V SA/Wa 1505/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2018 r. sprawy ze skargi K. O. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zawarte w piśmie z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych oddala skargę. Rozstrzygnięciem zawartym w piśmie z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] wydanym w następstwie wezwania do usunięcia naruszenia prawa Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej także jako: ARiMR, organ) odmówiła K.O. przyznania pomocy finansowej na realizację operacji w ramach działania "Tymczasowe zaprzestanie działalności połowowej'’ w ramach Priorytetu 1. "Promowanie rybołówstwa zrównoważonego środowiskowo, zasobooszczędnego, innowacyjnego, konkurencyjnego i opartego na wiedzy", zawartego w Programie Operacyjnym "Rybactwo i Morze". W uzasadnieniu tegoż rozstrzygnięcia wskazano m. in., że warunki i tryb przyznawania pomocy finansowej w ramach działania 1.10. Tymczasowe zaprzestanie działalności połowowej uregulowane są rozporządzeniem Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 16 września 2016 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwrotu pomocy finansowej na realizację operacji (...) (Dz. U. poz. 1495 i poz. 1964), zwanym dalej "rozporządzeniem krajowym". Dodatkowo ustawa z dnia 10 lipca 2015 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego (Dz. U. poz. 1358 oraz z 2016 r. poz. 1203 oraz poz. 1948), zwana, dalej "ustawą" określa zadania oraz właściwość organów w zakresie wspierania zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem środków finansowych pochodzących z Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz warunki i tryb przyznawania, wypłaty oraz zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych priorytetami zawartymi w programie operacyjnym. Tryb przyznawania pomocy finansowej w ramach programu operacyjnego został określony w art. 11 ustawy, który mówi, iż pomoc jest przyznawana na wniosek o dofinansowanie, jeżeli wnioskodawca spełni warunki przyznania pomocy określone w odrębnych przepisach. Jednocześnie zgodnie z treścią art. 13 ust. 4 ustawy "wniosek o dofinansowanie jest oceniany w zakresie: 1) poprawności sporządzenia i złożenia, 2) zgodności planowanej operacji z celami działania, w ramach którego ma być realizowana operacja, 3) celowości udzielenia pomocy na realizację planowanej operacji . - w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie art. 24". Ponadto zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy, w przypadku, gdy nie są spełnione warunki przyznania pomocy lub został wyczerpany limit środków, o którym mowa w art. 9 ust. 1,2 lub 3, wnioskodawcę informuje się w formie pisemnej o odmowie przyznania pomocy, podając przyczyny tej odmowy.  Zdaniem organu powyższe wskazuje, iż warunkami dofinansowania, jakie wnioskodawca powinien spełnić, są zarówno formalna poprawność wniosku o dofinansowanie złożonego z wymaganymi załącznikami, jak też zgodność operacji z celami środka oraz celowość udzielenia pomocy na daną operację. Organ podnosi, że szczegółowy sposób weryfikacji wniosków o dofinansowanie składanych w ramach Priorytetu 1 regulują zapisy rozporządzenia krajowego, gdzie w § 87 ust. 2-4 wskazano, że: 2. W przypadku gdy wniosek o dofinansowanie wymaga uzupełnienia, wnioskodawcę wzywa się, w formie pisemnej w postaci papierowej, do uzupełnienia wniosku, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. 3. W przypadku gdy wnioskodawca pomimo wezwania, o którym mowa w ust. 2, nie uzupełnił wniosku w wyznaczonym terminie, Agencja ponownie wzywa wnioskodawcę , w formie pisemnej w postaci papierowej, do uzupełnienia wniosku, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania, chyba że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy. 4. W przypadku gdy wnioskodawca pomimo ponownego wezwania, o którym mowa w ust. 3, nie uzupełnił wniosku w wyznaczonym terminie, Agencja nie przyznaje pomocy art. 16 ustawy stosuje się odpowiednio. Organ przypomina, że strona w dniu [...] listopada 2016 r. złożyła w [...] Oddziale Regionalnym ARiMR wniosek o dofinansowanie w ramach środka 1.10 Tymczasowe zaprzestanie działalności połowowej. Stosownie do § 17 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia krajowego pomoc na realizację operacji w ramach działania tymczasowe zaprzestanie działalności połowowej przyznaje się w formie rekompensaty armatorowi statku rybackiego, przy użyciu którego jest wykonywane rybołówstwo komercyjne oraz długość całkowita wynosi poniżej 12 m, przy czym armator zaprzestał działalności połowowej na podstawie ustanowionych środków o których mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1380/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. Jednocześnie zgodnie z § 17 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia krajowego pomoc przyznaje się armatorom statków rybackich, o których mowa w ust. 1 pkt 2: a) którzy zaprzestali działalności połowowej na podstawie ustanowionych środków, o których mowa w art. 7 lub art. 13 rozporządzenia nr 1380/2013, przez okres określony w przepisach dotyczących wymiarów i okresów ochronnych organizmów morskich oraz szczegółowych warunków wykonywania rybołówstwa komercyjnego oraz b) których statki zostały wpisane do rejestru statków rybackich nie później niż do dnia 31 grudnia 2010 r. albo zostały wpisane do rejestru statków rybackich po dniu 31 grudnia 2010 r. wskutek: - zmiany oznaki rybackiej statku rybackiego lub - wymiany statku rybackiego na nowy, lub - zmniejszenia albo zwiększenia długości statku rybackiego w wyniku jego modernizacji, lub - utraty statku rybackiego w wyniku zdarzenia losowego W związku ze stwierdzeniem, iż jednostka [...] została wpisana z dniem [...].08.2014 do rejestru statków rybackich w celu potwierdzenia spełnienia § 17 ust 2 pkt 2 rozporządzenia krajowego wysłano w dniu [...].01.2017 r. pismo [...] wzywające do uzupełnienia wniosku. Wnioskodawca w odpowiedzi na wezwanie poinformował Agencję, że o wystąpieniu do Departamentu Rybołówstwa MGMiGŚ o wydanie zaświadczenia, że statek rybacki [...] jest następca prawnym statku rybackiego [...]. W związku z brakiem potwierdzenia spełnienia § 17 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia krajowego, wezwano ponownie Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku. W odpowiedzi na to wezwanie pełnomocnik strony poinformował Agencję, że statek rybacki [...] nie został wprowadzony do wykonywania rybołówstwa komercyjnego w miejsce statku [...] (nie jest jego następcą prawnym). W dniu [...].03.2017 r. [...] Oddział Regionalny ARiMR odmówił przyznania pomocy finansowej, pismem [...]. Następnie w związku ze złożeniem wezwania do usunięcia naruszenia prawa Departament Wsparcia Rybactwa ARiMR w dniu [...].05.2017 r. sprawę przywrócił do ponownego rozpatrzenia. W związku z przeprowadzoną ponowną weryfikacją przedmiotowej sprawy w dniu [...].05.2017 r. [...] Oddział Regionalny ARiMR w G. wystąpił do Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z prośbą o udzielenie informacji w zakresie jednostki [...], w tym daty wpisu do rejestru statków rybackich. W odpowiedzi z dnia [...].05.2017 r. Departament Rybołówstwa MGMIŻŚ poinformował, że statek rybacki [...], nr [...] został wpisany do rejestru statków rybackich, prowadzonego przez ministra właściwego do spraw rybołówstwa w dniu [...] sierpnia 2014 r., a jego zdolność połowowa składa się ze zdolności połowowej statku rybackiego [...] (wprowadzony do rybołówstwa komercyjnego w styczniu 2013 r. i wycofany w czerwcu 2014 r.) oraz części zdolności połowowych pochodzących z wycofanych dwóch statków rybackich: [...] i [...]. Zatem warunek wymieniony w § 17 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia krajowego nie został spełniony. Wyżej opisane rozstrzygnięcie zaskarżył K.O. zarzucając mu: - naruszenie art. 24 ust. 1 pkt. 1 Ustawy w zw. z § 17 ust. 2 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 16 września 2016 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwrotu pomocy finansowej na realizację operacji w ramach Priorytetu 1. ,,Promowanie rybołówstwa zrównoważonego środowiskowo, zasobooszczędnego, innowacyjnego, konkurencyjnego i opartego na wiedzy, zawartego w Programie Operacyjnym "Rybactwo i Morze (Dz.U. z 2016 r. poz. 1495 ze zm.) oraz art. 92 ust. 1 i 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez przekroczenie zakresu upoważnienia ustawowego do wydania aktu normatywnego, w szczególności poprzez ustanowienie przepisu § 17 ust. 2 pkt 2 Rozporządzenia o treści wprowadzającej barierę w dostępie do środków unijnych (na realizację operacji w ramach działania tymczasowe zaprzestanie działalności połowowej) w postaci daty dokonania wpisu jednostki dla rejestru statków, do czego Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej - w świetle delegującego przepisu Ustawy - nie był upoważniony; - naruszenie art. 24 ust. 1 pkt. 1 Ustawy w zw. z § 17 ust 2 pkt 2 Rozporządzenia oraz art. 33 (Tymczasowe zaprzestane działalności połowowej) Programu Operacyjnego EFMR - Rybactwo i Morze artykuł 22 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1380/2013 z dnia 11 grudnia 2013 roku w sprawie wspólnej polityki rybołówstwa (...) poprzez ustanowienie przez Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej ww. przepisu Rozporządzenia - z przekroczeniem zakresu upoważnienia wyrażonego w Ustawie - w szczególności nie spełniającego celu prawidłowej realizacji Programu Operacyjnego; - naruszenie art. 107 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej – poprzez uwzględnienie przepisu § 17 ust. 2 pkt 2 Rozporządzenia, co wywołało selektywność przyznawanego wsparcia i uprzywilejowanie określonej grupy armatorów, przy jednoczesnej dyskryminacji innych armatorów, jedynie z uwagi na niespełnienie wykreowanego w Rozporządzeniu warunku rejestracji jednostki w określonej dacie; - naruszenie art. 15 ust. 1 pkt 1 ustawy – także w zw. z § 25 i § 87 ust. 4 Rozporządzenia poprzez wydanie w sprawie rozstrzygnięcia stojącego w sprzeczności z zasadą praworządności, do której przestrzegania i strzeżenia Organ jest zobowiązany. Podnosząc powyższe autor skargi wniósł o: a) uznanie uprawnienia skarżącego K.O. do uzyskania pomocy finansowej, ewentualnie b) uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia w całości, c) zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Na wstępie przypomnieć należy, że zasady przyznawania pomocy finansowej na realizację operacji w ramach działania "Tymczasowe zaprzestanie działalności połowowej" reguluje rozporządzenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 16 września 2016 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwrotu pomocy finansowej na realizację operacji w ramach Priorytetu 1. "Promowanie rybołówstwa zrównoważonego środowiskowo.. zasobooszczędnego, innowacyjnego, konkurencyjnego i opartego na wiedzy", zawartego w Programie Operacyjnym "Rybactwo i Morze" (Dz U. poz. 1495 z póżn.zm), zwane dalej: "rozporządzeniem", wydane w oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 5 lit. j ustawy z dnia 10 lipca 2015 r o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego (Dz.U poz. 1358 z późn. zm. ), zwanej dalej: "ustawą". Zgodnie z § 17 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia pomoc na realizację operacji w ramach działania tymczasowe zaprzestanie działalności połowowej przyznaje się w formie rekompensaty armatorowi statku rybackiego, przy użyciu którego jest wykonywane rybołówstwo komercyjne oraz którego długość całkowita wynosi poniżej 12 m, przy czym armator ten zaprzestał działalności połowowej na podstawie ustanowionych środków, o których mowa w art. 7 lub art. 13 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1380/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. w sprawie wspólnej polityki rybołówstwa, zmieniającego rozporządzenie Rady (WE) nr 2371/2002 i (WE) nr 639/2004 oraz decyzję Rady 2004/585/WE (Dz. Urz. UE L 354 z 28.12.2013, str. 22), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1380/2013". Jednocześnie stosownie do § 17 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia "Pomoc z tytułu tymczasowego zaprzestania działalności połowowej przyznaje się: armatorom statków rybackich, o których mowa w ust. 1 pkt 2: a) którzy zaprzestali działalności połowowej na podstawie ustanowionych środków, o których mowa w art 7 lub art. 13 rozporządzenia nr 1380/2013, przez okres określony w przepisach dotyczących wymiarów i okresów ochronnych organizmów morskich oraz szczegółowych warunków wykonywania rybołówstwa komercyjnego oraz b) których statki zostały wpisane do rejestru statków rybackich nie później niż do dnia 31 grudnia 2010 r. albo zostały wpisane do rejestru statków rybackich po dniu 31 grudnia 2010 r. wskutek: zmiany oznaki rybackiej statku rybackiego lub wymiany statku rybackiego na nowy, lub zmniejszenia albo zwiększenia długości statku rybackiego w wyniku jego modernizacji, lub utraty statku rybackiego w wyniku zdarzenia losowego. Natomiast zgodnie z art. 11 pkt 3 w/w ustawy w ramach programu operacyjnego pomoc jest przyznawana jeżeli są spełnione warunki przyznania pomocy określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, przepisach ustawy oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 24’’. W przypadku gdy nie są spełnione warunki przyznania pomocy lub został wyczerpany limit środków, o którym mowa w art 9 ust. 1, 2 lub 3, podmiot właściwy do przyznania danej pomocy informuje wnioskodawcę, w formie pisemnej, o odmowie przyznania pomocy podając przyczyny tej odmowy (art. 16 ust. 1 ustawy). Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie na etapie oceny formalnej wniosku o dofinansowanie, [...] OR ARiMR stwierdził zasadnie niekompletność dokumentacji dołączonej do wniosku o dofinansowanie (nie dołączono bowiem dokumentów potwierdzających, spełnienie warunków o których mowa w § 17 ust 2 pkt 2 rozporządzenia). Co istotne skarżący był wzywany do uzupełnienia wniosku, tj. do dostarczenia dokumentów potwierdzających, że jednostka [...] została wpisana z dniem [...] sierpnia 2014 r. do rejestru statków rybackich wskutek: zmiany oznaki rybackiej statku rybackiego lub wymiany statku rybackiego na nowy, lub zmniejszenia albo zwiększenia długości statku rybackiego w wyniku jego modernizacji, lub utraty statku rybackiego w wyniku zdarzenia losowego, a więc do wykazania przesłanek z 17 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia. Skarżący takich dokumentów nie dostarczył, jednocześnie wskazał, iż wystąpił do Departamentu Rybołówstwa MGMiGŚ o wydanie dokumentacji dotyczącej wpisania statku rybackiego do rejestru statków rybackich, tj. potwierdzającej, że jednostka [...] jest następca prawnym statku rybackiego [...]. Wymagane dokumenty nie zostały złożone także w ramach ponownych uzupełnień wniosku o dofinansowanie. Wnioskodawca złożył jedynie pismo MGMiŻŚ z dnia [...] lutego 2017 r., z którego wynika, że , że jednostka [...] nie została wprowadzona do wykonywania rybołówstwa komercyjnego w miejsce statku rybackiego [...]. Co istotne organ pismem z dnia [...] maja 2017 r. zwrócił się do Ministerstwa Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej o udzielenie informacji nt. danych jednostki [...], w tym daty wpisu do rejestru statków rybackich. Z uzyskanych informacji wynika, że jednostka [...] została wpisana do rejestru statków rybackich prowadzonego przez ministra właściwego ds. rybołówstwa w dniu [...] sierpnia 2014 r., a jego zdolność połowowa składa się ze zdolności połowowej statku rybackiego [...] (wprowadzony do rybołówstwa komercyjnego w styczniu 2013 r. i wycofany w czerwcu 2014 r.) oraz części zdolności połowowych pochodzących z wycofanych dwóch statków rybackich: [...] i [...]. W ocenie Sądu zasadna była więc odmowa przyznania pomocy z uwagi na niespełnienie przez jednostkę rybacką [...] wymogów dostępu do pomocy, o których mowa w § 17 ust 2 pkt 2 rozporządzenia. Zgodnie bowiem z § 17 ust. 2 pkt 2 lit b rozporządzenia, pomoc z tytułu tymczasowego zaprzestania działalności połowowej przyznaje się: armatorom statków rybackich, których statki zostały wpisane do rejestru statków rybackich po dniu 31 grudnia 2010 r. wskutek: zmiany oznaki rybackiej statku rybackiego lub wymiany statku rybackiego na nowy, lub zmniejszenia albo zwiększenia długości statku rybackiego w wyniku jego modernizacji, lub utraty statku rybackiego w wyniku zdarzenia losowego. Ponad wszelką wątpliwość skarżący takim armatorem nie był. Trudno zatem uznać, iż doszło w niniejszej sprawie do naruszenia w/w przepisu. Za bezpodstawny uznać należy także zarzut naruszenia art. 15 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z § 25 i 87 ust. 4 rozporządzenia. Zaskarżone rozstrzygnięcie wydano bowiem w oparciu o § 17 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy. Nie zaś w oparciu o § 87 ust 4 rozporządzenia, co bezzasadnie sugeruje skarżąca. Także zarzut naruszenia § 25 rozporządzenia uznać należy za niezasadny. Zgodnie z tym przepisem, "Polską przynależność statku rybackiego oraz jego wpis do rejestru statków rybackich przed dniem 1 stycznia 2011 r. Agencja stwierdza na podstawie danych przekazywanych przez ministra właściwego do spraw rybołówstwa. W przedmiotowej sprawie, przynależność jednostki rybackiej [...] oraz jej wpis do rejestru statków rybackich stwierdzono na podstawie danych przekazanych przez Ministerstwo Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia [...] maja 2017 r., co niespornie wynika z akt sprawy. Co do zarzutu naruszenia art. 24 ust. 1 ustawy w zw. z § 17 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia oraz art. 92 ust. 1 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, to także i on nie jest zasadny. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy, Minister właściwy do spraw rybołówstwa określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki i tryb przyznawania, wypłaty lub zwrotu pomocy na realizację operacji w ramach priorytetów, o których mowa w art. 3 ust 1 pkt 1-5, lub wysokość stawek tej pomocy, uwzględniając koszty kwalifikowalne oraz kierując się potrzebą zapewnienia i prawidłowej realizacji programu operacyjnego, w szczególności przyznawania, wypłaty i zwrotu i pomocy zgodnie z warunkami wynikającymi z programu operacyjnego, oraz biorąc pod uwagę istotę i cel poszczególnych działań w ramach tych priorytetów. W związku właśnie z tym przepisem, wydane zostało przez Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej rozporządzenie z dnia 16 września 2016 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu (...). Niewątpliwie więc wydanie w/w rozporządzenia znajduje oparcie w delegacji ustawowej. Poza tym do chwili obecnej ani Trybunał Konstytucyjny, ani też żaden z sądów, który je stosował nie stwierdził niekonstytucyjności tego § 17. Jeśli chodzi o zarzuty naruszenia wymienionych w skardze przepisów unijnych to również i one nie znajdują uzasadnienia. Podkreślenia bowiem wymaga, że stosownie do Programu Operacyjnego Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego (EFMR) zatwierdzonego przez Komisję Europejską, w przypadku działania "Tymczasowe zaprzestanie działalności połowowej" - jednym z warunków dostępu do pomocy jest wprowadzenie jednostki rybackiej do Rejestru Statków Rybackich od 1 stycznia 2011 r. Ponadto, w Programie tym zostało wskazane, iż szczegółowe warunki przyznania pomocy zostaną dookreślone w prawodawstwie krajowym. Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej, zgodnie z delegacją określoną w art. 24 ust. 1 ustawy dostosował przepisy prawa krajowego do treści Programu Operacyjnego EFMR. Wobec powyższego warunek dostępu do pomocy, określony w § 17 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia nie pozostaje w sprzeczności z art. 24 ust. 1 ustawy, art. 92 i 32 Konstytucji, art. 33 rozporządzenia nr 508/2014, czy też art. 107 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Mając powyższe na względzie sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.