V SA/Wa 1441/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-06-30

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, ale jest w stanie ponieść część tych kosztów, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym polegające na ustanowieniu adwokata?
Ratio decidendi
Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania sądowego. Osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów, lub w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku, gdy dochód strony pozwala na pokrycie części kosztów, ale jest niewystarczający na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, a część wydatków może zostać ograniczona, zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, polegającym na ustanowieniu adwokata.
Stan faktyczny
Skarżący N. [...] N. złożył skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców i jednocześnie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący wskazał, że utrzymuje się z wynagrodzenia w wysokości 3000 zł brutto miesięcznie, prowadzi czteroosobowe gospodarstwo domowe i nie posiada oszczędności ani nieruchomości. Sąd rozpoznał wniosek, analizując dochody i wydatki skarżącego oraz jego rodziny, a także porównując je z kosztami postępowania.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, o którego wyznaczenie zwrócono się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.; 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi N. [...] N. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony; postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. N. [...] N. wnosząc skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] marca 2010r. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. W uzasadnieniu wniosku, jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wraz z konkubiną i dwójką małoletnich dzieci. Oświadczył, iż utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w wysokości 3000 złotych brutto. Wyjaśnił, iż konkubina nigdzie nie pracuje. Stwierdził również, iż nie posiada nieruchomości, oszczędności i przedmiotów wartościowych. W odpowiedzi na wezwanie w sprawie V SA/Wa 1335/09 (dotyczącej dziecka skarżącego) przedstawiciel ustawowy dziecka skarżącego (konkubina) podał, iż środki finansowe zgromadzone na rachunku bankowym zostały wydane na utrzymanie rodziny. Przedstawiciel ustawowy wskazał, iż utrzymuje się z dochodów konkubenta w wysokości 3000 złotych brutto oraz, że miesięcznie ponosi następujące wydatki: opłata za najem lokalu – 400 złotych, gaz – 35 złotych, energia elektryczna – 120 złotych, telefon -115 złotych, środki czystości – 250 złotych, wyżywienie – 1500 złotych, ubrania – 300 złotych, leki i wizyty lekarskie – 150 złotych. Oświadczył, iż nie posiada innych dochodów, oszczędności i przedmiotów wartościowych oraz nie otrzymuje żadnej pomocy finansowej od rodziny i osób trzecich. Do pisma załączył wyciągi z rachunków bankowych, umowę najmu lokalu wraz z aneksem, umowę zlecenia konkubenta. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w postępowaniu sądowym i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Zasadność wniosku skarżącego rozpatrzono zatem w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe. Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenia o stanie majątkowym, złożonym w niniejszej sprawie oraz sprawie o sygn. akt V SA/Wa 1335/09 i porównując je z obciążeniami wynikającymi z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika i obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 300 zł należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącemu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Oceniając wniosek zainteresowanego wzięto pod uwagę jego sytuację rodzinną i majątkową oraz dochody. Dochód uzyskiwany przez niego wynosi 3000 zł miesięcznie brutto i pozwala po ograniczeniu wydatków na uiszczenie wpisu sądowego od skargi, natomiast jest to dochód niewystarczający przy czteroosobowej rodzinie i braku oszczędności na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Ustosunkowując się do powyższego wzięto pod uwagę, iż część ponoszonych wydatków może zostać ograniczona, bowiem trudno uznać, iż cała rodzina co miesiąc ponosi wydatki np. na ubranie w wysokości 300 złotych (300 x 12 + 3600 złotych rocznie), czy też środki czystości w wysokości 250 złotych miesięcznie. Tym bardziej, iż w sprawach powiązanych o sygn. akt V SA/Wa 1318/09, V SA/Wa 1335/09 regulowane były wszelkie koszty sądowe (wpis 600 złotych – 2 x 300 złotych, opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia 200 złotych – 2 x 100 złotych). W związku z powyższym możliwe jest dokonanie oszczędności w miesięcznych wydatkach rodziny skarżącego i przeznaczenie zaoszczędzonej kwoty na opłacenie wpisów od skargi kasacyjnej, gdyż nie można uznać skarżącego i jego rodziny za osoby, które nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a tym samym nie została wypełniona ustawowa przesłanka do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wobec faktu, iż skarżący wniósł o ustanowienie adwokata i radcy prawnego uznać należy, iż wystarczająca jest w sprawie pomoc jednego profesjonalnego pełnomocnika postanowiono w związku z tym ustanowić dla skarżącego pełnomocnika w osobie adwokata, ze względu na jego ustanowienie również w sprawach powiązanych z niniejszą sprawą i oddalić wniosek o ustanowienie radcy prawnego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło