V SA/Wa 1500/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Barbara Mleczko-Jabłońska po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. w R. na pismo Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2009 r. znak [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych postanawia: - odrzucić skargę. W dniu [...] kwietnia 2009 r. między Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa a R. w R. – zwaną dalej "Skarżącą", została zawarta w trybie ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.) umowa przyznania pomocy nr [...] na zakup kombajnu zbożowego w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. W realizacji tej umowy Skarżąca złożyła w dniu 20 maja 2009 r. wniosek o płatność w kwocie 300.000 zł w ramach ww. działania. Pismem z dnia [...] września 2009 r. ARiMR poinformowała Skarżącą o zakwestionowaniu części kosztów poniesionych przez nią przed dniem 20 marca 2008 r. W piśmie tym wskazano, że w związku z dokonaniem przedpłaty na zakup kombajnu dokonanej w dniu 19 grudnia 2007 r. w wysokości 200.000 zł doszło do naruszenia §3 ust. 7 umowy z dnia [...] kwietnia 2009 r. zgodnie z którym realizacja operacji nie może nastąpić wcześniej niż od dnia 20 marca 2008 r., zaś za moment rozpoczęcia realizacji operacji uznaje się podjęcie przez Beneficjenta jakichkolwiek czynności związanych bezpośrednio z realizacją operacji w zakresie określonym w ust. 5 umowy. W związku z tym przyznano Skarżącej kwotę płatności obniżoną o 163.935 zł. Pismem z dnia [...] kwietnia 2010 r. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa poinformowała Skarżącą, że wniesione przez nią wezwanie do ponownego rozpatrzenia sprawy zostało rozpatrzone negatywnie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie reprezentujący Skarżącą pełnomocnik wniósł o uchylenie pisma z dnia [...] września 2009 r. na podstawie art. 146 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a. oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonemu pismu zarzucono mające wpływ na wynik sprawy naruszenie prawa materialnego w postaci przepisów art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich [(Dz.U. nr 64, poz. 427 ze zm.) – zwana dalej ustawą o wspieraniu rozwoju] w zw. z § 23 ust. 2 w zw. z § 23 ust. 1 pkt 1 i w zw. z § 36a ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 [(Dz. U. Nr 1.93, poz. 1397 ze zm.) – dalej rozporządzenie z dnia 17 października 2007 r.] poprzez przyjęcie, że zaliczka na poczet ceny nabycia maszyny rolniczej (kombajnu), wpłacona przez Skarżącą przed dniem 20 marca 2008 r., stanowi koszt poniesiony niezgodnie z warunkami określonymi w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz w umowie. W odpowiedzi na skargę ARiMR wniosła o odrzucenie skargi z uwagi na fakt, iż sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Nie ma bowiem dostatecznych przesłanek, by wnioskować, że przepisy p.p.s.a. stosuje się do jakichkolwiek postępowań między ARiMR i beneficjentami związanych z rozliczeniami umów cywilnoprawnych o dofinansowanie projektów inwestycyjnych zawieranych w ramach przedmiotowego działania Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Przywołana wyżej ustawa o wspieraniu rozwoju, określa m.in. warunki i tryb przyznawania, wypłaty oraz zwracania pomocy finansowej w ramach działań objętych Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich. Zgodnie z art. 22 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 4 tej ustawy pomoc na modernizację gospodarstw rolnych udzielana jest na podstawie umowy cywilnoprawnej. Z przepisów art. 22 ustawy o wspieraniu rozwoju oraz §14 i §16 rozporządzenia z dnia 17 października 2007 r. wynika, że tryb przyznawania pomocy finansowej dla ww. działania jest dwufazowy. W pierwszej fazie właściwa instytucja bada czy spełnione są warunki do przyznania wnioskowanej pomocy. Jeżeli wnioskodawca ich nie spełnia, podmiot wdrażający informuje, w formie pisemnej, o odmowie przyznania pomocy z podaniem przyczyn odmowy (art. 22 ust. 3). Instytucja odmawia w ten sposób zawarcia umowy, na podstawie której przyznano by pomoc finansową. W takiej sytuacji w art. art. 22 ust. 4 ustawy o wspieraniu rozwoju przewidziano możliwość wniesienia do sądu administracyjnego skargi na zasadach i w trybie określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Natomiast w przypadku, gdy instytucja wdrażająca działanie uzna, że wnioskodawca spełnia warunki do przyznania pomocy finansowej, zawierana jest umowa cywilnoprawna przyznania beneficjentowi pomocy finansowej. Postępowanie o przyznanie przedmiotowej pomocy przechodzi wówczas do drugiej fazy. Z taką też sytuacją mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie. Skarżąca zawarła z ARiMR umowę przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Z §7 ust. 1 tej umowy wynika, że Beneficjent składa wniosek o płatność po zakończeniu realizacji całości operacji – w terminie od dnia 15 maja 2009 do dnia 25 maja 2009 r. Zgodnie natomiast z §8 ust. 1 tej umowy rozpatrując wniosek o płatność ARiMR sprawdza zgodność realizacji operacji lub jej etapu z warunkami określonymi w ustawie o wspieraniu rozwoju, rozporządzeniu z dnia 17 października 2007 r., przepisach odrębnych oraz postanowieniach umowy, w szczególności pod względem spełnienia warunków w zakresie kompletności i poprawności formalnej wniosku oraz prawidłowości realizacji i finansowania operacji. Zgodnie z §8 ust. 13 umowy po rozpatrzeniu wniosku o płatność ARiMR dokonuje wypłaty całości lub części pomocy albo odmawia wypłaty pomocy, o czym informuje Beneficjenta w formie pisemnej. W ocenie Sądu należało uznać, iż z uwagi na to, że wnioski o płatność i będące efektem ich złożenia informacje kierowane do beneficjentów przez instytucje zarządzające określonym działaniem, następują w wykonaniu umowy cywilnoprawnej o przyznanie pomocy finansowej, sąd administracyjny nie ma kognicji do kontroli tego typu rozstrzygnięć. Przedmiotem kontroli sądów administracyjnych objęte zostały przede wszystkim formy władczej i jednostronnej działalności organów administracji publicznej wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a. Stosownie do art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Takim szczególnym przepisem jest regulacja zawarta w art. 22 ust. 4 ustawy o wspieraniu rozwoju. Jednak, jak już wspomniano, unormowanie to dotyczy tylko przypadku, gdy wnioskodawcy odmówiono w ogóle przyznania pomocy finansowej. W świetle obowiązujących przepisów prawa sąd administracyjny nie jest natomiast władny do dokonywania kontroli informacji wydanej przez właściwy organ związanej ze złożonym przez beneficjenta wnioskiem o płatność pośrednią lub ostateczną w celu realizacji zawartej umowy o przyznanie pomocy finansowej w ramach działań przewidzianych w art. 22 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju. Sąd zauważa ponadto, że zarzuty skargi oraz jej uzasadnienie sprowadzają się de facto do rozstrzygnięcia sporu, czy zaliczka na poczet ceny nabycia kombajnu zbożowego, wpłacona przez Skarżącą przed dniem 20 marca 2008 r., stanowi koszt poniesiony niezgodnie z warunkami określonymi w rozporządzeniu z dnia 17 października 2007 r. oraz w umowie łączącej ARiMR ze Skarżącą. Tymczasem z §18 tej umowy jednoznacznie wynika, iż wszystkie spory pomiędzy ARiMR a Beneficjentem rozstrzygane będą przez sąd powszechny właściwy dla siedziby ARiMR. Wobec powyższych okoliczności Sąd zobligowany był skargę odrzucić, o czym orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.