V SA/Wa 1513/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania (spr.), Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Protokolant - spec. Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi D.F. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom"; oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Prezes ARiMR, organ odwoławczy) z [...] kwietnia 2016 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję [...] (dalej: Dyrektor Oddziału, organ I instancji) z [...] stycznia 2016 r. nr [...] o ustaleniu [...] (dalej: Strona, Skarżący) kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu ułatwiania startu młodym rolnikom. Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym. Decyzją z [...] listopada 2010 r. nr [...] Dyrektor Oddziału przyznał Stronie pomoc finansową z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom" w wysokości 75 000,00 zł, z zastrzeżeniem dopełnienia warunków, w tym nabycia lub wejścia w posiadanie gospodarstwa wskazanego w biznes-planie, o powierzchni użytków rolnych nie mniejszej niż średnia powierzchnia gruntów rolnych w gospodarstwie rolnym w kraju, tj. 10,15 ha. Zgodnie z pouczeniem zawartym w powyższej decyzji poinformowano Skarżącego m. in. o obowiązku samodzielnego prowadzenia gospodarstwa rolnego, na które przyznano pomoc, do dnia upływu 5 lat od dnia wypłaty pomocy, a także zrealizowania założeń biznes-planu w powyższym terminie, w szczególności prowadzenia gospodarstwa zgodnie z określoną strukturą produkcji rolnej, wydatkowania 70 % pomocy na inwestycje określone w biznes-planie w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy (pkt 4 lit. a i d pouczenia). Płatność została zrealizowana w dniu 3 czerwca 2011 r. na rachunek bankowy wskazany przez Stronę. Zawiadomieniem z [...] października 2015 r. Dyrektor Oddziału powiadomił Stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie ustalania kwot nienależnie pobranych płatności przyznanych Stronie na mocy decyzji z [...] listopada 2010 r. o przyznaniu płatności z tytułu działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom". Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Dyrektor Oddziału decyzją z [...] stycznia 2016 r. nr [...] ustalił Stronie kwotę nienależnie pobranych płatności w ramach działania ,,Ułatwianie startu młodym rolnikom’’ w wysokości 75 000,00 zł. W podstawie prawnej powołał art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.; dalej: k.p.a.), art. 29 ust. 1, 2 i 8 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1438 ze zm.; dalej: ustawa o ARiMR) w związku z § 20 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. 2014, poz. 201, ze zm.; dalej: rozporządzenie wykonawcze). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji stwierdził, uwzględniając przepisy zawarte w § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b), § 18 ust. 2 pkt 2, § 18 ust. 3 oraz § 19 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego, że Strona nie wywiązała się z wydatkowania w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie, gdyż w roku 2014 jako faktyczny użytkownik, o dopłaty obszarowe do działek nr (...) oraz (...) ubiegał się ojciec Strony, co oznacza, że Strona w tym okresie nie prowadziła działalności na wskazanych działkach. Stanowi to naruszenie § 18 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego. W związku z powyższym działki te nie mogą być uwzględnione w rozliczeniu premii. W następstwie rozpatrzenia odwołania Prezes ARiMR zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału. W podstawie prawnej powołał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 10 ust. 1 i 2 ustawy o ARiMR. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał na przepisy stanowiące podstawę przyznawania płatności z tytułu działania ,,Ułatwianie startu młodym rolnikom’’. Wymienił ustawę z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 173, ze zm.; dalej: ustawa PROW) oraz rozporządzenie wykonawcze. Wskazał ponadto na rozporządzenie Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L z 28 stycznia 2011 r. Nr 25, str. 8, ze zm.; dalej: rozporządzenie nr 65/2011 oraz na rozporządzenie Komisji (WE) nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. U. UE L. z dnia 23 grudnia 2006 r., ze zm.; dalej: rozporządzenie nr 1974/2006). Prezes ARiMR stwierdził, że z przepisów rozporządzenia wykonawczego jednoznacznie wynika, iż wobec beneficjenta, który nie dotrzyma warunku wydatkowania, w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie, należy zastosować sankcję w postaci zwrotu 100 % kwoty wypłaconej pomocy. Zgodnie z dokumentacją zgromadzoną w sprawie Strona w momencie złożenia wniosku o pomoc finansową (17 sierpnia 2010 r.) oświadczyła, iż posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 10,75 ha, co wynika z zapisów Planu Rozwoju Gospodarstwa (PRG). Strona zobowiązała się do powiększenia gospodarstwa o 4,00 ha do roku 2012, a planowany koszt ww. inwestycji określiła na 120 000,00 zł, co także wynika z PRG. W PRG złożonym do ARiMR w dniu 30 stycznia 2015 r. Strona wskazała również, że planowane etapy rozwoju gospodarstwa to powiększenie gospodarstwa poprzez zakup z premii gruntów rolnych o powierzchni 4,0 ha, do 2012 roku oraz zakup ze środków własnych 2,87 ha do roku 2013 oraz wydzierżawienie 10,70 ha, do roku 2016. Strona zobowiązana była do wydatkowania 52 500,00 zł (tj. 70% kwoty przyznanej pomocy) na inwestycje zgodnie z założeniami biznesplanu, w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, tj. do dnia 3 czerwca 2014 r. Organ odwoławczy stwierdził, że Strona złożyła w [...] dokumenty dotyczące wydatkowania 70 % kwoty pomocy finansowej, tj. m.in.: - umowę sprzedaży z 7 listopada 2011 r. (Rep. A nr [...] ) nieruchomości o pow. 5,23 ha za łączną kwotę 176 921,25 zł (działka ew. nr [...] o pow. 3,23 ha, za kwotę 112 890,00 zł i działka ew. nr [...] o pow. 2,00 ha, za kwotę 64 031,25 zł), - umowę sprzedaży z [...] czerwca 2012 r., zawartą w formie aktu notarialnego (Rep. A nr [...] ) nieruchomości o pow. 0,58 ha (działka ew. nr [...] ) za kwotę 21 291,25 zł, - umowę sprzedaży z [...] lutego 2013 r., zawartą w formie aktu notarialnego (Rep. A nr [...] ) nieruchomości o pow. 1,06 ha (działka ew. nr [...] ) za kwotę 53 000,00 zł, - umowę sprzedaży z 30 grudnia 2013 r. (Rep. A nr [...] ) nieruchomości o pow. 1,38 ha (działki ew. nr [...] i nr [...] ) za kwotę 61 543,46,00 zł. Prezes ARiMR wyjaśnił, że w odpowiedzi na wezwanie Strona złożyła dodatkowo umowy kredytowe, tj.: - umowę o kredyt inwestycyjny z dopłatami Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na zakup użytków rolnych nr [...] z dnia 07 listopada 2011 r. (dotyczy działek o nr [...] i [...] ), - umowę o kredyt inwestycyjny z dopłatami Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na zakup użytków rolnych nr [...] z dnia 14 czerwca 2012 r. (dotyczy działki o nr [...] ), - umowę o kredyt inwestycyjny z dopłatami Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na zakup użytków rolnych nr [...] z dnia [...] lutego 2013 r. (dotyczy działki o nr [...] ), - umowę o kredyt inwestycyjny z dopłatami Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na zakup użytków rolnych nr [...] z dnia 30 grudnia 2013 r. (dotyczy działek o nr [...] i [...] ). Prezes ARiMR stwierdził, opierając się na wyliczeniu organu I instancji, że Strona wydatkował na zakup działek o nr [...] , łącznie 312 755,96 zł, z czego finansowanie z kredytów z linii nKZ wyniosło 249 848,00 zł, a wkład własny, mogący podlegać rozliczeniu pomocy uzyskanej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" zgodnie z przepisami § 18 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego, stanowiła kwota 62 907,69 zł. Wyjaśnił, że przeprowadzona kontrola administracyjna, w oparciu m.in. o bazę Zintegrowanego System Zarządzania i Kontroli, wykazała, iż działki o nr [...] nie były zgłoszone w 2014 roku we wniosku o płatności obszarowe przez Stronę, ale przez ojca Strony, który otrzymał płatności do gruntów, realizując od roku 2011 program rolnośrodowiskowy. Ojciec Strony zgłaszał powyższe działki we wniosku o przyznanie płatności od roku 2005. Skarżący dopiero w 2015 r. zgłosił działki do dopłat i przejął zobowiązania ojca dotyczące ww. działek. Organ odwoławczy stwierdził, że we wszystkich swych wyjaśnieniach Strona przyznaje, iż działki o nr [...] zostały zgłoszone do dopłat w 2014 roku przez ojca, przez pomyłkę i niefrasobliwość. Zauważył jednak, że w składanych wyjaśnieniach Strona przyznała, że ustaliła z ojcem, że to on zgłosi ww. działki do dopłat w 2014 roku, czym potwierdza, że to ojciec był uprawniony do pobierania płatności do ww. gruntów jako faktyczny użytkownik. W ocenie Prezesa ARiMR wyjaśnienia Strony nie dają podstaw do uznania, że Strona dopełniła warunku określonego w § 18 ust. 2 pkt 2 w związku z § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b rozporządzenia wykonawczego, tj., że zakupione grunty były wykorzystywane do działalności rolniczej przez Stronę. Tym samym należy uznać, iż Strona nie wykazała, iż była faktycznym użytkownikiem ww. gruntów i wykorzystywała je do działalności rolniczej w gospodarstwie, co narusza warunek określony w § 18 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego. Konsekwencją powyższego jest brak możliwości przyjęcia do rozliczenia wydatkowania 70% kwoty pomocy dotyczącej zakupu działek o nr [...] w kwocie 12 665,46 zł (stanowiącej wkład własny). Zdaniem organu odwoławczego Strona wydatkowała kwotę 50 242,50 zł (wkład własny) na inwestycje określone w biznesplanie, a tym samym należy uznać, iż Strona nie dopełniła obowiązku wydatkowania 52 500,00 zł (70% kwoty pomocy finansowej) w terminie zakreślonym przepisami prawa tj. do 3 czerwca 2014 r. Niewątpliwie gruntami rolnymi, które powiększyły gospodarstwo Strony były działki nr [...] , o powierzchni przekraczającej wymagane deklarowane w biznesplanie 4,00 ha (8,25 ha). Były to więc inwestycje o jakich mowa w § 18 ust. 1 pkt 3 b rozporządzenia wykonawczego. Niemniej jednak, mając na względzie warunek wynikający § 18 ust. 2 pkt 2, wydatki na inwestycje, o których mowa w ust. 1 pkt 3 lit. b, mogą obejmować zakup gruntów rolnych, które przez okres 5 lat od dnia wypłaty pomocy beneficjent będzie wykorzystywał do działalności rolniczej w gospodarstwie. W przypadku działek o nr [...] stwierdzono niespełnienie ww. wymogu, a w związku z tym wydatki poniesione na ww. inwestycję nie mogły zostać uwzględnione do wyliczenia wydatkowania 70% kwoty przyznanej pomocy. Niezależnie zatem od faktu, iż Strona wykazała powiększenie gospodarstwa o 8,25 ha, to wydatki poniesione na ww. zakup nie przekroczyły 70% kwoty wypłaconej pomocy. Uwzględniając dokonane ustalenia organ odwoławczy podzielił stanowisko Dyrektora Oddziału wyrażone w decyzji nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., iż w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki do zastosowania § 20 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia wykonawczego, bowiem Skarżący nie wydatkował 70% kwoty przyznanej pomocy na inwestycje określone w biznesplanie do dnia upływu 3 lat od dnia wypłaty pomocy. W ocenie organu II instancji wobec Strony nie wystąpiły nadzwyczajne okoliczności przewidziane w katalogu siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności, wskazane w przepisach unijnych i krajowych, w przypadku których zwrot pomocy nie jest wymagany i które mogłyby wpłynąć na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. W skardze wniesionej do tutejszego Sądu zarzucono decyzji Prezesa ARiMR: 1. Naruszenie prawa procesowego, tj. art. 21 ust. 2 pkt 1 ustawy o PROW, poprzez jego błędną wykładnię, w szczególności poprzez wybiórcze traktowanie zasady praworządności sprowadzające się do tego, iż organ dostrzega tylko te przepisy, które rzekomo naruszył Skarżący, a pomija zaś te, które winny wiązać organ przy rozstrzygnięciu przedmiotowej sprawy, w szczególności art. 21 ust. 2 pkt 3 ustawy o PROW oraz art. 8 k.p.a. i art. 110 k.p.a.; 2. Naruszenie prawa procesowego, tj. art. 21 ust. 2 pkt 3 ustawy o PROW, poprzez jego błędną wykładnię, w szczególności poprzez całkowite pominięcie przy wydaniu zaskarżonej decyzji, treści warunków i pouczeń zawartych w decyzji nr [..] z dnia [...] listopada 2010 r. o przyznaniu skarżącemu pomocy finansowej z tytułu "Ułatwienia startu młodym rolnikom" z zastrzeżeniem dopełnienia warunków; 3. Naruszenie prawa procesowego, tj. art. 8 k.p.a. i art. 110 k.p.a. w zw. z art. 21 ust. 1 ustawy o PROW, poprzez ich niezastosowanie, w konsekwencji czego organ wydając decyzję o zwrocie pomocy finansowej nie uwzględnił warunków i pouczeń zawartych w Decyzji nr [...] Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] listopada 2010 r. o przyznaniu skarżącemu pomocy finansowej z tytułu "Ułatwienia startu młodym rolnikom" z zastrzeżeniem dopełnienia warunków. Z ostrożności procesowej, w razie nieuwzględnienia powyższych zarzutów, Skarżący zarzucił dodatkowo: 4. Naruszenie § 18 ust. 1 pkt 3 lit b w zw. z art. 18 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego poprzez jego błędną wykładnię wyrażającą się przyjęciem, iż Skarżący nie wydatkował kwoty 70% udzielonej mu pomocy finansowej na inwestycje określone w biznesplanie; 5. Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż Skarżący nie był faktycznym użytkownikiem działek nr [...] w roku 2014, podczas gdy wszelkie prace na w/w działkach od roku 2013 wykonywał on osobiście. W oparciu o tak przedstawione zarzuty Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa ARiMR oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Oddziału. Jednocześnie Skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentu prywatnego, tj. oświadczenia sołtysa wsi [...] z [...] kwietnia 2016 r. – na okoliczność ustalenia kto był faktycznym użytkownikiem działek nr [...] i nr [...] . W motywach skargi zawarto uzasadnienie do przedstawionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Skarga jest niezasadna. Na wstępie przypomnieć należy, że Skarżącemu przyznana została, decyzją Dyrektora Oddziału z (...) listopada 2010 r., pomoc finansowa z tytułu działania ,,Ułatwianie startu młodym rolnikom’’ w wysokości 75.000,00 zł. z zastrzeżeniem dopełnienia warunków, w tym nabycia lub wejścia w posiadanie gospodarstwa wskazanego w biznesplanie, o powierzchni użytków rolnych nie mniejszej niż średnia powierzchnia gruntów rolnych w gospodarstwie rolnym w kraju, tj. 10,15 ha. Zgodnie z pouczeniem zawartym w powyższej decyzji poinformowano Skarżącego m. in. o obowiązku zrealizowania założeń biznesplanu w terminie nie dłuższym niż 5 lat od dnia wypłaty pomocy, a w szczególności prowadzenia gospodarstwa zgodnie z określoną strukturą produkcji rolnej, wydatkowania 70 % pomocy na inwestycje określone w biznesplanie w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy (pkt 4 lit. d pouczenia). Płatność zrealizowana została w dniu 3 czerwca 2011 r. na rachunek bankowy wskazany przez Skarżącego. Niesporne w rozpatrywanej sprawie jest, że Skarżący w Planie Rozwoju Gospodarstwa zobowiązał się do powiększenia gospodarstwa o 4,00 ha oraz, że przed upływem 3 lat od wypłaty pomocy nabył działki nr [...] o łącznej powierzchni 8,25 ha. Niesporne jest również, że Skarżący wydatkował na zakup powyższych działek łącznie 312 755,97 zł w tym z kredytów z linii nKZ kwotę 249 848,00 zł, co oznacza, że wkład własny Skarżącego podlegający rozliczeniu w ramach działania ,,Ułatwianie startu młodym rolnikom’’ wynosił 62.907,69 zł. Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia wykonawczego - beneficjent powinien realizować do dnia upływu 5 lat od dnia wypłaty pomocy założenia biznesplanu w szczególności: wydatkować, w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie. Obowiązek te wskazany został w decyzji o przyznaniu Skarżącemu pomocy finansowej w ramach działania ,,Ułatwianie startu młodym rolnikom’’. Wydatki inwestycyjne podlegające rozliczeniu mogą obejmować, stosownie do treści § 18 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego, zakup gruntów rolnych, które do dnia upływu 5 lat od dnia wypłaty pomocy beneficjent będzie wykorzystywał do działalności rolniczej w gospodarstwie. W świetle powyższego warunkiem uznania wydatków na zakup gruntów, jako na inwestycje określone w biznesplanie, jest nie tylko sam fakt dokonania transakcji przewidzianej w biznesplanie, lecz także wykorzystywanie zakupionych gruntów przez rolnika do działalności rolniczej do upływu 5 lat od dnia wypłaty pomocy. Skarżący, jak sam przyznał w toku postępowania administracyjnego, nie miał takiej świadomości. Nie zwalniało to jednak organu od obowiązku orzeczenia o zwrocie przyznanej pomocy, na podstawie § 20 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 rozporządzenia wykonawczego. Przepis ten stanowi, że pomoc podlega zwrotowi w całości lub części, jeżeli beneficjent nie spełni warunków, o których mowa w § 18 ust. 1, lub nie przedłoży w Agencji dokumentów, o których mowa w § 19 oraz, że w przypadku niespełnienia warunku, o którym mowa w § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b – zwrotowi podlega 100% kwoty pomocy. Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że zgodnie z § 15 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego decyzję o przyznaniu pomocy wydaje się z zastrzeżeniem dopełnienia warunków wymienionych w tym przepisie. Stosownie natomiast do treści § 15 ust. 4 rozporządzenia wykonawczego decyzja o przyznaniu pomocy zawiera pouczenie o konieczności spełnienia warunków, o których mowa w § 18 ust. 1 i przedłożenia dokumentów, o których mowa w § 19, oraz o konieczności zwrotu pomocy w przypadku niespełnienia tych warunków lub nieprzedłożenia dokumentów. Decyzja Dyrektora Oddziału z [...] listopada 2010 r. o przyznaniu Skarżącemu pomocy finansowej z tytułu ,,Ułatwiania startu młodym rolnikom’’ zgodna była z powyższymi wymogami zarówno co do warunków jak i pouczenia. Natomiast Skarżący składając wniosek o przyznanie pomocy w ramach Działania ,,Ułatwianie startu młodym rolnikom’’ złożył oświadczenie, że znane mu są zasady przyznania oraz wypłaty tej pomocy, co odnieść należy także do wymogu wykorzystywania zakupionych gruntów (w ramach wydatków inwestycyjnych) do działalności rolniczej przez okres 5 lat od dnia wypłaty pomocy. W tej sytuacji niezasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ zasady praworządności, wynikającej z art. 21 ust. 2 pkt 1 ustawy o PROW, czy też naruszenia art. 110 k.p.a. poprzez pominięcie treści warunków i pouczeń zawartych w decyzji o przyznaniu pomocy. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 21 ust. 2 pkt 3 ustawy o PROW obowiązkiem organu przyznającego pomoc finansową Skarżącemu było udzielanie stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Organ nie był zobligowany z urzędu do udzielania Skarżącemu takich pouczeń w związku z czym nie naruszył także art. 8 k.p.a. określającego zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Zdaniem Sądu organy orzekające prawidłowo ustaliły, w oparciu o kompletny materiał dowodowy, że Skarżący nie wykorzystywał do działalności rolniczej w 2014 r. zakupionych działek nr [...] i [...] . Skarżący nie zgłaszał w tym okresie tych działek do płatności obszarowych. W 2014 r. działki te zgłoszone zostały przez ojca Skarżącego do płatności obszarowych, któremu płatności te zostały przyznane. Przyznanie płatności obszarowych następuje w formie decyzji administracyjnych, które w przypadku ojca skarżącego stały się ostateczne. Organ przyznający płatności ojcu Skarżącego nie miał wątpliwości, że to on był faktycznym użytkownikiem działek na dzień 31 maja 2014 r., co było warunkiem niezbędnym do przyznania płatności za ten rok. Okoliczność ta została stwierdzona w odrębnym postępowaniu administracyjnym, zainicjowanym wnioskiem ojca Skarżącego o przyznanie płatności obszarowych do działek nr [...] i [...] . W rozpatrywanej sprawie Skarżący nie może skutecznie dowodzić faktu użytkowania spornych działek w 2014 r. skoro kwestia użytkowania tych działek została rozstrzygnięta ostatecznymi decyzjami o przyznaniu płatności obszarowych ojcu Skarżącego. Decyzje te jako wydane w odrębnej - od rozpatrywanej – sprawie nie podlegają w ogóle ocenie Sądu. Dlatego też Sąd oddalił wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentu prywatnego na okoliczność wykazania użytkowania działek w 2014 r. przez Skarżącego. Do czasu skutecznego wyeliminowania tych decyzji z obrotu prawnego, decyzje o przyznaniu płatności ojcu Skarżącego, zgodnie z zasadą trwałości decyzji ostatecznych, korzystają z domniemania prawidłowości i potwierdzają użytkowanie działek w spornym okresie przez ojca Skarżącego. W tym stanie rzeczy niezasadne są zarzuty dotyczące naruszenia § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) w związku z § 18 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego oraz błędu w ustaleniach faktycznych. W ocenie Sądu organy orzekające prawidłowo stwierdziły brak możliwości przyjęcia do rozliczenia wydatkowania 70% kwoty pomocy dotyczącej zakupu działek nr [...] i [...] w kwocie 12.655,46 zł stanowiącej wkład własny Skarżącego. Skarżący wydatkował kwotę 50 242,50 zł (jako wkład własny) na inwestycje przewidziane w biznesplanie, a tym samym nie dopełnił obowiązku wydatkowania co najmniej 70% kwoty otrzymanej pomocy na zakup gruntów rolnych, która wynosi 52.500,00 zł. Organy prawidłowo również rozważyły, że w sytuacji Skarżącego nie zachodzą wyjątkowe okoliczności oraz kategorie siły wyższej przewidziane w art. 47 rozporządzenia nr [...] oraz w § 22 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego (zwalniające z obowiązku zwrotu pomocy) co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Powyższe ustalenia dały podstawę do zastosowania przez organy § 20 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 rozporządzenia wykonawczego. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) oddalił skargę.