V SA/Wa 1477/07

PostanowienieWSA w Warszawie2009-01-22

Skład orzekający: Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi wyznaczonemu z urzędu w sprawie, w której skarga została odrzucona z powodu uchybienia terminu, przysługują koszty nieopłaconej pomocy prawnej, i jak należy je obliczyć?
Ratio decidendi
Adwokatowi wyznaczonemu z urzędu w sprawie, w której skarga została odrzucona z powodu uchybienia terminu, przysługują koszty nieopłaconej pomocy prawnej. Koszty te oblicza się na podstawie stawek minimalnych określonych w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości, uwzględniając specyfikę przedmiotu zaskarżenia (odmowa umorzenia należności) oraz fakt, że pełnomocnik nie brał udziału w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. Należy również doliczyć podatek VAT, natomiast nie uwzględnia się wydatków, które nie były niezbędne, jak np. opłata skarbowa od pełnomocnictwa, jeśli zgodnie z przepisami nie podlegała opłacie.
Stan faktyczny
W sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne, skarżąca Z. J. wniosła skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Skarga została odrzucona z powodu uchybienia terminu. Następnie zmieniono pełnomocnika skarżącej, wyznaczając adwokata Ł. P. z urzędu. Adwokat Ł. P. wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Sąd rozpoznał wniosek o zasądzenie tych kosztów.
Rozstrzygnięcie
Zasądzono ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata Ł. P., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 219,60 zł, w tym wynagrodzenie 180,00 zł i podatek VAT 39,60 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi Z. J. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2005 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne p o s t a n a w i a : - zasądzić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata Ł. P., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 219,60 zł (dwieście dziewiętnaście złotych i sześćdziesiąt groszy), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 180,00 zł (sto osiemdziesiąt złotych) oraz tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 39,60 zł (trzydzieści dziewięć złotych i sześćdziesiąt groszy). Postanowieniem z 21 listopada 2007 r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał skarżącej stronie prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Skarga Z. J. została postanowieniem z 23 kwietnia 2008 r. odrzucona z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia. Pismem z 1 grudnia 2008 r. Okręgowa Rada Adwokacka w W. zmieniła wyznaczonego w sprawie pełnomocnika adwokata S. J. i wyznaczyła w jego miejsce adwokata Ł. P. Adwokat Ł. P. złożył do akt sądowych pismo z 29 grudnia 2008 r. informując, iż nie znalazł podstaw do złożenia skutecznych środków prawnych w sprawie oraz wniósł o przyznanie kosztów z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Jednocześnie oświadczył, iż koszty te nie zostały pokryte w całości ani w części. Rozpoznając wniosek należało zwarzyć, co następuje: Stosownie do treści przepisu art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Zgodnie z § 19 pkt 1 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5. Stawki minimalne w postępowaniu przed sądem administracyjnym zostały określone w Rozdziale 5 rozporządzenia. W myśl § 18 ust. 1 rozporządzenia omawiane stawki są różnicowane wedle przedmiotu zaskarżenia. Wobec tego, iż w niniejszej sprawie zaskarżona została decyzja o odmowie umorzenia należności pieniężnej, przyjąć należało dla wyliczenia kosztów zastępstwa procesowego stawkę minimalną określoną w punkcie "c" omawianego przepisu, tj. 240 zł. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia to, iż decyzja w przedmiocie odmowy umorzenia należności nie rozstrzyga kwestii związanych z wysokością tych należności, lecz przesądza o braku podstaw do umorzenia określonej kwoty co do zasady. Stanowisko takie zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 22 kwietnia 2008 r. o sygn. akt II GZ 89/08 ponosząc, iż jakkolwiek przedmiotem żądania ubezpieczonego jest umorzenie określonej kwoty zaległej, to wysokość tej kwoty nie ma bezpośredniego znaczenia dla ustalenia całkowitej nieściągalności długu. Z kolei, zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit b rozporządzenia, stawka minimalna za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. W przedmiotowej sprawie adwokat został wyznaczony po odrzuceniu skargi, a więc nie brał on udziału w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji. Stawka minimalna w niniejszej sprawie – zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c – wynosi: 240 zł, zaś 75% tej stawki – 180 zł. Zgodnie natomiast z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty (...) sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Jeżeli chodzi natomiast o zasądzenie innych udokumentowanych wydatków poniesionych przez pełnomocnika, tj. opłaty skarbowej w wysokości 17 zł tytułem złożenia do akt sądowych dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa, opłaconej przelewem bankowym w dniu 29.12.2007 r. (potwierdzenie operacji na k. 204 akt sądowych), wskazać należy, iż złożenie pełnomocnictwa w sprawach ubezpieczenia zdrowotnego nie podlega opłacie skarbowej stosownie do regulacji art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 225, poz. 1635 ze zm.), wobec czego jej uiszczenie nie było niezbędne, a tylko tego rodzaju wydatki pełnomocnika mogą zostać uwzględnione (art. 250 p.p.s.a. in fine). Biorąc powyższe pod uwagę oraz wobec oświadczenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, że koszty pomocy udzielonej z urzędu nie zostały opłacone, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło