V SA/Wa 144/21

PostanowienieWSA w Warszawie2021-09-01

Skład orzekający: sędzia WSA Andrzej Kania

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na podstawie art. 31zo ustawy COVID-19, wniesionej przed dniem wejścia w życie nowelizacji rozporządzenia o właściwości sądów administracyjnych, właściwy do rozpoznania skargi jest sąd, w którym skarga została pierwotnie wniesiona, czy też sąd właściwy według miejsca zamieszkania strony skarżącej po wejściu w życie nowelizacji?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania sprawy, ponieważ nowelizacja rozporządzenia o właściwości sądów administracyjnych z dnia 4 marca 2021 r. wprowadziła przepis szczególny, który zmienił zasadę perpetuatio fori. Zgodnie z tym przepisem, sprawy dotyczące zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na podstawie art. 31zo ustawy COVID-19, w których skargi zostały wniesione przed dniem wejścia w życie nowelizacji i postępowanie nie zostało zakończone, rozpoznaje sąd właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę strony skarżącej, chyba że wyznaczono już termin posiedzenia. Ponieważ w niniejszej sprawie termin posiedzenia nie został wyznaczony, a strona skarżąca zamieszkuje na obszarze właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, sprawa została przekazana do rozpoznania temu sądowi.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na podstawie art. 31zo ustawy COVID-19. Skarga została złożona do WSA w Warszawie ze względu na siedzibę ZUS w Warszawie. Po wejściu w życie nowelizacji rozporządzenia o właściwości sądów administracyjnych z dnia 4 marca 2021 r., która zmieniła zasady właściwości w tego typu sprawach, Sąd uznał, że właściwy do rozpoznania sprawy jest WSA w Lublinie, ze względu na miejsce zamieszkania strony skarżącej. Termin posiedzenia nie został jeszcze wyznaczony.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono swą niewłaściwość i przekazano sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – sędzia WSA Andrzej Kania po rozpoznaniu w dniu 1 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek postanawia - stwierdzić swą niewłaściwość i przekazać sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie. Strona skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z (...) października 2020 r. Zaskarżona decyzja została wydana wskutek wniosku strony skarżącej o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 31zo ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842, ze zm.), dalej ustawa COVID-19. Skarga została złożona do tut. Sądu na podstawie art. 13 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", jako że siedzibą ZUS jest miasto stołeczne Warszawa, a zatem tut. Sąd był właściwy według siedziby organu. Nie miał zaś zastosowania do przedmiotowej sprawy § 1 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U. poz. 367 ze zm.), dalej rozporządzenie ws. właściwości. Na mocy ww. przepisu rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zostało przekazane wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę, jednak odnosi się ono wyłącznie do zamkniętego katalogu spraw, nieobejmującego przedmiotu niniejszej sprawy. W dniu 16 marca 2021 r. weszło jednakże w życie rozporządzenie Prezydenta RP z dnia 4 marca 2021 r. (Dz. U. z 2021 r. poz. 426), dalej nowela z 4 marca 2021 r., w którym dokonano zmiany wskazanego § 1 pkt 2 rozporządzenia ws. właściwości w ten sposób, że również rozpoznawanie spraw dotyczących zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy COVID-19, przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Jednocześnie z § 2 noweli z 4 marca 2021 r. wynika, że sprawy o ww. przedmiocie, w których skargi zostały wniesione przed dniem wejścia w życie noweli i postępowanie nie zostało zakończone, rozpoznaje wojewódzki sąd administracyjny właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę strony skarżącej z wyjątkiem tych, w których wyznaczono termin posiedzenia. Przedmiotową sprawę zarejestrowano w tut. Sądzie (...) stycznia 2021 r. Do dnia dzisiejszego nie wyznaczono terminu posiedzenia. Z akt sprawy wynika, że miejsce zamieszkania strony skarżącej znajduje się w miejscowości D. (kod pocztowy (...)) położonym na obszarze województwa lubelskiego. W tym stanie rzeczy, zgodnie z § 1 pkt 6 rozporządzenia Prezydenta RP z 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. z 2003 r. Nr 72 poz. 652 ze zm.) w zw. z § 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia ws. właściwości w brzmieniu nadanym nowelą z 4 marca 2021 r., a także stosownie do § 2 wspomnianej noweli, właściwy do rozpoznania skargi jest obecnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie. Podkreślić przy tym należy, że podstawę kompetencyjną dla zmiany regulacji w zakresie właściwości sądów administracyjnych w sprawach dot. zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 31zo ustawy COVID-19, stanowił art. 13 ust. 3 p.p.s.a. Z mocy wskazanego upoważnienia ustawowego, Prezydent RP wprowadził przepis szczególny względem zasady perpetuatio fori (§ 2 noweli z 4 marca 2021 r.), w rozumieniu art. 14 p.p.s.a. in fine. Stosownie do treści tego przepisu, wojewódzki sąd administracyjny właściwy w chwili wniesienia skargi pozostaje właściwy aż do ukończenia postępowania, choćby podstawy właściwości zmieniły się w toku sprawy, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Z tych względów postanowiono jak w sentencji, na podstawie art. 59 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło