V SA/Wa 1455/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Andrzej Kania (spr.), Asesor WSA - Piotr Kraczowski, Protokolant - Małgorzata Broniarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2008r. sprawy ze skargi M.P. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2008r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności pieniężnej z tytułu grzywny nałożonej mandatem karnym 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata W. S. z Kancelarii Prawnej [...], tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 292, 80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), w tym: tytułem opłaty kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych), tytułem 22 % podatku od towarów i usług kwotę 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy). Przedmiotem skargi z 14 kwietnia 2008 r. wniesionej przez M. P. jest decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...] z dnia [...] marca 2008 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2008 r. o odmowie umorzenia należności z tytułu grzywny nałożonej mandatem karnym kredytowanym w wysokości [...] złotych Skarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: Pismem z dnia 14 stycznia 2008 r. M. P. zwróciła się do Wojewody [...] z wnioskiem o rozłożenie na raty grzywny wynikającej z tytułu nałożonego mandatu karnego kredytowanego. Zainteresowana podała, że jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej i nie jest w stanie spłacić grzywny jednorazowo. Delegatura [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] zwróciła się do wnioskodawczyni o dostarczenie zaświadczeń dokumentujących jej trudną sytuację materialną. W odpowiedzi na pismo Urzędu Wojewódzkiego M.P. złożyła nowy wniosek ze zmienionym żądaniem (strona wniosła o umorzenie grzywny wynikającej z nałożonego mandatu karnego kredytowanego). Wnioskodawczyni podała, że jest zadłużona finansowo i kwota [...] zł jest dla niej sporym wydatkiem. Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2008 r. Wojewoda [...] odmówił M. P. umorzenia należności z tytuł grzywny nałożonej mandatem karnym kredytowanym w wysokości [...] zł. Organ nie znalazł uzasadnienia do uwzględnienia wniosku w związku z art. 42 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. nr 249 poz. 2104 ze zm.), który stanowi, że należności pieniężne mogą być umarzane w całości lub części w przypadku ich całkowitej nieściągalności, która następuje gdy zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji lub postępowanie egzekucyjne stało się nieskuteczne. Na podstawie zgromadzonego materiału organ uznał, że uwzględniając informacje o otrzymywanych świadczeniach przez zobowiązaną w łącznej wysokości ok. [...] zł miesięcznie- nie istnieje przesłanka nieściągalności zobowiązania. Pismem z dnia [...] lutego 2008 r. M. P. odwołała się od decyzji Wojewody [...] do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. W odwołaniu wnioskodawczyni zarzuciła, iż organ I instancji wydając decyzję nieprawidłowo ocenił faktyczną sytuację materialną strony, w szczególności błędnie ustalił, że strona osiąga miesięcznie dochody w kwocie [...] zł podczas gdy faktycznie wynoszą one [...] zł. Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2008 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2008 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż M. P. została ukarana za popełnione wykroczenie mandatem karnym kredytowanym. Kwitując odebranie mandatu zgodziła się na zapłacenie grzywny, czyniąc go tym samym prawomocnym. Organ stwierdził, iż jedynym sposobem na ustalenie stanu majątkowego ukaranej będzie przeprowadzenie niezbędnych czynności w postępowaniu egzekucyjnym. Zdaniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji tylko takie czynności mogą przyczynić się do ustalenia, czy wnioskodawczyni jest w stanie spłacić należność pieniężną. Organ uznał, iż z uwagi na wysokość grzywny w kwocie [...] zł oraz okres jej przedawnienia, jest prawdopodobne jej wyegzekwowanie od zainteresowanej. Organ odwoławczy zaznaczył, iż nie zaistniała przesłanka pozwalająca na umorzenie w całości lub części należności pieniężnej wynikającej z mandatu karnego. Podkreślił, iż właściwy urząd skarbowy ustali ruchomości zobowiązanej, z których będzie możliwa egzekucja grzywny, a w sytuacjach określonych ustawą z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954r. ) umorzy bądź zawiesi postępowanie egzekucyjne. Na powyższą decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2008r. M. P. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...]. W uzasadnieniu skargi M. P. podniosła argumenty identyczne jak w odwołaniu od decyzji z dnia [...] lutego 2008 r. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. Nr 153, poz. 1269). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny (w tym przypadku - decyzję) konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 200 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.]; powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Podstawą nałożenia na M.P. mandatu karnego kredytowanego były przepisy art. 95 § 1 i art. 96 §1 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001r. Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. Nr 109, poz. 756 z późn. zm.). Do należności z tytułu grzywny nałożonej powyższym mandatem znajduje zastosowanie art. 42 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. r. o finansach publicznych [Dz. U. z 2005r. nr 249, poz. 2104 - z późn. zm.]. Zgodnie z art. 42 ust. 1 ww. ustawy należności pieniężne, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej, przypadające państwowym jednostkom budżetowym, państwowym zakładom budżetowym, państwowym gospodarstwom pomocniczym i państwowym funduszom celowym, mogą być umarzane w całości lub w części, a ich spłata odraczana lub rozkładana na raty, z zastrzeżeniem ust. 7, gdy: 1) osoba fizyczna - zmarła, nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawiła ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów, albo pozostawiła przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej wysokość 6.000 zł; 2) osoba prawna - została wykreślona z właściwego rejestru osób prawnych przy jednoczesnym braku majątku, z którego można by egzekwować należność, a odpowiedzialność z tytułu należności nie przechodzi z mocy prawa na osoby trzecie; 3) zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji tej należności lub postępowanie egzekucyjne okazało się nieskuteczne; 4) jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej uległa likwidacji. W okolicznościach faktycznych sprawy rozważeniu podlegała przesłanka wskazana w pkt 3 art. 42 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. r. o finansach publicznych, a mianowicie, czy w niniejszej sprawie zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji tej należności lub postępowanie egzekucyjne okazało się nieskuteczne. Biorąc pod uwagę ww. przepis należy stwierdzić, iż organ odwoławczy słusznie podniósł, że w niniejszej sprawie brak było podstaw do umorzenia należności. Skarżąca uzyskuje dochód w wysokości [...] zł. Wprawdzie organ II instancji nie odniósł się do zarzutu strony skarżącej dotyczącego nieprawidłowego wskazania wysokości dochodu przez organ I instancji w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lutego 2008 r., to jednak niesporna kwota [...] zł nie pozwala na uznanie, że w stosunku do skarżącej zachodzi całkowita nieściągalność. Wymaga podkreślenia, iż strona uzyskuje stały dochód natomiast okres przedawnienia grzywny nałożonej mandatem karnym upływa w [...] r. W takiej sytuacji istnieje szansa, iż skarżąca będzie w stanie uiścić grzywnę. Nie bez znaczenia w sprawie jest też możliwość wszczęcia egzekucji administracyjnej, która może okazać się skuteczna, zwłaszcza iż kwota grzywny wynosi [...] zł. W tej sytuacji orzekające organy, nie mogły stwierdzić całkowitej nieściągalności należności i tym samym uwzględnić żądania skarżącej. Z akt sprawy wynika ponadto, iż organy orzekające w sprawie wydały swe rozstrzygnięcia na podstawie wystarczającego materiału dowodowego, a zaskarżona decyzja spełnia warunki formalne przewidziane przepisem art. 107 kpa. Nie stwierdzono naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, ani innego naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego i na podstawie art. 151 p.p.s.a Sąd orzekł jak w sentencji. O wynagrodzeniu pełnomocnika ustanowionego w ramach przyznanego prawa pomocy orzeczono na podstawie art. 250 p.p.s.a i § 18 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.).