V SA/Wa 1476/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Mirosława Pindelska po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od zarządzenia starszego referendarza sądowego z dnia 16 września 2016 r. o pozostawieniu wniosku H.K. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargi W. K. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia podstawy do uznania części zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: utrzymać w mocy zarządzenie starszego referendarza sądowego z dnia 16 września 2016 r. o pozostawieniu wniosku H. K. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania Zaskarżonym zarządzeniem starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pozostawił wniosek H. K. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W uzasadnieniu wydanego zarządzenia starszy referendarz sądowy wskazał, że W oparciu o art. 252 § 2 p.p.s.a. oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia uczestnik postępowania został zobowiązany pismem Sądu z 23 sierpnia 2016 r. (w wykonaniu zarządzenia starszego referendarza sądowego) do przesłania wypełnionego urzędowego formularza "PPF" w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Do przedmiotowego pisma załączono urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, zgodny z wzorem formularza stanowiącym załącznik nr 1 do rozporządzenia. Powyższe wezwanie zostało doręczone osobiście uczestnikowi 30 sierpnia 2016 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – karta nr 42 akt sądowych sprawy). Zachowując siedmiodniowy termin, uczestnik postępowania przesłał do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony na nieaktualnym urzędowym formularzu stanowiącym załącznik nr 1 do nieobowiązującego już rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2003 r. Nr 227, poz. 2245). Tym samym nie wykonał prawidłowo wezwania Sądu z 23 sierpnia 2016 r. Z uwagi na to, że wnioskodawca pomimo ww. wezwania nie złożył wniosku o przyznanie prawa pomocy na aktualnie obowiązującym urzędowym formularzu "PPF" starszy referendarz sądowy pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W sprzeciwie od wyżej wskazanego zarządzenia starszego referendarza sądowego H. K. wniosła o jego uchylenie. Uczestnik postępowania wskazał, że Sąd przesłał jeden egzemplarz formularza "PPF" i przy wypełnianiu popełniono błędy. W zawiązku z brakiem obowiązującego formularza wypełniono formularz, który posiadał uczestnik postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 14 maja 2015 r., poz. 658; dalej w skrócie: "ustawa zmieniająca"). W myśl art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej w skrócie: "p.p.s.a.") w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 73 ustawy zmieniającej, rozpoznając sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W ocenie Sądu zarządzenie wydane przez referendarza sądowego jest prawidłowe. Stan faktyczny w rozpatrywanym przypadku jest bezsporny. W dniu 22 sierpnia 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął nadany w dniu 16 sierpnia 2016 r. wniosek uczestnika postępowania o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (dowód: wniosek oraz koperta – k. 38 i 39 akt sprawy). W dniu 30 sierpnia 2016 r. doręczono uczestnikowi postępowania aktualnie obowiązujący urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym ("PPF") wraz z wezwaniem do jego wypełnienia i złożenia w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W dniu 6 września 2016 r. (data stempla pocztowego) uczestnik postępowania wysłał do Sądu nieobowiązujący już formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy. Należy w tym miejscu wskazać, że w świetle art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreślono, że niezachowanie tego wymogu stanowi brak formalny wniosku w rozumieniu art. 49 § 1 p.p.s.a. (zob. w tej materii: uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08, publ. ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 74). Skoro zaś tak, to na podstawie art. 49 § 1 p.p.s.a. należy wezwać do uzupełnienia tego braku w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W konsekwencji uchybienie temu wezwaniu musi pociągnąć za sobą realizację wskazanego rygoru, czyli pozostawienie wniosku bez rozpoznania, o czym stanowi art. 257 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Sąd zobligowany jest wskazać, że z dniem 15 sierpnia 2015 r. znowelizowany został art. 256 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zawierający upoważnienie ustawowe do określenia wzoru formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. W związku z dokonaną nowelizacją w dniu 19 sierpnia 2015 r. Rada Ministrów wydała rozporządzenie w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1257). W niniejszej sprawie zarządzeniem starszego referendarza sądowego z dnia 23 sierpnia 2016 r. wnioskodawca został wezwany do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na aktualnie obowiązującym urzędowym formularzu (według załączonego przez pracownika sekretariatu sądu wzoru określonego ww. rozporządzeniem z dnia 19 sierpnia 2015 r.), w terminie siedmiu dni, licząc od daty doręczenia przedmiotowego wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Ze względu na to, że wnioskodawca pomimo ww. wezwania nie złożył wniosku o przyznanie prawa pomocy na aktualnie obowiązującym urzędowym formularzu "PPF" starszy referendarz sądowy zobligowany był - zgodnie ze wskazanym w zarządzeniu rygorem - pozostawić wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Skoro uczestnik postępowania otrzymał druk "PPF" z Sądu, jego zadaniem było druk ten wypełnić. Porównanie aktualnie obowiązującego druku "PPF" z drukiem już nieobowiązującym (jaki nadesłał uczestnik postępowania) wskazuje, że celem ustawodawcy było bardziej szczegółowe przedstawienie sytuacji majątkowej osoby ubiegającej się o zwolnienie od kosztów sądowych. W tej sytuacji, Sąd zobligowany był uznać, że wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony na urzędowym formularzu. Odnosząc się do twierdzeń uczestnika postępowania, że Sąd przesłał tylko jeden egzemplarz formularza "PPF" wskazać należy, że Sąd nie ma obowiązku przesyłania większej ilości egzemplarzy na wypadek gdyby wnioskodawca popełnił jakieś błędy. Mając na uwadze powyższe, zarządzenie starszego referendarza sądowego utrzymano w mocy, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 260 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.