V SA/Wa 1470/10

WyrokWSA w Warszawie2011-01-24

Skład orzekający: Irena Jakubiec - Kudiura, Barbara Mleczko - Jabłońska, Olga Żurawska – Matusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymujące w mocy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o uznaniu zarzutów dłużnika w postępowaniu egzekucyjnym za bezzasadne zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego lub przepisów postępowania?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zarówno Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, jak i Główny Inspektor Transportu Drogowego nie naruszyli prawa materialnego ani przepisów postępowania w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Uprawnionym do wystawienia tytułu wykonawczego był Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, a egzekucja mogła być wszczęta bez doręczenia upomnienia, gdyż należność była określona w decyzji. Ponadto tytuł wykonawczy spełniał wymogi formalne, a zarzuty dłużnika zostały prawidłowo uznane za bezzasadne.
Stan faktyczny
A. Sp. z o.o. została ukarana karą pieniężną 10.000 zł przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, który następnie wystawił tytuł wykonawczy. Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął egzekucję administracyjną, a spółka zgłosiła zarzuty dotyczące m.in. braku doręczenia upomnienia, niewłaściwego organu wystawiającego tytuł oraz braku podstawy prawnej egzekucji. Zarzuty zostały uznane za bezzasadne przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego i Głównego Inspektora Transportu Drogowego, co spowodowało wniesienie skargi do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura, Sędzia WSA - Barbara Mleczko - Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Olga Żurawska – Matusiak, , Protokolant sekr. sąd. - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie: uznania zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym za bezzasadne; oddala skargę. Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na A. Sp. z o.o. w W. karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. W dniu 8 stycznia 2010 r. ww. organ wystawił tytuł wykonawczy nr [...]. Na tej podstawie w dniu [...] stycznia 2010 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] wydał zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego spółki A. Następnie pismem z dnia 27 stycznia 2010 r. A. Sp. z o. o. wniosła do Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Spółka podniosła zarzuty: - niedopuszczalności egzekucji wobec wszczęcia egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego nie spełniającego wymogów określonych w art. 27 §1 ust. 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005r. nr 229, poz. 1954 ze zm.) – dalej u.p.e.a., - niedopuszczalności egzekucji wobec braku doręczenia pisemnego upomnienia, -niedopuszczalności egzekucji wobec faktu wystawienia tytułu wykonawczego przez podmiot nie posiadający legitymacji do żądania wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Celem uzyskania stanowiska wierzyciela organ egzekucyjny, kierując się treścią art. 34 §1 u.p.e.a., przekazał zarzuty [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Transportu Drogowego, który postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r. wydanym na podstawie art. 123 §1 kpa w zw. z art. 17 ust 1 i art. 43 ust 1 u.p.e.a –uznał zarzuty dłużnika za bezzasadne. Odnosząc się do zarzutów wierzyciel zauważył, że z § 13 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2001r., Nr 137, poz. 1541 ze zm.) w związku z art.15 § 5 u.p.e.a., wynika, iż postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadkach, gdy należność pieniężna została określona w orzeczeniu, co miało miejsce w niniejszej sprawie (decyzja MWITD w [...] z [...] listopada 2009. nr [...]). W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego niezasadny był też zarzut dotyczący wystawienia tytułu wykonawczego przez podmiot nie posiadający legitymacji do żądania wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Stwierdził bowiem – powołując się na art. 51 ust. 1, 2 i 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2001 r. nr 125, poz. 1371 ze zm.) – iż nie ma podstaw do kwestionowania uprawnień [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego do podejmowania egzekwowania swoich orzeczeń. Wierzyciel stwierdził ponadto, że wskazanie w tytule wykonawczym art. 2 §1 u.p.e.a. jako podstawy prawnej egzekucji jest wystarczające, ponieważ w przepisie tym wymieniono obowiązek na podstawie którego tytuł wykonawczy został wystawiony. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...], wydanym na podstawie art. 138§1 pkt 1 oraz art. 144 §1 kpa w zw. z art. 17 §1 i art. 34 §5 u.p.e.a. Główny Inspektor Transportu Drogowego – po rozpatrzeniu zażalenia dłużnika A. sp. z o.o. na postanowienie wierzyciela- [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2010 r. o stwierdzeniu bezzasadności zarzutów w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Główny Inspektor Transportu Drogowego w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia podzielił stanowisko [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego od co do bezzasadności zarzutów spółki. Ponadto – odnosząc się do zarzutu wystawienia tytułu wykonawczego przez niewłaściwy organ – podkreślił, że do wystawienia tego tytułu uprawniony jest i był jako wierzyciel [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego. Zgodnie bowiem z art. 1a pkt 13 u.p.e.a. wierzycielem jest podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym. Do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków określonych w art. 2 u.p.e.a. w odniesieniu do obowiązków wynikających z decyzji lub postanowień organów administracji rządowej i organów jednostek samorządu terytorialnego jest zaś uprawniony zgodnie z art. 5 tej ustawy – właściwy do orzekania organ I instancji. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie wniesionej przez profesjonalnego pełnomocnika dłużnika do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. sp. z o.o. domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2010 r. oraz wniosła o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. W motywach skargi skarżąca powtórzyła zarzuty formułowane w toku dotychczas prowadzonego postępowania administracyjnego. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła zatem : 1. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i zastosowanie art. 22 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w podziale zadań i kompetencji administracji terenowej (Dz.U. z 2005 r. nr 175, poz. 1462) zmieniającego art. 51 ustawy o transporcie drogowym, 2. mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj.: - naruszenie art. 33 ust 10 w zw. z art. 27 § 1 ust 6 u.p.e.a., poprzez przyjęcie, że tytuł wykonawczy określał podstawę prowadzenia egzekucji, podczas gdy w tytule wykonawczym takiej podstawy nie przytoczono, - naruszenie art. 40 § 2 kpa w zw. z art. 18 w zw. z art. 32 u.p.e.a. - w zakresie niedoręczenia pełnomocnikowi strony tytułu wykonawczego oraz upomnienia przed wszczęciem egzekucji, - mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, poprzez naruszenie art. 15 u.p.e.a. - w zakresie niedoręczenia zobowiązanemu pisemnego upomnienia wzywającego do wykonania obowiązku objętego tytułem wykonawczym w terminie 7 dni od doręczenia upomnienia, - mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, poprzez naruszenie art. 27 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w którym wskazano, iż sądy stosują środki określone w ustawie. Podstawowym celem sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania jest eliminowanie z porządku prawnego aktów (zwłaszcza decyzji i postanowień), a także czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i dążenie do przywrócenia stanu, który nie będzie z nim pozostawał w sprzeczności. Dokonując w powyższej sprawie oceny, czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia Sąd stanął na stanowisku, iż organy administracji zarówno przy wydawaniu postanowienia w I jak i w II instancji nie dopuściły się naruszenia prawa materialnego ani przepisów postępowania w sposób mający lub mogący mieć wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji skargę należało uznać za nieuzasadnioną. Odnosząc się do zawartego w niej istotnego zarzutu braku legitymacji dla [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego do wystawienia tytułu wykonawczego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazuje, iż stosownie do art. 1a pkt 13 u.p.e.a. użyte w ustawie pojęcie wierzyciela oznacza podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym. Z treści art. 5 § 1 pkt 1 u.p.e.a. wynika natomiast, iż uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków określonych w art. 2 jest w odniesieniu do kar pieniężnych wymierzanych przez organy administracji rządowej - właściwy do orzekania organ l instancji, z zastrzeżeniem pkt 4. Stosownie do art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym wojewódzki inspektor transportu drogowego jest kierownikiem wojewódzkiej inspekcji transportu drogowego wchodzącej w skład wojewódzkiej administracji zespolonej. Wskazać w tym kontekście należy, iż zgodnie z art. 51 ust. 6 ustawy o transporcie drogowym w sprawach związanych z wykonywaniem zadań i kompetencji inspekcji organem właściwym jest wojewódzki inspektor, a organem wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego - Główny Inspektor. Takie rozwiązanie dopuszcza ustawa z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (Dz. U. z 2009 r. nr 31, poz. 206), która w art. 2 pkt 2 lit. b stanowi, iż zadania administracji rządowej w województwie wykonują organy rządowej administracji zespolonej w województwie, w tym kierownicy zespolonych służb, inspekcji i straży. Uprawnieni do kontroli drogowej inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego, stosownie do art. 93 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, mają prawo nałożyć na wykonującego przewozy drogowe lub inne czynności związane z przewozem karę pieniężną za naruszenie obowiązków lub warunków wynikających z przepisów ustawy. Podkreślenia wymaga przy tym, iż, zgodnie z art. 93 ust. 1a, decyzja, o której mowa w ust. 1, wydawana jest w imieniu organu właściwego ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli. W świetle powyższych regulacji zasadne jest zatem stanowisko organów orzekających w sprawie, iż podmiotem uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązku wynikającego z decyzji z [...] listopada 2009 r. o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej jest [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, jako właściwy do orzekania organ l instancji. W ocenie Sądu, należy zatem uznać, iż tytuł wykonawczy wystawiony przez ten organ spełnia wymogi określone w art. 27 § 1 u.p.e.a., a zaskarżone postanowienie nie narusza art. 22 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w podziale zadań i kompetencji administracji terenowej. Zasadnie także organy wierzyciela przyjęły, iż w sprawie ma zastosowanie § 13 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadkach, gdy należność pieniężna została określona w orzeczeniu. Przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i akty wykonawcze do tej ustawy nie wprowadzają bowiem podziału na sposób powstania należności określając tylko i wyłącznie, że obowiązek przesłania upomnienia zobowiązanemu nie jest wymagany, gdy egzekucja dotyczy należności pieniężnej określonej w orzeczeniu. W rozpoznawanej sprawie orzeczeniem tym jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2009 r. nakładająca na A. Sp. z o. o. karę w wyraźnie wskazanej kwocie - 10.000 zł., która w określonym w decyzji terminie winna zostać przez dłużnika uiszczona. Jednocześnie powyższa decyzja zaopatrzona została w rygor natychmiastowej wykonalności, co uzasadniało możliwość jej natychmiastowej realizacji w drodze egzekucji. W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości pogląd, iż dopiero od momentu skutecznego doręczenia odpisu tytułu wykonawczego organ egzekucyjny ma do czynienia ze stroną, której uprawnienia są uregulowane m. in. w art. 32 i 40 kpa, a zatem może ona działać przez pełnomocnika, któremu – jeżeli został ustanowiony – doręcza się pisma. W tym kontekście tytuł wykonawczy w sprawie niniejszej został prawidłowo doręczony bezpośrednio zobowiązanemu( dłużnikowi ) za pośrednictwem poczty, w dniu 25 stycznia 2010r., skoro pełnomocnictwo do działania w imieniu spółki w postępowaniu egzekucyjnym profesjonalny pełnomocnik – radca prawny przedłożył w uzupełnieniu braków formalnych zarzutów dopiero w dniu 5 lutego 2009r. W tym miejscu wskazać, że organ administracji publicznej jest obowiązany doręczać pisma pełnomocnikowi strony, o którego ustanowieniu został powiadomiony. W uzasadnieniu postanowienia SN z dnia 9 września 1993 r., III ARN 45/93, OSNCP 1994, nr 5, poz. 112, stwierdzono, że przepis art. 40 § 2 "nie dopuszcza żadnych wyjątków i zgodnie z przyjętą w k.p.a. zasadą oficjalności doręczeń obarcza organy administracyjne prowadzące postępowanie obowiązkiem doręczania wszystkich pism procesowych, w tym orzeczeń (decyzji, postanowień), pełnomocnikowi ustanowionemu w sprawie" w sprawie niniejszej nastąpiło to wraz z uwzględnieniem zarzutów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podziela także stanowisko organu odnoszące się do prawidłowości powołanej w tytule wykonawczym podstawy prowadzenia egzekucji. Wskazać należy, że przez podstawę prawną prowadzenia egzekucji należy rozumieć przepisy, na mocy których dopuszczalne jest prowadzenie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych lub obowiązków o charakterze niepieniężnym. W tytule wykonawczym wystawionym w kontrolowanej w niniejszym postępowaniu sprawie jako podstawę prawną prowadzenia egzekucji powołano art. 2 ust. 1 u.p.e.a. W ocenie Sądu powołanie tego przepisu bez wskazania jego konkretnej jednostki redakcyjnej (punktu) nie stanowi – wbrew twierdzeniom skarżącej – takiej wadliwości tytułu wykonawczego, która skutkowałaby koniecznością zwrotu tego tytułu wierzycielowi przez organ egzekucyjny. Zatem egzekucja na podstawie wystawionego przez wierzyciela tytułu wykonawczego była dopuszczalna, tym bardziej, iż wskazano w nim podstawę prawną egzekwowanego obowiązku, tj. decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2009 r., z mocy której na zobowiązanym ciążył egzekwowany obowiązek. Nie było więc uzasadnionych wątpliwości co do charakteru i rodzaju egzekucji jaka na podstawie tego tytułu miała być prowadzona. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, stanowisko wierzyciela o uznaniu za bezzasadne zgłoszonych przez dłużnika, wobec prowadzonego postępowania egzekucyjnego zarzutów jest prawidłowe. W oparciu o powyższe, wobec uznania bezzasadności zarzutów skargi na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło