V SA/Wa 1435/21
PostanowienieWSA w Warszawie2021-06-01
Skład orzekający: Asesor sądowy Tomasz Grzybowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie jest właściwy do rozpoznania skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, jeśli siedziba strony skarżącej znajduje się poza obszarem właściwości sądu, a przepisy dotyczące właściwości uległy zmianie w trakcie postępowania?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania skargi, ponieważ zgodnie ze zmianą przepisów rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 4 marca 2021 r., sprawy dotyczące zwolnienia z obowiązku opłacenia składek na podstawie art. 31zo ustawy COVID-19 rozpoznaje sąd właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę strony skarżącej. Ponieważ siedziba strony skarżącej znajduje się we wsi K., właściwym do rozpoznania sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Zastosowanie przepisu szczególnego zawartego w noweli z 4 marca 2021 r. wyłączyło zasadę perpetuatio fori.Stan faktyczny
Fundacja Centrum Spotkań i Dialogu z siedzibą w K. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą zwolnienia z obowiązku opłacania składek za okres sierpień-wrzesień 2020 r. na podstawie art. 31zo ustawy COVID-19. Skarga została wniesiona przed zmianą przepisów rozporządzenia Prezydenta RP dotyczących właściwości sądów administracyjnych. Siedziba strony skarżącej znajduje się we wsi K., która leży poza obszarem właściwości WSA w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono niewłaściwość Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazano sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Asesor sądowy Tomasz Grzybowski po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Fundacji Centrum Spotkań i Dialogu [...] z siedzibą w K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od sierpnia do września 2020 r. postanawia: stwierdzić swą niewłaściwość i przekazać sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu.
Fundacja Centrum [...] z siedzibą w K. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] stycznia 2021 r. Zaskarżona decyzja została wydana wskutek wniosku strony skarżącej o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 31zo ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842, ze zm.), dalej ustawa COVID-19.
Skarga została złożona do tut. Sądu (data wniesienia 25 stycznia 2021 r.) na podstawie art. 13 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej Ppsa), jako że siedzibą ZUS jest miasto stołeczne Warszawa, a zatem tut. Sąd był właściwy wg siedziby organu. Nie miał zaś zastosowania do przedmiotowej sprawy § 1 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U. poz. 367 ze zm.), dalej rozporządzenie ws. właściwości. Na mocy ww. przepisu rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zostało przekazane wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę, jednak odnosiło się ono wyłącznie do zamkniętego katalogu spraw, nieobejmującego przedmiotu niniejszej sprawy.
W dniu 16 marca 2021 r. weszło jednakże w życie rozporządzenie Prezydenta RP z dnia 4 marca 2021 r. (Dz. U. z 2021 r. poz. 426), dalej nowela z 4 marca 2021 r., w którym dokonano zmiany wskazanego § 1 pkt 2 rozporządzenia ws. właściwości w ten sposób, że również rozpoznawanie spraw dotyczących zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy COVID-19, przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Jednocześnie z § 2 noweli z 4 marca 2021 r. wynika, że sprawy o ww. przedmiocie, w których skargi zostały wniesione przed dniem wejścia w życie noweli i postępowanie nie zostało zakończone, rozpoznaje wojewódzki sąd administracyjny właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę strony skarżącej z wyjątkiem tych, w których wyznaczono termin posiedzenia.
Przedmiotową sprawę zarejestrowano w tut. Sądzie 3 marca 2021 r. Do dnia dzisiejszego nie wyznaczono terminu posiedzenia. Z akt sprawy wynika, że siedziba strony skarżącej znajduje się we wsi K. położonym na obszarze województwa [...]. W tym stanie rzeczy, zgodnie z § 1 pkt 14 rozporządzenia Prezydenta RP z 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. z 2003 r. Nr 72 poz. 652 ze zm.) w zw. z § 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia ws. właściwości w brzmieniu nadanym nowelą z 4 marca 2021 r., a także stosownie do § 2 wspomnianej noweli, właściwy do rozpoznania skargi jest obecnie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu.
Podkreślić przy tym należy, że podstawę kompetencyjną dla zmiany regulacji w zakresie właściwości sądów administracyjnych w sprawach dot. zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 31zo ustawy COVID-19, stanowił art. 13 § 3 Ppsa. Z mocy wskazanego upoważnienia ustawowego, Prezydent RP wprowadził przepis szczególny względem zasady perpetuatio fori (§ 2 noweli z 4 marca 2021 r.), w rozumieniu art. 14 Ppsa in fine. Stosownie do treści ostatnio wymienionego przepisu, wojewódzki sąd administracyjny właściwy w chwili wniesienia skargi pozostaje właściwy aż do ukończenia postępowania, choćby podstawy właściwości zmieniły się w toku sprawy, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
Z tych względów postanowiono jak w sentencji, na podstawie art. 59 § 1 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło