V SA/Wa 1463/11
WyrokWSA w Warszawie2011-11-04
Skład orzekający: Irena Jakubiec-Kudiura, Izabella Janson, Dorota Mydłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego może zostać utrzymana w mocy, jeśli protokół kontroli, na którym się opiera, jest nieczytelny i nierzetelny?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że protokół kontroli, stanowiący podstawę rozstrzygnięcia, był nieczytelny i nierzetelny. Brak możliwości prawidłowego ustalenia stanu faktycznego uniemożliwił kontrolę zgodności decyzji z prawem, co stanowiło naruszenie przepisów o uzasadnieniu decyzji administracyjnej.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności rolnych. W wyniku kontroli stwierdzono nieprawidłowości dotyczące powierzchni i rodzajów upraw na kilku działkach. Pierwsza decyzja odmówiła przyznania części płatności i nałożyła sankcje. Decyzja organu odwoławczego utrzymała w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Skarżący wniósł skargę do WSA, kwestionując rzetelność kontroli i protokołu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Protokolant ref. staż. - Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2011 r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Dyrektora ... Oddziału Regionalnego ARIMR w W. z dnia .. maja 2011 r. nr ... w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Przedmiotem skargi J. Z. (dalej: Skarżący) jest decyzja Dyrektora ... Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z ... maja 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z ... marca 2011 r. w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010.
Decyzja ta zapadła w następującym stanie faktycznym.
Skarżący złożył 14 maja 2010 r. w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności na 2010 r.
W dniu ...10.2010 r. w gospodarstwie beneficjenta przeprowadzono czynności kontrolne metodą Foto w zakresie kwalifikowalności powierzchni. Stwierdzono następujące nieprawidłowości:
- działka rolna ... (UPO): powierzchnia deklarowana ... ha, powierzchnia stwierdzona ... ha (JPO- ugór); stwierdzona uprawa należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana (kod błędu DR7);
- działka rolna ... (UPO): powierzchnia deklarowana ... ha, powierzchnia stwierdzona ... ha (JPO- ugór); stwierdzona uprawa należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana (kod błędu DR7); zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej (kod błędu DR 13-);
- działka rolna ... (ST): powierzchnia deklarowana ... ha, powierzchnia stwierdzona ... ha (JPO-ugór); stwierdzona uprawa należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana (kod błędu DR7); zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej (kod błędu DR13-);
- działka rolna ... (UPO): powierzchnia deklarowana ... ha, powierzchnia stwierdzona ... ha; stwierdzona uprawa należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana (kod błędu DR7);
- działka rolna ... (ST): powierzchnia deklarowana ... ha, powierzchnia stwierdzona ... ha (JPO-ugór); stwierdzona uprawa należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana (kod błędu DR7);
- działka rolna D: powierzchnia deklarowana ... ha, powierzchnia stwierdzona ... ha; zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej (kod błędu DR13+);
- działka rolna F: powierzchnia deklarowana ... ha, powierzchnia stwierdzona ... ha; zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej (kod błędu DR 13+).
Decyzją z ... marca 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w W. przyznał Skarżącemu jednolitą płatność obszarową i uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawnianych na trwałych użytkach zielonych. Odmówił przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych i nałożył sankcję w wysokości ... zł. Odmówił też płatności do upraw roślin strączkowych i motylkowych drobnonasiennych i nałożył sankcję w wysokości ... zł. W uzasadnieniu wskazał, że płatności zostały odmówione ze względu na stwierdzone nieprawidłowości.
W dniu 6 kwietnia 2011 r. strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji, w którym nie zgodziła się z wynikami pokontrolnymi dotyczącymi powierzchni działek ... stwierdzając, że nie jest prawdą, iż na tych działkach nie było zadeklarowanych upraw. Odwołujący podniósł, iż ze względu na bardzo mokry rok i fakt, że pole w ogromnej większości nie jest drenowane wystąpiło silne zachwaszczenie. Działka ... i działka ... zostały opryskane środkiem ... Do odwołania strona dołączyła oświadczenia dwóch świadków: L. S. i H. T., którzy oświadczyli, że J. Z. uprawiał pole siejąc mieszkankę zbożową łubin, pszenżyto, ziemniaki.
Decyzją z ... maja 2011 r. Dyrektor ... Oddziału Regionalnego ARiMR w W. zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu wskazał na różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do płatności JPO a stwierdzoną w stosunku do powierzchni stwierdzonej (4,10 %). Powołał się na art. 58 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009 r., str. 1, ze zm.).
Organ powołał się na stawkę jednolitej płatności obszarowej do 1 ha uprawy w 2010 r., określoną w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie stawki jednolitej płatności obszarowej za 2010 r. (Dz. U. Nr 213, poz. 1402), podał ją i wyliczył kwotę płatności.
Wskazał, że w związku z wynikami kontroli na miejscu (powierzchnia stwierdzona działki rolnej ... wyniosła ... ha, ... ha, ... ha) różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do płatności UPO a stwierdzoną w stosunku do powierzchni stwierdzonej przekroczyła 100%.
Organ powołał się na §17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 40, poz. 326 ze zm.), oraz na art. 58 akapit trzeci rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009.
Powołał się na stawkę uzupełniającej płatności podstawowej do 1 ha uprawy, określoną w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie stawek płatności uzupełniających za 2010 r. (Dz. U. Nr 213, poz. 1403) i podał tę stawkę, jak również wyliczoną kwotę sankcji.
Wskazał, że w związku z wynikami kontroli na miejscu (powierzchnia stwierdzona działki rolnej ... wyniosła ... ha, F - ... ha) powierzchnia stwierdzona w zakresie uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca) wyniosła ... ha.
Organ powołał się na stawkę płatności zwierzęcej do 1 ha uprawy w 2010 r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie stawek płatności uzupełniających za 2010 r. (Dz. U. Nr 213, poz. 1403) i podał tę stawkę, jak też wyliczoną kwotę płatności.
Wskazał, że w związku z wynikami kontroli na miejscu (powierzchnia stwierdzona działki rolnej ... wyniosła ... ha, ... ha) różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do płatności do upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych (ST) a stwierdzoną w stosunku do powierzchni stwierdzonej wyniosła 100%.
Organ powołał się na art. 58 akapit trzeci rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 oraz art. 5b rozporządzenia Komisji (WE) Nr 885/2006, a także na rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 listopada 2010 r. w sprawie stawek wsparcia specjalnego za 2010 r. (Dz. U. Nr 213, poz. 1399) i dokonał wyliczenia kwoty sankcji.
W odniesieniu do zarzutów zawartych w odwołaniu organ zauważył, iż dokumentacja fotograficzna nie dowodzi, aby na działkach rolnych ... znajdowała się deklarowana uprawa. Dokumentacja potwierdza bowiem ustalenia inspektorów terenowych. Również pomiary działek rolnych ... i ... uznano za prawidłowe.
Organ powołał się na art. 3 ust. 3 Ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i stwierdził, że wnioskodawca wskazuje, iż nie zgadza się z wynikami kontroli na miejscu, jednak nie przedstawia dowodów mogących stanowić podstawę do wzruszenia wyników z przeprowadzonej kontroli. Strona sama wskazuje na silne zachwaszczenie działek. Natomiast oświadczeniom świadków organ odmówił mocy dowodowej ze względu na nazbyt ogólny charakter tychże oświadczeń, tj. niewskazanie okresu czasu w którym strona miałaby uprawiać pole, brak wskazania numerów uprawianych działek.
Wskazał, że kontrola została przeprowadzona przez upoważnionych do tego inspektorów, protokół został sporządzony prawidłowo, w związku z tym brak było podstaw do wzruszenia wyników z przeprowadzonej kontroli.
Od powyższej decyzji J. Z. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W jej uzasadnieniu podkreślił, że kontrola przeprowadzona w jego gospodarstwie w połowie września 2010 r. była nierzetelna, co stwierdził po zapoznaniu się ze zdjęciami. Podał, że zdjęcie działki rolnej, na której uprawiane są ziemniaki zostało oznaczone numerem ..., natomiast we wniosku o dopłaty oznaczone było prawidłowo ... Zdaniem Skarżącego również Kierownik Biura Powiatowego przyznał, że kontrola była nierzetelna i niewiarygodna, gdyż pominięto i nie uwzględniono jednej działki rolnej na działce ... Powyższe spowodowało, iż powierzchnia innych działek na działce ... musiała zostać zmieniona, aby ogólna powierzchnia się zgadzała. Ponadto wskazał, że powierzchnia działki ... znajdującej się na działce ... i ... wykazana podczas kontroli dokonanej przez tego samego kontrolującego też nie jest wiarygodna. Działka rolna ... znajdująca się na działce ... została udokumentowana zdjęciami, lecz nie w całości, gdyż kontrolujący pominął w pomiarach część działki znajdującej się od strony rzeki. Odnośnie załącznika 2/3 wniosku o dopłaty wskazał, iż mimo, że korony drzew oraz ich cienie zajmują dużą powierzchnię, jednak nie kwalifikują się do odliczenia. Wskazał, że z przeprowadzonej przez niego symulacji komputerowej wynika, iż korony drzew z cieniami zajmują 35 % działki, co całkowicie podważa wiarygodność pomiaru kontrolującego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, wnosząc o oddalenie skargi.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie skarżący wniósł o przyjęcie do materiału dowodowego zdjęć działki ... które wykonał we wrześniu 2011 r. Zdjęcia złożył jako dowód na okoliczność, że mimo, iż na działce znajdują się drzewa, to wokół nich znajduje się uprawa oraz na to, że kontrolujący pominęli w pomiarach uprawy w pobliżu rzeki.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:
Na wstępie sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m .inn. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), dalej ,,p.p.s.a."", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Funkcją sądownictwa administracyjnego jest więc sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Wymaga to oceny, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.
Na początku należy wskazać, że podstawą faktyczną rozstrzygnięcia organów była przeprowadzona w dniu ... 10. 2010r. w gospodarstwie Skarżącego kontrola. Sporządzono z niej protokół znajdujący się w aktach administracyjnych- karty 8- 29 oraz płytę. Skarżący nie zgłosił do tego protokołu żadnych zastrzeżeń na piśmie.
Zgadzając się ze stanowiskiem organu zawartym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że z art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne, sąd wskazuje jednak, że mimo braku ze strony Skarżącego zastrzeżeń na piśmie odnośnie protokołu, już w odwołaniu wyartykułował on swoje zastrzeżenia co do rzetelności kontroli i protokołu z niej. W związku z tym należało na etapie postępowania odwoławczego wyjaśnić wszystkie wątpliwości z nim związane. Sąd stwierdza, iż przedmiotowy protokół, będący przecież podstawą rozstrzygnięcia, jest nieczytelny. Jest na nim szereg uwag poczynionych pismem odręcznym, ołówkiem, nie wiadomo przez kogo. I tak na przykład na k-12 akt adm. widnieje uwaga ,,... – błędny opis na tablicy ze zdjęciami ..., ... powinno być ... na k 14 - liczne dopiski ręczne w rubryce ,,kody dotyczące działki rolnej’’ i rubryce ,,uwagi’’, na k- 15 w rubryce ,,uwagi’’ dopisek,, ...-powinno być ...’’, także na k- 24 –Formularzu z wywiadu terenowego - adnotacje o błędach opisu działek na zdjęciach, a w ogóle cały formularz jest pokreślony i niejasny.
Wobec powyższego, organ nie powinien nad takimi wątpliwościami przejść do porządku dziennego i uznać, że kontrola była prawidłowa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w tej sytuacji musiał uznać, że brak jest możliwości skontrolowania prawidłowości wydanej decyzji. Zgodnie z przepisem art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego – ustawa z dnia 14 czerwca 1960r. (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), dalej: ,,k.p.a.’’, mającym zastosowanie w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym, decyzja powinna zawierać, m. innymi, uzasadnienie faktyczne i prawne. Przepis § 3 stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
W niniejszej sprawie nie został ustalony w sposób prawidłowy stan faktyczny, gdyż protokół na którym organ oparł rozstrzygniecie, jest nieczytelny i nierzetelny.
W związku z powyższym na zasadzie przepisu art. 145 § 1 pkt c) p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.
O kosztach rozstrzygnięto na podstawie przepisu art. 200 wskazanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło