V SA/Wa 1472/11

WyrokWSA w Warszawie2011-10-28

Skład orzekający: Krystyna Madalińska-Urbaniak, Beata Krajewska, Mirosława Pindelska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemcowi przebywającemu nielegalnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w sytuacji gdy jego stan zdrowia nie wymaga pilnej interwencji medycznej, można udzielić zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na podstawie art. 53a ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, jeśli jego głównym celem jest legalizacja pobytu i związanie przyszłości z Polską?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony cudzoziemcowi przebywającemu nielegalnie w Polsce, ponieważ jego sytuacja osobista nie była na tyle wyjątkowa, aby uzasadniać udzielenie takiego zezwolenia. Chęć zalegalizowania pobytu i związanie przyszłości z Polską nie stanowi wystarczającej podstawy, zwłaszcza gdy stan zdrowia nie wymaga pilnej interwencji medycznej, a zezwolenie to ma charakter krótkotrwały.
Stan faktyczny
Skarżąca R.S. wniosła o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony ze względu na konieczność leczenia w Polsce. Wojewoda odmówił, uznając, że jej stan zdrowia nie wymaga obecności w Polsce. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał tę decyzję w mocy, wskazując na nielegalny pobyt skarżącej od wielu lat i brak wyjątkowych okoliczności uzasadniających pobyt. Skarżąca podnosiła argumenty o wieloletnim pobycie, śmierci bliskich w Polsce, posiadaniu wnuczki-obywatelki polskiej, zapewnionym mieszkaniu i kontynuacji leczenia, a także powoływała się na Konwencję o ochronie praw człowieka.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, sekretarz sądowy - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2011 r. sprawy ze skargi R.S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony; oddala skargę. Przedmiotem skargi R. S. jest decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymująca w mocy decyzje Wojewody [...] z dnia [...].03.2011r. Nr [...] orzekającej o odmowie udzielenia skarżącej zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Decyzja ta zapadłą w następującym stanie faktycznym : W dniu 13.01.2011 r. R. K. wystąpiła do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie jej zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony z uwagi odbywanie leczenia w Polsce. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].03.2011r. Nr [...] odmówił udzielenia wnioskodawczyni zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony stwierdzając, że obecny stan jej zdrowia nie wymaga obecności w Polsce. R. K. złożyła odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, w którym wyjaśniła, że przebywa w Polsce od wielu lat, tu zmarł jej mąż i syn, tu posiada wnuczkę, obywatelkę polską, ma zapewnione ze strony władz miasta O. zamieszkanie, nadal odbywa leczenie, a w kraju pochodzenia nie ma żadnej rodziny. Ponadto cudzoziemka powołała się na przepisy Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. Z 1993 r. Nr 61 poz. 284 i 285, z 1995 r. Nr 36, poz. 175, 176 i 177, z 1998 r. Nr 147, poz. 962 oraz z 2002 r. Nr 127, poz. 1084). W uzasadnieniu organ wskazał, że skarżąca nie spełnia przesłanek do udzielenia takiego zezwolenia określonych w art. 53a ust. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach (j.t. Dz. U. z 2006r.. Nr 234.poz. 1694 z późn. zm. ). Przypomniał, że cudzoziemka przebywa w Polsce od 1994 r. , przez większość czasu nielegalnie. W 2009 r. miała przeprowadzoną poważną operację , jednak z opinii lekarskiej z dnia 27.01.2011r. wynika, że obecnie pacjentka jest w stanie dobrym i brak jest wskazań do przeprowadzenia kolejnej operacji. Z zeznań skarżącej złożonych w toku postępowania wynika, że zezwolenie, o które się ubiega jest jej potrzebne by kontynuować leczenie i poddać się operacji, z kolei z odwołania że ma zamiar wykorzystać to zezwolenie do pobytu w Polsce przez bliżej nieokreślony czas z uwagi na jej wieloletnie związki z Polską, chęć utrzymywania kontaktów z wnuczką, chęć podjęcia pracy i kontynuowania leczenia . Z akt sprawy wynika, że R. S. od lutego 2006r. korzysta ze stałej pomocy udzielanej przez ośrodek pomocy społecznej w formie rzeczowej, finansowej usługowej. Cudzoziemka otrzymuje posiłki, środki finansowe na utrzymanie oraz zapewnioną opiekunkę. Zdaniem organu powyższych ustaleń wynika zatem, iż w chwili obecnej wobec R. S. nie zachodzą okoliczności o charakterze wyjątkowym, uzasadniające udzielenie jej wnioskowanego zezwolenia, który ma charakter krótkotrwały. Cudzoziemka przebywa w Polsce nielegalnie od kilkunastu lat i dotychczas nie udało się jej uregulować sytuacji życiowej. Stan zdrowia zainteresowanej w 2009r. niewątpliwie był poważny i wymagał odbycia leczenia. Jednak jak wynika z akt sprawy, w chwili obecnej stan zdrowia jest dobry, a zatem brak jest przeciwwskazań do opuszczenia przez nią terytorium Polski. Cudzoziemka pozostaje wprawdzie pod opieką poradni specjalistycznej, jednak zezwolenie na zamieszkanie w trybie art. 53a ust. 2 może zostać udzielone maksymalnie na okres 3 miesięcy w wątkowych sytuacjach, wymagających krótkotrwałej legalizacji pobytu, umożliwiającej cudzoziemcom uregulowanie swojej sytuacji życiowej w zwykłym trybie administracyjnym. Od powyższej decyzji R. K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wskazała ponownie, że w Polsce zamieszkuje od wielu lat, tu jest grób jej męża, tu ma też wnuczkę - córkę jej zmarłego syna. Podniosła też, że Burmistrz O. przydzielił jej lokal socjalny, w Polsce kontynuuje swoje leczenie, a legalizacja pobytu umożliwiłaby jej podjęcie legalnej pracy. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Na wstępie zaznaczyć należy, iż zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sady administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W przypadku stwierdzenia, iż w sprawie naruszono przepisy – czy to prawa materialnego, czy też postępowania – sąd uchyla zaskarżoną decyzję i zwraca sprawę do postępowania przed organem administracyjnym, właściwym do jej rozstrzygnięcia. Natomiast w żadnym razie sąd nie jest władny by samodzielnie rozstrzygnąć indywidualną sprawę w zastępstwie organu administracyjnego. Podkreślenia wymaga również i to, że stosując przewidziane ustawą p.p.s.a. środki, w szczególności przepis art. 134 § 1, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji ma prawo i obowiązek uwzględnić również okoliczności, wprawdzie nie wskazane w skardze jako zarzut, ale mające wpływ na tę ocenę. Badając skargę w wyżej wskazanych granicach Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zezwolenie na zamieszkanie jest udzielane cudzoziemcowi w sytuacjach określonych treścią art. 53 ustawy o cudzoziemcach z 13 czerwca 2003 r. lub może być udzielone w przypadkach o jakich jest mowa w treści art. 53a tej ustawy, przy czym ust. 2 wspomnianego art. 53 a, może mieć zastosowanie do cudzoziemca przebywającego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nielegalnie. Zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony można udzielić cudzoziemcowi, który przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nielegalnie, jeżeli: 1) przepisy prawa polskiego wymagają od cudzoziemca osobistego stawiennictwa przed polskim organem władzy publicznej; 2) wyjątkowa sytuacja osobista wymaga obecności cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 3) wymaga tego interes Rzeczypospolitej Polskiej; 4) organ właściwy do prowadzenia postępowania w sprawie zwalczania handlu ludźmi stwierdza, że cudzoziemiec jest prawdopodobnie ofiarą handlu ludźmi w rozumieniu decyzji ramowej Rady z dnia 19 lipca 2002 r. w sprawie zwalczania handlu ludźmi (Dz. Urz. WE L 203 z 01.08.2002, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 19, t. 6, str. 52). Wyjaśnić również należy, iż ustawodawca zawarł w cyt. powyżej przepisie określenie "zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony można udzielić cudzoziemcowi", wskazujące jednoznacznie na uznaniowy charakter tego przepisu. Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie, daje potencjalną możliwość udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Nawet wówczas oznacza to jednak dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość udzielenia takiego zezwolenia, a nie prawny obowiązek jego przyznania.. Skarżąca, co jest bezsporne w sprawie, przebywa na terytorium Polski nielegalnie od wielu lat Analizując przedmiotowe przesłanki należy przyjąć, że w grę mógłby ewentualnie wchodzić wskazywany przez stronę art. 53a ust. 2 pkt 2 stanowiący o tym, że cudzoziemcowi przebywającemu nielegalnie na terytorium RP, można udzielić zezwolenia na zamieszkanie jeżeli wyjątkowa sytuacja osobista wymaga jego obecności na tym terytorium. W ocenie strony wyjątkowość jej sytuacji osobistej polega na tym, że przebywa w Polsce od wielu lat, tu ma najbliższą krewną – wnuczkę, mieszkanie, znajomych. Tu się też leczy i w początkowej fazie postępowania powoływała się właśnie na konieczność leczenia. Jednak, co trafnie powołał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w chwili obecnej nie zachodzi żadna potrzeba przeprowadzenia zabiegu operacyjnego, a tylko kontynuacja dotychczasowego leczenia. W ocenie Sądu, organy orzekające obu instancji trafnie wskazały, iż cudzoziemka nie powołała żadnych szczególnych okoliczności uniemożliwiających opuszczenie terytorium Polski, a wnioskowane zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony ma umożliwić skarżącej dalszy pobyt na terenie Polski. Podstawa, w oparciu o którą cudzoziemka mogła w okolicznościach sprawy ubiegać się o udzielenie zezwolenia, a więc wyjątkowa sytuacja osobista określona w art. 53a ust 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, musi być rzeczywiście wyjątkowa, nietypowa, która nakazuje pobyt na terenie Polski celem uregulowania ważnej, indywidualnej sprawy. W ocenie Sądu – jak już wskazywano wyżej - chęć zalegalizowania swojego pobytu z powodu wiązania swojej przyszłości z Polską, nie jest taką sytuacja wyjątkową o jaką chodzi w ustawie. Trafnie organ wskazuje w tej mierze na związek art. 53 a ust. 2 pkt 1- 4 z art. 56 ust. 2 pkt 7, w którym jest mowa o tym , że cudzoziemcowi, o którym jest mowa w art. 53 a ust. 2 udziela się zezwolenia na zamieszkanie, na okres niezbędny do realizacji celu, w którym zostało wydane, nie dłuższy niż 3 miesiące. Okres na jaki można takiego zezwolenia udzielić dowodzi tego, że pobyt cudzoziemca, któremu takiego zezwolenia się udziela jest pobytem co do zasady tymczasowym i krótkotrwałym. Ocena podstawy ubiegania się cudzoziemki o zezwolenie została dokonana prawidłowo w związku z czym brak było podstaw do wydania pozytywnej dla niej decyzji. Również za nietrafne należy uznać powoływanie się skarżącej na Konwencję o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. Nie może ona bowiem mieć zastosowania zamiast przepisów ustawy do każdej formy legalizacji pobytu cudzoziemca , którą wybrał. Przepisy Konwencji są zgodnie z polskim ustawodawstwem brane pod uwagę w przypadku orzekania w przedmiocie wydalenia ( art. 89 ust. 1 pkt. 1 ustawy o cudzoziemcach w zw. z art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 13.06.2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej .t,j. Dz.U. z 2009 r. Nr 189 poz. 1472 ) Reasumując organ odwoławczy w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające i ustosunkowując się do dokonanych na ich skutek ustaleń. Analiza akt nie wskazuje dowolności w ustaleniach faktycznych, niekorzystnej, pozbawionej logiki rozumowania interpretacji zebranego w sprawie materiału dowodowego czy też wybiórczego traktowania zgromadzonego materiału dowodowego. Ustalenia organu są stanowcze, oparte na materiale dowodowym i wystarczające do merytorycznego orzekania w sprawie (art. 80 k.p.a.). Wyjaśnić również należy, iż wynikająca z art. 7 k.p.a. zasada, iż sprawę należy załatwić zgodnie z wnioskiem strony o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny uwzględniając słuszny interes strony – doznaje ograniczenia. Zastosowanie w/w zasady nie może bowiem prowadzić do naruszenia przepisów prawa. W ocenie Sądu, organ rozstrzygający sprawę wywiązał się należycie z obowiązków procesowych nałożonych kodeksem postępowania administracyjnego. Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu i z tych względów na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło