V SA/Wa 1485/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-12-18
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca cofnęła wniosek po wezwaniu do uzupełnienia dokumentacji, a przed wydaniem postanowienia w przedmiocie prawa pomocy?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został odmówiony, ponieważ strona skarżąca, po wezwaniu do uzupełnienia dokumentacji, cofnęła swój wniosek. Brak wykonania wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów uniemożliwił ocenę sytuacji majątkowej strony i stwierdzenie, czy zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy. Ustawa nie przewiduje umorzenia postępowania w przedmiocie cofniętego wniosku o prawo pomocy, stąd konieczność wydania postanowienia odmawiającego.Stan faktyczny
Strona skarżąca H. C. złożyła skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców i jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Złożone oświadczenie o stanie majątkowym okazało się niewystarczające, w związku z czym sąd wezwał skarżącego do złożenia dodatkowych informacji. Skarżący w odpowiedzi cofnął wniosek o przyznanie prawa pomocy, prosząc jednocześnie o przesłanie druku do dokonania opłaty sądowej i wyznaczenie daty rozprawy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi H. C. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2009 r. Nr [...] w przedmiocie wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata;
H. C. wnosząc skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wystąpił na urzędowym formularzu PPF z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wraz z rodzicami, utrzymuje się z dochodów, które uzyskują rodzice z działalności gospodarczej w wysokości 3000 złotych. Oświadczył, iż nie posiada ruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Podał również, iż nigdzie nie na stałe nie pracuje, podejmuje jedynie okazjonalnie prace dorywcze.
W związku z tym, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z 4 grudnia 2009 r. wezwano zainteresowanego do złożenia dodatkowych informacji poprzez udzielenie odpowiedzi na konkretne pytania, w terminie siedmiu dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w piśmie z 15 grudnia 2009r. oświadczył, iż rezygnuje z prawa pomocy w postaci zwolnienia z opłaty sądowej i ustanowienia adwokata. Prosząc jednocześnie o jak najszybsze przesłanie druku do dokonania opłaty sądowej i wyznaczenie daty rozprawy.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a. – prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – stosownie do treści przepisu art. 199 p.p.s.a. – ponoszenie przez stronę kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy powinna być zatem stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Jednocześnie, zawarte w omawianym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Zatem rozstrzygnięcie będzie zależało od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione.
W sytuacji, gdy oświadczenie zawarte we wniosku budzi wątpliwości lub jest niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawcy, na podstawie art. 255 p.p.s.a., można wezwać taką osobę do złożenia dodatkowego oświadczenia uzupełniającego, jak i potwierdzającego wykazywane przez nią okoliczności.
W przedmiotowej sprawie, oświadczenie zawarte we wniosku skarżącego złożonym na urzędowym formularzu PPF z 20 sierpnia 2009 r., było niewystarczające do oceny czy strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Dlatego też niezbędne okazało się wezwanie skarżącego do nadesłania dokumentów i złożenia oświadczeń pozwalających na lepszą ocenę jego sytuacji majątkowej.
Mając zatem na uwadze, iż skarżący cofną wniosek o przyznania prawa pomocy oraz fakt, iż wezwanie nie zostało przez wnioskodawcę wykonane w zakreślonym terminie, uznać należy, iż nie wykazał on, że ustawowa przesłanka przyznania tego prawa w odniesieniu do jego osoby wystąpiła. W tym stanie rzeczy nastąpił brak możliwości porównania wysokości obciążeń finansowych z jakimi wnioskodawca powinien się liczyć w postępowaniu sądowym z jego rzeczywistymi możliwościami płatniczymi. W konsekwencji, brak ten wykluczył dokonanie oceny czy zaistniały przesłanki uprawniające do udzielenia skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W związku również z tym, że ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera normy, która pozwalałaby umorzyć postępowanie w przedmiocie cofniętego wniosku, postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło