V SA/Wa 1534/17

WyrokWSA w Warszawie2018-06-20

Skład orzekający: Ewa Wrzesińska-Jóźków, Beata Blankiewicz-Wóltańska, Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji zasadnie odmówiła umorzenia zaległości z tytułu opłat abonamentowych, gdy wnioskodawca nie wykazał w sposób wystarczający swojej szczególnej sytuacji życiowej, majątkowej lub zdrowotnej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji prawidłowo zastosowała art. 10 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych. Wnioskodawca nie wykazał w sposób wystarczający szczególnych okoliczności uzasadniających umorzenie zaległości, mimo wezwania organu do uzupełnienia wniosku. Sąd podkreślił, że ciężar udowodnienia tych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy, a decyzja o umorzeniu ma charakter fakultatywny i pozostawiona jest uznaniu organu.
Stan faktyczny
Skarżący A. K. złożył wniosek o umorzenie zaległości w opłacie abonamentowej, powołując się na zbycie mieszkania i trudną sytuację zdrowotną. Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji (KRRiT) odmówiła umorzenia, wskazując na brak wystarczających dowodów uzasadniających zastosowanie art. 10 ustawy o opłatach abonamentowych. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, kwestionując decyzję KRRiT. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska-Jóźków, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu opłat abonamentowych oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej przez A. K. (dalej: Skarżący, Wnioskodawca) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest decyzja Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji (dalej: KRRiT lub organ) z (...) czerwca 2017 r., nr (...), o odmowie umorzenia zaległości w płatności opłaty abonamentowej za okres od 1 stycznia 2010 r. do 9 stycznia 2017 r. w wysokości 1 624,19 zł wraz z odsetkami w wysokości 571,66 zł . Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym: Pismem z dnia (...) stycznia 2017 r. A. K. wniósł o umorzenie zaległości w płatności opłaty abonamentowej. We wniosku opisał swoją sytuację związaną ze zbyciem (na rzecz syna) mieszkania, w którym obecnie zamieszkuje oraz trudną sytuację zdrowotną. W ocenie Wnioskodawcy nie powinien być zobowiązany do uiszczenia zaległych opłat abonamentowych, albowiem nie jest właścicielem mieszkania, nadto nie posiada odbiornika telewizyjnego. Do wniosku Skarżący dołączył kserokopie korespondencji z Pocztą Polską S.A., postanowienia w sprawie zawieszenia postępowania egzekucyjnego z dnia (...) września 2015 r., karty informacyjnej leczenia szpitalnego z dnia 23 grudnia 2015 r. oraz aktu notarialnego z dnia (...) września 2005 r. Pismem z dnia (...) marca 2017 r. Wnioskodawca został wezwany do uzupełnienia wniosku o dokumenty pozwalające ustalić wysokość dochodów uzyskiwanych w gospodarstwie domowym Wnioskodawcy. Ponadto w ww. piśmie poinformowano Wnioskodawcę o przesłankach przemawiających za umorzeniem zaległości w płatności opłat abonamentowych. Decyzją (...) z dnia (...) czerwca 2017 r. KRRiT odmówiła umorzenia zaległości w płatności opłaty abonamentowej za okres od 1 stycznia 2010 r. do 9 stycznia 2017 r. w wysokości 1 624,19 zł wraz z odsetkami w wysokości 571,66 zł . W uzasadnieniu wskazała na art. 10 ustawy z 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2014r., poz. 1204) i wyjaśniła, że w sprawie nie ma podstaw, by stwierdzić, że w przypadku Skarżącego wystąpiły przesłanki, o których mowa w tym przepisie. Organ stwierdził, że przyznanie ulgi w postaci umorzenia lub rozłożenia zaległości na raty może być stosowane tylko w sytuacjach wyjątkowych, których ocena opiera się na obiektywnych kryteriach, a nie na subiektywnym przekonaniu Strony o zasadności jej zastosowania - ma charakter nadzwyczajny i w związku z tym okoliczności uzasadniające jej zastosowanie również muszą mieć charakter wyjątkowy. Umorzenie zaległości abonamentowej jako wyjątek od zasady powszechności uiszczania opłat abonamentowych może być stosowane jedynie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Wskazano też, że w przedmiotowym postepowaniu to na wnioskodawcy ciąży obowiązek przedstawienia dowodów co do zaistnienia okoliczności warunkujących umorzenie bądź rozłożenie na raty. Organ wskazał przy tym, że Wnioskodawca – po wezwaniu przez organ – przedłożył zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2016, orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, odwołanie do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, nie przedłożył zaś innych dokumentów, na podstawie których organ uznałby, iż zaszły przesłanki wskazane w art. 10 ustawy o opłatach abonamentowych. Skarżący wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na ww. decyzję KRRiT z dnia (...) czerwca 2017 r. wnosząc o jej uwzględnienie. Uzasadnieniem skargi było twierdzenie, że nie jest właścicielem mieszkania, nadto nie posiada odbiornika telewizyjnego. W odpowiedzi na skargę KRRiT wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Z kolei, w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy przede wszystkim wskazać trzeba, że Skarżący ubiegał się o umorzenie zaległych opłat abonamentowych a zatem należy przyjąć, że uznawał ich istnienie. Dlatego też obecnie podnoszona przez Skarżącego argumentacja wskazująca, że nie jest właścicielem mieszkania, w którym zamieszkuje i nie posiada nawet odbiornika RTV wymyka się spod kontroli sądu. Przedmiotem postępowania jest bowiem decyzja w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu opłat abonamentowych wraz z odsetkami, Sąd zatem będzie badał sprawę tylko w zakresie możliwości umorzenia tych należności, pod kątem spełniania przez Stronę skarżącą wymogów wynikających z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2014 r., poz.1204 z p. zm.), dalej jako ustawa, u.o.a. W związku z powyższym należy wskazać, że Strona skarżąca nie złożyła żadnych dokumentów, z których wynikałaby jej szczególna sytuacja życiowa, zły stan finansów lub zdrowia, który przemawiałby za umorzeniem wspomnianych należności na etapie postępowania administracyjnego. Jedyne dokumenty, który złożył Skarżący to kserokopie korespondencji z Pocztą Polską S.A., postanowienia w sprawie zawieszenia postepowania egzekucyjnego z dnia 21 września 2015 r., karty informacyjnej leczenia szpitalnego z dnia 23 grudnia 2015 r., aktu notarialnego z dnia 7 września 2005 r. , zeznania o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2016, orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia 27 marca 2017 r. oraz odwołanie do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności. Zasadnie zatem w ocenie Sądu, KRRiT nie uznała wniosku za zasługujący na uwzględnienie zwłaszcza, że zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych w wyjątkowych sytuacjach, jeżeli przemawiają za tym szczególne względy społeczne lub przypadki losowe, Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji może umorzyć lub rozłożyć na raty zaległości w płatności opłat abonamentowych, odsetki za zwłokę w ich uiszczaniu, opłatę, o której mowa w art. 5 ust. 3, oraz odsetki za zwłokę w jej uiszczeniu. Zapis "może" dowodzi tego, że umorzenie należności nawet w przypadku zaistnienia okoliczności, które przemawiałyby za umorzeniem zaległości pozostawione jest swobodnemu uznaniu i ocenie Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, która każdorazowo bada indywidualne okoliczności obrazujące sytuację wnioskodawcy. Co więcej okoliczności wskazane w powyższym przepisie musi wskazać i uprawdopodobnić wnioskodawca. We wniosku o umorzenie należności Strona skarżąca wskazała jedynie na stan swojego zdrowia oraz niskie dochody (przychód w roku 2016 z tytułu emerytury krajowej i zagranicznej w łącznej wysokości 39 861,89 zł), jednakże w żaden sposób nie wykazała, mimo wezwania organu, dokładnego stanu swojego majątku i ponoszonych wydatków, które to informacje mogłyby mieć wpływ na rozważenie możliwości umorzenia tych należności. Skarżący nie przedstawił na ten przykład dowodów na ponoszone wydatki. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja, mimo iż lakoniczna w swej treści, nie narusza wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego, jak i zakreślonego nimi zakresu działania organu w przedmiocie wydawania decyzji o umorzeniu zaległości w opłatach abonamentowych. Tym samym w ocenie Sądu brak możliwości oceny sytuacji majątkowej uzasadniał negatywne dla Strony rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia należności, nie można zaś tym samym uznać, że organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w postaci art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23, obecnie Dz. U. z 2017 r., poz. 1257); dalej jako k.p.a. W niniejszej sprawie Skarżący – jak już wskazano powyżej – w żaden sposób nie wykazał stanu swojego majątku i ponoszonych wydatków, które to informacje mogłyby mieć wpływ na rozważenie możliwości umorzenia tych należności. Trzeba nadto pamiętać, że organ przed wydaniem decyzji wzywał Stronę pismem z (...) marca 2017 r. do wykazania okoliczności, o których mowa w art. 10 u.o.a., jednakże Strona skarżąca nie zareagowała na to wezwanie. Zatem w ocenie Sądu brak możliwości oceny sytuacji majątkowej uzasadniał negatywne dla Skarżącego rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia należności. Na koniec Sąd zwraca uwagę, iż wniosek o umorzenie należności może być ponawiany i każdorazowo podlegać będzie ocenie Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji. W szczególności w przypadku zmiany stanu faktycznego lub uzyskania nowych dowodów Skarżący może ponownie wystąpić do organu z wnioskiem o umorzenie należności i wówczas ponownie sprawa umorzenia będzie rozstrzygana przez organ. Wydanie bowiem decyzji w przedmiocie umorzenia należności nie korzysta z tzw. powagi rzeczy osądzonej. Strona może więc okoliczności np. dotyczące swojego stanu zdrowia oraz uzyskiwanych dochodów podnosić ponownie, stosownie je dokumentując. Podsumowując wskazać należy, że w niniejszej sprawie KRRiT prawidłowo zastosowała wskazane wyżej przepisy art. 10 ust. 1 u.o.a. Z uwagi na powyższe Sąd nie stwierdził, aby organy w sprawie działały z naruszeniem przepisów prawa materialnego. Sąd nie dopatrzył się ponadto naruszenia przez organ przepisów postępowania, które zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. powinno prowadzić do uwzględnienia skargi. Należy bowiem podkreślić, że stosownie do treści powołanego wyżej przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. podstawą do uwzględnienia skargi może być naruszenie przepisów postępowania tylko wtedy, gdy uchybienie to wywarło istotny wpływ na wynik sprawy. Tym samym po rozpoznaniu sprawy Sąd stwierdza, iż postępowanie w przedmiotowej sprawie prowadzone było prawidłowo i zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Mając powyższe na względzie, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i skarga podlega oddaleniu jako niezasadna. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło