygnięcie. Prowadząc postępowanie Agencja nie uchybiła obowiązującym ją zasadom proceduralnym, w szczególności wynikającym z art. 21 ust. 2 pkt 1- 4, w zw. z art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2007r. oraz art. 2 i 7 Konstytucji RP, gdyż m.in. umożliwiła skarżącej dwukrotne poprawienie (uzupełnienie) wniosku. Dowodzi to z pewnością, że Agencja starannie informowała stronę co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Agencja nie naruszyła również zasady praworządności, gdyż prawidłowo przeprowadziła postępowanie w niniejszej sprawie, a negatywny dla skarżącej wynik postępowania nie może być równoznaczny z naruszeniem powołanej zasady. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia i wnioski, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.] orzekł jak w sentencji.