V SA/Wa 1507/09
WyrokWSA w Warszawie2010-06-10
Skład orzekający: Dorota Mydłowska, Beata Krajewska, Mirosława Pindelska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemcowi, któremu umorzono postępowanie o nadanie statusu uchodźcy decyzją ostateczną, przysługuje prawo do wydania tymczasowego zaświadczenia tożsamości cudzoziemca?Ratio decidendi
Sąd uznał, że cudzoziemcowi, któremu umorzono postępowanie o nadanie statusu uchodźcy decyzją ostateczną, nie przysługuje prawo do wydania tymczasowego zaświadczenia tożsamości cudzoziemca. Zgodnie z art. 55 ust. 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, takie zaświadczenia mogą być wydawane do czasu zakończenia postępowania o nadanie statusu uchodźcy, a zakończenie to następuje z chwilą wydania decyzji ostatecznej.Stan faktyczny
Skarżąca N.C., ubiegająca się o status uchodźcy, wniosła o wydanie nowego tymczasowego zaświadczenia tożsamości cudzoziemca z powodu upływu terminu ważności poprzedniego dokumentu. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił wydania zaświadczenia, wskazując na umorzenie postępowania o nadanie statusu uchodźcy przez Szefa Urzędu i Radę do Spraw Uchodźców. Rada do Spraw Uchodźców utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu, uznając, że decyzja umarzająca postępowanie jest ostateczna i tym samym brak podstaw do wydania zaświadczenia. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Protokolant - Agnieszka Groszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi N.C. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania tymczasowego zaświadczenia tożsamości cudzoziemca; oddala skargę.
Przedmiotem skargi z [...] września 2009 r. wniesionej przez N.C. jest decyzja Rady do Spraw Uchodźców z [...] sierpnia 2009 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] maja 2009 r. nr [...] orzekającą o odmowie wydania tymczasowego zaświadczenia tożsamości cudzoziemca.
Skarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
N. C., obywatelka R., ubiegająca się o nadanie jej statusu uchodźcy w RP w dniu [...] maja 2009 r. złożyła wniosek do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o wydanie jej nowego, tymczasowego zaświadczenia tożsamości cudzoziemca związku z upływem terminu ważności poprzedniego dokumentu TZTC.
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców w dniu [...].05.2009 r. decyzją nr [...] odmówił N.C. wspomnianego dokumentu. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że w dniu [...].02.2008 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją nr [...] umorzył postępowanie o nadanie statusu uchodźcy. Rada do Spraw Uchodźców na podstawie art. 40 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP w dniu [...] marca 2009 r. decyzją nr [...] umorzyła postępowanie z powodu niedopuszczalności wniosku o nadanie statusu uchodźcy. W tej sytuacji organ pierwszej instancji w powołaniu na art. 55 ust. 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP uznał, że nie ma podstaw do wydania N. C. tymczasowego zaświadczenia tożsamości.
W dniu [...].06.2009 r., Cudzoziemka wniosła odwołanie od powyższej decyzji do Rady do Spraw Uchodźców, zarzucając, że została wydana z naruszeniem prawa.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] Rada do Spraw Uchodźców utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] maja 2009 r. Nr [...] o odmowie wydania tymczasowego zaświadczenia tożsamosci cudzoziemca. W uzasadnienieu zaskarżonej decyzji Rada do Spraw Uchodźców stwierdziła, że organ I instrancji trafnie wskazał, że zgodnie z przepisem art. 55 ust.2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP (Dz. U. z 2003 r., Nr 128, poz. 1176 z późn. zm. ) kolejne zaświadczenia tożsamości mogą być wydane cudzoziemcowi po upływie okresu ważności pierwszego zaświadczenia tożsamości, jednak na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy, do czasu zakończenia postępowania o nadanie statusu uchodźcy w RP.
Organ odwoławczy podkreślił, że cudzoziemka w odwołaniu stwierdziła, że z powodu niedoręczenia jej decyzji Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2009 r. nr [...] sprawy nie można uznać za rozstrzygniętą i z tego powodu należy ją skierować do ponownego rozpatrzenia przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców ze względu na konieczność przeprowadzenia postępowania uzupełniającego oraz na mocy art. 64 par.2 k.p.a. do uzupełnienia braków formalnych wniosku.
Rada wskazała, że Cudzoziemka wniosła w sprawie niedoręczenia jej decyzji w przedmiotowej sprawie odwołanie do Rzecznika Praw Obywatelskich.
Rada w odpowiedzi na wspomniane zażalenie wskazała, że decyzja nr [...] z dnia [...].03.2009 roku została wysłana na adres wskazany przez Skarżącą w jej odwołaniu od decyzji organu I instancji. Rada podkreśliła, że na podstawie przepisu art. 41 § 1 w toku postępowania strony mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdorazowej zmianie swojego adresu. Z adnotacji na kopercie, w której decyzja została wysłana wynika, że przesyłka była dwukrotnie awizowana: dnia [...] marca 2009 r. i [...] kwietnia 2009 r. Ponieważ adresat nie odebrał przesyłki została ona [...] kwietnia 2009 r. zwrócona nadawcy. Zgodnie z art. 44 § 4 k.p.a. decyzja została uznana za skutecznie doręczoną.
Dalej organ podkreslił, żę badając sprawę ustalono, że w aktach znajduje się adres partnera Wnioskodawczyni i ww. decyzja została również wysłana na ten adres. Wnioskodawczyni otrzymała ją w dniu [...] lipca 2009 r. Rada podkreśliła, że zgodnie z art. 44 § 4 k.p.a. skutki prawne wywołuje doręczenie decyzji na podstawie domniemania, a nie fakt jej fizycznego doręczenia.
Rada do Spraw Uchodźców zwróciła uwagę, że od dnia [...] kwietnia 2009 r. liczy się termin 30 dni na złożenie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W związku z powyższym Rada do Spraw Cudzoziemców uważa, że w obrocie prawnym znajduje się wiążąca decyzja Rady do Spraw Uchodźców nr [...] z dnia [...].03.2009 r. będąca ostateczną w administracyjnym toku instancji. W związku z tym nie ma podstaw dla wydania N. C. tymczasowego zaświadczenia tożsamości i decyzja organu pierwszej instancji została wydana zgodnie z prawem.
Pismem z dnia [...] września 2009 r. N. C. wniosła skargę na ww. decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] sierpnia 2009 r. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła wydanie z naruszeniem prawa.
W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko dotychczas prezentowane w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.
W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.
Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c) p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Zgodnie natomiast z treścią art. 134 p.p.s.a., sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie zaś do § 2 wymienionego przepisu sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. W takim przypadku sąd uwzględnia skargę, mimo że wydane orzeczenie pogorszy sytuację skarżącego.
W tym miejscu należy podnieść, że na rozprawie w dniu 10 czerwca 2010 r. skarżąca oświadczyła, iż odwołuje pełnomocnictwo dla adw. M. M. (pełnomocnika z urzędu). W związku z tym oświadczeniem Przewodnicząca składu sędziowskiego udzieliła jej informacji co do sposobu i terminu wniesienia przez każdą ze stron ewentualnej skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Po wysłuchaniu tej informacji skarżąca oświadczyła, że do reprezentowania jej w niniejszej sprawie ustanawia pełnomocnika w osobie obecnego na sali swojego męża Pana A. S.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji z [...] sierpnia 2009 r. wydanej przez Radę do Spraw Uchodźców, w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności tak z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, jak i z normami prawa materialnego zawartymi w ustawie o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, Sąd uznał, iż decyzja ta odpowiada prawu i dlatego też skargę - jako niezasadną - oddalił.
Sąd zważył, iż podstawę materialnoprawną zaskarżonego orzeczenia stanowi art. 55 ust. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzieleniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2003 r. nr 128, poz. 1176 ze zm.) – zwanej dalej: "u.c.o." w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Zgodnie z treścią art. 55 u.c.o. w jego brzmieniu obowiązującym w dacie rozpoznawania przedmiotowego wniosku, Cudzoziemcowi, który złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy, wydaje się tymczasowe zaświadczenie tożsamości cudzoziemca, na okres ważności 30 dni (ust. 1), przy czym kolejne zaświadczenia tożsamości mogą być wydawane cudzoziemcowi po upływie okresu ważności pierwszego zaświadczenia tożsamości, na okresy ważności nie dłuższe niż 6 miesięcy, do czasu zakończenia postępowania o nadanie statusu uchodźcy (tak ust. 2). Kluczowe znaczenie brzmienia omawianego przepisu dla zaskarżonego rozstrzygnięcia ma tutaj użyte w ustawie sformułowanie: "(...) do czasu zakończenia postępowania (...). Wskazać tutaj należy, iż zgodnie z zasadą trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, wyrażoną w treści przepisu art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (teks jednolity Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) - zwanej dalej k.p.a., decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne. Zakończenie postępowania o którym mowa w art. 55 ust. 2 u.c.o., następuje z chwilą wydania decyzji ostatecznej przez organ II instancji. Podkreślić należy, iż w przepisie art. 16 § 1 k.p.a. jest mowa o decyzjach ostatecznych, od których należy odróżnić decyzje prawomocne. Zatem jak wynika z wyrażonej w art. 15 k.p.a. zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego oraz zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 k.p.a.), zakończenie postępowania o którym mowa w art. 55 ust. 3 u.c.o., następuje z chwilą wydania decyzji ostatecznej przez organ II instancji. Słusznie zatem organy administracyjne obu instancji przyjęły w przedmiotowej sprawie, iż decyzja Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] marca 2009 r. umarzająca postępowanie z powodu niedopuszczalności wniosku o nadanie statusu uchodźcy jest ostateczna. Tym samym nie było podstaw do wydania skarżącej tymczasowego zaświadczenia tożsamości.
Na marginesie należy podkreślić, że termin do wniesienia skargi na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] marca 2009 r. upłynął w dniu [...] maja 2009 r. Skarga na ww. decyzję została wniesiona [...] lipca 2009 r. Z uwagi na fakt, że skarga została wniesiona po upływie terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 27 stycznia 2010 r. odrzucił ww. skargę.
Wskazać należy, iż postępowanie w niniejszej sprawie przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasady prawdy obiektywnej sformułowanej w art. 7 kpa. Materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony został, zgodnie z art. 77 § 1 kpa, w sposób wyczerpujący a strona miała możliwość brania udziału w postępowaniu. Organ w sposób kompletny zebrał, opisał i przeanalizował zebrany w sprawie materiał czemu dał wyraz w uzasadnieniach decyzji zarówno I jak i II instancji, spełniających wymogi art. 107 § 3 kpa.
W świetle powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się uchybień w rozstrzygnięciu organu drugiej instancji i z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło