V SA/Wa 1470/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Protokolant ref. stażysta - Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2011 r. sprawy ze skargi T. Sp. jawna w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego w zakresie wartości celnej towaru 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz T. Sp. jawna w B. kwotę [...] ([...] zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu [...].05.2006 r. Agencja Celna reprezentująca Firmę T. Spółka Jawna (dalej – skarżąca) dokonała zgłoszenia celnego, plastikowych pudełek do płyt DVD, wnioskując o objęcie sprowadzonego z K. towaru procedurą dopuszczenia do obrotu (SAD nr [...]). Do zgłoszenia celnego dołączono m.in. fakturę nr [...] z dnia [...].05.2006 r., z której wynikało, że cena ww. towaru wynosi [...] EUR. Następnie skarżąca zwróciła się do organu celnego (pismo z [...].06.2006 r.) o dokonanie korekty wartości celnej towaru. Skarżąca wyjaśniła, że w dniu [...].05.2006 r. po dokonanej odprawie celnej, odebrano towar zakupiony w firmie V. jako pełnowartościowy. W trakcie cyklu produkcyjnego okazało się, że opakowania nie pakują się maszynowo co je dyskwalifikuje, ponieważ pakowanie ręczne jest nieporównywalnie droższe. W związku z powyższym importer zgłosił reklamację u dostawcy zagranicznego żądając redukcji ceny, tak aby produkcja była opłacalna. Kontrahent zagraniczny uznał roszczenia skarżącej i wystawił notę kredytową nr [...] z dnia [...].06.2006 r. na kwotę [...] EUR. Pismem z dnia [...].08.2006 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. wezwał skarżącą do nadesłania dokumentów potwierdzających okoliczności wskazane w piśmie z [...].06.2006 r. W odpowiedzi skarżąca nadesłała m.in. oryginał bankowego dowodu płatności na kwotę [...] EUR, zamówienie zakupu na kwotę [...] EUR oraz protokół z dnia [...].05.2006 r. stwierdzający wadliwość towaru, zaś przy piśmie z dnia [...].09.2006 r. przesłała dodatkowo przelew bankowy z dnia [...].08.2006 r. na łączną kwotę [...] EUR, pomniejszony o kwotę z noty kredytowej nr [...] z dnia [...].06.2006 r., tj. [...] EUR i jednocześnie poinformowała, że nie zawarto kontraktu na dostawę przedmiotowego towaru. W dniu [...].02.2007 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. wydał decyzję nr [...], w której stwierdził, że deklarowana w dniu zgłoszenia celnego wartość towaru jest prawidłowa i określił kwotę długu celnego w wysokości [...] zł oraz wysokość zobowiązania podatkowego w kwocie [...] zł. Skarżąca nie zgodziła się z powyższą decyzją i złożyła odwołanie od ww. rozstrzygnięcia Naczelnika Urzędu Celnego I w W. W dniu [...].07.2007 r. Dyrektor Izby Celnej w W. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Po przeprowadzeniu ponownego postępowania wyjaśniającego, decyzją z [...].09.2007 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego I w W. stwierdził, że deklarowana w zgłoszeniu celnym wartość towaru w kwocie [...] EUR jest prawidłowa zaś kwota cła w wysokości [...] zł została pobrana jako prawnie należna i odmówił zwrotu cła w kwocie [...] zł. Od powyższej decyzji pełnomocnik skarżącej wniósł odwołanie zarzucając naruszenie przepisów art. 29, 67, 68 i 214 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE L 302 z dnia 19 października 1992 r., str. 1 z późn. zm.); dalej: "WKC" oraz art. 145 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U UE L 253, str. 1 z późn. zm.); dalej: "RWKC". W dniu [...] maja 2011 r. Dyrektor Izby Celnej – po rozpatrzeniu odwołania – wydał decyzję o nr [...], którą utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie Naczelnika Urzędu Celnego I w W. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie do zgłoszenia celnego dołączona została faktura nr [...] z dnia [...].05.2006 r. opiewającą na kwotę [...] EUR i wartość tę przyjęto za podstawę wymiaru należności celnych. Następnie skarżąca złożyła wniosek o korektę zgłoszenia celnego w związku z uznaniem przez kontrahenta zagranicznego reklamacji towaru objętego zgłoszeniem celnym. Mając na uwadze powyższe, Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że w niektórych przypadkach możliwe jest korygowanie wartości celnej po dopuszczeniu towaru do swobodnego obrotu. Organ wskazał, że możliwość taką przewiduje z art. 145 ust. 2 RWKC. Z treści ww. artykułu wynika, że po dopuszczeniu towarów do swobodnego obrotu, dostosowanie przez sprzedającego, na korzyść nabywcy, ceny faktycznie zapłaconej lub należnej za towary może zostać wzięte pod uwagę przy określaniu wartości celnej zgodnie z art. 29 WKC, jeżeli zostanie udowodnione w sposób przekonujący dla organów celnych, że wadliwy stan towarów nie został wcześniej uwzględniony w odnośnej umowie sprzedaży. Organ zauważył, że zasady określenia wartości celnej towarów dopuszczają uwzględnienie ich wad poprzez przyjęcie korekty ceny faktycznie zapłaconej za te towary, pod warunkiem, że korekty dokonuje się całkowicie na podstawie warunków określonych w umowie sprzedaży i że jest ona dokonywana wyłącznie w związku ze stwierdzonymi wadami. Wobec powyższego umowa sprzedaży powinna zawierać klauzulę zezwalającą na możliwość dokonania korekty ceny. Wadliwe towary muszą być objęte konkretnymi i precyzyjnymi klauzulami gwarancyjnymi, które przewidują także możliwość korekty ceny. Szczegóły dotyczące klauzul gwarancyjnych mogą być ustalone w odrębnym dokumencie, pod warunkiem, że jest on powiązany z umową sprzedaży i że oba dokumenty odnoszą się do transakcji handlowej między kupującym a sprzedającym. Ponadto korekta ceny musi odbyć się na podstawie formalnego rozliczenia między nabywcą a sprzedawcą w sposób, który pozwala na stwierdzenie, że pierwotna cena towaru została skorygowana zgodnie z umową. Organ zauważył również, że wadliwość towarów jest ustalana na podstawie określonych norm lub kryteriów, z powołaniem na odpowiednie postanowienia umowy sprzedaży, a obowiązkiem importera jest wykazanie przed organami celnymi, poprzez załączenie stosownych dokumentów oraz w odpowiednim czasie, że importowany towar zawiera wady uprawniające go do korygowana wartości celnej tego towaru. Wyjaśniono, że skarżąca została wezwana przez organ I instancji do nadesłania oryginału noty korygującej nr [...] z dnia [...].06.2006 r., oryginału bankowego dowodu płatności za towar na rzecz eksportera zagranicznego, oryginału faktury, na podstawie której nastąpiła płatność na rzecz osoby zagranicznej, potwierdzonej stosownymi pieczęciami w banku dokonującego transferu, oryginału zlecenia polecenia wypłaty za granicę, w przypadku przekazu elektronicznego przekazu wydruku z poczty elektronicznej potwierdzonego przez Głównego Księgowego firmy, kontraktu bądź umowy, komisyjnego protokołu stwierdzającego wadliwość towaru. W odpowiedzi skarżąca nadesłała dokumenty, które – zdaniem organu – nie wypełniają przesłanek wskazanych w art. 145 ust. 2 RWKC, warunkujących korektę ceny. Wyjaśniono, że nadesłane przez skarżącą zamówienie z dnia [...].05.2006 r. nie jest wystarczającym dowodem na poparcie roszczeń skarżącej, gdyż nie zawiera postanowień dotyczących ewentualnych reklamacji jakościowych, korekty cen, czy też warunków płatności. Zgodnie natomiast z art. 145 RWKC korekta wartości celnej importowanego towaru jest możliwa wówczas gdy dokonuje jej się całkowicie na podstawie warunków określonych w umowie sprzedaży. Dodatkowo, wadliwe towary muszą zostać objęte konkretnymi i precyzyjnymi klauzulami gwarancyjnymi, przewidującymi również korektę ceny. Szczegóły dotyczące tych klauzul mogą zostać ustalone w odrębnym dokumencie, pod warunkiem jednakże, że będzie on ściśle powiązany z umową sprzedaży i że oba te dokumenty odnosić się będą do transakcji handlowej między kupującym a sprzedającym. Organ podniósł, że w przedmiotowej sprawie skarżąca nie przedstawiła ww. dokumentów, w związku z czym brak jest podstaw do skorygowania deklarowanej w dniu zgłoszenia celnego wartości celnej towaru, w oparciu o ww. zamówienie. Odnosząc się do zawartego w odwołaniu zarzutu naruszenia art. 29 WKC organ zauważył, iż cena transakcyjna co do zasady jest ceną rzeczywiście zapłaconą lub należną za towar. W przedmiotowej sprawie za zakupiony przez skarżącą towar należna była kwota [...] EUR i taka też kwotę skarżąca uiściła na rzecz kontrahenta zagranicznego, o czym świadczy znajdująca się na fakturze nr [...] z dnia [...].05.2006 r. pieczątka Banku [...] S.A. Brak natomiast w aktach sprawy bezspornego dowodu na to, że kwota ta została później pomniejszona o [...] EUR, tj. o kwotę wynikającą z noty kredytowej nr [...] z dnia [...].06.2006 r. Organ zauważył także, iż przelewu na kwotę [...] EUR dokonano w dniu [...].07.2006 r., a więc już po wystawieniu ww. noty kredytowej. Natomiast w znajdującym się w aktach piśmie z dnia [...].08.2006 r. adresowanym do skarżącej przez kontrahenta została co prawda wymieniona kwota [...] EUR, jednakże bez wskazania numeru noty kredytowej z jakiej ona wynika, nie może więc stanowić wystarczającego dowodu w sprawie. Następnie Dyrektor Izby Celnej uznał za bezzasadne zarzuty naruszenia art. 67, art. 68 i art. 214 WKC. Wskazał, iż datą którą należy uwzględnić przy stosowaniu wszelkich przepisów regulujących procedurę celną, do której zgłaszane są towary, jest data przyjęcia zgłoszenia celnego. Dalej organ zauważył, że organy celne mogą przeprowadzić kontrolę zgłoszenia celnego i w tym celu mogą wezwać zgłaszającego do przedstawienia dokumentów innych niż załączone do zgłoszenia celnego. Organ podkreślił, że w przedmiotowej sprawie nadesłane przez skarżącą dokumenty nie potwierdzają w sposób nie budzący wątpliwości jaką kwotę skarżąca zapłaciła za importowany towar. Niewątpliwie kwota zadeklarowana w zgłoszeniu celnym została przez skarżącą uiszczona, brak natomiast wiarygodnego dowodu na to, że została ona następnie pomniejszona o kwotę wynikającą z noty kredytowej z dnia [...].06.2006 r. Następnie organ zauważył, że zwrot cła - niezależnie od tego czy wynika ze zmiany wartości celnej towaru, czy np. innych elementów kalkulacyjnych - dokonywany jest w przypadkach określonych w art. 236 i następnych WKC oraz 878 i nast. RWKC. A zatem jeśli zwrot cła miałby być konsekwencją zmiany wartości celnej towaru, to poza sytuacją określoną w art. 145 ust. 2 RWKC, musiałyby być spełnione warunki określone w ww. przepisach (np. zwrot towarów uszkodzonych). Podsumowując Dyrektor Izby Celnej wskazał, że w przedmiotowej sprawie skarżąca nie załączyła umowy, z której wynikałyby warunki reklamacji towaru, a korekta wartości celnej towaru może zostać dokonana wyłącznie wtedy, gdy zostało to postanowione w umowie pomiędzy stroną a jej zagranicznym kontrahentem lub w innym dokumencie powiązanym z umową sprzedaży. Dodatkowo z przedłożonych przez skarżącą dokumentów musi jasno wynikać, że reklamacja jest dokonywana w związku ze stwierdzonymi wadami towaru. W niniejszej sprawie brak jest zarówno umowy, jak i odpowiedniego zapisu w nocie kredytowej, w której wymieniono tylko numer faktury, której ona dotyczy, nie wskazano natomiast na wady reklamowanego przez skarżącą towaru. Na powyższą decyzję skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Celnej w Warszawie. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła: - naruszenie art. 29 ust. 3a WKC oraz art. 145 ust. 2 RWKC poprzez błędne przyjęcie, że skarżąca nie miała prawa dokonać obniżenia wartości celnej sprowadzonego towaru, ponieważ nie zawarła z dostawcą pisemnej umowy zawierającej klauzule gwarantujące obniżenie ceny w przypadku gdyby towar był wadliwy, - naruszenie art. 122, 180 § 1 i 187 § 1 oraz 210 § 1 pkt 6 i art. 210 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926, z późn. zm.) poprzez brak zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie. Skarżąca wyjaśniła, że nie dysponuje dokumentem umowy sprzedaży, z którego wynikałoby zobowiązanie gwarancyjne sprzedającego, ponieważ umowa taka nie została pomiędzy nią a sprzedającym podpisana, jednakże żaden przepis nie przewiduje rygoru nieważności umowy sprzedaży zawartej w formie ustnej. Skarżąca podniosła również, iż organ, pomimo że skarżąca przekazała mu wszelkie dokumenty związane ze sprzedażą towaru, po stwierdzeniu braku pisemnej umowy sprzedaży, nie dokonał już żadnych czynności mających na celu ustalenie rzeczywistej treści kontraktu, a zatem nie zebrał i w sposób wnikliwy i bezstronny nie rozpatrzył całości materiału dowodowego sprawy, co wskazuje na naruszenie przez organ art. 122 art. 180 i art. 187 Ordynacji podatkowej. Ponadto fakt, iż organ nie wyjaśnił jakie były rzeczywiste postanowienia umowy sprzedaży zawartej pomiędzy skarżącą a sprzedającym doprowadził do ustalenia nieprawidłowego stanu faktycznego sprawy, a w rezultacie wydania błędnej decyzji, co w ocenie skarżącej uzasadnia uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Celnej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Warszawie wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując prezentowane dotychczas stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Na wstępie wskazać należy, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – patrz art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania. Należy wskazać, iż przy określaniu wartości celnej towaru dostosowanie ceny towaru na korzyść skarżącej Spółki - nabywcy, możliwe jest jedynie w przypadku udowodnienia w sposób przekonujący organy celne o istnieniu wszystkich trzech warunków wskazanych w przepisie art. 145 ust. 2 RWKC, który stanowi, że po dopuszczeniu towarów do swobodnego obrotu dostosowanie przez sprzedającego na korzyść nabywcy ceny faktycznie zapłaconej lub należnej za towary może zostać wzięte pod uwagę przy określaniu wartości celnej zgodnie z art. 29 WKC, jeżeli zostanie udowodnione w sposób przekonujący dla organów celnych, że: a) w czasie określonym w art. 67 WKC, towary były wadliwe; b) sprzedający dokonał dostosowania, wypełniając zobowiązanie gwarancyjne przewidziane w umowie sprzedaży, zawartej przed dopuszczeniem towarów do swobodnego obrotu; c) wadliwy stan towarów nie został wcześniej uwzględniony w odnośnej umowie sprzedaży. Organy celne, co słusznie podkreśla skarżąca, są zobowiązane dokładnie wyjaśnić stan faktyczny, zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a następnie na podstawie całego zebranego materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 122, 180 i 187 Ordynacji podatkowej). W ocenie organu II instancji, w aktach sprawy brak bezspornego dowodu na to, że kwota należna za towar została pomniejszona o kwotę wynikającą z noty kredytowej z [...] czerwca 2006 r. Wskazano, iż w znajdującym się w aktach piśmie z [...] sierpnia 2006 r. adresowanym do strony przez sprzedawcę towaru została co prawda wymieniona kwota [...] EUR, jednakże bez wskazania numeru noty kredytowej z jakiej ona wynika, co powoduje, iż pismo to nie może stanowić wystarczającego dowodu w sprawie. Organ wyjaśnił ponadto, iż w przedmiotowej sprawie brak jest zarówno umowy sprzedaży, jak i odpowiedniego zapisu w nocie kredytowej, w której wymieniono tylko numer faktury, której ona dotyczy, nie ma natomiast zapisu, jakie wady miał towar reklamowany przez stronę. W ocenie Sądu, powyższe stwierdzenia dowodzą, iż organ odwoławczy nie rozpatrzył w wyczerpujący sposób całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Należy zauważyć, iż w piśmie z [...] sierpnia 2006 r. adresowanym do strony przez sprzedawcę towaru została wskazana nota kredytowa z [...] lipca 2006 r. wraz z jej numerem (k. 13 akt adm.) W treści powyższej noty wskazano numer faktury z [...] maja 2006 r., która została przez Spółkę dołączona do przedmiotowego zgłoszenia celnego, wraz z wyjaśnieniem, iż nota została wystawiona w związku z uwzględnieniem reklamacji jakościowej (to settle a complaint), z uwagi na to, że towary nie były odpowiednie do pakowania maszynowego i nadawały się jedynie do pakowania ręcznego (k. 34 akt adm.). Jednocześnie skarżąca przedstawiła wyciąg z rachunku walutowego potwierdzający dokonanie przelewu na rachunek kontrahenta zagranicznego z uwzględnieniem kwoty wynikającej z noty kredytowej (k. 16 akt adm.). Skarżąca zasadnie wywodzi zatem w skardze, iż organ odwoławczy z naruszeniem powyższych regulacji procesowych nie rozpatrzył w sposób wnikliwy i bezstronny wszystkich przedstawionych przez Spółkę dowodów, które w ocenie skarżącej wypełniają przesłanki konieczne do korekty ceny, wskazane w art. 145 ust. 2 RWKC. Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził w niniejszej sprawie naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, dlatego opierając się na art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. O kosztach postanowiono na podstawie art. 200 i 205 § 2 i 3 cyt. ustawy.