V SA/Wa 1545/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant st. specjalista - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w płatności opłaty abonamentowej w części oraz umorzenia postępowania administracyjnego w pozostałym zakresie oddala skargę. Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego na wniosek [...] decyzją z dnia [...] lipca 2018 nr [...]: umorzyła postępowanie administracyjne z wniosku o umorzenie zaległości w płatności opłat abonamentowych wraz z odsetkami za zwłokę w ich uiszczaniu w części dotyczącej okresu od stycznia 2010 roku do 31 marca 2014 roku. odmówiła umorzenia zaległości w płatności opłaty abonamentowej za okres/y/ od 1 kwietnia 2014 r. do 30 stycznia 2015 r. w wysokości 194,50 złotych wraz z odsetkami w wysokości 60,12 złotych. Powyższa decyzja została oparta na następujących ustaleniach i rozważaniach: Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji może umorzyć lub rozłożyć na raty zaległości w płatności opłat abonamentowych, odsetki za zwłokę w ich uiszczaniu, opłatę za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego oraz odsetki za zwłokę w jej uiszczeniu w wyjątkowych sytuacjach, jeżeli przemawiają za tym szczególne względy społeczne lub przypadki losowe. [...] w dniu 13 kwietnia 2016 roku złożył wniosek do KRRiT o umorzenie zaległości w płatności opłat abonamentowych wraz z odsetkami za zwłokę w ich uiszczaniu, uzasadniając swoje żądanie aktualną sytuacją życiową oraz niezamieszkiwaniem pod adresem powstałych zaległości. Pismem z dnia 17 kwietnia 2018 roku został wezwany do przedstawienia materiału dowodowego: zaświadczenie o dochodach brutto lub aktualne zaświadczenie z urzędu pracy potwierdzające bezrobocie z prawem lub bez prawa do pobierania zasiłku dla bezrobotnych lub kserokopia zeznania podatkowego PIT za ostatni rok; zaświadczenia o dochodach lub bezrobociu osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe; zaświadczenie o liczbie osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe, inne dokumenty potwierdzające szczególne względy społeczne lub przypadki losowe ewentualnie zaświadczenie z ośrodka pomocy społecznej o korzystaniu z pomocy finansowej lub rzeczowej, wskazującej na spełnienie przesłanek występujących w art. 10 ust. 1 u.o.a. [...] odpowiedział na wezwanie w dniu 7 czerwca 2018 roku pismem, do którego nie dołączył materiału dowodowego. Analiza zgromadzonego w aktach sprawy materiału nie potwierdza spełnienia przesłanek z art. 10 ust. 1 u.o.a. Organ przypomina, że okolicznością, którą wnioskodawca powoływał, jako przesłankę uzasadniającą uwzględnienie wniosku o umorzenie zaległości jest fakt niezamieszkiwania pod adresem powstałych zaległości. W związku z tym wskazał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o opłatach abonamentowych, opłaty abonamentowe pobiera się za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych. Przy czym, domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Jak stanowi art. 2 ust. 3 ww. ustawy obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej powstaje z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych odbiorniki podlegają, dla celów pobierania opłat abonamentowych za ich używanie, zarejestrowaniu w placówkach pocztowych operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe. Na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ciąży ex lege obowiązek uiszczania abonamentu, powstający z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu rejestracji odbiornika. W ocenie organu niewyrejestrowanie odbiorników nie jest okolicznością, o której mowa w art. 10 ust. 1 ww. ustawy. Nie jest to bowiem okoliczność losowa, niezależna od abonenta, a w konsekwencji nie może być podstawą umorzenia zaległości w płatności przedmiotowej opłaty. Podobne stanowisko zajął WSA w Warszawie w wyroku z dnia 1 lipca 2014r., wydanym w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 459/14, w którym Sąd stwierdził, iż "Samo więc zaprzestanie używania odbiornika telewizyjnego czy radiowego w świetle obowiązującego prawa nie uprawnia osoby zobowiązanej do zaniechania uiszczania opłat abonamentowych. Konieczne jest w takim wypadku dopełnienie także wymagań formalnych. Wobec tego, to na Wnioskodawcy spoczywał obowiązek zawiadomienia Poczty Polskiej S.A. o zmianie okoliczności, które miały wpływ na ustanie obowiązku uiszczania opłat abonamentowych". W dniu 9 lipca 2018 roku Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji została poinformowana przez Pocztę Polską S.A. Dział Obsługi Abonamentu RTV w [...], iż na indywidualnym numerze identyfikacyjnym [...] figurują objęte żądaniem wniosku zaległości w płatności opłat abonamentowych rtv za okres od 1 kwietnia 2014 r. do 30 stycznia 2015 r. Z uzyskanych informacji wynika również, że zaległości objęte wnioskiem o umorzenie zaległości w płatności opłat abonamentowych wraz z odsetkami za zwłokę w ich uiszczaniu za okres od stycznia 2010 roku do 31 marca 2014 roku zostały wyegzekwowane przez organ egzekucyjny na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] lipca 2015 roku. Biorąc pod uwagę, iż zobowiązanie z tytułu opłat abonamentowych wygasło w zakresie, w którym należność została wyegzekwowana, brak jest podstaw do merytorycznego rozpatrzenia wniosku w części dotyczącej zaległości za okres od stycznia 2010 roku do 31 marca 2014 roku. Brak zaległości wykazywanych przez Wierzyciela stanowi zatem o bezprzedmiotowości prowadzonego postępowania administracyjnego w części, w którym zobowiązanie wygasło. W skardze na wyżej opisaną decyzję [...] wskazał, że domagał się od KRRiT decyzji o umorzeniu postępowania z dwóch podstawowych powodów. 1. Nie nadano mi indywidualnego nr. Identyfikacyjnego, ani też nie powiadomiono go o jego nadaniu. Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Transportu z dnia 25.08.2007 r. wszelkie dowody zarejestrowanych odbiorników straciły ważność w listopadzie 2008 r., a operator miał obowiązek nadać posiadaczom odbiorników nowe nr. Identyfikacyjne i powiadomić ich o tym. Nie wypełniono normy prawnej określonej w § 5 Ust 2 Rozporządzenia. 2. Nie użytkował odbiornika, gdyż przebywał częściej poza krajem niż w Polsce. Z mieszkania przy ulicy [...] wyprowadził się 2004.01.21. W lokalu tym zameldowana była mama [...], która tam mieszkała. Ona przepisała odbiornik na siebie i ona regulowała należności za abonament. Nie wie dlaczego zaprzestała. 3. Nie jest prawdą, że organ egzekucyjny wyegzekwował zapłatę ponieważ postępowanie zostało zawieszone do 30.06.2018 r. Kwotę 1243,30 dnia 03.11.2017 r. sam dobrowolnie zapłacił chcąc uniknąć blokady kont bankowych i związanych z tym następstw. 4. Występował o umorzenie zaległości w płatności opłat abonamentowych uzasadniając to nieistnieniem takowego obowiązku. Jego sytuacja życiowa związana z tym, że często przebywa szpitalach z uwagi na stan zdrowia i stwierdzone Inwalidztwo stanowi tylko okoliczność dodatkową. W odpowiedni na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Sąd zauważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2014 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie stwierdzenie jego wydania z naruszeniem prawa, v. art 145 § 1 p.p.s.a.) Mając powyższe na względzie, sąd uznaje, iż skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o opłatach abonamentowych za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Domniemywa się, ze osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne podlegają, dla celów pobierania opłat abonamentowych za ich używanie, zarejestrowaniu w placówkach pocztowych operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz.U. 2012 poz. 1529). Zgodnie z art. 178 ust. 1 ustawy Prawo pocztowe Poczta Polska S A. pełni obowiązki operatora wyznaczonego w okresie 3 lat od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Strona skarżąca zarejestrowała odbiornik i nie złożyła zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych oświadczenia o spełnianiu warunków do korzystania ze zwolnień (wraz z przedstawieniem dokumentów potwierdzających to uprawnienie) ani oświadczenia o jego wyrejestrowaniu, zatem miała obowiązek uiszczania opłat abonamentowych. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych w wyjątkowych sytuacjach, jeżeli przemawiają za tym szczególne względy społeczne lub przypadki losowe, Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji może umorzyć lub rozłożyć na raty zaległości w płatności opłat abonamentowych, odsetki za zwłokę w ich uiszczaniu, opłatę, o której mowa w art. 5 ust. 3, oraz odsetki za zwłokę w jej uiszczeniu. Okoliczność taka może, lecz nie musi, stanowić przyczynę dla umorzenia zaległości w płatności opłat abonamentowych. Strona skarżąca pomimo wezwań organu nie przedstawiła okoliczności uzasadniających stwierdzenie, że w niniejszej sprawie zachodzi wyjątkowa sytuacja, o której mowa w art. 10 ustawy o opłatach abonamentowych. Wobec tego w wyniku przeprowadzonego postępowania KRRiT zasadnie uznała, że strona skarżąca nie wykazała w dostatecznym stopniu, że w jej wypadku zachodzą okoliczności uzasadniające umorzenie zaległości w płatności opłat abonamentowych. Trzeba nadto pamiętać, że organ przed wydaniem decyzji wzywał stronę do wykazania okoliczności, o których mowa w art. 10 ustawy, jednakże strona na wezwanie to nie zareagowała należycie i okoliczności tamże wskazanych nie wykazała. Nie udowodniła także tego, że odbiornik telewizyjny wyrejestrowała. Należy podkreślić, że organ odniósł się do wszystkich zasadniczych, podnoszonych przez stronę, okoliczności sprawy. To strona, znając swoją sytuację materialną, winna nadesłać rzetelne informacje i potwierdzić je określonymi dowodami. Rolą natomiast organu było wezwanie strony do przedstawienia swojej wyjątkowej sytuacji i dokonanie oceny tej sytuacji w kontekście art. 10 ustawy o opłatach abonamentowych. Z tych obowiązków organ się w całości wywiązał. Decyzja została również podjęta w oparciu o obowiązujące przepisy, w tym także ustawę z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013r., poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a). Odnosząc się do skargi podnieść dodatkowo należy, że w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że zarejestrowanie odbiornika zarówno w okresie obecnie obowiązujących regulacji prawnych, jak i poprzednich bez jego późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z ustawy obowiązku uiszczenia opłat za jego używanie, który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym (tak m.in. NSA w wyroku z dnia 6 kwietnia 2017 r. sygn. akt II GSK 5276/16. Mało tego dla skuteczności nadania numeru identyfikacyjnego nie jest niezbędne dysponowanie przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru powiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Wystarczy zatem jedynie przesłanie powiadomienia nie zaś doręczenie go stronie (por. m.in. wyrok WSA w Krakowie z dnia 24 kwietnia 2017 r. sygn. akt I SA/Kr 44/17). W kontekście powyższego nie ma znaczenia to, że z odbiornika korzystała matka skarżącego jak i to z jakich powodów zaprzestała ona uiszczać opłaty abonamentowe. Sąd podnosi, że zarejestrowanie odbiornika przez matkę skarżącego nie powodowało, iż skarżący automatycznie został zwolniony z obowiązujących go opłat. Wniosek jego matki nie musiał dotyczyć tego samego odbiornika, a poza tym i co najistotniejsze skarżący powinien był wyrejestrować odbiornika niezależnie od działań, czy też zaniechań jego matki o ile z niego rzeczywiście nie korzystał. Podstawą wyroku jest. art. 151 p.p.s.a.