V SA/Wa 1459/11

WyrokWSA w Warszawie2011-08-17

Skład orzekający: Barbara Mleczko – Jabłońska, Irena Jakubiec – Kudiura, Beata Blankiewicz – Wóltańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowna ocena wniosku o dofinansowanie projektu, przeprowadzona przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) po uwzględnieniu protestu i odwołania, została dokonana z naruszeniem prawa, w szczególności poprzez udział osoby, która wcześniej brała udział w ocenie tego samego projektu, oraz poprzez niewłaściwe odniesienie się do uwag organu odwoławczego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ponowna ocena wniosku o dofinansowanie została przeprowadzona z naruszeniem prawa. Kluczowe naruszenia obejmowały udział osoby, która wcześniej uczestniczyła w ocenie tego samego projektu, co stanowiło naruszenie zasady bezstronności i przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (art. 30b ust. 3). Ponadto, PARP nie odniósł się w sposób wystarczająco szczegółowy i jednoznaczny do uwag i zastrzeżeń przedstawionych przez organ odwoławczy (Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego), co naruszało wymogi procedury odwoławczej określone w regulaminie PO IG. Sąd stwierdził również, że ocena zdolności wnioskodawcy do sfinansowania projektu była zbyt surowa i nie uwzględniała w pełni dopuszczalnych źródeł finansowania oraz etapowości ponoszenia kosztów.
Stan faktyczny
Spółka P. G. B. Sp. z o.o. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka. Po negatywnej ocenie merytorycznej i odrzuceniu protestu, spółka złożyła odwołanie, które zostało uwzględnione przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, nakazując ponowną ocenę wniosku w zakresie kryteriów 8 i 9. Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) dokonała ponownej oceny, ponownie odmawiając dofinansowania. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA), zarzucając naruszenie prawa przy ponownej ocenie. WSA uwzględnił skargę, stwierdzając naruszenie prawa i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez PARP.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP). Zasądził od PARP na rzecz P. G. B. Sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz – Wóltańska, , Protokolant : specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2011 r. sprawy ze skargi P. G. B. Sp. z o.o. w W. na informację P. A. R. P. w W. z dnia [...] dnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu; 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez P. A. R. P. w W.; 2. zasądza od P. A. R. P. w W. na rzecz P. G. B. Sp. z o.o. w W. kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Przedmiotem skargi wniesionej w dniu 28 stycznia 2011r.do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez P. Sp. z o.o. w W. jest rozstrzygnięcie Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) zawarte w piśmie z [...] grudnia 2010 r. nr [...] o odmowie dofinansowania realizacji projektu nr- [...] . Przedmiotowe rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym: P.sp. z o.o. w W. w dniu [...] listopada 2009 r. złożyła w PARP ( Regionalnej Instytucji Finansujące [...] Fundacji Rozwoju) wniosek o dofinansowanie projektu realizowanego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, lata 2007-2013 (dalej POIG lata 2007-2013), Działanie 1.4 Wspieranie projektów celowych – Działanie 4.1 – Wsparcie wdrożeń wyników prac B+R pod tytułem "Rośliny przemysłowe jako surowce do produkcji biogazu" W piśmie z dnia [...] grudnia 2009r. Regionalna Instytucja Finansująca( [...] Fundacja Rozwoju w [...] ) po uprzednim uzupełnieniu braków formalnych przez wnioskodawcę , poinformowała spółkę, że złożony wniosek uzyskał pozytywną ocenę pod względem spełnienia kryteriów formalnych i został skierowany do Komisji Konkursowej przy Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości celem oceny merytorycznej. Kolejnym pismem z [...] maja 2010r. Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości poinformowała beneficjenta, że dofinansowanie nie zostało przyznane bowiem złożony przez niego projekt nie spełnił wszystkich kryteriów obligatoryjnych oceny merytorycznej, a mianowicie: Kryterium 8 – Wnioskodawca posiada zdolność do sfinansowania projektu. Kryterium 9: Wydatki są kwalifikowalne w ramach działania, uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zakresu i celów projektu. W odpowiedzi na powyższe zgodnie z pouczeniem strona złożyła do PARP protest. W obszernym uzasadnieniu protestu Spółka odniosła się do argumentacji prezentowanej w piśmie organu i przedstawiła swoje stanowisko w sprawie wskazując, iż ocena każdego z wniosków powinna być indywidualna, a realizacja projektów oparta jest na różnych rozwiązaniach technicznych i technologicznych. Stwierdziła, że nie ma obowiązku udokumentowania na etapie aplikacji posiadania środków na koncie wnioskodawcy jak też obowiązku przedstawienia promesy bankowej, skoro wnioskodawca kwotę na realizuję projektu gwarantuje środkami własnymi. Zarzuciła nierespektowanie wyjaśnień udzielonych pisemnie przez PARP na wniosek spółki na etapie przygotowania wniosku jak również kwestionowanie harmonogramu projektu w ramach Kryterium "Wydatki sa kwalifikowane w ramach działania, uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zakresu i celów projektu". Podniosła, że nie można opisać codziennych czynności pracowników, a zakres obowiązków znajduje się w C.1.4 biznes planu. W każdym wniosku produkcja biogazu opiera się o inny substrat, różniący się składem chemicznym. Dla każdego rodzaju biomasy proces fermentacji wymaga więc innych warunków. które należy ustalić w badaniach laboratoryjnych i półtechnicznych. B. będzie więc wymagała urządzeń o różnych parametrach, gdyż wydajność poszczególnych substratów jest inna. Spółka dodała, że różna wartość usług doradczych w poszczególnych warunkach wynika z różnej skali i wartości poszczególnych inwestycji. Pismem z 8 lipca 2010 r. PARP poinformował skarżącą, że złożony protest został rozpatrzony negatywnie. Zdaniem organu skarżąca nie spełniła kryterium nr 8. Jak wskazał organ, na podstawie przedstawionych dokumentów, powołując się na "Przewodnik po kryteriach wyboru operacji finansowych w ramach PO IG 2007-2013"dla Działania 1.4, 4.1 aby powyższe kryterium uznane zostało za spełnione "Wnioskodawca musi wykazać , iż posiada / zapewnia środki na sfinansowanie całości projektu. Oznacza to, że wnioskodawca musi dysponować środkami finansowymi wystarczającymi na finansowanie kosztów kwalifikowanych jak i pozostałych kosztów projektu." Zdaniem IRP na podstawie złożonego wniosku nie można stwierdzić, że wnioskodawca posiada zdolność do sfinansowania projektu, gdyż dla sześciu projektów, które przedstawił podał różne prognozowane dane finansowe przedsiębiorstwa. Z tego względu kwota środków pieniężnych przedstawionych przez wnioskodawcę zdaniem IRP jest różna dla tych przedsięwzięć Uznano, że prognozy są przygotowane nieprawidłowo, a na ich podstawie nie można ocenić sytuacji finansowej i zdolności wnioskodawcy do realizacji projektu. IRP podzieliła natomiast stanowisko protestującego, że skoro źródłem finansowania projektu będą zaliczki, dotacja oraz wpłaty dokonywane przez wspólników uwagi oceniających w tym względzie, co do braku wykazania środków, m.in. na podstawie promesy bankowej są niezasadne. Uznano też rację strony dotyczące leasingu, który, jak wskazano w projekcie nie występuje. Odnośnie do kryterium 9 PARP wskazała, że nie zostało opisane, co będzie przedmiotem usług doradczych oraz jaki mają związek te usługi z realizowanym projektem. Zatem poszczególne wydatki nie zostały wystarczająco opisane i uzasadnione. W przypadku wynagrodzeń w kategorii kosztów ogólnych wnioskodawca podał jedynie zakres czynności, który jest dla każdego zadania identyczny i nie różnicuje wykonywanych czynności. Organ wskazał, że wydatek, który jest jedynie wymieniony, nie stanowi automatycznie uzasadnienia jego poniesienia. Odnosząc się do kwestii możliwości złożenia dodatkowych wyjaśnień , IRP wskazała ,że KK może poprosić o dodatkowe wyjaśnienia ale nie o dodatkowe uszczegółowienia bądź opisy wydatków, czy też ich uzasadnienia , które nie uwzględniały wszystkich wskazówek przedstawionych w Instrukcji wypełniania Biznes planu i "Przewodniku po kryteriach wyboru finansowych operacji w ramach PO IG 2007-2013" Spółka złożyła odwołanie od negatywnego rozstrzygnięcia, w którym zarzuciła dokonanie nierzetelnej i niepełnej oceny merytorycznej wniosku oraz ogólnikowy i niejasny charakter powodów wskazanych przez PARP jako podstawę odmowy dofinansowania. W dniu [...] października 2010 r. Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego pozytywnie rozpatrzył odwołanie wskazując, że zgodnie z Instrukcją wypełniania wniosku wśród finansowych sposobów zabezpieczenia projektu znajdują się m.in. środki prywatne i nie ma wymogu przeprowadzenia dowodu na ich istnienie. Natomiast pozycje kosztowe zdaniem Ministra są wystarczająco opisane i uzasadnione. Minister zgodził się z przedstawionymi kosztami dotyczącymi wybudowania biogazowi i stwierdził, że podanej w projekcie kwoty [...] PLN nie można uznać za zawyżoną ,szczególnie, że jak wskazał, w ramach projektu konieczne jest poniesienie wydatków na zlecane jednostkom badawczym badania naukowe. Tym samym stwierdził, że właściwym jest skierowanie wniosku o dofinansowanie do ponownej oceny merytorycznej w odniesieniu do kryteriów 8 i 9. Rozstrzygnięciem z dnia [...] grudnia 2010 r. ( doręczonym Spółce [...] stycznia 2011r. ) PARP poinformowała, że projekt nie spełnił wszystkich kryteriów obligatoryjnych. Co do Kryterium 8 wskazano, że wnioskodawca musi zapewnić finansowanie zarówno kosztów kwalifikowanych jak i pozostałych kosztów projektu, zaś opiniujący musi ocenić zdolność wnioskodawcy do sfinansowania danego projektu, a tym samym do jego realizacji. Bez względu na sposób finansowania poszczególnych projektów w celu przedstawienia rzetelnej analizy finansowej należy ująć w niej wszystkie zdarzenia gospodarcze, jakie będą miały miejsce w danym przedsiębiorstwie. W skrajnych sytuacjach w przypadku braku wystarczającej ilości środków finansowych żadna z rozpoczętych inwestycji może nie zostać ukończona — z załączonej do przedmiotowego projektu analizy wynika, że planuje się zabezpieczenie środków tylko dla tego jednego projektu. Inaczej bowiem należy rozpatrywać sytuację, gdy środki o których mowa wynoszą w przypadku tego jednego projektu 16-20 mln zł, a inaczej gdy ich wartość przekracza 108 mln zł, gdy realizowanych jest równocześnie 6 projektów. Wnioskodawca nie umieszczając miedzy innymi takich informacji w projekcjach finansowych sprawił, że nie była możliwa ocena zdolności do sfinansowania projektu oraz uznanie tego kryterium za spełnione.. Odnośnie Kryterium 9 wskazano natomiast, że wydatki planowane przez wnioskodawcę do poniesienia w ramach projektu i przewidziane do objęcia wsparciem zarówno w I jak i II etapie zostały w biznes planie źle opisane (brak korelacji pomiędzy opisami zawartymi w planie a tabelami C5 i C6). Wnioskodawca błędnie przypisał także koszty związane z nadzorem do kategorii kosztów ogólnych. Brak podania i wyszczególnienia kosztów występuje we wszystkich pozycjach wykazanych w pkt C.1.4 i C1.5 biznes planu. Poprzez brak możliwości ustalenia i określenia w sposób pewny kosztów kwalifikowanych (oceniający nie może stwierdzić, czy dany wydatek jest uzasadniony, a tym samym kwalifikowany), nie jest także możliwe usunięcie i przeniesienie części wydatków do wydatków niekwalifikowanych i jednoczesne obniżenie kwoty dofinansowania z podaniem kosztu rekomendowanego do wyłączenia, a co za tym idzie, nie można uznać, że wydatki są kwalifikowalne i uzasadnione. W związku z tym, że wartość wydatków uznanych za nieuzasadnione i niekwalifikowalne przekracza 10 % wartości łącznych kosztów kwalifikowanych w etapie I nie można uznać kryterium za spełnione. Spółka nie zgodziła się z powyższym rozstrzygnięciem wnosząc 28 stycznia 2011r. skargę do WSA w Warszawie, w której domaga się stwierdzenia ,że ocena wniosku przeprowadzona została niezgodnie z prawem, a w konsekwencji przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez PARP. W skardze zarzuciła, iż przy ponownym badaniu wniosku w wyniku pozytywnie rozpatrzonego odwołania naruszone zostały następujące przepisy prawa: art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 29 ust 4 u.z.p.p.r. w zw. z § 7 Regulaminu przeprowadzania konkursu w ramach POIG (dalej: Regulamin) poprzez zmianę zasad Konkursu i nałożenie dodatkowych obowiązków oraz dokonanie oceny pod kątem wymagań w ogóle nie stawianych w dokumentach konkursu, art. 26 ust. 1 pkt 8 oraz art. 30b ust. 1 u.z.p.p.r. poprzez naruszenie przy ponownej ocenie wniosku § 17 ust. 2 i ust. 3 lit. b załącznika 4.4. Procedury Odwoławczej i dokonanie ponownej oceny wniosku bez uwzględnienia wskazań z pisma Instytucji Pośredniczącej, art. 26 ust. 2 w zw. z art. 27 ust. 1 oraz 30b ust. 1 u.z.p.p.r. poprzez naruszenie zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów oraz zapewniania przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów poprzez brak zamieszczenia odpowiedniego uzasadnienia wyników oceny projektu w informacji o wynikach tej oceny adresowanej do wnioskodawcy, art. 30b ust. 4 ustawy z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 84 poz. 712), dalej: u.z.p.p.r. poprzez nieumieszczenie przez PARP w piśmie dnia 22 grudnia 2010 r. pełnego pouczenia dotyczącego możliwości wniesienia skargi do WSA. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonym piśmie. Postanowieniem z dnia 25 marca 2011r. wydanym w sprawie sygn. akt VSA/Wa 229/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny Warszawie, działając w oparciu o art. 30 c ust 5 pkt 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju pozostawił skargę bez rozpatrzenia uznając, iż jest ona niekompletna. Sąd wskazał, że wymóg kompletności skargi nie spełnia dołączenie do niej zamiast oryginału zaskarżonej informacji PARP o ocenie wniosku, potwierdzonej przez skarżącego za zgodność kserokopii zaskarżonego pisma – informacji PARP z [...] maja 2010r. Na skutek skargi kasacyjnej Spółki od powyższego postanowienia Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielając argumentacji Sądu I instancji co do braku kompletności skargi i uznając, że w rozpoznawanej sprawie skarga może być bez przeszkód rozpatrzona postanowieniem wydanym w dniu 26 maja 2011r. w sprawie II GSK 862 /11 uchylił zaskarżone postanowienie. Wynikiem powyższego stało się ponowne rozpoznanie sprawy. W piśmie z dnia 17 sierpnia 2011 r. stanowiącym załącznik do protokołu w związku z odpowiedzią na skargę spółka podtrzymała wszystkie zarzuty, wnioski i twierdzenia zawarte w skardze rozszerzając jednocześnie zarzuty skargi o naruszenie przepisu art. 30 b ust 3 uzppr poprzez udział na obu etapach oceny wniosku tej samej osoby , to jest D. k. . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając sprawę będąc związany wykładnią prawa dokonaną przez NSA zgodnie z art. 190 p.p.s.a zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że uprawnienie sądu administracyjnego do rozstrzygania w niniejszej sprawie wynika z art. 30 c ustawy z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r., Nr 84, poz. 712), w związku z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W przepisach art. 30c-30d ustawy przewidziano kilka rozwiązań autonomicznych, regulujących wybrane zagadnienia procesowe, w tym także kierunki rozstrzygnięć, jakie może podjąć sąd, załatwiając skargę (art. 30c ust. 3-5). Natomiast w zakresie nieuregulowanym w ustawie, w postępowaniu sądowoadministracyjnym odpowiednie zastosowanie znajdą przepisy p.p.s.a. (określone dla aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4), z wyłączeniem jednak: art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 p.p.s.a. (art. 30e ustawy). Zgodnie art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, sąd administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji projektu operacyjnego, skoro w przepisie tym przewidziane jest uwzględnienie skargi, w wypadku stwierdzenia, że ocena konkretnego projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo z jednoczesnym przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą. W tym miejscu wskazać należy, iż jak wynika z dotychczasowego orzecznictwa sądów administracyjnych i NSA zasady dokonywania sądowej oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego wymagają ustalenia standardu prawnego, według którego należy dokonać oceny zgodności (niezgodności) z prawem kontrolowanego rozstrzygnięcia odwoławczego. Wprowadzając w art. 30c ust. 1 pkt 1 ustawy kryterium "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 37, że do postępowania w zakresie ubiegania się o dofinansowanie na podstawie tejże ustawy – ze środków pochodzących z budżetu państwa lub ze środków zagranicznych – nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Wyklucza to weryfikację zaskarżonego aktu z perspektywy rozwiązań przyjętych w k.p.a. Z drugiej strony wątpliwości budzi kwestia, jaka jest dopuszczalna sądowa ocena procesu weryfikacji wniosków o dofinansowanie zamierzonych przedsięwzięć. Pomimo wątpliwości i rozbieżności orzecznictwa sądów administracyjnych w tym zakresie przy interpretacji przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, podzielić należy stanowisko, które dopuszcza możliwość posługiwania się, w ramach sądowej kontroli ocen projektów ubiegających się o dofinansowanie -postanowieniami systemu realizacji programu, łącznie z odpowiednimi przepisami prawa powszechnie obowiązującego. W kontekście powyższych rozważań, badając legalność ponownej oceny wniosku zawartej w piśmie z dnia [...] grudnia 2010r. nr [...] Sąd uznał skargę za uzasadnioną. . Ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju nakłada na Instytucję Zarządzającą obowiązek określenia systemu realizacji programu operacyjnego, a w jego ramach - określenie środków odwoławczych od negatywnych ocen projektów (art. 26 ust. 2 pkt 8 i art. 30 b ust. 1). W systemie dotyczącym Działania 1.4 przewidziano, że wyniki oceny projektu ponownie przeprowadzonej w efekcie uwzględnienia odwołania są wiążące i nie przysługuje od nich dodatkowo żaden środek odwoławczy na poziomie instytucjonalnym PO IG (§ 18 pkt 1 lit. "a" załącznika 4.4 ). Procedura odwoławcza na poziomie tego Programu, w odniesieniu do danego projektu oraz procedura jego wyboru kończą się wraz z wydaniem rozstrzygnięcia w przedmiocie odwołania - ewentualnie w wyniku ponownej oceny projektu (§ 18 pkt 1 b). Z tej regulacji proceduralnej wynika, że ponowna ocena projektu przez PARP ( Instytucję Wdrażającą), dokonana po przekazaniu jej projektu przez Instytucję Pośredniczącą w wyniku pozytywnego rozpatrzenia odwołania, jest ostateczna. Wobec tego zaskarżeniu do sądu podlega, w myśl art. 30 c ustawy ten właśnie końcowy, negatywny dla strony, wynik procedury odwoławczej. Trzeba podkreślić, że ustawa dopuszcza skargę na negatywny wynik procedury odwoławczej, co oznacza, że skarga nie przysługuje od pozytywnego dla strony, "kasacyjnego" rozstrzygnięcia organu odwoławczego, polegającego na skierowaniu projektu do ponownej oceny instytucji odpowiedzialnej za ocenę projektów. Taka wykładnia art. 30 c ust. 1 i 2 nie koliduje z treścią art. 30 c ust. 3 pkt 1, który przewiduje, w razie uwzględnienia skargi, przekazanie przez sąd sprawy do ponownego rozpatrzenia właściwej Instytucji Zarządzającej lub Pośredniczącej. Na tej podstawie nie ulega wątpliwości, że przedmiotem skargi do sądu administracyjnego jest negatywna ocena projektu objętego wnioskiem o dofinansowanie, dokonana przez PARP, w piśmie z dnia [...] grudnia 2010r. kończąca postępowanie odwoławcze w tej sprawie. Według treści art. 5 pkt. 11 ustawy z dnia 6 grudnia 2006r. o zasadach polityki rozwoju (Dz.U. nr 84 poz. 712 z późn. zm.) wszelkie zasady i procedury dotyczące realizacji zarówno strategii rozwoju, jak i programów, zawarte są w "systemie realizacji", przy czym system ten określa także środki odwoławcze, które przysługują wnioskodawcy w związku z naborem projektów o których mowa w art. 28 ust.1 pkt. 3 cyt. ustawy – czyli zgłoszonych w trybie konkursowym. Obowiązek opracowania – określenia tego systemu realizacji, nałożony został na instytucję zarządzającą odpowiadającą za prawidłową realizację programu /art. 26 ust.1 pkt.2, pkt. 6, pkt. 8, art. 25 pkt.1, art. 5 pkt. 2 cyt. ustawy/. Przy wykonywaniu swoich zadań instytucja zarządzająca ma obowiązek uwzględnienia zasady równego dostępu do uzyskania pomocy, a także ma zapewnić przejrzystość reguł stosowanych przy ocenie projektów mogących skorzystać z dofinansowania, a między innymi projektów wyłanianych w trybie konkursu / art. 26 ust.2, art. 28 ust.1 pkt. 3 cyt. ustawy/. Instytucja zarządzająca może powierzyć część swoich zadań – między innymi dokonywanie, w oparciu o określone kryteria, wyboru projektów do dofinansowania w ramach danego programu – instytucji wdrażającej jako instytucji pośredniczącej II stopnia /art. 27 ust.1 w związku z art. 5 pkt. 4 cyt. ustawy/. Niniejsza sprawa została zainicjowana wnioskiem skarżącej Spółki o dofinansowanie w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, na lata 2007-2013 (w skrócie: PO IG), Priorytet 1: Badanie i rozwój nowoczesnych technologii, Priorytet 4: Inwestycje w innowacyjne przedsięwzięcia, Działania 1.4-41: Wsparcie projektów celowych oraz wsparcie wdrożeń wyników prac B+R. Program ten został zatwierdzony przez Komisję Europejską decyzją z dnia 1 października 2007 r. nr K (2007) 4562 w sprawie przyjęcia Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka w ramach pomocy wspólnotowej z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, a następnie przyjęty uchwałą Rady Ministrów w dniu 30 października 2007 r. Został on przygotowany na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1260/1999 (Dz. Urz. UE L 210 z 31 lipca 2006 ze zm.). Instytucją Zarządzającą (IZ) jest tu Minister Rozwoju Regionalnego. Duża część zadań, w celu sprawnej realizacji Programu, została przekazana na zasadzie delegacji uprawnień Instytucjom Pośredniczącym (w skrócie: IP),. Dla Osi Priorytetowej 4 Działanie 1.4.- 4.1. funkcję IP I stopnia pełni Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, a IP II stopnia – PARP. Instytucją Zarządzającą (IZ) w niniejszej sprawie jest PARP. Zasady przeprowadzenia konkursu PO IG dotyczącego ww. działania jak również wytyczne określające kryteria ocen składanych w tym zakresie wniosków regulują m.in.: 1) ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, 2) Regulamin przeprowadzania konkursu w ramach PO IG Priorytet 1: Badania i rozwój nowoczesnych technologii, Priorytet 4: Inwestycje w innowacyjne przedsięwzięcia, Działalnie 1.4-4.1., Wsparcie projektów celowych oraz wsparcie wdrożeń wyników prac B+R), 3) Przewodnik po kryteriach wyboru operacji finansowych w ramach PO IG 2007-2013 (zwany dalej: "Przewodnikiem") , 4) Załącznik 4.4. Procedura odwoławcza w ramach PO IG, zwanej dalej Procedurą odwoławczą. Mając na uwadze ww. uregulowania określające wymogi wniosku o wsparcie w ramach przedmiotowego PO IG oraz sposób jego oceny, zdaniem Sądu rację należało przyznać stanowisku przedstawionemu stronę. Spór w sprawie sprowadza się do ustalenia czy wniosek o dofinansowanie skierowany do ponownego rozpatrzenia w zakresie kryt. 8 i 9 został prawidłowo poddany ocenie, zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z § 17 ust. 2 Załącznika 4.4. – Procedura Odwoławcza w ramach PO IG "Rozpatrzywszy pozytywnie odwołanie, IRO (Instytucja Rozpatrująca Odwołanie) kieruje projekt do ponownej oceny właściwej instytucji odpowiedzialnej za ocenę projektów, w ramach kryterium bądź kryteriów, w których odwołanie zostało uznane za zasadne wraz z uzasadnieniem przyjętego rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu tym w szczególności wskazuje na czym zdaniem IRO polegało niewłaściwe przeprowadzenie oceny projektu w zakresie objętym protestem. Ust. 3 b tego § stanowi "W przypadku powtórnej oceny, instytucja jej dokonująca zobowiązana jest do wzięcia pod uwagę rozstrzygnięć IRP oraz IRO wraz z ich uzasadnieniami, a w szczególności do wnikliwego przeanalizowania nieprawidłowości w przeprowadzonej ocenie". Jednocześnie w tym miejscu zwrócić należy uwagę na stanowisko przyjęte przez NSA w wyroku z dnia 13 lipca 2011r. sygn. akt II GSK 1287/11 dotyczącym stwierdzenia nieprawidłowości przeprowadzonej oceny wniosku zgłoszonego przez tego samego potencjalnego beneficjenta w ramach tego samego Programu działania. W wnioskodawca bowiem oprócz projektu będącego przedmiotem oceny w sprawie niniejszej złożył jeszcze 5 innych wniosków. W sprawie o wskazanej wyżej sygnaturze akt NSA uchylając zaskarżony wyrok WSA oraz jednocześnie stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości, podkreślił, iż ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju wprowadza specyficzny i daleko zmodyfikowany od tradycyjnego, sposób procedowania zarówno na etapie postępowania "administracyjnego" związanego z oceną projektów i przyznawanym dofinansowaniem, jak również postępowania sądowoadministracyjnego, w ramach którego kontrolowana jest prawidłowość ocen wniosków o przyznanie środków na wsparcie danego projektu. Uwzględniając zatem powyższe, jak również fakt, iż system środków prawnych (odwoławczych) od rozstrzygnięć wydawanych w toku postępowania regulowany jest - tak jak w sprawie niniejszej - w regulaminach konkursów i załącznikach do nich, ze szczególną uwagą, zdaniem NSA należy analizować działania instytucji dokonujących oceny sprawy, zwłaszcza z punktu widzenia konstytucyjnie gwarantowanej zasady bezstronności organów w rozstrzyganiu spraw indywidualnych i bez względu na to jak ustrojowo organy te są ukształtowane. Zgodnie więc z treścią art. 30b ust. 3 z.p.p.r. w rozpatrywaniu środków odwoławczych nie mogą brać udziału osoby, które na jakimkolwiek etapie dokonywały czynności związanych z określonym projektem, w tym były zaangażowane w jego ocenę. Rozumienie użytego w z.p.p.r. określenia "rozpatrywanie środków odwoławczych" nie może - zdaniem NSA - sprowadzać się wyłącznie do pojęcia "rozstrzygania w przedmiocie środka odwoławczego", a więc w ujęciu jedynie pewnej czynności technicznej, skierowanej do przewidzianego w ramach konkursu środka, jakim niewątpliwie jest protest bądź odwołanie. Sąd rozpoznający sprawę niniejszą uwzględnia pogląd wyrażony w powołanym wyroku NSA. Wskazuje, że w niniejszej sprawie, na tle regulacji określających system środków odwoławczych, obowiązujących w dacie ich wnoszenia, instytucje je rozpoznające nie mogły bowiem, w zakresie swoich uprawnień, zmienić oceny projektu (rozstrzygnąć protestu lub odwołania merytorycznie). Mogły natomiast, w razie uznania zarzutów wnioskodawcy za uzasadnione, skierować projekt do ponownej oceny w granicach zakreślonych protestem lub odwołaniem (por. § 10 ust. 1 lit. a i ust. 2 oraz § 17 ust. 1 lit. a i ust. 2 załącznika 4.4 Procedura odwoławcza w ramach PO IG - wersja z dnia 12 czerwca 2009 r.). Instytucje rozpoznające protest lub odwołanie mogły zatem jedynie wskazać, dlaczego środki te są uzasadnione i nakazać ponowne zbadanie wniosku. W przypadku ponownej oceny instytucja jej dokonująca musiała natomiast m.in. wziąć pod uwagę treść rozstrzygnięć IRP lub IRO i do nich się odnieść. Zgodzić się zatem należy ,że ponownej oceny wniosku winny dokonać zatem inne osoby niż te, które wyraziły swoje stanowisko przy pierwszym badaniu projektu (nie wykluczając osób podpisujących informację o wynikach procedury konkursowej). Przyjąć zatem należy jak podkreślił NSA, że rozpatrywaniem środków odwoławczych" (w szerokim ujęciu), jest również rozstrzyganie na etapie skierowania projektu do ponownej oceny wobec pozytywnego efektu jaki w sprawie wywarł protest lub odwołanie. Konsekwencją powyższego jest zatem wyłączenie osoby, która podejmowała już czynności w danej sprawie (w tym informowała o wynikach), od dalszego jej badania, będącego następstwem uwzględnienia protestu lub odwołania. Z tych też względów, skoro pismo z dnia [...] maja 2010 r. [nr [...]], zawiadamiające stronę, że dofinansowanie nie zostało jej przyznane, jak również pismo z dnia [...] grudnia 2010 r. [nr [...]] informujące, że ponowne badanie sprawy zakończyło się wynikiem negatywnym, podpisane zostały przez D. K., a więc osobę, która winna podlegać wyłączeniu na etapie ponownej kontroli wniosku, oceny wniosku dokonano z naruszeniem art. 30b ust. 3 z.p.p.r. W ocenie Sądu na uwzględnienie zasługuje również zarzut skargi naruszenia postanowień procedury odwoławczej przewidzianych w systemie realizacji PO IG §17 ust 2 i §17 ust 3 lit b Załącznika 4.4. Zdaniem Sądu, PARP ponownie rozpatrując wniosek, nie do końca zastosował się do wskazanych wyżej uregulowań. Co prawda dokonał oceny tylko w zakresie zakwestionowanych kryteriów 8 i 9, a "wzięcie pod uwagę rozstrzygnięć IRO" nie oznacza, jak słusznie podkreślił organ obowiązku dokonania identycznej oceny, to podkreślenia wymaga, iż ponownie oceniając wniosek, właściwa instytucja musi brać pod uwagę stanowisko IRP lub IRO. PARP zachowując autonomię w rozstrzyganiu sprawy po raz kolejny, ma ją jednak ograniczoną koniecznością szczegółowego odniesienia się do uwag i zastrzeżeń sformułowanych przez IRO, czego w sprawie niniejszej nie uczynił. Na etapie ponownego badania sprawy wnioskodawca winien bowiem uzyskać precyzyjne wskazanie, co do wyników tego etapu wraz ze szczegółowym, jednoznacznym i pisemnym ustosunkowaniem się PARP do zarzutów przedstawionych w stanowisku MNiSW. Nie spełnia tego warunku jedynie formalne powołanie się w piśmie informującym o ponownej negatywnej ocenie wniosku na "uwzględnienie treści rozstrzygnięcia IRP oraz IRO wraz z ich uzasadnieniem", bez skrupulatnego przełamania istoty stanowiska MNiSW. Inną kwestią jest jakość pisma MNiSW z dnia [...] października 2010 r., które zdaniem Sądu zbyt lakonicznie i pobieżnie udziela odpowiedzi na kwestie sygnalizowane przez PARP - stanowiące podstawę negatywnej oceny wniosku. W dalszej kolejności podkreślenia wymaga, że jakkolwiek w ocenie Sądu nie jest zasadny wskazany w skardze zarzut naruszenia art. 29 ust 2 pkt 6 i 29 ust 4 u.z.p.p.r. bowiem Sąd nie stwierdził, aby na etapie ponownej oceny merytorycznej nastąpiła zmiana zasad Konkursu i nałożenie na potencjalnego beneficjenta dodatkowych obowiązków. Mimo tego zdaniem Sądu, ocena dokonana przez PARP dotknięta jest wadą. Zdaniem Sądu PARP zbyt surowo ocenił przedstawione przez PGB przedsięwzięcie i zbyt łatwo stwierdził, iż spółka nie posiada zdolności do jego zrealizowania (w kontekście wystąpienia z kilkoma projektami jednocześnie). Podkreślenia wymaga, iż zgodnie z instrukcją wypełniania wniosku pkt. 36 "Źródła finansowania" należy wskazać źródła finansowania projektu do momentu wypłaty wsparcia. Źródłami są przy tym środki gwarantowane przez wnioskodawcę, w tym m.in. środki prywatne, kredyt bankowy, leasing, fundusz inwestycyjny, pożyczka, oraz inne źródła. Choć jest to ważne kryterium, pozwala bowiem pośrednio ocenić, jakie projekt ma szanse na rzeczywistą realizację (czy nie zostanie wstrzymany z uwagi na wyczerpanie się środków na jego finansowanie), to jednak należy przy jego ocenie uwzględniać to, iż instrukcja dopuszcza możliwość całkowicie własnego finansowania przedsięwzięcia (ze środków prywatnych), bez jednoczesnego nakładania obowiązku posiadania ich w chwili ubiegania się o dofinansowanie (na wszystkie przedsięwzięcia), czego organy w toku postępowania nie zakwestionowały. Należy również ocenić, czy znaczne koszty związane z finansowaniem wszystkich zgłoszonych przez wnioskodawcę projektów będą musiały być poniesione w jednym momencie. Z uwagi na stwierdzone wyżej uchybienia w zakresie ponownej ocenie wniosku Sąd w oparciu o art. 30 c ust. 3 pkt.1 ustawy z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju ( Dz. U Nr 84 poz. 712) uwzględnił skargę i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia PARP. Agencja ponownie badając sprawę zapewni przede wszystkim, aby nie uczestniczyły w niej osoby, które na jakimkolwiek etapie dokonywały czynności związanych z określonym projektem, w tym były zaangażowane w jego ocenę. PARP uwzględni także uwagi co do możliwości finansowania projektu Polskiej Grupy Biogazowej Sp. z o.o. w ramach środków własnych, w kontekście wszystkich zgłoszonych przez nią do dofinansowania projektów. W szczególności należy wziąć pod uwagę i uwzględnić etapowość ponoszenia kosztów związanych z realizacją projektów oraz poziom zabezpieczenia środków przekazanych na wsparcie. Co do zarzutu z pkt. 4 skargi również ma rację skarżąca, że w pouczeniu zawartym w informacji PARP z dnia [...] grudnia 2010r, organ ograniczył się jedynie do wskazania możliwości wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie wskazując jakie wymogi powinna ta skarga spełnić zgodnie z przepisem art. 30c u.z.p.p.r. Nie jest to pouczenie prawidłowe, jednakże w tym konkretnym przypadku brak prawidłowego pouczenia nie wpłynął negatywnie na prawo skarżącej do wniesienia skargi, gdyż Sąd badając skargę (będąc związany rozstrzygnięciem NSA ) w rezultacie przeprowadzonego postępowania uznał, że jest ona kompletna. Z powyższego względu, skoro – jak wskazano wyżej – w postępowaniu dotyczącym ponownej oceny wniosku PARP naruszyła zasady postępowania, Sąd w oparciu o art. 30 c ust. 3 pkt.1 cyt. ustawy z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju ( Dz. U Nr 84 poz. 712) uwzględnił skargę i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło