V SA/Wa 1457/09

WyrokWSA w Warszawie2010-04-08

Skład orzekający: Irena Jakubiec-Kudiura, Cezary Kosterna, Joanna Zabłocka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozwiązanie umowy dzierżawy nieruchomości rolnych, na których miał być realizowany program rolnośrodowiskowy, stanowi uzasadnioną przyczynę zaprzestania wykonywania tego programu, skutkującą brakiem obowiązku zwrotu nienależnie pobranych płatności?
Ratio decidendi
Rozwiązanie umowy dzierżawy nieruchomości rolnych, nawet w sytuacji, gdy nowy dzierżawca deklaruje kontynuację programu rolnośrodowiskowego, nie stanowi uzasadnionej przyczyny zaprzestania wykonywania programu przez pierwotnego beneficjenta. W związku z tym, beneficjent jest zobowiązany do zwrotu nienależnie pobranych płatności wraz z odsetkami, ponieważ nie zrealizował zobowiązania do prowadzenia działalności rolnośrodowiskowej przez wymagany okres 5 lat na zadeklarowanych działkach.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych na rok 2004, zobowiązując się do realizacji programu przez 5 lat. Po otrzymaniu pierwszej płatności, umowa dzierżawy nieruchomości rolnych została rozwiązana z powodu zakupu innej ziemi. Organ administracji ustalił kwotę nienależnie pobranych płatności, argumentując, że skarżąca nie realizowała programu na zadeklarowanych działkach. Skarżąca wniosła skargę, podnosząc m.in. błędną wykładnię przepisów i fakt kontynuowania programu przez nowych dzierżawców.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M. D. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Cezary Kosterna, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.), Protokolant - Małgorzata Broniarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2010r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2009r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt oddala skargę M. D. złożyła dnia [...] września 2004 r. w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosek o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwziąć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt na rok 2004, na pakiet S02 - rolnictwo ekologiczne, wariant S02a01 - uprawy rolnicze bez certyfikatu zgodności na powierzchnię [...] ha i wariant S02b01 - trwałe użytki zielone bez certyfikatu zgodności na powierzchni – [...] ha. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. w dniu [...] czerwca 2005 roku wydał decyzję nr [...] o przyznaniu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na kwotę [...] zł, która została przelana na konto Wnioskodawczyni wskazane we wniosku o wpis do ewidencji producentów. Następnie Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu [...] czerwca 2006 roku wydał M. D.decyzję Nr [...] o odmowie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych, z powodu braku złożenia wniosku kontynuacyjnego. [...] lipca 2006 r. M.D. złożyła odwołanie od przedmiotowej decyzji. Wnioskodawczyni wskazała, iż działki rolne, które zadeklarowała we wniosku na 2004 r. były dzierżawione i umowa dzierżawy została rozwiązana. Dyrektor Oddziału Regionalnego uchylił decyzję Nr [...] o odmowie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i umorzył postępowanie. Rozpatrując przedmiotową sprawę Dyrektor Oddziału Regionalnego, zwrócił uwagę na okoliczności podniesione przez M. D. świadczące o tym, że Strona nie kontynuuje podjętego w 2004 r. zobowiązania. W związku z powyższym w dniu [...] kwietnia 2008 r. do M.D. wysłane zostało przez Prezesa ARiMR zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia nienależnie pobranych środków finansowych. Decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ustalił M. D. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w wysokości [...] zł. M. D. złożyła w dniu [...] maja 2008 r. wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy z zachowaniem ustawowego terminu do jego wniesienia. Decyzją z dnia [...] lutego 2009r. nr [...] Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] maja 2009 r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że z akt sprawy wynika, iż płatności z tytułu wspierania przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt na rok 2004 przyznane M. D. decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 r., przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, zostały zrealizowane i przekazane na rachunek bankowy wskazany przez Stronę we wniosku o wpis do ewidencji producentów rolnych. W tych okolicznościach po stronie M. D. powstało zobowiązanie do realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt przez 5 lat zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U, Nr 174, poz. 1809, z późn. zm.) dalej zwanego "rozporządzeniem rolnośrodowiskowym". Organ podkreślił, że w kolejnych latach M. D. nie składała wniosków kontynuacyjnych z powodu rozwiązania umowy dzierżawy działek rolnych, na których powinien być realizowany program rolnośrodowiskowy. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podkreślił, że M. D. sama przyznała w swoim wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, że została rozwiązana umowa dzierżawy, a tym samym działki, które zadeklarowała jako dzierżawca we wniosku o płatność rolnośrodowiskową w 2004 r. nie były przez nią użytkowane z chwilą rozwiązania z nią umowy dzierżawy przez właściciela gruntów rolnych. Organ wyjaśnił, że zgodnie z § 17 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia rolnośrodowiskowego, Wnioskodawczyni zobowiązana jest do zwrotu pobranych płatności za powierzchnię, na których zaniechała działalności rolniczej z tytułu wspierania przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt w wysokości [...] zł, na których powinna była realizować program rolnośrodowiskowy. Odnosząc się do złożonego przez Stronę wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy organ stwierdził, że zarzuty powołane przez Skarżącą nie mogą zostać uznane. W ocenie organu odwoławczego M. D. składając wniosek o przyznanie płatności z tytułu wspierania przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt znała warunki i obowiązki jakie związane są z przystępieniem do programu rolnośrodowiskowego. Argumentem podniesionym przez Stronę skarżącą we wniosku jest przejęcie zobowiązania spoczywającego na M. D. przez osoby, które obecnie są użytkownikami działek rolnych. Zdaniem organu sytuacja dotycząca rozwiązania umowy dzierżawy nie może być podstawą odstąpienia od dochodzenia nienależnie pobranych przez M. D. płatności z tytułu wspierania przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt, bowiem to na beneficjencie ciążyło ryzyko prowadzenia przez okres 5 lat działalności rolniczej na powierzchni działek rolnych, które deklarował do płatności w pierwszym roku (2004), po przystąpieniu do programu rolnośrodowiskowego. Organ dodał, iż przepisy art. 39 rozporządzenia Komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r, ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich ARiMR Europejskiego Funduszu Orientacji ARiMR Gwarancji Rolnej (EFOGR) przewidują katalog okoliczności będących podstawą do odstąpienia od dochodzenia nienależnie pobranych płatności, lecz rozwiązanie umowy dzierżawy w świetle powyższego zapisu prawa nie stanowi takiej podstawy. Prezes ARiMR stwierdził, że zobowiązany jest ustalić nienależnie pobrane środki finansowe, a na podstawie art. 29 ust. 3 ustawy zobowiązany jest dochodzić zwrotu nienależnie pobranych płatności jako organ podatkowy. W związku z tym, organ stwierdził, że nie może uwzględnić przedstawionej argumentacji M. D. Dalej organ podkreślił, że zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ( Dz.U. Nr 98 poz, 634 ) zwaną dalej "ustawą", Prezes ARiMR ustala, w drodze decyzji administracyjnej, kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków: 1. pochodzących z funduszy Uni i Europejskiej; 2. krajowych, przeznaczonych na: a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej. Prezes ARiMR wyjaśnił, że wypłacone nienależnie M. D. środki finansowe za rok 2004 z tytułu wspierania przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt pochodzą ze środków z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz ze środków krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie tj. z funduszy, o których mowa w art. 29 ust. 1 ustawy. Organ podkreślił, że kwota do zwrotu za rok 2004 wynosi [...] zł oraz, że powyższe zostało również ustalone decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2008 roku. Tym samym doręczenie Stronie ww. decyzji w dniu [...] maja 2008 r. skutkuje obowiązkiem zwrotu kwoty w powyżej wskazanej wysokością wraz z odsetkami naliczonymi od dnia doręczenia zaskarżonej decyzji do dnia zwrotu nienależnie pobranych płatności. Następnie Prezes ARiMR wyjaśnił, że zgodnie z art. 71 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR), w przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zwraca daną kwotę powiększoną o odsetki obliczone zgodnie z ust. 3 zgodnie art. 73 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r, ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji, oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników, dalej zwanego "rozporządzeniem 796/2004". W myśl 73 ust. 3 rozporządzenia 796/2004 "odsetki naliczane są za okres między powiadomieniem rolnika o konieczności zwrotu oraz zwrotem lub potrąceniem. Stosowana stopa odsetek jest obliczana zgodnie z przepisami prawa krajowego, lecz nie jest ona niższa niż stopa procentowa stosowana w przepisach krajowych w odniesieniu do przypadku zwrotu kwot pieniężnych". Organ podkreślił, że na podstawie art. 29 ust. 2 ww. ustawy do kwoty nienależnie pobranych płatności, stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60), z wyłączeniem przepisów dotyczących umarzania należności odraczania płatności oraz rozkładania płatności na raty. Zgodnie z art. 56 § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej stawka odsetek za zwłokę wynosi 200% podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego, ustalanej zgodnie z przepisami o Narodowym Banku Polskim. Minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, stawkę odsetek za zwłokę w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski". Stawka odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych, poczynając od dnia 30 sierpnia 2007 r. - 12,50 % kwoty zaległości w stosunku rocznym (Monitor Polski Nr 58, poz. 663 ) zaś od dnia 29 listopada 2007 r. - 13% kwoty zaległości w stosunku rocznym - obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 5 grudnia 2007 r. w sprawie stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowy w stosunku rocznym, zaś od 31 stycznia 2008 r. - 13,50% kwoty zaległości w stosunku rocznym od dnia 28 lutego 2008 r. - 14% kwoty zaległości w stosunku rocznym, od 28 marca 2008 r. -14,5%, od 26 czerwca 2008 r. - 15% od 27 listopada 2008 r. - 14,50 %, od 24 grudnia 2008 r. - 13% zaś od dnia 28 stycznia 2009 r. - 11,5%. W tych okolicznościach, zdaniem organu, M. D. zobowiązana jest do zwrotu nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt wraz z odsetkami naliczonymi od dnia doręczenia zaskarżonej decyzji do dnia zwrotu nienależnie pobranych płatności. W skardze na powyższą decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2009r. M. D. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, wskazując na naruszenie: ← przepisów § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20.07.2004r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie; ← przepisów § 17 pkt 3 wyżej wskazanego rozporządzenia poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie; ← przepisów art. 39 Rozporządzenia Komisji (WE) z dnia 29.04.2004r. nr 817/2004 w związku z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20.07.2004r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich poprzez jego błędną wykładnię; ← przepisów art. 18 wyżej wymienionego Rozporządzenia Komisji w związku z jego niezastosowaniem; ← naruszenie zasad logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego i celu społeczno - gospodarczego wymienionych wyżej aktów prawnych poprzez nieuwzględnienie faktu, że pomimo zmiany osoby producenta ze skarżącej na innych producentów działalność objęta planem rolnośrodowiskowym była nadal kontynuowana przez okres minimum 5 letni, o jakim mowa w art. 16 Rozporządzenia Komisji. W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w całości podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie stwierdzenie jego wydania z naruszeniem prawa,v.art.145§1 p.p.s.a.). Oceniając zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził, że odpowiada ona prawu i brak jest podstaw do jej uchylenia. Jak wynika z prawidłowo ustalonego przez Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa stanu faktycznego oraz z akt sprawy skarżąca dnia [...] września 2004 r. złożyła wniosek o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolno środowiskowych na 2004 r. , w którym zobowiązała się do przestrzegania warunków uczestnictwa w programie przez 5 lat. Zobowiązała się również do poinformowania Agencji o każdej zmianie, w tym o przeniesieniu posiadania gospodarstwa rolnego na innego producenta rolnego. Decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał skarżącej płatność w wysokości [...] zł. Była to płatność za 2004 r. W decyzji określono równocześnie, że terminem rozpoczęcia 5-letniego okresu zobowiązania jest dzień [...] marca 2004 r. oraz , że beneficjentka jest zobowiązana do realizacji zobowiązań wynikających z zadeklarowanej we wniosku powierzchni w ciągu 5 lat licząc od dnia [...] marca 2004 r. Nieruchomości rolne zadeklarowane przez skarżącą we wniosku o przyznanie płatności, skarżąca dzierżawiła, a w związku z zakupem innej ziemi w kwietniu-czerwcu 2005 r. umowa dzierżawy została rozwiązana w całości (v: wniosek skarżącej o ponowne rozpoznanie sprawy k.11 akt.adm.). W aktach sprawy znajdują się dwie umowy dzierżawy podpisane pomiędzy M. S. a G. Ł. ( dnia [...] kwietnia 2005 r.) i pomiędzy M. S. a Z. L. ( dnia [...] kwietnia 2005r.). Umowy dotyczą nieruchomości rolnych zgłoszonych przez skarżącą we wniosku o przyznanie płatności. Obaj ww. dzierżawcy złożyli oświadczenia, że będą prowadzili działalność rolną metodą ekologiczną i kontynuowali zobowiązania powstałe wobec ARiMR po M.D., tj. będą prowadzili działalność rolniczą na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania przez okres min.5 lat oraz będą przestrzegali zwykłej dobrej praktyki rolniczej na obszarze całego gospodarstwa. Umowy te zostały podpisane jeszcze przed wydaniem decyzji o przyznaniu skarżącej płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolno środowiskowych, co nakazuje przyjąć, że umowa dzierżawy tych nieruchomości została przez skarżącą rozwiązana również przed wydaniem decyzji. Sprawy warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolno środowiskowych oraz zasady wstrzymania i zwrotu tych płatności określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich ( Dz.U.Nr 174, poz.1809 ze zm.), zwane dalej rozporządzeniem . §17 rozporządzenia w brzmieniu obowiązującym w dacie przyznania skarżącej pomocy finansowej stanowił, że płatność rolnośrodowiskowa podlega wstrzymaniu i zwrotowi, wraz z odsetkami ustawowymi, jeżeli producent rolny: 1) nie realizuje pakietów objętych wnioskiem zgodnie z opracowanym planem działalności rolnośrodowiskowej; 2) nie opracował planu działalności rolnośrodowiskowej; 3) z nieuzasadnionych przyczyn zaprzestał wykonywania planu działalności rolnośrodowiskowej przed upływem terminu jego realizacji. W ocenie Sądu w przypadku skarżącej spełnione zostały dwie przesłanki uzasadniające wydanie decyzji o zwrocie otrzymanej płatności. Skarżąca nie realizuje pakietów objętych wnioskiem zgodnie z opracowanym planem działalności rolno środowiskowej oraz z nieuzasadnionych przyczyn zaprzestała wykonywania planu działalności rolnośrodowiskowej przed upływem terminu jego realizacji. Wniosek o przyznanie płatności określał dokładnie działki gruntu, na których będzie realizowany program rolnośrodowiskowy, dlatego zaprzestanie przez beneficjenta realizowania programu na działkach objętych wnioskiem, nawet w sytuacji realizacji takiego programu na innych działkach powoduje, że pakiety objęte wnioskiem nie są realizowane. Spełniona została również przesłanka zaprzestania wykonywania planu działalności rolnośrodowiskowej przed upływem terminu jego realizacji z nieuzasadnionych przyczyn. Nabycie innej nieruchomości i rezygnacja z posiadania nieruchomości objętej programem rolno środowiskowym przez upływem okresu 5 lat w czasie którego program miał być realizowany nakazuje przyjąć, że w świetle przepisu §17 rozporządzenia zaprzestano wykonywania planu bez uzasadnionej przyczyny. W stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy brak jest również podstaw do przyjęcia, że osoby, które dzierżawią grunty rolne na podstawie ww. umów z dnia [...] i [...] kwietnia 2005 r. kontynuują zobowiązanie przyjęte przez skarżącą. Jak wynika z pisma Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz ze złożonych do akt sprawy dwóch decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] czerwca 2006 r. o przyznaniu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych G. Ł. i Z. L., żadna z tych osób nie została potraktowana jako następca przejmujący zobowiązanie skarżącej. Każda z tych osób została uznana za rolnika realizującego własny program rolnośrodowiskowy. W obu decyzjach przyznających płatność stwierdzono, że terminem rozpoczęcia 5 letniego okresu zobowiązania jest dzień [...] marca 2005 r. Ponadto należy zauważyć, że w sprawie nie było możliwości przejęcia zobowiązań przez kolejnych dzierżawców nieruchomości objętej decyzją przyznającą płatność rolnośrodowiskową skarżącej, ponieważ nie doszło do bezpośredniego przekazania nieruchomości pomiędzy skarżącą i osobami, które później wydzierżawiły nieruchomość, w każdym razie skarżąca nie wykazała , że doszło do bezpośredniego przekazania posiadania nieruchomości. Na marginesie sprawy należy zauważyć, że zgodnie z §14 rozporządzenia w przypadku gdy w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia wydania decyzji administracyjnej w sprawie płatności rolnośrodowiskowej nastąpi przeniesienie posiadania gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta rolnego w wyniku umowy sprzedaży lub innej umowy, płatność rolnośrodowiskowa przysługuje temu producentowi rolnemu, jeżeli w terminie 35 dni od dnia przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego lub stada zwierząt ras lokalnych złoży on wniosek do kierownika biura powiatowego Agencji i zobowiąże się do kontynuowania realizacji programu rolnośrodowiskowego do końca okresu objętego zobowiązaniem poprzedniego posiadacza gospodarstwa rolnego. Stosownie do tego przepisu gdyby doszło do przekazania gospodarstwa rolnego bezpośrednio na rzecz nowych dzierżawców i zobowiązaliby się oni w terminie 35 dni do kontynuowania realizacji programu rolno środowiskowego do końca okresu objętego zobowiązaniem , płatność przysługiwałaby nowym posiadaczom gospodarstwa rolnego, a nie skarżącej. Z wyżej omówionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. W szczególności Sąd nie stwierdził naruszenia przez organ orzekający przepisu § 2.1 rozporządzenia . Przepis ten stanowi, że płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu, który prowadzi działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym o powierzchni co najmniej 1 ha użytków rolnych i zobowiąże się między innymi do przestrzegania wymagań, o których mowa w art. 23 rozporządzenia 1257/1999/WE z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju wsi przez Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOiGR), nowelizującego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. WE L 160 z 26.06.1999, z późn. zm.). Art.23 rozporządzenia 1257/1999/WE stanowi, że wsparcie jest przyznawane rolnikom, którzy zobowiążą się do stosowania praktyk agrośrodowiskowych lub związanych z warunkami utrzymania zwierząt przez okres co najmniej pięciu lat. W miarę potrzeby dla szczególnych rodzajów zobowiązań określany jest dłuższy okres, uwzględniający ich wpływ na środowisko lub warunki utrzymania zwierząt. Tak więc podstawą udzielenia płatności jest nie tylko prowadzenie działalności rolniczej o określonych warunkach , ale również zobowiązanie się producenta rolnego (i wykonanie zobowiązania) do prowadzenia takiej działalności przez 5 lat. Za nieuzasadniony uznał Sąd również zarzut naruszenia przez organ orzekający przepisu art.39 Rozporządzenia Komisji (WE) NR 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz.U.UE.L.04.153.30). Przepis ten określa kategorie siły wyższej, które należy uwzględniać w indywidualnych przypadkach. Zakup nieruchomości rolnej i w konsekwencji rozwiązanie umowy dzierżawy innej nieruchomości z pewnością nie należy do kategorii zdarzeń , które mogą być kwalifikowane jako siła wyższa. Zdarzenie takie nie zostało oczywiście wymienione w art.39 ww. rozporządzenia 817/2004. Sąd nie stwierdził również naruszenia przepisu art.18 rozporządzenia 817/2004, który to przepis w ogóle nie ma zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Przepis art.18 ust.1 rozporządzenia 817/2004 stanowi, że poziomem referencyjnym do wyliczania utraconego dochodu i dodatkowych kosztów wynikających z podjętych zobowiązań jest dobra praktyka gospodarowania przyjęta zwykle na obszarze, do którego stosują się dane środki. W przypadkach uzasadnionych sytuacją rolniczą i okolicznościami środowiskowymi, mogą być uwzględnione skutki ekonomiczne opuszczenia ziemi lub zaprzestania niektórych praktyk gospodarowania. W rozpoznawanej sprawie nie doszło do opuszczenia ziemi, ale do rozwiązania umowy dzierżawy. Ponadto przepis art.18 należy czytać i interpretować łącznie z przepisem art.17 tego rozporządzenia wyznaczającym sytuacje, do których art.18 ma zastosowanie. Art.17 stanowi, że różne zobowiązania agrośrodowiskowe i dotyczące dobrostanu zwierząt mogą być łączone między sobą pod warunkiem że się uzupełniają i są zgodne. W przypadku takiego połączenia środków agrośrodowiskowych poziom wsparcia uwzględnia utratę dochodu i dodatkowe koszty wynikające z połączenia. Sytuacja przewidziana tym przepisem nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło