V SA/Wa 1525/14
WyrokWSA w Warszawie2014-11-20
Skład orzekający: Irena Jakubiec-Kudiura, Mirosława Pindelska, Jarosław Stopczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji zasadnie odmówiła umorzenia zaległości w opłatach abonamentowych, gdy strona podnosiła argumenty o braku korzystania z odbiornika, opłacaniu abonamentu przez inną osobę oraz zarzut przedawnienia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie wykazał istnienia szczególnych względów uzasadniających umorzenie zaległości, a jego argumenty dotyczące braku korzystania z odbiornika lub opłacania abonamentu przez inną osobę nie zostały udowodnione w sposób właściwy dla okresu, którego dotyczyły zaległości. Zarzut przedawnienia podniesiony po raz pierwszy w skardze do sądu administracyjnego nie mógł być rozpatrywany na tym etapie postępowania.Stan faktyczny
Skarżący A. M. złożył wniosek o umorzenie zaległości w opłatach abonamentowych rtv za okres od stycznia 2008 r. do sierpnia 2013 r. Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji (KRRiT) odmówiła umorzenia, wskazując na brak wykazania szczególnych względów uzasadniających umorzenie oraz nieprzedłożenie wymaganych dokumentów. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, KRRiT utrzymała w mocy swoją decyzję. Skarżący w skardze do WSA zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym podniósł zarzut przedawnienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2014 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w płatności opłaty abonamentowej; oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji utrzymała w mocy decyzję własną z dnia [...] września 2013 r. [...], mocą której odmówiła A. M. umorzenia zaległości w opłatach abonamentowych rtv.
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym:
W dniu 19 listopada 2012 r. do Biura Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji wpłynęła kopia upomnienia w sprawie zaległości abonamentowych za okres od 1 stycznia 2008 r. do 31 sierpnia 2013 r. w kwocie 1189 zł wraz z odsetkami w wysokości 437,17 zł, powstałych na koncie A. M. nr abonenta [...] - wraz z formularzem zgłoszenia zmiany jego danych. W treści formularza znajdowała się informacja, że abonent od roku 1997 przebywa w USA.
Pismem z dnia 11 marca KRRiT, uznając, że przesłane przez A. M. dokumenty mają na celu umorzenie istniejących zaległości, wezwała go do udokumentowania jego pobytu w USA i potwierdzenia istnienia pustostanu w jego domu w Polsce w okresie powstania zaległości abonamentowych rtv.
W odpowiedzi pismem z dnia 17 maja 2013 r. wnioskodawca wskazał, że wyjeżdżając z Polski nie przewidywał, że będzie to trwało przez tak długi czas, co spowodowało, iż przebywając poza krajem, nie był w stanie właściwie kontrolować stanu swoich spraw. Nie wiedział także, że powinien wyrejestrować należący do niego odbiornik telewizyjny. Ponadto uważał, że przebywanie w jego lokalu przez żonę D. M. obecnie W. i bieżące opłacanie przez nią abonamentu z tytułu używania odbiornika, będzie równoznaczne z wywiązaniem się z obowiązku ponoszenia opłat. Wskazał, że przedstawione okoliczności powinny prowadzić do skorzystania przez organ z treści art. 10 ust. 1 ustawy z 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych oraz, że jego żona zajmowane mieszkanie wynajmowała a następnie wyprowadziła się 2 lata temu.
Decyzją z [...] września 2013 r. [...] Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji odmówiła A. M. umorzenia zaległości abonamentowej wskazując, że zgodnie z treścią art. 10 ustawy z 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. 85, poz.128 ze zm.) może umorzyć lub rozłożyć na raty m.in. zaległości w opłatach abonamentowych, odsetki za zwłokę w wyjątkowych sytuacjach, jeżeli przemawiają za tym szczególne względy, które KRRiT określiła uchwałą nr [...] z dnia [...] października 2012 r. Odwołując się do treści wspomnianej uchwały i wskazując na nadzwyczajne sytuacje, które w szczególności mogą przemawiać za umorzeniem zaległości Rada wskazała, że abonent nie wykazał ich istnienia a wezwany do przedłożenia żądanych dokumentów nie nadesłał ich.
W związku z treścią decyzji wnioskodawca złożył wniosek do KRRiT o ponowne rozpatrzenie sprawy.
We wniosku wskazał, że opłaty abonamentowe związane z korzystaniem z odbiornika telewizyjnego w lokalu przy ulicy [...] w [...] uiszczała jego ówczesna żona D. M., która od sierpnia 2004 r. zmieniła nazwisko na W. i co podlega sprawdzeniu przez organ. Ponadto wskazał, że wyliczenie zaległości za okres ujęty w decyzji tj. od 1 stycznia 2008 r. do 31 sierpnia 2013 r. zawiera błąd, ponieważ w dniu 19 listopada 2012 r. przesłał wypełniony formularz zmiany danych, w którym zakreślił poz. 4 (zaprzestanie używania odbiornika – wyrejestrowanie go), co powoduje, że nie jest obowiązany do opłacania abonamentu.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. [...] r. KRRiT utrzymała zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu Rada podtrzymała swoje stanowisko, wskazując, że wyliczenie kwoty zaległości zostało dokonane prawidłowo, ponieważ jak wynika z informacji Poczty, abonent nie dokonał na poczet zaległości żadnych wpłat, zaś kopia formularza zmiany danych z 2012 r. wskazuje, że formularz ten nie został złożony na Poczcie.
Od decyzji tej A. M. złożył skargę, w której wniósł o jej uchylenie zarzucając;
- obrazę przepisów prawa materialnego a mianowicie art. 2 ust. 5 ustawy z 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych, poprzez bezpodstawne przyjęcie przez organ, że osoby zamieszkałe w tym samym gospodarstwie domowym winny uiszczać opłaty za znajdujące się w lokalu odbiorniki telewizyjne w wysokości proporcjonalnej do ilości osób zamieszkałych w danym lokalu, podczas gdy osoby te zgodnie z przepisami uiszczają jedną opłatę abonamentową niezależnie od ilości posiadanych odbiorników,
- obrazę przepisów postępowania mającą istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 7, 77 i art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, brak wnikliwego rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób prawidłowy, wnikliwy i wyczerpujący, oraz rozstrzygnięcie sprawy bez zbadania interesu społecznego i słusznego interesu skarżącego,
- obrazę prawa materialnego w postaci art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez nieuwzględnienie okoliczności, że zaległości z tytułu opłaty abonamentowej przedawniają się z upływem 5 lat.
Nadto skarżący wniósł o przyjęcie w poczet materiału dowodowego dowodów wpłat za okres od stycznia 2007 r. do grudnia 2011 r. na okoliczność opłat abonamentowych za odbiorniki telewizyjne znajdujące się w lokalu przy ul [...] w [...], formularzy zmiany danych z 11 stycznia 2012 r. dotyczącego D. M. (obecnie W.) oraz jego osoby i dokumentów dotyczących wymierzenia mu w USA w stanie [...] mandatu, dowodów opłaty za wynajem miejsca parkingowego, ubezpieczenia i faktury za opłaty telefoniczne (wszystkie te dokumenty za lata 2001-2003) jako dowód jego zamieszkiwania w USA i bezzasadności opłat abonamentowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie jest uzasadniona.
Przede wszystkim wskazać trzeba, że skarżący ubiegał się o umorzenie zaległych opłat abonamentowych a zatem należy przyjąć, że uznawał ich istnienie. Należy więc wskazać w związku z tym, że skarżący nie złożył żadnych dokumentów, z których wynikałaby jego szczególna sytuacja życiowa, zły stan finansów lub zdrowia, który przemawiałby za umorzeniem wspomnianych należności. Zasadnie zatem w ocenie Sądu, KRRiT nie uznała jego wniosku za zasługujący na uwzględnienie zwłaszcza, że zgodnie z art. 10 ust.1 ustawy z 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (tj. 2014 poz.1204) w wyjątkowych sytuacjach, jeżeli przemawiają za tym szczególne względy społeczne lub przypadki losowe, Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji może umorzyć lub rozłożyć na raty zaległości w płatności opłat abonamentowych, odsetki za zwłokę w ich uiszczaniu, opłatę, o której mowa w art. 5 ust. 3, oraz odsetki za zwłokę w jej uiszczeniu. Zapis "może" dowodzi tego, że umorzenie należności nawet w przypadku zaistnienia okoliczności, które przemawiałyby za umorzeniem zaległości pozostawione jest swobodnemu uznaniu i ocenie Rady, która każdorazowo bada indywidualne okoliczności obrazujące sytuację wnioskodawcy.
Niezależnie od tego ubiegając się o umorzenie należności, skarżący wskazywał jednocześnie w zasadzie na okoliczności, które doprowadziły do niewłaściwego jego zdaniem uznania, że istnieją zaległości po jego stronie, mimo, że w istocie należność ta nie istnieje. Skarżący odwoływał się do faktu, że należności opłacała w spornym okresie jego była żona, a zatem wypełnia to dyspozycję treści art. 2 ust. 5 ustawy, który stanowi m.in., że niezależnie od liczby odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych używanych przez osoby fizyczne w tym samym gospodarstwie domowym lub w samochodzie stanowiącym ich własność - uiszcza się tylko jedną z opłat, o której mowa w art. 3 ust. 1 ustawy, nadto jednocześnie usiłował dowodzić, że w spornym okresie nie mieszkał w Polsce a zatem, że nie mógł tym samym korzystać z odbiornika. Zauważyć jednak należy, że jeśli chodzi o opłaty abonamentowe dokonywane przez byłą żonę, posiadała ona inny, własny numer abonenta, co świadczy, że nie była domownikiem skarżącego w rozumieniu art. 2 ust. 6 ustawy, a jeśli chodzi o brak korzystania z odbiornika w związku z pobytem w USA, skarżący w tej kwestii złożył dowody, dotyczące lat 2001-2003, natomiast zaległości abonamentowe dotyczą okresu od 2008 r. Niezależnie od tego skarżący wskazując na charakter opłat abonamentowych, w skardze do Sądu podniósł po raz pierwszy zarzut przedawnienia należności za okres 2008 r.
Odnosząc się do tych wszystkich twierdzeń należy wskazać, że zarzuty dotyczące wykonania zobowiązania, jego nieistnienia, czy też jego przedawnienia, mogą być skutecznie wykazywane w postępowaniu egzekucyjnym, jeśli nie zostaną one wcześniej uwzględnione choćby w związku z doręczeniem abonentowi upomnienia. Jeśli jednak tak jak w przedmiotowej sprawie, twierdzenia dotyczące bytu zaległości abonamentowej, pojawi się w toku postępowania o umorzenie należności, pożądane byłoby uzyskanie od strony oświadczenia, jakie jest jej ostateczne stanowisko w sprawie i czy w dalszym ciągu popiera żądanie dotyczące umorzenia, bo jeśli tak nie jest, postępowanie w sprawie może zostać umorzone. Jeśli natomiast strona zgłosi w toku postępowania o umorzenie zaległości zarzut przedawnienia części z nich to wówczas, jeśli okaże się on zdaniem organu zasadny, postępowanie administracyjne w odniesieniu do tej części powinno zostać umorzone, a kwota ta w potencjalnym postępowaniu egzekucyjnym, nie powinna być dochodzona. W przedmiotowej sprawie zarzut przedawnienia jak wspomniano został zgłoszony dopiero w skardze, zatem brak jest podstaw do rozważania jego zasadności przez Sąd na tym etapie sprawy i w tej sprawie.
Na koniec Sąd zauważa, że w zaskarżonej decyzji organ jako podstawę rozstrzygnięcia, powołał art. 138 k.p.a. bez wskazania konkretnej jednostki redakcyjnej, co jest uchybieniem, tak jak i brak przedstawienia w aktach wszystkich złożonych do niej dokumentów. Biorąc jednak pod uwagę to, że okoliczności faktyczne sprawy zostały jednak ustalone a rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji jest spójne z jej uzasadnieniem uchybienia te, w tej konkretnej sprawie należy uznać za takie, które nie mają istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
W tym stanie rzeczy działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło